Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie przelacza¬ jace wieloprzylaczeniowe dla cyfrowych systemów lacznosci i systemów komputerowych o sterowaniu rozproszonym, zwlaszcza dla cyfrowych sieci prze¬ laczajacych i centrali telefonicznych, dla linii abo¬ nenckich i laczy stosowanych w centralach miedzy¬ miastowych, tandemowych, wiejskich i lokalnych.W znanych telefonicznych ukladach przelaczaja¬ cych wymagane jest obecnie, aby byly pamietane dane reprezentujace stan linii abonenckich i lacz obslugiwanych przez taki uklad przelaczajacy, gdy lacznik dziala w odpowiedzi na stany róznych linii i lacz. Te dane reprezentujace stan sa nastepujace — zestawienie toru w sieci, klasa obslugi abonenta, klasa wywolania lacza, translacja kierunkowego nu¬ meru aparatu, translacja numeru aparatu na nu¬ mer kierunkowy itp. W znanych rozwiazaniach scentralizowanych systemów sterowania dane te sa dostepne w pamieci zdwajanej dla bezpieczenstwa i niezawodnosci oraz dostepnej przez komputery ste¬ rujace do dzialan szeregowych na wybranych da¬ nych. Wieloprzetwarzajacy uklad sterujacy w zna¬ nych rozwiazaniach wymaga zastosowania wiecej niz jednego procesora dla dostepu do pamieci w ce¬ lu uzyskania danych w tym samym czasie, co po¬ woduje problemy interferencji i efektywny spadek przerobu, zwiekszajacy sie przy wzroscie liczby pro¬ cesorów.Decentralizacja sterowania i przetwarzania da¬ nych ma znaczenie wobec problemów zwiazanych 10 20 25 z systemem sterowanym centralnie. Znany jest z opi¬ su patentowego Stanów Zjednoczonych nr 3 974 343 uklad przelaczajacy, w którym sterowniki zapamie¬ tanego programu sa rozlozone w ukladzie. Inny pro¬ gresywnie sterowany uklad przelaczajacy o stero¬ waniu rozproszonym jest przedstawiony w opisie pa¬ tentowym Stanów Zjednoczonych nr 3 860 761.Znane uklady zapewniaja wysoka wydajnosc fun¬ kcji przetwarzania, lecz powstaja niepozadane od¬ dzialywania pomiedzy pakietami programu podczas modyfikacji lub rozszerzania w nieprzewidziany spo¬ sób. Glównym powodem problemów w znanych ukladach sterujacych, przy zastosowaniu wielokrot¬ nych procesorów lub bez nich jest podzial czasowy zapamietanych funkcji przetwarzania programu ste¬ rujacego dla wielu celów, który przypadkowo na¬ stepuje pod wplywem wychodzacego i przychodza¬ cego ruchu telefonicznego i nie zapewnia wydajne¬ go dzialania zapamietanych pakietów programu.Znane urzadzenie przelaczajace wieloprzylacze¬ niowe jest stosowane dla wybieranego toru przela¬ czenia w cyfrowym ukladzie przelaczajacym z prze¬ laczaniem czasowym i przestrzennym miedzy dowol¬ nym wejsciem przy dowolnym przylaczu i dowol¬ nym wyjsciem przy dowolnym przylaczu z wieloma kanalami zwiazanymi z cyfrowymi ukladami prze¬ laczajacymi.Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera wspólna transmisyjna szyne ze zwielokrotnianiem z podzia¬ lem czasu, laczaca przylacza. Uklad odbiorczy przy 135 9743 135 974 4 kazdym przylaczu posiada wejsciowy obwód syn¬ chronizacji, którego wyjscie danych jest dolaczone do rejestru buforowego, korzystnie rejestru buforo¬ wego typu pierwszy na wejsciu, pierwszy na wyjs¬ ciu, którego wyjscie jest dolaczone do ukladu stero- : wania odbiorem, posiadajacego pierwsza dwukierun- • kowa szyne wejsciowa dolaczona do pamieci stero¬ wania odbiorem, korzystnie z dostepem swobodnym, druga dwukierunkowa szyne wejsciowa dolaczona do ukladu poszukiwania (niepotwierdzenia, pierw¬ sze wyjscie dolaczone do pamieci kanalu, korzyst¬ nie pamieci z dostepem swobodnym, której wejscie jest dolaczone do wspólnej szyny, uklad sterowania odbiorem ma drugie wyjscie dolaczone do wspólnej szyny, trzecie wyjscie dolaczone do pamieci przy¬ lacza, korzystnie pamieci z dostepem swobodnym, której wyjscie jest dolaczone do wspólnej szyny, uklad sterowania odbiorem jest dolaczony dla ste¬ rowania przez pamiec sterowania odbiorem dolaczo¬ na do wspólnej szyny. Przylacze przeznaczenia i adres kanalu sa odbierane z-pamieci kanalu i przy¬ lacza. Uklad selekcji wolnego przylacza ma wejscie dolaczone do szyny i wyjscie dolaczone do pamieci przylacza. Uklad nadawany ma uklad poszukiwania pierwszego wolnego kanalu, którego wejscie i wyjs¬ cie jest dolaczone do wspólnej szyny. Dekoder przy¬ lacza ma wejscie dolaczone do wspólnej szyny i wyjscie dolaczone do pamieci danych, korzystnie pamieci z dostepem swobodnym, wlaczonej jako wy¬ miennik przerwy czasowej, której wejscie jest dola¬ czone do wspólnej szyny. Rejestr wyjsciowy, korzyst¬ nie rejestr o równoleglym wejsciu i szeregowym wyjsciu ma jedno wejscie dolaczone do wyjscia pa¬ mieci danych, drugie wejscie dolaczone do szyny da¬ nych dla dolaczenia do ukladu poszukiwania niepo¬ twierdzenia. Pamiec sterowania nadawaniem jest do¬ laczona przez szyne danych do ukladu sterowania nadawaniem, którego wejscie jest dolaczone do od¬ biornika niepotwierdzenia, podczas gdy kazde przy¬ lacze zawiera oddzielny wymieniony uklad odbior¬ czy i wymieniony uklad nadawczy.Do szyny jest dolaczony uklad regulacji w czasie do synchronizacji sygnalów.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladach wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia uklad cyfrowy przelaczajacy o sterowa¬ niu, rozproszonym w schemacie blokowym, fig. 2 — modulowe rozszerzenie sieci przelaczajacej, fig. 3 — wieloprzylaczeniowy element przelaczajacy w uprosz¬ czonym schemacie blokowym, fig. 4 — jedna plasz¬ czyzne sieci przelaczajacej wedlug wynalazku, fig. 5A; 5B, 5C i 5D — rozszerzenie sieci przelaczajacej, fig; 6— schemat blokowy podzespolu koncówek li¬ nii, fig. f-:tr schemat blokowy podzespolu koncówek laczy j fig. 8 — szyne wieloprzylaczeniowego elemen- iu przelaczajacego w uproszczonym schemacie, fig. 9\__t-. schemat blokowy ukladu logicznego jednego przylacza wieloprzelaczeniowego elementu przela¬ czajacego, fig. 10(a), 10(b), 10(c) 10(d) i 10(e) — struktury slów kanalu, fig. ll(a), ll(b), ll(c) i ll(d) :— struktury dodatkowych slów kanalu, fig. 12 — typowe polaczenia pomiedzy koncówkami w sieci, fig. 13(a), 13(b), 13(c), 13(d), 13(e), 13(f), 13(g) i 13(h) — wykresy czasowe ilustrujace dzialanie elementów przelaczajacych, fig. 14(a), 14(b), 14(c), 14(d) i 14(e) — bardziej szczególowe wykresy czasowe ilustruja¬ ce dzialanie elementów przelaczajacych i fig. 15 — linie szyny elementu przelaczajacego....Na figurze 1 jest przedstawiony schemat bloko- 5 wy cyfrowego ukladu przelaczajacego o sterowaniu rozproszonym, zawierajacego lacznik^grupowy 10, przez który jest tworzonych wiele polaczen miedzy zespolami koncówek w celu utworzenia torów trans¬ misyjnych dla sprzezenia danych miedzy konców- io kami obslugiwanymi przez zespoly koncówek.Zastosowany zespól koncówek jest podsystemem sluzacym do obslugi grupy koncówek dochodzacych do jednego lacznika pierwszego stopnia