Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie sterowania zdalnego z czestotliwoscia nosna, zwlaszcza dla kombajnu bebnowego kopalnianego.Znane urzadzenia sterowania zdalnego z czestotliwoscia nosna zawieraja co najmniej jeden silnik zasilany przez kabel silnopradowy, co najmniej jeden przerywacz wlaczony miedzy kablem silnopradowym i siecia elektryczna pradu silnego, dwa zespoly nadajnik/odbiornik do¬ laczone do kabla silnopradowego poprzez zespoly separujace oraz syrene, Z opisu patentowego RFN nr 2 612 681 znane jest urzadzenie do wskazywania drogi dla struga weglowego lub podobnego urzadzenia, które jest wyposazone w selsyn nadawczy sta¬ nowiacy maszyne elektryczna pradu przemiennego do przekazywania na odleglosc wychylen kato¬ wych na drodze elektrycznej i stosowany^w pomiarach zdalnych i w sterowaniu automatycznymi Selsyn posiada stojan i wirnik przymocowany do czesci obrotowej, np, do walu kola lancucho¬ wego struga. Urzadzenie to zawiera przyrzad do pomiaru drogi poprzez mierzenie wartosci kata proporcjonalnego do dlugosci, przetwornik wartosci mierzonych i przyrzad wskaznikowy* Wirnik stanowi zabkowana tarcza lub pierscieni Do stojana sa przymocowane dwa oscylatory, W celu przetwarzania wartosci mierzonych jest zastosowany uklad elektroniczny z przetwornikiem impul¬ sów, dyskryminatorem do okreslania kierunku ruchu struga weglowego, dwoma ukladami dzielacymi do okreslania polozenia struga i ukladem sterujacym. Jako urzadzenia wskaznikowe zastosowano diody elektroluminescencyjne, Z opisu patentowego Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4 192 551 znane jest urzadzenie sterowania zdalnego dla maszyn górniczych, które steruje jedna lub wieksza iloscia funkcji maszyny i zawiera elementy zaworowe sterowania elektrycznego dolaczone do elementów wiruja¬ cych wytwarzajacych nadawany przez operatora sygnal sterowania zdalnego oraz elementy ste¬ rujace.140 554 / Z opisu patentowego ZSRR nr 877 000 znane jeJt urzadzenie do automatycznego sterowa¬ nia maszyny, zawierajace uklad regulacji zgodnie z pr/edkoscia posuwu, posiadajace nadajnik i czujnik predkosci posuwu, elementy do wydzielania najwiekszego i najmniejszego z sygnalów, przekaznik kontroli stopnia przekroczenia zadanej predkosci posuwu, komparator i przekazni¬ kowe wzmacniacze sterowania serwomotorem mechanizmu \posuwu oraz uklad regulacji zgodnie z ob¬ ciazeniem, zawierajacy nadajnik i czujnik obciazeni i, komparator i elementy niedociazenia i przeciazenia silnika elektrycznego mechanizmu tnacego. V7 celu zwiekszenia niezawodnosci i skrócenia czasu przestojów maszyny urzadzenie zawiera blok diagnostyki, blok wskazan, na¬ dajnik sygnalu stalego, przelaczniki kierunkowe i dwa sumatory. Wejscia bloku diagnostyki sa polaczone z wyjsciami* komparatorów, elementów niedociazenia i przeciazenia, nadajnika i czujnika predkosci posuwu i wzmacniaczy przekaznikowych sterowania serwomotorem mechanizmu posuwu. Pierwsze wyjscie bloku diagnostyki jest polaczone z wejsciami sterujacymi przelacz¬ ników kierunków i z pierwszym wejsciem bloku wskaznikowego, a drugie wyjscie bloku diagnos¬ tyki jest polaczone z drugim wejsciem bloku wskaznikowego. Wejscia informacyjne pierwszego przelacznika kierunku sa polaczone z wyjsciami elementów niedociazenia i przeciazenia, a wyj¬ scia pierwszego przelacznika sa polaczone z pierwszymi wejsciami sumatorów, których drugie wejscia sa polaczone z wyjsciem przelacznika nawrotnego, którego wejscie informacyjne jest polaczone z wyjsciem nadajnika sygnalu stalego. Wyjscie pierwszego sumatora jest dolaczone do wejscia elementu wydzielania najmniejszego sygnalu, a