PL162268B1 - Zawór, zwlaszcza do przewodów rurowych w mlynarstwie PL - Google Patents

Abstract

la n ia i/ l u b o d c in a n ia m a te ria lu z asad n icz o z ia rn iste g o lu b w p o sta c i p y lu , przep ly w ajaceg o p rzez p rzew ó d r u - row y, k tó ry m a w e w n e trz n a k o m o re p rz e p u sto w a , do w ew n e trz n e j k om ory p ro w a d za co n a jm n iej d w a otw ory, to je s t co n a jm n iej j e d en o tw ó r w lotow y i j e d e n o tw ó r w ylotow y, j e d n a lu b szereg w k lad ek , u m o zliw ia ja c y c h p rz e p u s t i/ lu b zm ia n e k ie ru n k u m a te ria lu , p rz ep ly - w ajaceg o w przew odzie ru ro w y m i/ lu b o d c in a ja c a j ego p r z e p u s t w w ew n etrzn ej k o m o rze zaw o ru , a z e w n e trz n a o b u d o w a j e s t k u lis ta lu b z aw ie ra k u lis te czesci, z n a - m ie n n y ty m , ze k u liste czesci s a u k sz ta lto w a n e p rzez co n a jm n iej dw ie p rzy laczo n e d o sieb ie o b u d o w y czaszy k u liste j ( 1a , 1c , 2 a , 2 c , 3 a , 3 b), a p rzy leg ajace d o sieb ie o b u d o w y ( 1a , 1c , 2 a , 2 c , 3 a , 3b ) s a p o lac zo n e przez zlacze w p u sto w e (8), u m o zliw iajace e la sty c z n e p rz e s u - niecie, przy czym zlacze w p u sto w e (8) j e s t u tw o rz o n e w je d n e j o b u d o w ie (2 a , 2 c , 3 a , 3b ) p rzez zaw in iecie w p o s ta c i w p u s tu (8 a ), a w d ru g iej p rzy laczonej o b u d o w ie 1a , 1c) p rzez row ek (8 b ), p rzy jm u jacy w p u s t (8a), p rzy czym w y m iary i k sz ta lt w p u s t u (8a) i ro w k a (8 b ) s a d o p a so w a n e do sieb ie i um o zliw iaja w z aje m n e p rz e k re - c e n ie , a o b u d o w y czaszy k u lis te j ( 1a , 1c , 2 a , 2 c , 3 a , 3b), tw o rzace zaw ór, m aja n a k la d a ja c e sie lu b p rz e c in a - ja c e o sie o b ro tu (1 4 a , 14b , 1 4 c) i j e d n a lu b sze re g p o w ierzch n i ob ro to w y ch (1 3 a , 13b), tw o rzacy ch z o s ia - m i o b ro tu (1 4 a , 1 4 b , 1 4 c) k o rz y stn ie ta k i s a m k a t, o d b ieg a jac y od k a ta p ro steg o , sta n o w ia c y c h j e d n o c z e s- nie p laszczy zn e p o d zialu , przy czym w ew n e trz n e j k o m o - rze (1 3 ) o b u d o w y ( 1a , 1c , 2 a , 2 c , 3a, 3 b) j e s t.. Fig 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest zawór, zwłaszcza do przewodów rurowych w młynarstwie, który służy do transportu w nie zmienionym kierunku i/lub do zmiany kierunku i/lub rozdzielania i/lub odcinania materiału, zasadniczo ziarnistego lub w postaci pyłu, przepływającego przez przewód rurowy. Każdy zawór zawiera wewnętrzną komorą przepustową, a do komory wewnętrznej prowadzą co najmniej dwa otwory, a mianowicie co najmniej jeden otwór wlotowy i jeden otwór wylotowy. W wewnętrznej komorze zaworu jest umieszczona co najmniej jedna wkładka, umożliwiająca przepływ i/lub zmianą kierunku materiału transportowanego przewodem rurowym i/lub odcinająca jego przepływ, przy czym zewnętrzna obudowa ma postać kuli lub zawiera części kuliste.

Stosowane w młynarstwie tak zwane zrzutowe przewody rurowe, które są skierowane zasadniczo z góry do dołu, można łączyć ze sobą w różny sposób. Znane są kształtki, nadające sią do zmiany kierunku materiału, transportowanego przewodem rurowym. Wśród nich można wymienić stosunkowo prosto skonstruowane elementy łączące, umożliwiające zmianą kierunku z określonym kątem nachylenia, tak zwane kolanka i kolanka przegubowe ze zmiennym kierunkiem kąta.