w kazdej plaszczyznie lacznika grupowego. Kazdy zespól kon- 15 cówek zawiera osiem laczników dostepu, przez które dane z koncówek sa sprzezone z lacznikiem grupo¬ wym 10.Zastosowany podzespól koncówek jest podsyste¬ mem zespolu koncówek, sluzacym do obslugi, grupy 20 koncówek dochodzacych do jednej pary laczników dostepu z zabezpieczeniem. Kazdy: .zespól koncówek " zawiera cztery pary laczników dostepu z zabezpie¬ czeniem. Dane w postaci sygnalów z impulsowa mo¬ dulacja kodowa na kazdej koncówce sa wyprowa- 25 dzane z ukladów linii telefonicznych.Zespoly 12, 14 i 16 koncówek pokazane sa przy¬ kladowo, gdyz przez lacznik grupowy 10 moze byc laczonych do 128 zespolów koncówek lub nawet wie¬ cej. Kazdy zespól koncówek moze sprzegac np. 1920 30 koncówek linii abonenckich lub 480 laczy z cztere¬ ma podzespolami koncówek, przy czym dla zespolu 12 koncówek przedstawiono podzespoly 18, 20, 22 i 24 koncówek.Do zespolów koncówek dolaczono tory cyfrowe 35 zwielokrotniane trzydziestoma dwoma kanalami z impulsowa modulacja kodowa, na których zwielo¬ krotniono trzydziesci dwukierunkowych linii abo¬ nenckich.Kazdy zespól koncówek jak np. zespól 12 koncó¬ wek jest sprzezony z lacznikiem grupowym 10 przez wiele zwielokrotnionych lacz transmisyjnych, z któ¬ rych kazde zawiera dwa jednokierunkowe tory transmisyjne. Kazdy podzespól 18, 20, 22 i 24 kon¬ cówek jest sprzegniety z kazda plaszczyzna laczni- 45 ka grupowego 10 dwoma laczami transmisyjnymi, tak wiec dla podzespolu 18 koncówek sa przedsta¬ wione zlacza transmisyjne 26 i 28 jako sprzezenie podzespolu 18 koncówek z plaszczyzna 0 lacznika grupowego 10, a lacza transmisyjne 30 i 32 sprze- 50 gaja podzespól 18 koncówek z plaszczyzna 3 lacz¬ nika grupowego 10. Podobnie podzespól 18 koncó¬ wek jest sprzegniety z plaszczyznami 1 i 2 laczni¬ ka grupowego 10 przez podobne lacza transmisyjne.Podzespoly 20, 22 i 24 koncówek sa równiez sprzeg- 55 niete z kazda plaszczyzna lacznika grupowego 10 w sposób podobny jak podzespól 18 koncówek.Kazde lacza transmisyjne 26, 28, 30 i 32 przed¬ stawione dla podzespolu 18 koncówek jest dwukie¬ runkowe, poniewaz zawiera pare jednokierunkowych 60 torów transmisyjnych, z których kazdy jest prze¬ znaczony dla jednego kierunku przeplywu danych.Kazdy jednokierunkowy tor transmisyjny przenosi trzydziesci dwa kanaly cyfrowej informacji zv&ielo- krotnionej z podzialem czasu4 (TDM) w formaty 65 szeregu bitów. Kazdy kadr formatu TDM jest z*-5 6 warty w trzydziestu dwóch kanalach, przy czym kaz¬ dy kanal' zawiera 16 bitów informacji a predkosc transmisji danych wynosi 4096 Mb/s. Ta predkosc transmisji jest ustalana przez system, który moze byc okreslany jako system o synchronicznej pred¬ kosci.System jest jednoczesnie niesynchroniczny fazo¬ wo, tak, ze nie jest wymagana zaleznosc fazowa miedzy bitami danych w kadrze odbieranym przez rozmaite elementy przelaczajace albo przez rozmaite przylacza w pojedynczym elemencie przelaczaja¬ cym. Uklad przelaczajacy o synchronicznej predkos¬ ci i niesynchronicznej fazie jest realizowany w la¬ czniku grupowym i w lacznikach dostepu przez wiele elementów przelaczajacych wieloprzylaczenio- wych. Gdy cyfrowe próbki sygnalu mowy sa trans¬ mitowane wewnatrz systemu do pewnej koncówki lub z pewnej1 koncówki, cyfrowe próbki sygnalu mowy musza byc zwielokrotnione czasowo dla wlas¬ ciwych kanalów na zlaczach transmisyjnych pomie¬ dzy elementami przelaczajacymi stosowanymi do po¬ laczenia koncówek. Zamiana kwantu czasu jest wy¬ konywana przez kazdy element przelaczajacy, po¬ niewaz kanaly wykorzystywane do polaczenia kon¬ cówek moga zmieniac sie.Zamiana kwantu czasu stanowi przeniesienie da¬ nych z jednego kanalu do drugiego. Istnieje poje¬ dynczy wieloprzylaczeniowy mechanizm przelacza¬ jacy, który moze zawierac 16-przylaczeniowy ele¬ ment przelaczajacy dzialajacy jako trzydziestodwu- kanalowy lacznik czasowy i szesnastoprzylaczeniowy lacznik przestrzenny o dzialaniu szybszym niz wy¬ nosi czas pojedynczego kadru dla wszystkich wejsc.Cyfrowe próbki sygnalu mowy moga zawierac do 14 bitów 16-bitowego slowa kanalu a pozostale dwa bi¬ ty sa stosowane jako bity komunikatu (sluzace do identyfikacji rodzaju danych w 14 innych bitach slowa kanalu). Tak wiec 16-przelaczeniowy element przelaczajacy moze byc stosowany do laczenia np. 14-bitowych liniowych próbek sygnalu z impulsowa modulacja kodowa/ 13-bitowych liniowych próbek sygnalu z impulsowa modulacja kodowa, 8-bitowych podanych kompansji próbek sygnalu z impulsowa modulacja kodowa i 8-bitowych bajtów danych itp.W kazdym podzespole koncówek, takich jak pod¬ zespól.Ift koncówek, zawarte sa dwie grupy proceso¬ rów, pierwsza grupa procesorów zawiera procesory Ad, At A$y z których kazdy jest przeznaczony dla oddzielnej grupy koncówek, nazywany wiazka koncówek i realizuje okreslona grupe funkcji prze¬ twarzania, to znaczy zestawienie toru przez lacznik grupowy HM zapewnienie urzadzenia sprzegajacego dla koncówek w wiazce. Wiazki o duzym ruchu, ta¬ kie jak linie lacza telefonicznego moga zawierac do trzydziestu koncówek, a wiazki o malym ruchu, takie jak telefoniczne linie abonenckie moga zawie¬ rac do szescdziesieciu koncówek. Kazdy podzespól koncówek moze byc sprzezony najwyzej z czterema wiazkami o duzym ruchu, zawierajac cztery pro¬ cesory typu A, a podzespól malego ruchu moze byc sprzezony z osmioma wiazkami o malym ruchu, za¬ wiera* wiec osiem procesorów typu A. Kazdy pro¬ cesor A moze zawierac np, mikroprocesor Intel 8065 ze skojarzona pamiecia z dostepem swobodnym i pamiecia, tylko do odczytu inforn^acjL Kazdy ze¬ spól koncówek moze zawierac np. do 192& koncó¬ wek malego ruchu (dla linii abonenckich) lub 480 koncówek lacz duzego ruchu. Kazda wiazka kon¬ cówek, np. wiazka 36 koncówek w podzespole 18 zawiera jeden procesor A i skojarzone urzadzenie koncowe sprzegajace wiazki.Urzadzenie koncowe sprzegajace wiazki jest do¬ laczone przez pare dwukierunkowych zlacz 38, 40 odpowiednio do kazdego z dwóch laczników doste¬ pu 42 i 44 w podzespole 18 koncówek. Elementy przelaczajace dostepu, takie jak elementy przela¬ czajace dostepu 42 i 44 podzespolu 18 maja taka sama konfiguracje elementów przelaczajacych jak elementy przelaczajace lacznika grupowego 10. Kaz¬ dy z elementów przelaczajacych dostepu 42 i 44 za¬ pewnia dostep dla podzespolu 18 do jednej z par drugiej grupy procesorów, takich jak procesory B0 i Bi w podzespole 18 koncówek. Inne pary proceso¬ rów typu B sa zawarte w podzespolach 20, 22 i 24, lecz w celu opisu przedstawione sa jedynie proce- sory B podzespolu 18. Ta druga grupa procesorów, procesory B sa przeznaczone do drugiej grupy funk¬ cji przetwarzania, takich jak sterowanie wywola¬ niem (przetwarzanie danych zwiazanych z wywo¬ laniem, analiza sygnalizacji, translacje, itp.) dlakon¬ cówek sprzegnietych przez podzespól 18 koncówek i moze byc równiez realizowana za pomoca mikro¬ procesorów Intel 8085 lub ich odpowiedników. Para procesorów z zabezpieczeniem jest utworzona przez zawarcie identycznych funkcji przetwarzania w pro¬ cesorach B 46 i 48 i lacznikach dostepu 42 i 44 dla podzespolu 18 koncówek, pozwalajac kazdej wiazce koncówek, takiej jak wiazka A0 na wybór albo po¬ lowy pary z zabezpieczeniem, tzn.. procesora B 43 przez lacznik dostepu 42 lub procesora B 48. przez lacznik dostepu 44 w przypadku uszkodzenia polo¬ wy pary z zabezpieczeniem, zapewniajac w ten spo¬ sób odmienny tor.Na figurze 2 jest przedstawiona grupowa macierz przelaczajaca 10 posiadajaca cztery niezalezne plasz¬ czyzny przelaczania, plaszczyzne. 