wyjscie drugiego sumatora jest do¬ laczone do wejscia elementu wydzielania najwiekszego sygnalu.W urzadzeniu wedlug wynalazku pierwszy przerywacz wraz z drugim przerywaczem, wy¬ konanym jako przelacznik glówny, sa dolaczone do zespolu przelaczajacego. W poblizu co naj¬ mniej Jednego silnika do kabla silnopradowego jest dolaczony zespól sterujacy, dolaczony do ukladu sterowania nadajnika, do odbiornika cyfrowego i do regulatora. Przy koncu kabla, zwia¬ zanym z kombajnem bebnowym, pierwszy zespól nadajnik/odbiornik jest dolaczony, poprzez ze¬ spól separujacy, do kabla silnopradowego, dla przenoszenia sygnalu kodowego z ukladu stero¬ wania nadajnika. Pierwszy zespól nadajnik/odbiornik jest dolaczony do odbiornika cyfrowego i takze poprzez uklad sterowania nadajnika do syreny. Natomiast przy koncu kabla silnopra¬ dowego w poblizu przerywaczy drugi zespól nadajnik/odbiornik jest dolaczony poprzez zespól separujacy do kabla silnopradowego. Odbiornik drugiego zespolu nadajnik/odbiornik jest po¬ laczony z odbiornikiem cyfrowym, który jest dolaczony do zespolu przelaczajacego, nadajnik drugiego zespolu nadajnik/odbiornik jest dolaczony do zespolu przelaczajacego i do drugiego ukladu sterowania nadajnika. Drugi uklad sterowania nadajnika jest dolaczony do zespolu przelaczajacego dla przesylania do pierwszego zespolu nadajnika/odbiornika z powrotem drugie¬ go kodu sygnalowego.Zespól sterujacy jest polaczony poprzez regulator z akumulatorem tworzacym zasilacz pradowy ukladu zdalnego sterowania.Urzadzenie zawiera w regulatorze przekaznik kontrolujacy prad przemienny, oddzia¬ lujacy na syrene.Uklad sterowania nadajnika od strony silnika jest polaczony z syrena, poprzez mier¬ nik admitancji, wskazujacy gotowosc do pracy syreny.Miernik admitancji zawiera generator czestotliwosci akustycznej, którego wyjscie jest polaczone, przez transformator czestotliwosci akustycznej, z prostownikiem, jak tez z wewnetrznym zespolem zasilania miernika admitancji. Wyjscie prostownika jest polaczone z wejsciem mostka i drugie wejscie mostka tworzy przez nastepny prostownik i przekladnik pra¬ dowy wyjscie miernika admitancji, podczas gdy drugie wyjscie miernika admitancji jest pola¬ czone, przez obwód wyjsciowy i komparator, z wyjsciem mostka.Kazdy odbiornik zawiera koincydencyjny uklad zabezpieczenia akustycznego, który na wejsciu zawiera obwód pradowy do przenoszenia odbieranych sygnalów, do którego wyjscia jest dolaczone pierwsze wejscie obwodu róznicowego, którego drugie wejscie jest dolaczone do oscylatora odbiornika i wyjscie ukladu róznicowego jest polaczone z pierwszym wejsciem kom¬ paratora czestotliwosci, a drugie wejscie komparatora jest polaczone, przez dzielnik, z oscy¬ latorem odbiornika.140 554 3 Kazdy z odbiorników zawiera uklad obróbki sygnalu, który jest polaczony z koincy¬ dencyjnym ukladem zabezpieczenia akustycznego, który zawiera uklad opózniajacy, którego wej¬ scie tworzy wejscie ukladu obróbki sygnalów, a wyjscie jest polaczone z bramka i ukladem liczacym, drugie wejscie bramki jest polaczone z wyjsciem oscylatora odbiornika a wyjscie bramki jest polaczone, przez dzielnik, z drugim wejsciem ukladu liczacego, przy czym wyjscie ukladu liczacego tworzy wyjscie ukladu obróbki sygnalów.Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest to, ze jest ono przystosowane do skutecznej pracy w niekorzystnych warunkach w kopalni, bez koniecznosci przerabiania czy przerywania sieci istniejacej w kopalni.Dzieki zastosowaniu tego urzadzenia usunieto z dupleksowego urzadzenia do transmisji sygnalów nastepujace elementy: falowy dlawik zaporowy czestotliwosci nosnej, hybrydy cze¬ stotliwosci nosnej, znajdujace sie na zewnatrz kondensatory sprzegajace, filtr sprzegajacy i kabel slabopradowy, a liczba zastosowanych oscylatorów kwarcowych zostala ograniczona do jednego. Urzadzenie umozliwia polepszenie jakosciowych charakterystyk transmisji danych, co w kopalni jest bardzo wazne z punktu widzenia bezpieczenstwa i higieny pracy. Przy pcmocy urzadzenia mozna wykryc uszkodzenie polaczenia szeregowego lub zbocznikowanego juz w okresie powstawania, co jest niezwykle wazne przy robotach górniczych, poniewaz dzwiek sygnalizujacy wlaczenie maszyny ostrzega ludzi znajdujacych sie w jej poblizu. Zaleta urzadzenia jest dokladne przenoszenie sygnalów równiez przy silnie zmieniajacym sie obciazeniu sieci, Srzedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunku, na którym fig, 1 przedstawia urzadzenie wedlug wynalazku w schemacie blokowym, fig, 2 - zespoly sepa¬ rujace z fig, 1 w schemacie ideowym, fig, 3 - uklad mostka miernika admitancji z fig, 1 w schemacie'ideowym, fig, 4 - miernik admitancji z fig, 1 w schemacie blokowym, fig, 5 - koincy¬ dencyjny uklad zabezpieczenia akustycznego w schemacie blokowym i fig, 6 - uklad obróbki sy¬ gnalu w schemacie blokowym.Przedstawione na fig, 1 silniki 1 i 2 maszyn z cylindrami frezowymi sa dolaczone poprzez ekranowany, przylaczeniowy kabel silnopradowy 3 w izolowanym punkcie gwiazdy, R?zyla- czenie odbywa sie przez przerywacz 4, wykonany jako wylacznik maszyny i przez przerywacz 5, wykonany jako wylacznik glówny, Oba przerywacze 4 i 5 sa umieszczone w kabinie przelaczni¬ kowej. Silniki 1 i 2 moga byc oddalone od kabiny przelacznikowej nawet o 1000 m, W urzadzeniu nie stosuje sie przewodów slabopradowyeh.Przylacze czestotliwosci nosnej do maksimum 1140 V jest zabezpieczona przez zespoly separujace 7 i 12, które z jednej strony zapewniaja, ze siec silnopradowa 3 jest izolowana od sygnalów wysokiego napiecia, z drugiej strony tworza selektywny element sprzegajacy do dalszego przewodzenia sygnalów o czestotliwosci nosnej. Nadajnik 8 i 14 dla obu kierunków sa polaczone z zespolami separujacymi i sa sterowane oscylatorami kwarcowymi.Do odbioru sygnalów o czestotliwosci nosnej sluza odbiorniki 9 i 13, podczas gdy nadajniki 8 i 14 sa sterowane przy pomocy ukladu sterowania 15 nadajnika^ Dodatkowe sygnaly czestotliwosci nosnej pojawiaja sie na wyjsciach odbiorników 9 i 13, przy czym te wyjscia sa polaczone z wejsciami cyfrowych odbiorników 11 i 16, które klasyfikuja i przetwarzaja sygnaly. Uklady sterowania 10 i 15 dla nadajników 8 i 14 wprowadzaja kodowanie do obwodów pradowych. Do obu stron urzadzenia sterujacego maszyny górniczej przylaczono po jednym zespo¬ le nadajnik/odbiornik 8, 9 i 13, 14, które sa z jednej strony polaczone z zespolem prze¬ laczajacym 6, a z drugiej strony z zespolem sterujacym ^7^ Zespól przelaczajacy 6 znajdujacy sie po stronie przerywacza 4 zawiera przekazniki rozkazu, styczniki prózniowe i przekazniki pólprzewodnikowe, za pomoca których zespól przelaczajacy 6 zostaje przygotowany do inter¬ wencji w ukladzie wyzwalajacym przerywaczy 4 i 5, Miedzy innymi funkcja zespolu sterujacego 17 polega na tym, ze w czasie, gdy silniki 1 i 2 otrzymuja napiecie zasilania, jedno z wyjsc zespolu sterujacego 17 podaje sygnal takze na regulator 18, który w tym okresie czasu laduje akumulator 19, Regulator 18 Jest wyposa¬ zony w uklad do regulacji napiecia akumulatora 19, przez co moze byc wyeliminowane niebez-4 140 554 pieczenstwo przeciazenia. Eadajnik 14 znajdujacy sie po stronie silników 1 i 2 oraz odbiornik 13 sa 'wyposazone w uklad sterowania 15 nadajnik z miernikiem 20 admitancji, który kontroluje