Znane jest również wykonanie tych ostatnich w postaci kolanek z przegubem kulowym. W tym przypadku przegub jest utworzony przez zewnętrzną czaszą kulistą, przekręcaną na zewnętrznej czaszy kulistej. Do mocowania w żądnym położeniu kątowym służy umieszczona od zewnątrz, obciskana obejma.

Do rozdzielania lub wspólnego przenoszenia materiału ziarnistego lub w rodzaju py^łu z dw^óc^h ndejsc stosuje si.e tak zwane ^łu^{ki 180}° z odnogą. Rozdzielanie transportowanego materiaL· następu^ję przez umieszczone w tych ^łukac^{h 180}° z odno^gą przestawne płytki kierunkowe lub klapy. Znane jest również wykonanie, w którym płytka kierująca lub klapa przyjmuje jedno położenie, a jeden, drugi lub odgałęziający wylot rurowy przyjmuje położenie zamknięte.

Według powyższe] zasady pracują również rurowe zawory odcinające w młynarstwie. Odnosi sie to do dotychczas znanych w młynarstwie kształtek, które służą do rozwiązania różnych zadań technologicznych w zależności od zróżnicowanej konstrukcji. Takie zawory znajdują sią przykładowo w katalogu wyrobów firmy Jacob, RFN.

Znane kształtki są wytwarzane z metalu, zasadniczo jako spawane, z wyjątkiem zaworów przegubowych. Kształtki metalowe mają duży ciężar w przypadku większych średnic, wymaganych w przemyśle młynarskim i mogą być przyłączone do końcówek rur z kołnierzem.

162 268

Wymaga to stosowania dodatkowych elementów łączących i dodatkowych uszczelek, w celu uniemożliwienia wpływu transportowanego materiału.

Celem wynalazku jest skonstruowanie zaworów, zbudowanych z elementów modułowych, które składają się z ekonomicznych, łatwo zestawialnych elementów, łączonych ze sobą organicznie i wzajemnie wymienialnych.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie złączki przewodów rurowych, spełniającej wszystkie technologiczne wymogi młynarstwa, to jest zmianę kierunku, rozdzielanie, wspólne prowadzenie, przełączenie na inny kierunek, odcinanie transportowanego materiału w przewodzie rurowym w celu kontroli i pobrania próbek, za pomocą tych samych elementów jednego rodzaju zaworów.

Idea wynalazku polega na wykorzystaniu faktu, że kulisty korpus może być umieszczony jako wkładka w obudowie w postaci czaszy kulistej i wkładka może być w ten sposób przestrzennie przekręcana. W obudowie i wkładce może być wykonany jeden lub więcej niż jeden wspólny otwór przepustowy i otwór ten przechodzi celowo przez środek kuli, jeżeli kulista obudowa przekręca sie na kulistej wkładce, wówczas zamykają sie otwory wylotowe obudowy. Można jednak zawsze znaleźć co najmniej jedno położenie, w którym otwory w obudowie i we wkładce przez wykonanie obrotu przyjmują położenie przepuszczania.

Dalej istota polega na tym, że kulista obudowa i kulista wkładka w niej może być przecięta na dwie jednakowe części w ten sposób, że ich oś otworu przepustowego tworzy z powierzchnią przecięcia kąt, odchylony od kąta prostego. Jeżeli obracają sie wzajemnie połówki, składające się z części wkładki i obudowy, w płaszczyźnie przecięcia, przy czym części te w połówkach wzajemnie się nie przesuwają, wówczas zmienia się kąt między osiami otworów w połówkach względem stanu początkowego. Dzięki temu można realizować zmianę kierunku przewodów rurowych, przylegających do otworów wylotowych obudowy w postaci czaszy kulistej.

Jeżeli jedna z dwóch połówek pozostanie nieruchoma, a druga całkowicie się obróci, wówczas otwór wylotowy obracanej połówki opisuje tor kołowy, płaszczyzna toru kołowego jest równoległa do powierzchni przecięcia, a promień toru kołowego zależy od kąta między powierzchnią przecięcia a osią otworu. Im bardziej kąt między powierzchnią przecięcia a osią otworu odbiega od kąta prostego, tym większy jest promień toru kołowego.