0—100, plaszczyzne 1—102, plaszczyzne 2—104 i plaszczyzne 3—106; Duza ilosc plaszczyzn sluzy do zapewnienia wy¬ magan co do ruchu i jednolitosci obslugi szczegól¬ nego zastosowania systemu. W wybranych,wykona¬ niach moga byc zastosowane dwie, trzy lub czte^ ry plaszczyzny przelaczania, obslugujace 120000: ldto wiecej koncówek tzn. linii abonenckich konczacych sie we wspomnianych wczesniej ukladach linii.: Kazda plaszczyzna przelaczania moze zawi£ra& cto trzech stopni elementów przelaczajacych, w wybred¬ nej konfiguracji. Przelaczanie dostepu wybiera)$ce szczególna plaszczyzne dla polaczenia moze byc. re¬ alizowane raczej w indywidualnym zespole: 12 kon¬ cówek, niz w laczniku grupowym Mv Szesegó&sa plaszczyzna elementów przelaczajacych jest wytera* na dla polaczenia pTzez stopien przelaczania dós$c** pu w zespole koncówek. Tak wiec element przela¬ czania dostepu 42, w podzespole 18 moze- wybfetfge np. plaszczyzne 0—100 przez lacze 26 i plaszczyzne 3—106 przez lacze 30.Lacznik grupowy 16 moze byc modulowo rozsze¬ rzony przez wzrost ilosci plaszczyzny dla zwieksze¬ nia zdolnosci obslugi ruchu danych, albo przez wzrost ilosci stopni elementów przelaczajacych 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60135 974 / "8 wzglednie ilasci elementów, przelaczajacych na sto¬ pien dla zwiekszenia ilosci koncówek obslugiwa¬ nych przez lacznik grupowy. Ilosc stopni na plasz¬ czyzne lacznika grupowego 10 dla wymagan typo¬ wego zastosowania moze byc modulowo rozszerzana w nastepujacy sposób: odbiór jest „asynchroniczny fazowo. Uklad logiczny sterowania 304 odbiorem i uklad logiczny sterowa¬ nia 306 nadawaniem zawieraja czesc logiczna steru¬ jaca i pamiec z dostepem swobodnym, opisane w odniesieniu do fig. 9.Na figurze 4 jest przedstawiona jedna plaszczyzna Stopien 1 1 i 2 1, 2 i 3 Ilosc zlaczy na plaszczyzne 8 64 1024 Zastosowanie lokalne Zastosowanie | tandemowe i linie 1000 10000 100000 koncówki 1120 11500 120000 zlacza 240 3500 ' 60000 Jak widac na figurze 3, podstawowy element prze¬ laczajacy wedlug wynalazku, z którego sa tworzo¬ ne wszystkie stopnie przelaczajace, moze zawierac wieloprzylaczeniowy jednostronny lacznik 300, któ¬ ry jest przykladowo przedstawiony jako 16-przyla- czeniowy element przelaczajacy. Ilosc przylaczy mo¬ ze byc wieksza lub mniejsza od szesnastu. Jedno¬ stronny lacznik 300 moze byc okreslony jako ele¬ ment przelaczajacy majacy wiele przylaczy o zdol¬ nosci transmisji dwukierunkowej, w którym dane otrzymywane na kazdym z przylaczy moga byc prze¬ laczane i transmitowane przez kazde z przylaczy (to samo badz inne przylacze elementu przelaczajace¬ go).- Podczas pracy kazde przeniesienie danych z przylacza do przylacza w laczniku 300 odbywa sie przez szyne 302 z równoleglym zwielokrotnieniem z podzialem czasu dla bitów równoleglych, która umozliwia przelaczanie przestrzenne, które moze byc okreslone jako stworzenie toru transmisyjnego pomiedzy kazdymi dwoma przylaczami w elemen¬ cie przelaczajacym.Kazde przylacze 0 do 15 elementu przelaczajace¬ go 300 posiada wlasny uklad logiczny sterowania Rx302 odbiorem i wlasny uklad logiczny sterowania TX30S nadawaniem, przedstawione dla przykladu przylacza 7. Dane sa przenoszone do i od kazdego przylacza takiego, jak przylacze 7 elementu prze¬ laczajacego 300 z elementów przelaczajacych o po¬ dobnej konfiguracji, z którymi lacznik 300 jest po¬ laczony w formacie szeregowym bitów odpowiednio przez linie wejsciowa sterowania 308 odbiorem i li¬ nie; wyjsciowa sterowania 310 nadawaniem, przy predkosci zegarowej systemu równej 4096 Mb/s, przy czym 512 bitów szeregowych tworzy kadr, dzie¬ lony na trzydziesci dwa kanaly po 16 bitów.Dane transmitowane szeregowo z szesnastu przy¬ laczy sa synchroniczne co do predkosci i fazy, tzn. uklad .logiczny sterowania 306 nadawaniem i rów¬ nowazny uklad logiczny sterowania dodawaniem dla 15-innych przylaczy elementu przelaczajacego 300 transmituja przy tej samej predkosci 4096 Mb/s i w kazdej chwili nadaja bity o tym samym poloze¬ niu w kadrze. Z drugiej strony odbiór danych sze¬ regowych przez uklad logiczny sterowania 304 od¬ biorem przylacza 7 i przez wszystkie pozostale przy¬ lacza elementu przelaczajacego 300 ma jedynie syn¬ chroniczna predkosc, to znaczy nie jest wymagana zaleznosc pomiedzy bitami w kadrze odbieranymi przez kazde dwa przylacza w kazdej chwili. Takwiec 20 25 30 35 40 45 50 55 65 lacznika grupowego 10, taka jak np. plaszczyzna 0— —100. Jak opisano w odniesieniu do fig. 3, elemen¬ ty przelaczajace, takie jak elementy przelaczajace 108, 110, 112, z których jest zlozona plaszczyzna lacz¬ nika grupowego, sa 16-przylaczowymi, jednostron¬ nymi elementami przelaczajacymi 300. Jedynie po¬ lozenie w sieci przelaczajacej okresla przeznaczenie przylaczy jako wejsc i wyjsc. W trzystopniowej pla¬ szczyznie 100 lacznika grupowego przyklady wyko¬ nan przedstawiaja przylacza 0 do 7 elementów prze¬ laczajacych 108 i 110 w stopniach 1 i 2, które sta¬ nowia wejscia i przylacza 8 do 15, które stanowia wyjscia tak, ze elementy staja sie dwustronne, pod¬ czas gdy w stopniu 3 wszystkie elementy przelacza¬ jace takie jak element przelaczajacy 112 sa jedno¬ stronne, tzn. wszystkie przylacza stanowia wejscia.Rozpatrujac ogólnie kazdy stopien lacznika grupo¬ wego, jezeli w pewnym momencie sa potrzebne do¬ datkowe stopnie do modulowej rozbudowy sieci, sto¬ pien jest wyposazony jako stopien dwustronny z wyjsciami zarezerwowanymi do zamierzonej roz¬ budowy. Jezeli w któryms ze stopni rozmiary sieci pozwalaja na polaczenie wiecej niz polowy maksy¬ malnie wymaganych koncówek, wówczas stopien ten jest wyposazony jako stopien jednostronny. Pozwala to na ciagle rozszerzanie modulowe az do rozmiarów sieci o wymaganych rozmiarach bez potrzeby zmia¬ ny laczy miedzy stopniami.Modulowe rozszerzenie elementu przelaczajacego 300 do plaszczyzny przelaczajacej 100 jest przedsta¬ wione na fig. 5A do 5D. Fig. 5A przedstawia wy¬ miar plaszczyzny lacznika grupowego 10, wymagane¬ go do zastosowania zespolu koncówek, posiadajace¬ go np. okolo 