i steruje dzialaniem syreny 21.Z wyniku dzialania opisanego urzadzenia zdalne sterowanie jest realizowane za pomoca sygnalu rozkazu w sposób nastepujacy: Operator naciska na przycisk wlaczenia w zespole sterujacym 17f v; wyniku czsgo zosta¬ je wyslany sygnal rozkazu wlaczenia. Sygnal rozkazu jest doprowadzony dalej z wyjscia zespolu sterujacego 17 do ukladu sterujacego 15 nadajnika, który przygotowuje rozkaz wlaczenia dla nadajnika 14 czestotliwosci nosnej, dzieki czemu mozliwe jest dalsze przewodzenie sygnalu roz¬ kazu. Sygnal rozkazu jest doprowadzony z jednej strony do miernika 20 admitancji, z drugiej strony do syreny 21f dzieki czemu moze byc kontrolowana gotowosc do pracy syreny 21.Jezeli syrena 21 nie znajduje sie w stanie gotowosci do pracy, nadajnik 14 czesto¬ tliwosci nosnej podaje zakodowany sygnal przez zespól separujacy 12, siec silnopradowa, jak równiez przez znajdujacy sie po stronie odbiorczej zespól separujacy 7 do odbiornika 9, któ¬ ry doprowadza sygnaly do cyfrowego odbiornika 11, gdzie zakodowane sygnaly sa przetwarzane.Po kolejnym przetworzeniu cyfrowy odbiornik 11 daje odpowiedni sygnal na wejscie zespolu prze¬ laczajacego 6, który dokonuje przelaczenia. Nastepnie kanal czestotliwosci nosnej przesyla zakodowane sygnaly rozkazu wlaczenia w czasowym systemie multipleksowym. cyfrowy odbiornik 11 przewodzi sygnal wlaczenia do zespolu przelaczajacego 6 tak dlugo, jak w cyklu nadawania, tj. okolo 0,1 sek, Jest on w stanie wykrywac wszystkie warunki stanu wlaczenia. Jezeli rozkaz wlaczenia nie pojawi sie w czasie 1-2 cykli lub spostrzezony zostanie falszywy rozkaz, wów¬ czas przerywacz 4 zostaje natychmiast rozlaczony.W przypadku nadania rozkazu wlaczenia urzadzenie sterowania zdalnego z czestotli¬ woscia nosna wedlug wynalazku uwzglednia wszystkie warunki przewidziane w pracach górniczych w zakresie bezpieczenstwa i higieny pracy. Istotna czesc tych warunków polega na tym, ze przy nadaniu rozkazów wlaczenia wszystkie czesci tych przesylania po obu stronach transmisji czestotliwosci nosnej, jak równiez polaczonych zespolów, sa bez zarzutu. Pierwszenstwo wla¬ czenia przy wystapieniu niebezpieczenstwa jest zagwarantowane przed wszystkimi innymi roz¬ kazami i tworzeniami kodu. wystepuje ono przy szczególnie wyraznie okreslonych wymaganiach co do bezpieczenstwa.Na fig. 2 jest przedstawiony schemat blokowy zespolów separujacych 7 i 12, Czesto¬ tliwosci nadajników 8 i 14 po obu stronach kabla silnopradowego, stosowanego do przenoszenia czestotliwosci nosnej, sa oznaczone f.* i f^. Sposób dzialania zespolu sprzegajacego i se¬ parujacego jest wyjasniony za pomoca zespolu separujacego 7. Wyjasnienie to odnosi sie takze pod wzgledem zasady do zespolu separujacego 12.Uklad dzielacy zespolu separujacego 7, znajdujacy sie po stronie nadajnika, sklada sie z równoleglego obwodu rezonansowego 22 i szeregowego obwodu rezonansowego 23. Szeregowy obwód rezonansowy 23 jest strojony na czestotliwosci fA1 strony nadawczej i ma najmniejsza impedancje przy tej czestotliwosci. Równolegly obwód rezonansowy 22 jest strojony na cze¬ stotliwosc f»2 drugiego nadajnika i ma najwieksza impedancje przy tej czestotliwosci. Równo- '. legly obwód rezonansowy 22 ma za zadanie rozdzielenie obu czestotliwosci fA1 i f^i Ten sam zespól separujacy zawiera jeszcze równolegly obwód rezonansowy 24 polaczony szeregowo z sze¬ regowym obwodem rezonansowym 25, które sa polaczone równolegle z szeregowo polaczonymi obwo¬ dem rezonansowym 22 i obwodem rezonanowyym 23. Szeregowy obwód rezonansowy 25 jest strojony na czestotliwosci fao« Równolegly obwód rezonansowy 24 ma za zadanie wyeliminowac