Dalszy efekt wynikający z powyższego polega na tym, że kąt między powierzchnią przecięcia a osią otworu określa maksymalne odchylenie kąta możliwych położeń przewodu rurowego, przyłączonego do otworu wylotowego obudowy w postaci czaszy kulistej. W granicach maksymalnego odchylenia kąta, osie otworu przepustowego i przewodów rurowych, przyłączonych do otworów, mogą być ustawione w dowolnym położeniu kątowym przez przekręcenie.

Do idei wynalazku należy również to, że kuliste wkładki są ruchome wewnątrz obudowy w postaci czaszy kulistej niezależnie od siebie i od obudowy, a ich otwory mogą tworzyć położenie zamknięte lub otwarte. Na tym stwierdzeniu polega ukształtowanie zaworów rozdzielających, wymiennych i odcinających, składających się z obudowy w postaci czaszy kulistej i kulistych wkładek.

Zadanie to zostało rozwiązane dzięki zaworowi według wynalazku, zwłaszcza do przewodów rurowych w młynarstwie, który służy do transportu w nie zmienionym kierunku i/lub do zmiany kierunku i/lub rozdzielania i/lub odcinania materiału, zasadniczo ziarnistego lub w postaci pyłu, przepływającego przez przewód rurowy, który ma wewnątrz komorę przepustową, do wewnętrznej komory są przyłączone co najmniej dwa otwory, to jest co najmniej jeden otwór wlotowy i jeden otwór wylotowy, co najmniej wkładka, umożliwiająca przepust i/lub zmianę kierunku materiału, przepływającego w przewodzie rurowym ί/lub odcinającą jego przepust w wewnętrznej komorze zaworu, a zewnętrzna obudowa jest kulista lub zawiera kuliste części, który jest tak ukształtowany, że kuliste części są ukształtowane przez co najmniej dwie przyłączone do siebie obudowy czaszy kulistej, a przyłączone do siebie obudowy połączone przez złącze wpustowe, umożliwiające elastyczne

162 268 przesunięcie, przy czym złącze wpustowe jest utworzone w jednej obudowie przez zawinięcie wpustowe, a w drugiej przyłączonej obudowie przez rowek, przyjmujący wpust, przy czym wymiary i kształt wpustu i rowka są dopasowane do siebie i umożliwiają wzajemne przekręcenie, a obudowy czaszy kulistej, tworzące zawór, mają nakładające się lub przecinające się wzajemnie osie obrotu i jedną lub więcej powierzchnie obrotowe tworzące z osiami obrotu, korzystnie taki sam kąt, odbiegający od kąta prostego, stanowiące jednocześnie płaszczyznę podziału, przy czym w wewnętrznej komorze obudowy jest umieszczona wymienna wkładka, a wkładki mają powierzchnię kulistą, pasującą od zewnątrz do obudów czaszy kulistej, i jednakową powierzchnię obrotową, a wewnątrz jedną lub szereg wydrążonych komór przepustowych, przy czym wymienna wkładka jest zamocowana przez rozłączny element łączący i ma korzystnie wbudowaną prostopadłą do powierzchni obrotowej dźwignię, służącą do zmiany wzajemnego położenia otworów wlotowych i wylotowych, w co najmniej jednej obudowie, zaopatrzonej we wkładkę i wzajemnie przyłączonej.

Dalszą cechą wynalazku jest to, że dźwignia sięga przez obudowę czaszy kulistej do ganizda w obudowie, a płaszczyzna obrotowa dźwigni jest równoległa do płaszczyzny powierzchni obrotowej obudowy czaszy kulistej.

Obudowy czaszy kulistej mają przy, otworach łączących złączkę rurową mocującą w rodzaju obejmy do przyłączania do przewodu rurowego, a rurowa złączka mocująca w rodzaju obejmy ma nacięcia i jeden lub szereg otworów lub otworów gwintowanych, a w otworze gwintowanym jest umieszczony trzpień wywierający siłę dociskową, do dociskania ścian otworu łączącego do przewodu rurowego. Dalsza cecha wynalazku polega na tym,że zawór za pomocą umⁱeszczone^j w obu^dowie w^kła^dki., ^przekręconej o 90° nada^je się do odcięcia otworu wylotowego. Inna cecha wynalazku polega na tym, że obudowa czaszy kulistej z jednym otworem wlotowym zawiera zaopatrzoną w podwójny otwór łączący odgałęzioną obudowę czaszy kulistej i w niej pasującą do odgałęzionej obudowy wkładkę, umożliwiającą przepływ w jednym kierunku lub wkładkę, umożliwiającą wspólny przepływ i/lub rozdzielenie na dwa kierunki.