1000 linii abonenckich. Tak wiec przy¬ lacze 0'moze byc sprzegniete z linia 26 podzesjpolu 18 koncówek a przylacza 1 do 7 sa sprzegniete z in¬ nymi lacznikami dostepu w zespole 12 koncówek.Przylacza 8 do 15 sa zarezerwowane do rozbudowy sieci.Na figurze 5B przedstawiony przyklad nastepne¬ go etapu wzrostu plaszczyzny 100 lacznika grupo¬ wego do dwóch zespolów koncówek takich jak ze¬ spoly 12 i 14 koncówek. Na plaszczyzne lacznika grupowego przypadaja dwa elementy przelaczajace pierwszego stopnia, przy czym kazda plaszczyzna po¬ siada równiez elementy przelaczajace drugiego sto¬ pnia,; np. elementy przelaczajace 0, 1, 2 i 3, do wza¬ jemnego laczenia dwóch elementów przelaczajacych pierwszego stopnia. Wyjscia na drugim stopniu sa135 974 9 10 zarezerwowane do kolejnej rozbudowy sieci, przy czym siec ta (której jedna plaszczyzna jest przed¬ stawiona) moze obsluzyc okolo 2000 linii abonenc¬ kich.Na figurze 5C jest przedstawiony wzrost plasz¬ czyzny przelaczajacej 100 dla pomieszczenia osmiu zespolów koncówek. Elementy przelaczajace stopnia 1 i stopnia Z sa pokazane obecnie jako calkowicie polaczone ze soba i tylko wyjscia stopnia 2 sa do¬ stepne dla dalszego wzrostu, a do polaczenia ze so¬ ba dodatkowych grup przy wzroscie do osmiu ze¬ spolów koncówek musi byc dodany trzeci stopien przelaczania na plaszczyzne, jak pokazano na fig. 5D przedstawiajacej szesnascie zespolów koncówek polaczonych z rozbudowana plaszczyzna lacznika grupowego. Zdolnosc laczenia sieci z fig. 5C wynosi zwykle okolo 10000 linii abonenckich, a zdolnosc la¬ czenia sieci z fig. 5D wynosi okolo 20000 linii abo¬ nenckich; Niepolaczone przylacza pokazane na fig. 5B, 5C i 5D sa dostepne do rozbudowy, a kazda plaszczyzna sieci np. na fig. 5D jest rozbudowana przez dolaczenie tych przylaczy np. do sieci z fig. 4, posiadajacej zdolnosc do laczenia ponad 100000 linii abonenckich.Na figurze 6 jest przedstawiony podzespól 18 kon¬ cówek zawierajacy do osmiu wiazek 3b koncówek, z których kazda zawiera szescdziesiat linii abonenc¬ kich, uklad sprzegajacy koncówki i mikroprocesor typu A, przy czym pokazano trzy wiazki 36, 37 i 39.Laczniki dostepu 180 i 181 podzespolu 18 koncówek obsluguja osiem wiazek koncówek, dla uproszcze¬ nia przedstawiono tylko trzy z nich. Kazdy uklad sprzegajacy, taki jak uklad sprzegajacy 190, jest zwiazany np. z szescdziesiecioma liniami abonencki¬ mi, z szescdziesieciu ukladów linii i z procesorem typu A 198, który jest przeznaczony do pewnych funkcji przetwarzania, np. zestawiania toru w sieci przelaczajacej lub sterowania koncówkami dla linii dolaczonych do koncowego ukladu sprzegajacego 190. Kazdy koncowy uklad sprzegajacy 190 posiada jedno dwukierunkowe zlacze transmisyjne np. 199 dla przylacza kazdego z laczników dostepu takiego iak laczniki dostepu 180 i 181. Kazdy lacznik doste¬ pu, taki jak lacznik dostepu 180, który zawiera 16- -przylaczeniowy element przelaczajacy opisany w od¬ niesieniu do fig. 3, zapewnia przelaczany dostep albo do plaszczyzn lacznika grupowego 10, np. przez przylacza wyjsciowe 8, 10, 12, 14 albo do procesora typu B 183 np. przez wyjscie takie jak przylacze 9, przy czym procesor typu B wykonuje inne funkcje przetwarzania np. sterowanie wywolaniem. Niewy¬ korzystane przylacza wyjsciowe lacznika dostepu, takie jak przylacza 11, 13 i 15, sa przedstawione ja¬ ko ZAPAS i sa dostepne do wyposazenia innych urzadzen takich, jak alarmy, monitory, urzadzenia diagnostyczne itp.Na figurze 7 jest przedstawiony podzespól koncó¬ wek lacsy, taki jak podzespól 18, identyczny funkc¬ jonalnie z podzespolem koncówek linii opisanym w odniesieniu do fig. 6, jednakze obsluguje on mniej¬ sza liczbe wejsc o duzym ruchu telefonicznym. Dla uwzglednienia zwiekszonego natezenia ruchu grup lacz w, porównaniu z koncówkami linii, podzespól koncówek lacza zawiera do czterech koncowych Ukladów sprzegajacych, z których kazdy jest zwia¬ zany np. z trzydziestoma koncówkami lacza. Tak wiec w tej konfiguracji nie sa wykorzystane wej¬ scia 4 do 7 w kazdym laczniku dostepu 180 i 181.Sa przedstawione wiazki 60 i 61 koncówek laczy, 5 z których kazda zawiera uklad sprzegajacy 62 albo 63, procesor typu A i pamiec 64 albo 65.Procesor typu B i zwiazana z nim pamiec 66 i 67 dolaczona do lacznika dostepu 180 oraz procesor ty¬ pu B i zwiazana z nim pamiec 68 i 69 dolaczona do lacznika dostepu 181 posiadaja ta sama konfiguracje jak opisano w odniesieniu do fig. 6 i moga przykla¬ dowo zawierac mikroprocesory Intel 8085.W odniesieniu do fig. 8 bedzie dokladniej opisany szesnastoprzylaczeniowy element przelaczajacy 300 opisany w odniesieniu do fig. 3. Kazde przylacze, takie jak przylacze 15 elementu przelaczajacego 300 jest zlozone z logicznego sterowania 304 odbiorem ukladu logicznego sterowania 306 nadawaniem, z je¬ dnokierunkowych torów transmisyjnych: wejscio¬ wego i wyjsciowego 308 i 310 dostepu do szyny zwielokratniania 302 z równoleglym podzialem czasu w elemencie przelaczajacym 300.W zalecanym wykonaniu wynalazku polaczenia wewnatrz elementu przelaczajacego 300 sa zestawia¬ ne na podstawie jednokierunkowej (simpleks). Po¬ laczenia simpleksowe miedzy kanalem wejsciowym przylacza (jednym z 32 kanalów) a kanalem wyjs¬ ciowym kazdego przylacza (jednym z 512 kanalów) jest ustalone przez rozkaz wewnatrzkanalowy, okre¬ slony jako WYBÓR. Rozkaz z WYBÓR jest zawar¬ ty w pojedynczym slowie szesnastobitowym w ka¬ nale wejsciowym, wymagajacym polaczenia. Mozli¬ wa jest pewna ilosc rozmaitych rodzajów polaczen w elemencie przelaczajacym i sa one zróznicowa¬ ne przez informacje, w rozkazie „WYBÓR". Typowe rozkazy wyboru sa „kazde przylacze, kazdy kanal", sa one odbierane przez uklad logiczny sterowania odbiorem przylacza i poczatkuja polaczenie z kazdym wolnym kanalem na kazdym wyjsciu kazdego przy¬ lacza. Rozkaz „przylacze N, kazdy kanal" jest in¬ nym rozkazem WYBÓR, poczatkujacym polaczenie z kazdym wolnym kanalem wybranego przylacza N, np. przylacza 8, rozkaz „przylacze N, kanal M" jest innym rozkazem WYBÓR, poczatkujacym polacze¬ nie okreslonego kanalu M, np. kanalu 5 w wybra¬ nym przylaczu N, np. przylaczu 8. Inne specjalizo¬ wane rozkazy WYBÓR, takie jak „dolacz do jedne¬ go sposród kazdego nieparzystego (lub parzystego) przylacza" i rozkazy specjalizowanego kanalu 16 oraz rozkazy utrzymania w kanale 0 sa zawarte w pojemnosci modulu przelaczajacego (którego jedno przylacze jest zlozone z jednego modulu), co opisa¬ no bardziej szczególowo w odniesieniu do fig. 9.Uklad logiczny sterowania 304 odbiorem dla kaz¬ dego przylacza synchronizuje dane przychodzace z innych elementów przelaczajacych. Numer kana¬ lu 0—31, którym przychodza dane, jest wykorzysta¬ ny do wydobycia adresów kanalów i przylaczy prze¬ znaczenia z pamieci z dostepem swobodnym dla ad¬ resów przylaczy i