przewodze¬ nie sygnalu o wysokim poziomie i czestotliwosci f^ , tzn. jest zapewnione przejscie w nalez¬ nym odstepie. Rrzez wlasciwe dobranie wymiarów mozna osiagnac we wszystkich przypadkach to, ze obwody rezonansowe nie oddzialuja na strojenie innych w znacznym stopniu. Uzwojenie sze-140 554 o regowych obwodów rezonansowych 23 i 25 spelniaja podwójne zadanie• Z Jednej strony tworza one uzwojenie pierwotne transformatora sluzacego do rozdzielania skladowych wysokonapieciowych i niskonapieciowych, z drugiej strony tworza one za pomoca uzwojenia wtórnego sprzezonego z uzwojeniem pierwotnym inpedancje przejsciowa nadajników 8f 14 wzgledem odbiorników 9f 13.Analogicznie do zespolu separujacego 7 jest zbudowany zespól separunacy 12, który zawiera równolegle obwody rezonansowe 26, 23 i szeregowe obwody rezonansowe 27, 29* Fastepne zadanie zespolów separujacych 7 i 12 polega na tym, ze z Jednej strony przeszkadzaja one w przechodzeniu sygnalów o czestotliwosci 50 Fz do wyjscia nadajnika i wej¬ scia odbiornika, a z drugiej strony eliminuja przechodzenie wystepujacego w linii sygnalu wy¬ sokonapieciowego przez zespól separujacy do obwodu niskonapieciowego, przez co jednoczesnie jest spelnione zadanie zabezpieczenia przed wypadkiem.Na fig. 3 jest przedstawiony mostek 35 miernika 20 admitancji, przedstawionego na fig. 4. Miernik 20 admitancji wskazuje gotowosc syreny 21 i jest polaczony z ukladem sterowa¬ nia 15 nadajnika.Zasade pomiaru admitancji mozna zrozumiec na podstawie ukladu mostka z fig. 3« '-i mostku 35 sygnal U^ jest proporcjonalny do pradu syreny 21, podczas gdy sygnal U jest pro¬ porcjonalny do napiecia syreny 21. Mostek 35 zawiera potencjometr, za ponoca którego moze byc on zrównowazony. Jezeli U = U^, wtedy U^/U » K « Y, przy czym Y jest admitancja syreny.W tym przypadku napiecie wyjsciowe mostka wynosi AU * 0. Jesli teraz zmiana wartosci AU osiaga pewna okreslona wartosc, zachodzi wymagana zmiana admitancji, przy czym ta zmiana admitancji wytwarza sygnal blokujacy.Fig» ^ przedstawia schemat blokowy miernika 20 admitancji. Miernik 20 admitancji za¬ wiera generator 30 czestotliwosci akustycznej, z którego wejsciem jest polaczone wyjscie ukladu sterowania 15 nadajnika i który tworzy jedno wejscie miernika 20 admitancji. W wyniku dzialania ukladu sterowania 15 nadajnika zaczyna prace generator 30 czestotliwosci akustycz¬ nej, po czym przez przekladnik pradowy uruchamiana jest syrena 21. To, czy obwód syreny 21 nie jest przerwany, kontroluje sie w nastepujacy sposób: Transformator 31 czestotliwosci akustycznej przewodzi sygnal proporcjonalny do na¬ piecia syreny 21 do prostownika 34, który wytwarza sygnal U dla mostka 35. Sygnal Uj propor¬ cjonalny do pradu syreny 21 jest wytworzony w nastepnym prostowniku 33, który jest wyposazony w przekladnik pradowy 32. Sygnal wyjsciowy mostka 35 jest proporcjonalny do admitancji sy¬ reny i steruje komparatorem 36. Zasada dzialania polega na tym, ze gdy zostaje osiagniety przez sygnal poziom porównania, wzbudzany jest obwód wyjsciowy 37 i na wyjsciu miernika 20 admitancji pojawia sie sygnal blokujacy, który zostaje doprowadzony do ukladu sterowania 15 nadajnika. Generator 30 czestotliwosci akustycznej uruchamia wewnetrzny zespól zasilania 33, który zasila komparator 36 i obwód wyjsciowy 37. i/óm poziomom porównania komparatora 36 mozna przyporzadkowac dwie wartosci admitancji, które moga byc najlepiej nastawione w zakre¬ sie admitancji syreny 21. W przypadku urzadzenia wedlug wynalazku do nominalnej admitancji 1/10 S naleza dwie wartosci graniczne, mianowicie 1/30 i 173 S.W przypadku dotychczasowych syren dajacych