W obudowie czaszy kulistej jest umieszczony otwór z wziernikiem do kontroli transportowanego materiału i/lub prowizoryczny króciec rurowy do odprowadzania transportowanego materiału.

Cecha charakterystyczna wynalazku polega na tym, że dowolna obudowa czaszy kulistej, zaopatrzona w zawinięcie jest przyłączana do dowolnej obudowy czaszy kulistej, zaopatrzonej w rowek o jednakowej średnicy kuli. Według innej cechy wynalazku wydrążona komora przepustowa wkładek, zaopatrzonych w jeden kierunek przepływu, ma postać cylindryczną, a wydrążona komora przepustowa podwójnych wkładek z przepływem odgałęzionym ma kształt, wynikający z przenikania cylindrów o osiach obrotu, przecinających się we wspólnej płaszczyźnie. Według dalszej cechy wynalazku złącza wpustowe, łączące obudowy czaszy kulistej mają uchwyty mocujące, a w uchwytach mocujących mają otwór, przyjmujący element łączący.

W korzystnej postaci wykonania zaworu według wynalazku, obudowy czaszy kulistej i wkładki są wykonane z elastycznego tworzywa sztucznego.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładach wykonania na rysunku, na którym fig. la przedstawia w przekroju możliwą postać wykonania zaworu według wynalazku, to jest zmieniającego kierunek zaworu przepływowego zbudowanego z obudów czaszy kulistej ^45/9°% ^fig. lb - cz^ęść złącza wpustowe^go połiówek zaworu, ^fig· ² - w półw^ido^ku i p<5łprzekroju inną postać wykonania zaworu to jest kolanka zmieniającego kierunek, składającego się z obudów czaszy kulistej 22,5/45°, fig. 3 - zawór składający się z odgałęzionej obudow^y czaszy kuliste^j 90% do wspólnego transportu materiału, w przekroju, ^fi^g. ⁴

- zaw^ s^kłada^jący s^ię z odgał^ęzionej obudowy czaszy kulistej 6⁰° do ws^pólne^go transportu, w przekroju, fig. 5 - zawór przepływowy i odcinający, zmieniający kierunek, sk^łada^jący się z o^budów czaszy kuliste^j 45/90°^ w ^przekroju, ^fig. 6 ^- zawiir wymiany materiału^, składający się z o^dga^łęzionej obudowy czaszy ku^s-tej ⁹⁰% w przekroją fig.7 6

162 268 zawór wymiany materiału, składający się z odgałęzionej obudowy czaszy kulistej 60°, w przekroju, fig. 8 - zawór rozdzielczy, wymieniający i odcinający, składający sie z °d^gł^ezionej o^budow^y czaszy kulistej ⁶⁰°, w ^prze^kroju, ^fig. 9 ^- wkła^dkę ^{w dolne}j ^czę^ści zaworu, składającego sie z odgłezionych obudów czaszy kulistej 60 , w płaszczyźnie przekroju ΙΧ-ΙΧ według fig. 8 w widoku z góry, fig. 10 - kolanko zmieniające kierunek z otworem z wziernikiem, w półwidoku - półprzekroju, fig. 12 - 15 przedstawiają przestrzenne obrazy kilku postaci wykonania.

Istota wynalazku - bezstopniowa zmiana kierunku kąta pomiędzy przylegającymi przewodami rurowymi w ramach danych granic kątowych w jakimkolwiek kierunku komory jest przedstawiona na podstawie zaworów przepływowych, zmieniających kierunek według fig. la.

Zawór składa sie z dwóch pasujących do siebie połówek: z rowkowanej obudowy czaszy kul^ist^ej 45/90° la ⁱ z wywiniętej o^bu^dowy czaszy ^ku^liste^{j 45/}90°. W ^obudowach la ^{i 2a} są umieszczone przylegające szczelnie do ich ścianek wewnętrznych jednorarnienne wkładki 45/90° 5a. W obudowie la znajduje sie łączący otwór wlotowy 4a, a w obudowie 2a jest umieszczony łączący otwór wylotowy 4b, które należy przyłączyć przez rurowe złącze mocujące w rodzaju obejmy do końcówek rur. W przedstawionym położeniu osie obrotu 14a i14b obudów czaszy kulistej la i 2a pokrywają sie· W ten sposób transportowany materiał przepływa przez wewnętrzną komorę 13 bez zmiany kierunku.