kanalów. Podczas dostepu zwielo- kratnionego modulu do szyny 302 w kanale uklad logiczny sterowania 308 odbiorem nadaje odebrane slowo kanalu z adresami kanalów i przylaezy prze¬ znaczenia do szyny 302 elementu przelaczajacego 300. Podczas kazdego cyklu szyny (czasu, w którym 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60135 974 11 12 . dane sa przenoszone z ukladu logicznego sterowa¬ nia 308 odbiorem do ukladu logicznego sterowania 306 nadawaniem), kazda logika nadawana w kaz¬ dym przylaczu oczekuje adresu jej przylacza na szynie 302. Jezeli numer przylacza na szynie 302 od¬ powiada szczególnemu adresowi danego przylacza, dane (slowa kanalu) na szynie 302 sa wpisane do pa¬ mieci z dostepem swobodnym rozpoznanego przy¬ lacza pod adresem odpowiadajacym adresowi od¬ czytanemu z pamieci z dostepem swobodnym dla od¬ bioru przylacza logiki sterowania odbiorem. W ten sposób odbywa sie transmisja danych zawartych w jedynym slowie z ukladu logicznego sterowania odbiorem przez szyne 302 do ukladu sterowania na¬ dawaniem przylacza.Uklad logiczny sterowania nadawaniem i odbio¬ rem przylacza 300 dziala nastepujaco: dane o pred¬ kosci 4096 Mb/s w linii 308 sa doprowadzane do wejsciowego obwodu synchronizacji 400, który za¬ pewnia synchronizacje bitów i slów z informacja w linii 308. Na wyjsciu obwodu synchronizacji 400 wystepuje szesnastobitowe slowo kanalu i numer kanalu (reprezentujacy polozenie kanalu w kadrze), które sa doprowadzane do buforowego rejestru ko¬ lumnowego 402 typu „pierwszy na wejsciu, pierw¬ szy na wyjsciu" (FIFO), który synchronizuje dane na linii 403 wzgledem regulacji w czasie szyny 302, co jest konieczne, poniewaz dane na linii 308 sa asynchroniczne wzgledem regulacji w czasie szyny 302. Na wyjsciu buforowego rejestru kolumnowego 402 wystepuje szesnastobitowe slowo kanalu i jego pieciobitowy numer kanalu. Informacja zawarta w 1,6-bitowym slowie kanalu wskazuje rodzaj infor¬ macji zawartej w slowie. Informacja ta jest zawar¬ ta w bitach komunikatu slowa kanalu i wspólnie z informacja w pamieci 404 z dostepem swobodnym do sterowania odbiorem okresla rodzaj dzialania ukladu sterowania 406 odbiorem dla tego kanalu w tej ramce.Mozliwych jest piec rodzajów dzialania: wypro¬ wadzanie, wybór, zapytanie, wylot lub nieczynny/ze¬ rowanie. Jezeli komunikat brzmi: wyprowadzanie (slowa sygnalu mowy i danych), slowo kanalu jest wysylanie w stanie niezmodyfikowanym do szyny 302 i adres kanalu wydobywa adresy kanalu i przy¬ lacza) przeznaczenia z pamieci 408 z dostepem swo¬ bodnym kanalu i pamieci 410 z dostepem swobod¬ nym przylacza i sprzega je z szyna 302 podczas kwantu czasu dostepu logiki odbioru przylacza do szyny. Jezeli wybrany rozkaz jest „kazde przylacze, kazdy kanal", uklad wyboru 412 pierwszego wolne¬ go przylacza wybiera logike nadawania z kanalem nieczynnym, aby wykonac „wybór pierwszego wol¬ nego kanalu". Podczas &wantu czasu dostepu logiki nadawania do szyny 3Q£ wykonany zostaje „wybór pierwszego wolnego kanalu" w wybranym przyla¬ czu w wybranej logice nadawania*\ która zwraca numer „wolnego kanalu" z pierwszego ukladu po¬ szukiwania 414 wolnego kanalu. Uklad odbiorczy 416 niepotwierdzenia sprawdza zawartosc kanalu 16 w celu wskazania bledów zestawienia toru z naste¬ pnych stopni sieci przelaczajacej, który zostal zesta¬ wiony przez uklad logiczny 306 nadawania modulu.Uklad logiczny odbioru sprawdza, czy kanaly nie sa potwierdzone i powoduje przekazanie numerów ka- i nalów niepotwierdzonych z ukladu logicznego 306 nadawania do kanalu16. _ Uklad logiczny 306 nadawania sprawdza stan linii adresu przylacza szyny 302 za pomoca kodu identy,- 5 fikacji modulu. Jezeli dekoder 420 dekoduje popraw¬ ny adres przylacza i linia wyboru szyny 302 nie jest czynna, wówczas zawartosc linii wyprowadzania szy¬ ny 302 zostanie wpisana do pamieci 422 z dostepem swobodnym pod adresem okreslonym przez stan li¬ nii adresu kanalu szyny 302.Jezeli linia wyboru szyny 302 jest czynna, uklad sterowania 406 odbiorem np. 406 zada poszukiwania pierwszego wolnego kanalu dla kazdego wyboru ka¬ nalu, wówczas nie wystepuje zadna operacja za¬ pisu danych w pamieci 422, lecz numer wolnego ka¬ nalu powraca do stawiajacego zadanie ukladu lo¬ gicznego odbioru, np. 304 z ukladu poszukiwania 414 pierwszego wolnego kanalu.Pamiec 422 z dostepem swobodnym jest wymien¬ nikiem kwantu czasu i jest odczytywana sekwen¬ cyjnie przy sterowaniu licznikiem zawartym w ukla¬ dzie 428 regulacji czasu nadawania/szyn. Slowa od¬ czytywane z pamieci 422 z dostepem swobodnym sa wprowadzane do rejestru 430 o równoleglym wejsciu i szeregowym wyjsciu, który doprowadza szerego¬ wy strumien bitów do linii transmisyjnej 310 z pred¬ koscia 4096 Mb/s. Slowo wprowadzone do rejestru wyjsciowego 430 moze byc zmodyfikowane w ka¬ nale 0 lub 16. Do kanalu 0 zostaja wprowadzone alarmy na linii 432 (do sprawdzania bledów), a in¬ formacja kanalu niepotwierdzenia jest wprowadza¬ na w razie potrzeby do kanalu 16 przez uklad lo¬ giczny 434. Pamiec 426 z dostepem swobodnym ste¬ rowania nadawaniem zawiera stany kazdego ka¬ nalu wyjsciowego. Uklad logiczny 424 sterowania nadawaniem koordynuje operacje odczytu i zapisu w pamieci 422 z dostepem swobodnym danych i pa¬ mieci 426 z dostepem swobodnym sterowania nada¬ waniem, ukladu poszukiwania 414 wolnego kanalu i obciazeniem rejestru wyjsciowego 430. Obecnie za¬ stanie opisane ustalenie polaczen w sieci pomiedzy koncówkami.Jak wspomniano uprzednio, 16-przylaczowe ele¬ menty przelaczajace zapewniaja zarówno funkcje przelaczania w czasie jak i przestrzeni dla wszyst¬ kich torów transmisyjnych. Informacja dochodzaca torem wejsciowym do kazdego przylacza dla kazde¬ go kanalu moze byc przenoszona przez 16-przylaczo- wy element przelaczajacy do toru wyjsciowego kaz¬ dego przylacza, przez co realizowane jest przelacza¬ nie w przestrzeni, i do kazdego kanalu w tym torze, przez co realizowane jest przelaczanie w czasie.Transmisja sygnalów mowy i danych wyprowadza¬ nych przez siec jest wynikiem przeksztalcania po¬ szczególnych przylaczy w wieloprzylaczeniowych ele¬ mentach przelaczajacych z kanalu wejsciowego (je¬ dnego z 512) na kanal wyjsciowy (jeden z 512), we¬ dlug procedur zestawiania toru, z trzydziestoma dwoma slowami kanalu na kadr w kazdym danym torze transniisyjnym.Figura 10 przedstawia strukture przykladowego slowa kanalu, który moze byc podawany na wszyst¬ kie kanaly od 1 do to, i 17 do 3l, które sa wszyst¬ kie kanalami wyprowadzania. Struktury slowa ka¬ nalu 0 (utrzymania i synchronizacji) i kanalu 1$ 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6013 135 974 14 (sterowania specjalnego, niepotwierdzenia itd.) sa przedstawione na fig. 11.Kanaly wyprowadzania moga byc wykorzystane zarówno do transmisji cyfrowych sygnalów mowy i danych