sygnal wstepny latwo jest wykrywac zwar¬ cie lub przerwanie.Miernik 20 admitancji przeznaczony do sterowania i kontroli syreny 21 podaje zdalny rozkaz dla wlaczenia miejscowego, jak równiez wlaczania przypadkowego i automatycznego. W obwodzie po stronie przerywaczy 4 i 5 jest mozliwe, chociaz z minimalnym prawdopodobienstwem, przeoczenie uszkodzenia, dlatego jest niedopuszczalne, aby syrena 21 wydawala sygnal dzwie¬ kowy we wszystkich przypadkach, powodujac napiecie uwagi ludzi przebywajacych w poblizu ma¬ szyny. Identyczny sygnal jest nadawany takze w tym celu, aby zalaczany przekaznik czasowy nie zostal zwolniony. Frzy wykorzystaniu sterowania zdalnego z czestotliwoscia nosna zostaje od¬ laczony przerywacz 5 po stronie zasilania* Rozkaz zostaje zaprogramowany za pomoca przycisku6 140 554 i polaczonego z nim szeregowo przekaznika* Aby wyeliminowac niezamierzone uruchomienie maszyny, obwody przekaznika sa wzajemnie zablokowane* Rrzekaznik zalaczajacy i jego obwód podtrzymywa¬ nia sa tak skonstruowane9 zeby wypelnic nastepujace warunki dzialania: 1. Stan spoczynkowy przycisku "niebezpieczenstwo11 i przekaznika "niebezpieczenstwon powinien odpowiadac stanowi aktywnemu z odbieraniem pilotujacej czestotliwosci nosnej, w któ¬ rym nadajnik po stronie zasilania powinien znajdowac sie w stanie nadawania. 2. Jezeli przewód nadawania nie jest uszkodzony, przewód nie Jest przerwany ani zwarty.Jezeli oba powyzsze warunki sa spelnione, przy nacisnieciu przycisku zalaczenia prze¬ kaznik przyciaga i przechodzi dzieki swojemu stykowi pomocniczemu w stan podtrzymywania. I&daJ- nik czestotliwosci po stronie maszyny jest wlaczony, uklad sterowania nadajnika jest takze wlaczony, okresla kod rozkazu wlaczenia i sprawdza gotowosc do dzialania syreny 21. Wówczas gdy syrena wydaje dzwiek, uklad sterowania wywoluje proces wlaczenia, tj. przewodzi cyklicznie sygnaly o czestotliwosci nosnej, modulowane ustalonym kodem z modulacja synchroniczna.Odbiornik 9 sygnalu czestotliwosci nosnej zawiera koincydencyjny uklad zabezpieczenia akustycznego 44, którego schemat blokowy pokazano na fig. 5* Uklad ten sklada sie z obwodu pradowego 39 do przenoszenia odbieranych czestotliwosci f.^ wzglednie f^, polaczonego z wej¬ sciem obwodu róznicowego 40, na którego wyjsciu jest wytwarzany sygnal o czestotliwosci róz¬ nicowej, uzyskanej w wyniku róznicy sygnalów z obwodu pedowego 39 i ukladu odniesienia 43 i doprowadzany do komparatora 42 czestotliwosci. Komparator 42 czestotliwosci porównuje cze¬ stotliwosc sygnalu oslabionego na dzielniku 41 z czestotliwoscia dudnien i Jezeli wartosc róznicy czestotliwosci jest zawarta w zakresie pomiedzy ustalonymi wartosciami granicznymi, na wyjsciu pojawia sie sygnal o czestotliwosci odbiornika. Jezeli wykrywany przez komparator sygnal ma wartosc na zewnatrz ustalonego zakresu, na wyjsciu pojawia sie sygnal blokujacy.Dzieki temu ukladowi jest wykluczona mozliwosc odbioru blednego sygnalu w ukladach z szumami.Na fig. 6 jest przedstawiony schemat ukladu obróbki 45 sygnalów, który jest umiesz¬ czony w odbiornikach 9 113 czestotliwosci akustyczneji Uklad obróbki 45 sygnalów jest sca¬ lonym ukladem próbkujacym do okreslania czasu trwania sygnalu, który moze byc zastosowany zwlaszcza przy wysokim poziomie szumów, poniewaz wymaga identyfikacji odbieranego sygnalu demodulowanego i znacznie zmniejsza przeklamania odbieranego sygnalu. Dzialanie jego polega na tym, ze przy odbiorze sygnalu o danym czasie trwania musi on znajdowac sie w ustalonym zakresie, aby mogla zajsc detekcja. Jesli sygnal lezy na zewnatrz ustalonego zakresu, jest wykrywany Jako szum i przestaje byc