Półkoliste czasze obudów la i lb wraz z umieszczonymi wewnątrz wkładkami pasują do siebie we wspólnych płaszczyznsch na wewnętrznej powierzchni obrotowej 13a i na zewnętrznej powierzchni obrotowej 13b. Dwie połówki stanowiące zawór, są całkowicie symetryczne, poza złączem wpustowym 8. Wkładki 5a są zabezpieczone przed przekręceniem w obudowie czaszy kulistej la i 2a przez odłączalny element mocujący 9, korzystnie wkręt bez łba.

Przyłączenie uprzednio zmontowanych połówek realizuje sie przez złącze wpustowe 8. Wpust 8a wywiniętej obudowy czaszy kulistej 2a może zaskoczyć w rowek 8b w ścianie rowkowanej obudowy. Obudowy la i 2a są wykonane z tworzywa sztucznego, umożliwiającego zmianę postaci, tak wiec wzajemne dopasowanie można przeprowadzić stosunkowo łatwo. Obydwie połówki są wzajemnie przekręcane w żądanym kierunku na powierzchniach obrotu 13a i 13b, następnie są ściskane za pomocą złącza śrubowego przez otwory 8c w uchwytach mocujących, w celu uniknięcia dalszego niepożądanego przekręcania. Złącze wpustowe 8 jest przedstawione w stanie rozłożonym na fig. lb.

W obydwu częściach wkładki 5a są umieszczone gniazda 11 dla osadzenia korby 10 prostopadle do powierzchni obrotu 13a lub 13b w kierunku osi przekręcenia, utworzonej w punkcie przecięcia osi obrotu 14a i 14b obudowy la i 2a. Dźwignia 10 jest przedstawiona na fig. 5,6,7,8 i 11. Za pomocą korby 10 górna połówka, zawierająca wkładkę 5a, może być przekręcona na powierzchniach obrotu 13a i 13b w położenie przedstawione linią kropkowo-kreskową.

W ten sposób pierwotnie nakładające sie osie obrotu 14a i 14b, a tym samym wydrążone komory przepustowe 6a oraz otwór wlotowy 4a i otwór wylotowy 4b będą ułożone do siebie prostopadle. Dzięki temu zmieniającemu kierunek zaworowi można przeprowadzić zmianę kierunlui o max. ⁹⁰°. ^Wie^lko^ść zmi.any można do^bra^ć dowozie w ^gran^iach ⁰° i 90^ w zależności od wielkości przekręcenia.

Największy rozmiar kąta zmiany kierunku zależy od tego, jaki kąt tworzą otwory łączące 4a i 4b z równoległymi do siebie powierzchniami obrotowymi 13a i 13. W przypadku nⁱnⁱe^jszego zaworu ^wynosⁱ on w^ła^śnⁱe ⁴⁵% dzięki czemu moż^liwa ^jest maksyma^a zmiana kierunku o 90°. W przy^padku obudowy i.a ^{i 2}a ⁱ w^kładkⁱ 5a dodatkowe oznaczenie ⁴5/90° przedstawia z jednej strony kąt miedzy płaszczyznami otworów łączących 4a i 4b i powierzchni obrotowych 13a i 13b, a z drugiej strony rozmiar maksymalnego przekręcenia.

Rozmiar przekręcenia wynosi zawsze dwukrotną wielkość powyższego kąta, to jest w naszym przykładz^ie 2x⁴⁵°=90°. Można oczywiście w^ybra^{ć j}a^kąko^lwie^k warto^ść^, odpowiednią ze względów konstrukcyjnych. Z naszych doświadczeń wynika, że można spełnić praktycznie

162 268 wszelkie warunki przez element powyższy oraz przez zmieniające kierunek kolanko 22,4/45° i zawor^y rozdzielcze 60° i. 90°.

Na figurze 2 jest przedstawiona inna postać wykonania zaworu, przeznaczonego do mniejszej zmiany kierunku. Jego konstrukcja i sposób pracy są całkowicie zgodne z opisem odnośnie fig. 1. Osie obrotu 14a otworu wlotowego 4a i osie obrotu 14b otworu wylotowego ^są przy ^ma^ksymal.nyin prze^kręceniu uł:ożone po^{d k}ątem ⁴⁵°. Row^kowana obu^dowa czasz^y kulistej ^22,5/45° l^{c i} pr^zy^łączona wywijana ościowa ²c o ^tym samym ^^e, ^jak r<5wnież umieszczone ^{w nich wkładki 22,4/45}° ⁵c przyl.egają ^do sieb:i.e na wewn^ętrzne^j powierzchnⁱ obrotowej 13a i na zewnątrz na powierzchni obrotowej 13b.