miedzyprocesorowyeh. Podczas transmisji sygnalów mowy, dla zakodowanych próbek z im¬ pulsowa modulacja kodowa jest do dyspozycji 14 bitów kazdego slowa kanalu, a 2 bity sa dostepne dla wyboru komunikatu sieci. Przy zastosowaniu do sterowania zestawieniem sieci, dla danych jest do¬ stepne 13 bitów kazdego slowa kanalu, a 3 bity dla wyboru komunikatu. Struktura slowa kanalu umo¬ zliwia przelaczanie wewnatrz sieci, które daje pola¬ czenie przez wiele z 16-przylaczowych elementów przelaczajacych. Polaczenia te sa jednokierunkowe.Dla polaczenia dwukierunkowego wymagane sa dwa polaczenia jednokierunkowe.Na figurze 10 sa przedstawione struktury przy¬ kladowego slowa kanalu dla wszystkich kanalów po¬ za kanalami 0 i 18. Fig. 11 przedstawia struktury przykladowego slowa kanalu dla kanalu 16. Fig. 10(a) do 10(d) przedstawiaja struktury pola danycii dla rozkazów wybór, zapytanie, wylot, wprowadza¬ nie i nieczynny/zerowanie. Fig. 11(a) do ll(e) przed¬ stawiaja wybór, wylot, utrzymanie i nieczynny/ze¬ rowanie dla kanalu 16 i strukture alarmu dla kana¬ lu 0. Slowa kanalu 0 zawieraja równiez uklad syn¬ chronizacji bitów w kadrze (6 bitów) pomiedzy przy¬ legajacymi 16-przylaczowymi elementami przelacza¬ jacymi.Rozkaz wybór zestawia polaczenie w elemencie przelaczajacym. Rozkaz zapytanie jest stosowany po zestawieniu toru dla okreslenia wyboru przylacza w elemencie przelaczajacym dla tego toru.Rozkaz wylot jest stosowany raz na zestawienie toru dla przeniesienia informacji pomiedzy dwoma wiazkami koncówek i po odróznieniu tej informacji od cyfrowych próbek mowy.Rozkaz wyprowadzanie jest stosowany do trans¬ misji sygnalu mowy dla danych pomiedzy kazdymi dwoma koncówkami. Rozkaz nieczynny/zerowanie wskazuje, ze kanal jest wolny.Dla sygnalu 16 rozkazy wybór, wylot i nieczyn- ay/zerowanie sa podobne do opisanych w odniesie¬ niu do fig. 10. Oprócz tego, ze nie istnieje sposób pracy.z wyprowadzaniem, rozkaz zapytanie nie jest wymagany a poniewaz kanal 16 przenosi kanal nie- potwierdzania, ilosc wyborów zostaje ograniczona.Rozkaz utrzymanie utrzymuje polaczenie kanalu 18 zestawione przez rozkazy wybór. Kanal 0 jest zare¬ zerwowany do obslugi i diagnostyki sieci.Figura 12 przedstawia podzespól 18 koncówek, który zawiera czesc stanowiaca stopien przelacza¬ nia dostepu, laczniki dostepu 42 i 44 wedlug opisu z fig. 1 i lacznik grupowy 10 o trzech stopniach prze¬ laczania. Poszczególne plaszczyzny w laczniku gru¬ powym i poszczególne elementy przelaczajace w kaz¬ dym stopniu nie sa przekazane dla uproszczenia opisu.Polaczenie w sieci przelaczajacej jest zestawiane od jednego ukladu sprzegajacego koncówki np. ukla¬ du 690, do innego ukladu sprzegajacego koncówki np. ukladu 190, lub od procesora typu B no. proce¬ sora 183, do innego procesora np. procesora A 198, zwiazanego 7 ukladem sprzegajacym 190 koncówki przez szereg rozkazów wybór, tzn. struktury slów kanalu, które sa wprowadzane do kadrowego stru¬ mienia bitów z impulsowa modulacja kodowa po¬ miedzy poczatkowym ukladem sprzegajacym kon- 5 cówki (lub procesorem) i lacznikiem dostepu w ko¬ lejnych kadrach w kanale przydzielonym do pola¬ czenia. Dla kazdego polaczenia toru w kazdym stop¬ niu przelaczania wymagany jest jeden rozkaz wybór.Polaczenie w sieci przelaczajacej jest realizowane z sekwencyjnego szeregu polaczen przez poszczegól¬ ne stopnie przelaczania. Polaczenie tworzy sie jako uporzadkowany dostep od stopni o nizszych nume¬ rach do stopni o wyzszych numerach przez polacze¬ nia „wejscia-wyjscia" w elementach przelaczajacych az do osiagniecia okreslonego wstepnie „stopnia od¬ bicia". Odbicie jest polaczeniem pomiedzy przyla¬ czami wejsciowymi w elemencie przelaczajacym i umozliwia realizacje polaczenia bez wiekszej pe¬ netracji ukladu przelaczajacego niz to potrzebne do zestawienia wymaganego polaczenia.W stopniu odbicia jest wykonane polaczenie „wej- scie-wejscie" w elemencie przelaczajacym, za nim nastepuje uporzadkowany dostep od stopni o wyz- 25 szych numerach do stopni o nizszych numerach przez polaczenia „wyjscie-wejscie" w elementach przelaczajacych.Okreslenie „stopnia odbicia" nastepuje w odnie¬ sieniu do pojedynczego adresu sieci wymaganego 30 ukladu sprzegajacego koncówki np. ukladu 190. Za¬ sady ogólne sa nastepujace: Jezeli koncowy uklad sprzegajacy jest w tym sa¬ mym podzespole koncówek, odbicie powinno naste¬ powac na laczniku dostepu. Jezeli koncowy uklad 35 sprzegajacy jest w tym samym zespole koncówek, odbicie powinno nastepowac w stopniu 1. Jezeli koncowy uklad sprzegajacy jest w tej samej grupie zespolów koncówek, odbicie powinno nastepowac w stopniu 2. 41 W pozostalych przypadkach odbicie powinno na¬ stepowac w stopniu 3. Fig. 1 i 4 przedstawiaja szczególna ceche struktury sieci, zespól koncówek, taki jak zespól koncówek 12 posiadajacy 8 dwukie¬ runkowych laczy transmisyjnych dla kazdej plasz- • czyzny lacznika grupowanego, takiej jak przedsta¬ wiona plaszczyzna 0 z fig. 4, lacza te koncza sie na elemencie przelaczajacym w kazdej plaszczyznie. Ele¬ ment przelaczajacy moze posiadac szczególny adres, rozpatrujac od srodka (tzn. od trzeciego stopnia) lacz- 6f nika grupowego 10. W odniesieniu do fig 4, element przelaczajacy 108 rozpatrywany od strony kazdego elementu przelaczajacego w trzecim stopniu jest do¬ stepny przez wejscie 0 stopnia 3, za którym nastepu¬ je wejscie 0 stopnia 2. W ten sposób skonstruowany 65 jest adres zespolu koncówek, tzn. dany jest adres TU(O.O). Ponadto podzespól koncówek jest adreso¬ wany w zespole koncówek w odniesieniu dfr wejsc drugiego stopnia tzn. w odniesieniu do fig. 1. Pod¬ zespól 18 koncówek moze byc okreslany jako TSU(0) 60 z TU(O.O), poniewaz jest szczególnie adresowany z wejsc 0 i 4 lacznika (O.O) pierwszego stopnia. Po¬ dobnie szczególnie adresowany jest kazdy uklad sprzegajacy koncówki w kazdej wiazce koncówek przez adres wejsciowy w laczniku dostepu. Tak wiec «5 adres ukladu sprzegajacego koncówki, takiego jak uklad 190 na fig. 12 rozpatrywany od strony innych135 974 15 ukladów sprzegajacych np. ukladu 690 w zespole koncówek 16, jest niezalezny od tego, którym ele¬ mentem przelaczajacym trzeciego stopnia jest „punkt odbicia".Umozliwia to sterujacemu procesorowi A 698 ze¬ stawienie toru na wprowadzanie do sieci ponizszej sekwencji rozkazów wybór w celu zestawienia po¬ laczenia z koncowym ukladem sprzegajacym 190, którego adres w sieci jest np. (a, b, c, d).Kadr 1: wybór, kazde przylacze parzyste, kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia wypro¬ wadzen przez lacznik dostepu z plaszczyzna laczni¬ ka grupowego.Kadr 2: wybór, kazde przylacze, kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia przez stopien 1 wybranej plaszczyzny.Kadr 3: wybór, kazde przylacze, kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia przez sto¬ pien 2 wybranej plaszczyzny.Kadr 4: wybór, przylacze (a), kazdy kanal: Rozkaz powoduje odbicie polaczenia przez stopien 3 do stopnia 2.Kadr 5: wybór, przylacze (b), kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia wstecz przez stopien 2.Kadr 6: wybór, przylacze (c), kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia wstecz przez stopien 1.Kadr 7: wybór, przylacze (d), kazdy kanal: Rozkaz powoduje zestawienie polaczenia wstecz przez lacznik dostepu do ukladu sprzegajacego (a, b, c, d).Uklad przelaczajacy umozliwia przelaczanie w przód do kazdego punktu odbicia w stopniu okre¬ slonym jako stopien odbicia i wstecz przez siec ze stalym adresem, niezaleznym od elementu przela¬ czajacego odbicia w tym stopniu.Sekwencja rozkazów wybór moze byc stosowana przez kazdy uklad sprzegajacy koncówki do zesta¬ wienia polaczenia z TI (a, b, c, d) a opisany powy¬ zej mechanizm wyboru „pierwszego wolnego kana¬ lu" zapewnia minimalne opóznienie transmisji w wy¬ branym torze. Gdy mozliwe jest odbicie na wczes¬ niejszym stopniu przelaczajacym, jak wynika z po¬ danych powyzej zasad, moze byc wykorzystany pod¬ zestaw powyzszej sekwencji. Tak wiec jak pokaza¬ no na fig. 12, procesor B 183, który znajduje sie w tym samym podzespole 18 koncówek co uklad sprzegajacy 190 koncówki, musi wygenerowac jedy¬ nie nastepujacy podzespól powyzszej sekwencji.Kadr 1: wybór, przylacze (d), kazdy kanal.Funkcje przetwarzania wykonywane przez proce¬ sory A i B sa zalezne od zastosowanych programów danego komputera. Istnieja nastepujace przyklado¬ we funkcje przetwarzania: sterowanie koncówkami zapewniajace cechy kazdej klasy obslugi linii abo¬ nenckich i lacz, sterowanie sygnalizacja, dajace sy¬ gnaly wywolania koncówek sterowanych przy prze¬ twarzaniu sterowania koncówkami oraz dekodujace i interpretujace sekwencje sygnalów i cyfr sprzega¬ nych jako zdarzenia telefoniczne dla dzialania pro¬ cesora sterowania koncówkami, sterowanie przela¬ czaniem zestawiajace, utrzymujace i likwidujace to¬ ry w sieci, kierowane funkcjami sterowania kon- 16 cówksmi i sterowania sygnalizacja, sterowanie pod¬ stawa danych wykonujace wszystkie dzialania na fi¬ zycznej podstawie danych i pozwalajace wszystkim innym procesorom na niezalezne dzialanie w okre¬ slonej organizacji podstawy danych i sterowanie urzadzeniami aktualnie sprzegnietych linii abonen¬ ckich lub lacz i zespolów koncówek oraz elementów przelaczajacych. Przykladem rozkladu funkcji prze¬ twarzania jest rozdzial sterowania urzadzeniami na €0 koncówek linii lub 30 koncówek laczy na kazdym mikroprocesorze A, gdy inne funkcje wykonywane sa przez mikroprocesor typu B dla pewnej innej licz¬ by koncówek. Sterowanie przelaczaniem moze rów¬ niez byc wykonywane przez mikroprocesor A.Na figurze 13 sa przedstawione wykresy czasowe przedstawiajace dzialanie elementu przelaczajacego 300. Fig. 13(a) przedstawia biezacy numer kwantu czasu szyny 302 i numer kanalu, gdy 16 kwantów stanowi jeden kanal, numery kwantów podane sa w kodzie szesciodziesietnym, z przedstawieniem ka¬ nalów 0, 1 i osmiu kwantów kanalu 2. Fig. 13(b) przedstawia impulsy zegarowe szyny o predkosci 4096 Mb/s. Fig. 13(c) przedstawia synchronizacje ka¬ drów, bedaca rozkazem synchronizacji przylacza, za¬ chodzaca na szynie 302 podczas kanalu 31 kwantu E. Fig. 13(d) do 13(h) przedstawiaja obwiednie cza¬ sowe dzialan przenoszenia szyny 302 dla przylaczy 0, 1, 2, 14 i 15. Przylacza od 3 do 13 nie sa przed¬ stawione lecz sa w dzialaniu identyczne. Kazda z ob¬ wiedni 501, 502, 503, 504 i 505 przenoszenia szyny dla przylaczy 0, 1, 2, 14 i 15 jest zwielokrotniana w cza¬ sie. Kazda obwiednia zawiera cztery kwanty P, D, W, R czasu, podczas którego maja miejsce okreslone dzialania w okreslonych liniach szyny 302 w okre¬ slonych czasach tak, ze jedynie jedno przylacze prze¬ nosi informacje na kazdej linii szyny 302 w kazdej chwili. Dokladny moment rozpoczecia kazdej z ob¬ wiedni przenoszenia jest okreslony przez szczegól¬ ny kod adresu przylacza.Na figurze 14(a) sa przedstawione impulsy zega¬ rowe z fig. 13(b). Fig. 14(b) do 14(e) stanowia powie¬ kszenie kwantów P, D, W i R czasu typowych ob¬ wiedni 501, 502, 503, 504 czy 505 przenoszenia szyny.Szyna 302 jest zlozona z trzydziestu szesciu linii jednokierunkowych do realizacji funkcji komunika¬ cji wewnetrznej szyny pomiedzy wszystkimi sze¬ snastoma przylaczami, jak przedstawiono na fig. 15.Uklad logiczny 304 odbioru modulu dostarcza do szyny 302 nastepujace sygnaly: dane (16 bitów, z któ¬ rych kazda jest przesylana oddzielna linia), adres przylacza przeznaczenia (4 bity, kazdy na oddziel¬ nej linii), adres kanalu przeznaczenia (5 bitów, kaz¬ dy na oddzielnej linii), dane wazne (1 bit), wybór (1 bit), sposób pracy (1 bit). Szyna 302 dostarcza na¬ stepujace sygnaly: wybrany kanal (5 bitów, kazdy na oddzielnej linii), potwierdzenie (1 bit), modul za¬ jety (1 bit). Zaleznie od slowa danych z pamieci bu¬ forowej 402 i zawartosci pamieci 404 z dostepem swobodnym sterowania odbiorem zaadresowanej przez wyjscie numeru kanalu pamieci buforowej 402 do szyny 302 moga byc dostarczone i zaakcep¬ towane rozmaite sygnaly, jak równiez rozmaite slo¬ wa moga byc wpisane do pamieci z dostepem swo¬ bodnym przylacza, kanalu i sterowania odbiorem ukladu logicznego 304 odbioru upowaznionego przy- 10 15 20 25 30 35 40 :.*5 50 55 60135974 i7 tacza. Linia" aktywnosci zastawienia napisu szyny 302 jest. specjalna linia funkcji nadrzedna do wystepu¬ jacej funkcji okreslonej wczesniej.Podczas kwantu P czasu pokazanego na fig. 14(b) jako 1, biezaco upowazniony uklad logiczny odbio- 5 ru 304 przekazuje do szyny 302 numer przylacza w logice nadawania przeznaczenia i równiez podaje wlasciwe sygnaly do linii danych waznych, wybo¬ ru, sposobu pracy i modulu zajetego. Przy wzno¬ szacym sie zboczu impulsu zegarowego pokazanego 10 na fig. 14(a) jako 2, wszystkie uklady logiczne 308 nadawania wszystkich szesnastu przylaczy podaja stan powyzej wymienionych linii szyny do rejestrów zwiazanych z ukladem 420 dekodowanego numeru przylacza i ukladem sterowania 424 nadawaniem. 