Wykryto, ze zawierajace miedz, sub- stantywne barwniki o-karbaksyazowe, cia¬ gnace bardzo dobrze na wlókna roslinne o- trzymuje sie, dzialajac srodkami oddaja- cemi miedz, jak np. siarczanem miedzi, octanem miedzi, drobnorozdzielona miedzia na barwniki azowe, dajace sie otrzymac zapomoca sprzegania czteroazowanych kwasów ^'-dwuaminodwufenylo-JJ^dwu- karibonowych z dwiema jednakowemi lub dwiema róznemi czasteczkami molowemi kwasów amino-oksy-naftaleno-dwusulfono- wych, wzglednie ich produktów podstawie¬ nia w pierscieniu.Odmiana niniejszego sposobu polega na tern, ze stosowane jako ciala wyjsciowe barwniki azowe otrzymuje sie w obecno¬ sci srodków oddajacych miedz, jak np. wo¬ dorotlenku miedziowego. Ponadto wspo¬ mniane zwiazki miedziowe barwników o- karboksyazowych otrzymuje sie, tworzac kapiel farbierska z barwników o-karboksy¬ azowych z dodatkiem srodka oddajacego miedz, Zapomoca dajacych sie otrzymac we¬ dlug wspomnianych sposobów zwiazków miedziowych osiaga sie przewaznie niebie¬ skie i szare odcienie; zabarwienia wykazu¬ ja obok czesciowo wybitnej czystosci bar¬ wy, doskonala trwalosc i odpornosc na dzialanie swiatla i prasowanie. Otrzyma¬ ne zapomoca niniejszego sposobu zwiazki miedziowe nadaja sie równiez do równo¬ miernego farbowania wiskozy rozmaitego pochodzenia.Przyklad I. 932 cz. wag. azobarwnika*otrzymaofi^o z 1 czasjteczki molowej kwa- , su -^'-dwuaminodWfehylo-3.3'-dwukarbo- n /.S-amino-naftolo-2.4-dwusulfonowego, roz¬ puszcza sie 20000 cz, wody. Po zakwasze¬ niu kwasem octowym jjodaje sie roztwór 250 cz. wag. krystalicznego siarczanu mie¬ dzi w 10-krotnej ilosci wody i mieszajac ogrzewa w ciagu 2 godzin do 80aC. Wydzie¬ lony barwnik odsacza sie i zapomoca sody przeprowadza w sól sodowa. Jest on w wo¬ dzie dobrze rozpaiwczfclliyni ciemnym proszkiem o polysku metalicznym. W ka¬ pieli, zawierajacej £# gkijberska, barwi on wlókna na nadzwycfcaf czyste, niebie¬ skie o odcieniu zielonym kolory o bardzo dobrej odpornosci na dzialanie swiatla i prasowanie.Przyklad II. Do rostwra, zawierajace¬ go 638 cz. wag. kwasu /.S-aminpnaftolo-3iS~ dwusulfonowego w 10000 cz. wag. wody i 400 cz. wag. sody, jak róWiez nieco piry¬ dyny, dodaje «Lc, miewajac, roztwór 400 cz. wag. siarczanu miedzi w pieciokrotnej ilosci wody. Do otrzymanej zawiesiny wle¬ wa sie, mieszajac i ochladzajac roztwór czteroazozwiazku, otrzymany z 272 cz. wag. kwasu 4.4'-dwuaminodwufenylo-3.3'- dwukarbonowego. Po ukoricBonem sprze¬ ganiu rozciencza sie mieszanine reakcyjna woda i odsacza niezmieniony wodorotle¬ nek miedziowy, który wyciaga sie kilka¬ krotnie goraca woda. Zawierajacy miedz barwnik wydziela sie z wodnego roztworu przez dodanie soli kuchennej. Ciagnie on na wlókna roslinne w kolorach niebieskich o odcieniu zielonym. Zabarwienie fest bar¬ dzo odporne na dzialanie swiatla i praso¬ wanie.Przyklad HI. Kapiel farbierska wytwa¬ rza sie z 2% azobarwnika, otrzymanego z I czasteczki molowej czteroazowanego kwasu 4.4'-dwUaminodwufenvlo-3.3'-dwu- karbonowego i 2 czasteczek molowych kwa¬ su /.8-aminonaftolo-4.6-dwusttlfonowego, 0,2% siarczanu miedziowego, 20% siarcza¬ nu sodowego i 2% sody. Do kapieli wklada sie bawelne w temperaturze 40 — 50°C i podnosi temperature powoli do wrzenia, utrzymujac ja w ciagu ^2—1 godziny. Po przeplókaniu i wysuszeniu otrzymuje sie czyste niebieskie zabarwienie o odporno¬ sci i trwalosci podobnej, jaka wykazuja barwniki V przykladach powyzszych.Przyklad IV. Stosujac sposób miedzio¬ wania wedlug przykladu I do barwnika, dajacego sie otrzymac przez polaczenie 1 czasteczki molowej czteroazozwiazku kwa¬ su 4.4'-dwuamino-dwiifenylo-3.3'-dwukar- bonowego i 2 czasteczek molowych kwasu 2.8-aniinonaftoIo-3#5-dwusulfonowego, o- trzymuje sie zwiazek miedziowy, farbujacy wlókna roslinne na kolory szare. Zabarwie¬ nie wykazuje nadzwyczajna odpornosc i trwalosc. Moznoisc je otrzymac równiez przez dwuazowanie na wlóknie i wywoly¬ wanie m-fenylodwuamina, przyczem otrzy¬ muje sie Lolor szary odporny w praniu, zas wywolujac p-naftolem — kolor niebie- skoszary.Przyklad V. Sposób miedziowania we¬ dlug przykladu I zastosowany do azo¬ barwnika, dajacego sie otrzymac z 1 cza¬ steczki molowej czteroazowanego kwasu 4.^^dwuainiiio-dWufeiiylo-3J'-dwukarbono- wego, 1 czasteczki molowej kwasu f,8-ami* nonaftolo-2.4-dwusulfonowego i 1 czastecz¬ ki molowej kwasu /,$-aaninonaftolo-3,6- dwusulfonowego, daje zwiazek miedziowy, który wlókna roslinne farbuje na czyste niebieskie kolory o nadzwyczajnej trwalo¬ sci i odpornosci. v PL PL