M^aksym^alna zmiana Iderunltu wynosi w t^ym ^prz^ypa^dku 45°. U^kszta^łtowanie złącza wpustowego 6 i układ odłączalnego elementu mocującego 9 są zgodne z fig. 1. W półprzekroju na fig. 2- jest wyraźnie widoczna rurowa złączka mocująca 7 w rodzaju obejmy. Obudowy czaszy kulistej lc i 2c, naciśnięte na końcówki rur, mogą być dociśnięte trzpieniami 7d osadzonymi w otworach gwintowanych 7c.

Na figurze 3 jest przedstawiony zawór z wylotem w trzech kierunkach. Do jednej ^z połówek;, po^łoż^on^ej na do^ rowtowanej oliudowy ^45/90° ^la należy ^jedyny otwór w^ylotow^{y 4b}. W ^obud^owie ^{3b z 90}° stopnwwym odga^łęzienⁱem ^górnej połówki ^jest umieszczon^y podw^ójn^y otwór łączący 4c. W tym układzie zawór służy do wspólnego przepływu materiału a w położeniu odwrotnym, z rozdzieleniem w dół, może on służyć do rozdzielania materiału.

Kierunki osi obrotu 14b i 14c podwójnych otworów łączących 4c umieszczonych w rozdzielczej obudowie 3b mogą być wzajemnie nie zmienione. Wspólną płaszczyzną obrotu dwóch połówek jest wewnętrzna powierzchnia obrotowa 13a, przez którą mogą być całkowicie obrócone obydwie połówki. Oś obrotu 14d jest prostopadła do powierzchni obrotowej 13a. Znana w^kładka 5a i dwuramenna wkł:adka ⁴⁵° 5d są zamocowane za pomocą od^łączalne^go elementu mocującego 9 do obudowy la i do obudowy 3b zgodnie z opisem powyżej. Wewnętrzna komora 13 składa sią z pojedyńczej wydrążonej komory 6a i podwójnej komory przepustowej 6b.

Na figurze 4 jest przedstawiony zawór do wspólnego przepływu materiału. Jego konstrukcja i sposób pracy są zgodne z opisem do fig. 3. Różnica polega na kącie między osiami obrotu 14b i 14c.podwójnego otworu 4c górnej połówki, który w tym przypadku wynosi ⁶⁰°. Z^godnⁱe z t^ym, górna po^łówka ma obudowę rozdzⁱe^lczą ⁶⁰° 3a ⁱ dwuranⁱenn^ą w^kładk^ę 5e. Obie połówki mogą obracać się na powierzchni obrotowej 13a wokół osi obrotu 14d ca^łkowⁱcⁱe o ³⁶⁰°. Na ^fig. 4 jest w^yra^źnⁱe whioczne nacⁱęcⁱe ⁷a rurowe^j złącz^ki mocu^jące^j 7 w rodzaju obejmy przy otworach łączących 4c, które ułatwia nasunięcie zaworu na końcówki rur. Złączka 7 po nasunięciu może być zaciśnięta w wyżej opisany sposób.

Przedstawione powyżej przykłady wykonania uwidoczniają, że nie jest konieczne stosowanie uszczelek przy połączeniu zaworów i przewodów rurowych dla uniknięcia wypływu transportowanego sproszkowanego materiału. Otwory łączące 4a, 4b i 4c wytworzonej korzystnie z lekkiego i elastycznego tworzywa sztucznego obudowy czaszy kulistej la,lc,2a,2c,3a i 3b są nasuwane elastycznie na przewody rurowe.