15 Podczas kwantu D czasu, pokazanego na fig. 14(c) jako 3, uklad logiczny odbioru upowaznionego przy¬ lacza podaje informacje na linie danych i linie adre¬ su kanalu przeznaczenia. Przy nastepnym wznosza¬ cym sie zboczu impulsu zegarowego pokazanego na ^ fig. 14(a) jako 4 informacja jest przenoszona do re¬ jestrów buforowych zwiazanych z pamiecia 422 z do¬ stepem swobodnym danych. Podczas kwantu W cza¬ su pokazanego na fig. 14(d) jako 5, jezeli numer przylacza przedstawiony czterema bitami na liniach adresów przylaczy przeznaczenia, wystepujacymi podczas kwantu P dopasowuje kod identyfikacji okreslonego przylacza, który to kod jest szczególny dla kazdego przylacza, dzialanie zachodzi w ukladzie logicznym nadawania przylacza. Dzialanie moze byc wpisem do pamieci 422 z dostepem swobodnym te¬ go przylacza lub odpowiedzia na rozkaz wybór. Rów¬ niez podczas kwantu W czasu, wlasciwa wartosc wybranego numeru kanalu moze jest doprowadzana z ukladu poszukiwania 414 pierwszego wolnego ka¬ nalu do linii numerów wybranych kanalów, jezeli jest wlasciwa, oraz okreslona zostaje wartosc (lo¬ giczna „1" lub „0") sygnalu potwierdzenia. Sygnal niepotwierdzenia oznacza brak sygnalu potwierdze¬ nia/ Podczas kwantu R, pokazanego na fig. 14(e) /ja- 40 ko 6, uklad logiczny nadawania przylacza przezna¬ czenia umieszczenia odpowiedz na numer wybrane¬ go kanalu i potwierdza linie. Upowazniony uklad lo¬ giczny odbioru przenosi stan tych linii do rejestru zwiazanego z ukladem sterowania 406 odbioru przy nastepnym wznoszacym sie zboczu impulsu zegaro- 45 wego, pokazanego na fig. 14(a) jako 7 i nieco póz¬ niej pokazanego na fig. 14(e) jako 8, aktualizuje pa¬ mieci 410, 408 i 406 z dostepem swobodnym kanalu i sterowania odbiorem wlasnego przylacza.Numery kanalu niepotwierdzenia odbierane przez 50 uklad odbiorczy 416 w ukladzie logicznym odbioru okreslonego przylacza powoduja podanie bitu braku do ukladu logicznego nadawania tego samego przy¬ lacza pod adresem okreslonym otrzymanym nume¬ rem kanalu niepotwierdzenia, tzn. braku potwier- 55 dzenia w kanale 16 moze byc dekodowany jako „ka¬ nal niepotwierdzenia 7". Gdy nastepnym razem uklad logiczny odbioru, który nastawil tor w ka¬ nale 7 usiluje dokonac wpisu do kanalu 7, nie otrzy¬ ma sygnalu potwierdzenia i oznaczy kanal 2 torem 60 w kanale 7 jako niepotwierdzony. Uklad poszukiwa¬ nia 418 niepotwierdzenia wpisze wtedy numer nie¬ potwierdzonego kanalu ze swojego ukladu logiczne¬ go nadawania do kanalu 16.Opóznienie w sieci jest automatycznie zmniejszane 65 18 do minimum przez zastosowanie techniki poszuki¬ wania pierwszego wolnego kanalu. Uklad poszuki¬ wania 414 pierwszego wolnego kanalu sprawdza cia¬ gle bit zajetosci w pamieci 424 z dostepem swobod¬ nym sterowania nadawaniem, szukajac nieczynnych kanalów z najnizszym numerem, wyzszym niz nu¬ mer biezacego kanalu wyjsciowego sprzegnietego dla danych szeregowych z linia 310.Wynalazek zostal opisany w polaczeniu z jego za¬ lecanym wykonaniem, nalezy jednak rozumiec, ze dodatkowe wykonania, modyfikacje i zastosowania, które beda oczywiste dla specjalistów, sa objete za¬ kresem wynalazku.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie przelaczajace wieloprzylaczeniowe dla wybier&itep :^ tprjf przelaczania w cyfrowym ukladzie prze«p^|acym, zawierajace korzystnie sze¬ snascie przylaczy do dolaczania dowolnego z kanalów na wejsciu przylacza do dowolnego kanalu na wyjs¬ cie przylacza w urzadzeniu przelaczajacym, z wielo¬ ma kanalami zwiazanymi z cyfrowymi ukladami przelaczajacymi, znamienne tym, ze ma wspólna transmisyjna szyne (302) ze zwielokrotnianiem z po¬ dzialem czasu, laczaca przylacza i uklad odbiorczy (304) przy kazdym przylaczu, posiadajacy wejsciowy obwód synchronizacji (400), którego wyjscie danych jest dolaczone do rejestru buforowego (402), korzys¬ tnie rejestru buforowego typu pierwszy na wejsciu, pierwszy na wyjsciu, którego wyjscie jest dolaczo¬ ne do ukladu sterowania (406) odbiorem, posiadaja¬ cego pierwsza dwukierunkowa szyne wejsciowa do¬ laczona do pamieci sterowania (404) odbiorem, ko¬ rzystnie pamieci z dostepem swobodnym, druga dwukierunkowa szyne wejsciowa dolaczona do ukla¬ du poszukiwania (418) niepotwierdzenia, pierwsze wyjscie dolaczone do pamieci (408) kanalu, korzyst¬ nie pamieci z dostepem swobodnym, której wejscie jest dolaczone do wspólnej szyny (302), uklad stero¬ wania (408) odbiorem ma drugie wyjscie dolaczone do wspólnej szyny (302), trzecie wyjscie dolaczone do pamieci (410) przylacza, korzystnie pamieci z doste¬ pem swobodnym, której wyjscie jest dolaczone*do wspólnej szyny (302), uklad sterowania (406) odbio¬ rem jest dolaczony dla sterowania przez pamiec sterowania (404) odbiorem dolaczona do wspólnej szyny (302), przy czym przylacze przeznaczenia i adres kanalu sa odbierane z pamieci (408, 410) ka¬ nalu i przylacza, uklad selekcji (412) wolnego przy¬ lacza ma wejscie dolaczone do szyny (302) i wyjs¬ cie dolaczone do pamieci (410) przylacza, uklad na¬ dawczy majacy uklad poszukiwania (414) pierw¬ szego wolnego kanalu, którego wejscie jest dolaczo¬ ne do wspólnej szyny (302) i wyjscie jest dolaczone do wspólnej szyny (302), dekoder (420) przylacza, którego wejscie jest dolaczone do wspólnej szyny (302) i wyjscie jest dolaczone do pamieci danych (422), korzystnie pamieci z dostepem swobodnym, wlaczonej jako wymiennik przerwy czasowej, któ¬ rej wejscie jest dolaczone do wspólnej szyny (302), rejestr wyjsciowy (430) korzystnie rejestr o równo¬ leglym wejsciu i szeregowym wyjsciu, którego jedno wejscie jest dolaczone do wyjscia pamieci danych (422), drugie wejscie dolaczone do szyny danych dla19 135pVM 20 dolaczenia do ukladu poszukiwania (418) niepo- gdy kazde przylacze zawiera oddzielny wymieniony twierdzenia, a pamiec sterowania (426) nadawaniem uklad odbiorczy i wymieniony uklad nadawczy, jest dolaczona przez szyne danych do ukladu stero- 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wania (424) nadawaniem, którego wejscie jest dola- do szyny (302) jest dolaczony uklad (428) regulacji czone do odbiornika (416) niepotwierdzenia, podczas 5 w czasie do synchronizacji sygnalów. 1320 480 FIG.l u: FIG.2 FIG.4 r_oj— / FIG. 5A Tuto)!2-135 974 TU (0.0).FIG.5C tj(c,g) TU(C,7) i ["—~°" '_l.Qt 1 fó 0 ifij 15^ i l i rlo^fl^ I I7 7 «3i 2 1 " "°n' 1° ^ 0 81 li! i5jr\ X ! ! \ ^\rt! A_ 17 1 7 3£\ ) 1 \ / r 1° 0 / i / lor^ / — ( /ii 7 \ / ' ' ' 480 FIG.6 -w TLO.7)^ FIG.5D 120 302 F1G.8 FIG.I5304 404 ) 306 ^418 lA^A1 I 308 -JrL ,416 BL3 /408 ,406 410 412 -302 -414 FIG.9 434 430. 426l 3(0 424--7 U-428 432- Emffl rrrrr 15 14 13 J2 II 10 9 6 mmi m ll 15 14 [3 12 II J09 unia n~rrr 15 14 13 12 II 10 9 8 \m 111 111 15 14 J312 II 10 9 8 1514 13 12 fi 10 9 8 FIG.Em ? in 1514 J3JVI2 II 10 9 V mu ? rm 1514 J3;J2 II 10 9 EBO ? rrrr 1514 113 J v 12 11 10 9 V IM1 g LLL 1514 J^ J2 II 10 9 V FIG.I CU 8, 7 II 7 6 5 m 7 G 5 4 m 7 G 5 4 10 LU 4^ ,3 2 1 0, rn rrm 6 5 4yv3 2 1 0, TTTT1 4 3 2 1 0, rrn 3 2 10, rm 3 2 10 ] rrm oz 8,t7 6v5 4„3 2 1 ] 8, v7 S 5 43 2 1 0 zr ^ 7 6 5 4 3 2 10 8. 76543210 13(3) I30) I3(C I3(d) 13 Ce) 13 (f) I3(g) 3I3I3I3I0 0000000 0000000 0 11 1 1 1 1 I M 1 1,1 I H 22 22 ZZ ?2 CDEF0I^34567B9ABCDEFI23 456789ABCDEF0I234567 jinjuUuuuuuiJT_ 501 JPDWRL —IpDWrI^ IPDWRt -IPDWRI— —IPDWRL -JPDWRL JPDWRI -JPOWRI IPDWRI— .1 _<504 JWwft L , _«-505 PDWRI —IPDWRI IPDWRL FIG.13 JPdwrI—: —IPDWRL I4(a) I4(b)p I4(C) D I4W)W I4COR J—L © -+ =f~^-HT n r -1—r (3) J © FIG.14 J—©~ ZGK 0338/1331/6 85 egz.Cena 100 zl PL PL PL PL PL PL PL