przedmiotem zainteresowania.Sposób dzialania ukladu obróbki 45 sygnalów jest nastepujacy: Sygnal modulowany jest doprowadzany do ukladu opózniajacego 46, który jest multi- wibratorem monostabilnym z ponownym wyzwalaniem, w którym stala czasowa jest krótsza o okolo jeden rzad wielkosci niz najkrótszy czas trwania sygnalu. Zadaniem multiwibratora jest eliminacja krótkotrwalych zaklócen. Wyjscie ukladu opózniajacego 46 uruchamia z jednej strony bramke 47, a z drugiej strony dzielnik 48. Bramka 47 przepuszcza najpierw sygnal oscylatora 43 odbiornika do dzielnika 48, gdy na wyjsciu ukladu opózniajacego 46 wystepuje sygnal.Dzielnik 48 dzieli sygnaly bramki 47 przez dana stala i sygnaly te pojawiaja sie na równo¬ leglych wyjsciach. Wyjscia dzielnika 48 sa polaczone z ukladem liczacym 499 który sklada sie z trzech liczników i zlicza tak dlugo, jak dlugo wystepuje sygnal na wyjsciu ukladu li¬ czacego 49. W zaleznosci od przyjetej oceny sygnal albo pojawia sie albo nie pojawia sie.W nastepnej fazie uklad liczacy 49 zostaje nastawiony ponownie na zero, a bramka 47 zamyka sie. Wówczas gdy na wyjsciu ukladu opózniajacego 46 pojawi sie nowy sygnal, proces powtarza sie. Uklad liczacy 48 moze takze byc zbudowany z pojedynczego licznika, w tym przypadku po¬ jawia sie tylko jeden sygnal wyjsciowy.140 554 7 Zabezpieczenie zewnetrznych przewodów urzadzenia jest zapewnione przez wewnetrzne uklady oscylatora i detektora. Konstrukcja i dzialanie ukladu detektora sa identyczne, jak w przypadku miernika 20 admitancjif poniewaz we wszystkich przypadkach szkodliwe zmiany admitancji danego ukladu sa wykrywane i wskazywane.Detektory sa zastosowane w kazdym przewodzie, kontroluja niezaleznie od siebie po¬ jedyncze przewody i daja w przypadku uszkodzenia natychmiast rozkaz blokowania, sygnal re¬ gulacji i wskazania. Ten srodek jest koniecznie wymagany, poniewaz pomiedzy nadajnikami/od¬ biornikami czestotliwosci nosnej i urzadzeniem obslugi zastosowane sa jako elementy laczace przewody o dlugosci przynajmniej 3 m i uszkodzenie moze prowadzic do wadliwego dzialania.Po stronie maszyny jest zapewnione zasilanie niezbedne do uruchomienia maszyny przez akumulator 19 wyposazony w regulator 18, poniewaz do zasilania ukladu nadajnika/odbiór^ nika czestotliwosci nosnej nie ma innego zródla, dopóki silniki 1 i 2 znajduja sie w stanie wylaczonym. Jezeli silniki 1 i 2 sa wlaczone, zespól sterujacy 17 dysponuje ladowaniem aku¬ mulatora 19 sterowanym przez regulator 18. Regulator 18 jest wyposazony w przekaznik kontro¬ lujacy prad zmienny i po zalaczeniu silników 1i2 wylacza syrene 21 # Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie sterowania zdalnego z czestotliwoscia nosna, zwlaszcza dla kombajnu bebnowego kopalnianego o podwójnym rodzaju pracy, zawierajace co najmniej jeden silnik za¬ silany przez kabel silnopradowy, co najmniej jeden przerywacz wlaczony miedzy kablem silno- pradowym i siecia elektryczna pradu silnego, dwa zespoly nadajnik/odbiornik dolaczone do kabla silnopradowego poprzez zespoly separujace oraz syrene, znamienne tym, ze pierwszy przerywacz (4) wraz z drugim przerywaczem (5), wykonanym jako przelacznik glówny, sa dolaczone do zespolu przelaczajacego (6), w poblizu co najmniej jednego silnika (1), do kabla silnopradowego (3) jest dolaczony zespól sterujacy (17), dolaczony do ukladu sterowa¬ nia (15) nadajnika, do odbiornika cyfrowego (16) i do regulatora (18), przy koncu kabla, zwiazanym z kombajnem bebnowym, pierwszy zespól nadajnik/odbiornik (14, 13) jest dolaczony, poprzez zespól separujacy (12), do kabla silnopradowego (3), dla przenoszenia sygnalu kodo¬ wego z ukladu sterowania (15) nadajnika, przy czym pierwszy zespól nadajnik/odbiornik (14, 13) jest dolaczony do odbiornika cyfrowego (16) i takze, poprzez uklad sterowania (15) nadajnika, do syreny (21), natomiast przy koncu kabla silnopradowego (3) w poblizu przerywaczy (4, 5), drugi zespól nadajnik/odbiornik (8, 9) jest dolaczony, poprzez zespól separujacy (7), do kabla silnopradowego (3), odbiornik (9) drugiego zespolu nadajnik/odbiornik jest polaczony z odbiornikiem cyfrowym (11), który jest dolaczony do zespolu przelaczajacego (6), nadajnik (8) drugiego zespolu nadajnik/odbiornik jest dolaczony do zespolu przelaczajacego (6) i do drugiego ukladu sterowania (10) nadajnika, przy czym drugi uklad sterowania (10) nadajnika jest dolaczony do zespolu przelaczajacego (6), dla przesylania do pierwszego zespolu nadaj¬ nika/odbiornika (14, 13) z powrotem drugiego kodu sygnalowego. 2# Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zespól sterujacy (17) jest polaczony, poprzez regulator (18), z akumulatorem (19) tworzacym zasilacz pradowy ukladu zdalnego sterowania. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2f znamienne tym, ze zawiera w regulato¬ rze (18) przekaznik kontrolujacy prad przemienny oddzialujacy na syrene (21). 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze uklad sterowania (15) nadajnika, od strony silnika, jest polaczony z syrena (21), poprzez miernik (20) admi¬ tancji, wskazujacy gotowosc do pracy syreny (21 ). 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 4, znamienne tym, ze miernik (20) admi¬ tancji zawiera generator (30) czestotliwosci akustycznej, którego wyjscie jest polaczone, poprzez transformator (31) czestotliwosci akustycznej, z prostownikiem (34), Jak tez z wew-8 140 554 netrznym zespolem zasilania (38) miernika (20) admitancji, wyjscie prostownika (34) jest po¬ laczone z wejsciem mostka (35) i drugie wejscie mostka (35) tworzy przez nastepny prostownik (33) i przekladnik pradowy (32) wyjscie miernika (20) admitancji, podczas gdy drugie wyjscie miernika (20) admitancji jest polaczone, przez obwód wyjsciowy (37) i komparator (36), z wyj¬ sciem mostka (35). 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze kazdy odbiornik (9, 13) zawiera koincydencyjny uklad zabezpieczenia akustycznego (44), który na wejsciu zawiera obwód pradowy (39) do przenoszenia odbieranych sygnalów, do którego wyjscia jest dolaczone pierwsze wejscie obwodu róznicowego (40), którego drugie wejscie jest dolaczone do oscylatora (43) odbiornika i wyjscie ukladu róznicowego (40) jest polaczone z pierwszym wejsciem kompa¬ ratora {4Z) czestotliwosci, a drugie wejscie komparatora (42) jest polaczone, przez dzielnik (41), z oscylatorem odbiornika. 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 5f znamienne tym, ze kazdy z odbiorników (9, 13) zawiera uklad obróbki (45) sygnalu, który jest polaczony z koincydencyjnym ukladem zabezpieczenia akustycznego (44), uklad obróbki (45) sygnalów zawiera uklad opózniajacy (46), którego wejscie tworzy wejscie ukladu obróbki (45) sygnalów, a wyjscie jest polaczone z bram¬ ka (47) i ukladem liczacym (49), drugie wejscie bramki (47) jest polaczone z wyjsciem oscyla¬ tora (43) odbiornika, a wyjscie bramki (47) jest polaczone, przez dzielnik (48), z drugim wejsciem ukladu liczacego (49), przy czym wyjscie ukladu liczacego (49) tworzy wyjscie ukladu obróbki (45) sygnalów.Fig. 1140 554 Fig.2 r 4<= aU I ^7 t -04 Uout I 35 j Fig.3 l_ Fig .4140 554 r ,*3 *\ fA1 i. "rf 39 ¦* 40 i -4-44 ^ i v Fig.5 43 47 V 46 *¦ f ""^ m -45 er. _j Fig6 Pracownia Poligraficzna LT PRL. Naklad 100 egz Cena 220 zl PL PL PL PL PL PL PL PL PL