Figura 5 przedstawia zawór odcinający jako wariant przedstawionego na fig. 1 z^mi^eni^ające^go kⁱerune^k zaworu ^prze^pust.owego. ^W rowtowanej obudowie ^45/90° ^la jest u^mi^esz^czona w taki sam spos<5b jednoramienna wkłada ^45/90° 5a, jednakże w^kła^dka ⁵a w górne^{j p}ołów^ce w wywin^tej obudowie 45^/90° 2a jest usytuowana w spos^ób prze^kręcon^y o 90°, zamykając dzięki temu otwór wylotowy 4b. Jeżeli zawór ma być na stałe używany do odcinania, można zamocować wkładkę 5a za pomocą korby 10. POnadto zawór nadaje się do realizacji okresowego odcinania podczas pracy. Wówczas można zamocować wkładkę 5a najwyżej w czasie zabudowy, po czym po usunięciu odłączalnego elementu mocującego 9 otwór wylotowy 4b zamyka się przez przekręcenie wkładki 5a o 180 wokół osi 14d za pomocą dźwigni 10, wchodzącej w gniazdo 11 wkładki 5a.

Ponowne otwarcie lub zamknięcie można przeprowadzić w każdej chwili. Dla wyjścia korby 10 j est utworzona szczelina 16 w obudowie 2a. Również w tym wariancie zawór

162 268 służy do zmiany kierunku, to znaczy do realizacji połączenia między przewodami rurowymi z różnymi kierunkami.

^{Na fi}gurze 6 jes^{t p}rze^ds^tawⁱony zaw^ór w^ymian^y ma^terⁱału 90°, a na fig. 7 - zawó^{r w}y^miany m^aterⁱału ^z o^a^zi.eni.em ⁶⁰°. ^pierwszy z ni.ch od^powiada zaworowi do w^spólne^go transportu materiału według fig. 3, natomaist drugi - zaworowi według fig. 4 o odwrotnej konstrukcji. W tych przypadkach podwójne otwory łączące 4c są skierowane do dołu. Transport materiału, wpływającego przez otwory wlotowe 4a do zaworu, może przebiegać jednym lub drugim otworem łączącym 4c. Górna połówka jest zbudowana z obudowy czaszy ku^liste^{j 4}5^/90° zaopa^trzonej w o^bu wariantach w row^ki oraz zamocowanej ^w ni^ej wkładki ⁴5^/90° 5a. jako dolna po^ł<5w^ka s^łuż^y rozdzⁱelcza o^budowa ⁹⁰° 3b na fig. 6^{, rozdz}i^elc^za Obudowa ⁶0°C na fig. 7. ^W obu wariantac^h otw^ór ⁴c jest: z^mknięt^y jednoramienną wkładką ^45/90° ⁵a. Wkład^kę ⁵a mo^żna o^br^óc^ić za ^pomoc^ą dźwⁱgnⁱ l⁰ wokół: os¹ obrotu 14a w t^en sposób, że zmienia ona zamknięty stan otworów 4c w stan otwarty i odwrotnie.

Również w przypadku tak stosowanych zaworów chodzi o to, aby połówki mogły przekręcać sie wzajemnie na powierzchni obrotu 13a, można wiec również w tym przypadku realizować połączenie rur w dowolnym kierunku. Obudowa la i zamocowana w niej wkładka 5a obracają sie razem przy zmianie kierunku.

Figura 8 przedstawia zawór o wielostronnym zastosowaniu. Jego zewnętrzna postać odpowiada ^postacⁱ zaworu w^ymⁱan^y ma^teriału ⁶⁰° z ^fig. 7. ^Jed^nakże ^w górⁿej po^łówc^e znajduje sie ^górna wpadka rozdzⁱe^lacza ^45/90° ^5f w rowkowany o^bu^dowie la. ^{Jest to} widoczne ^po prawej stronie ^fig. 8. ^W dol.ne^j połówce, dol.na wpadka ^45/90° ^5g jes^t umⁱeszczona w rozdzie^lcze^j obudowie ⁶0° ³a. Dz^ięki temu ^po^dwójna wydrą^żona ^komora przepustowa 6b znajduje się u dołu i u góry.

Wkładki rozdzielacza 5f i 5g są tak ukształtowane, że górna wkładka 5f przez przekręcenie dźwignią 10 wokół osi obrotu 14d może być przestawiona w dowolne położenie, umożliwiające dowolne rozdzielenie materiału na dwa dolne otwory 4c. Rozdzielenie materiału, wpływającego przez otwór wlotowy 4a, jest możliwe w dowolnej proporcji od 0 do 100%. Oznacza to, że zawór może pracować jako organ odcinający. Wówczas cała ilość materiału po zamknięciu jednego z otworów wylotowych przepływa przez drugi otwarty otwór 4c

Figura 9 przedstawia w widoku z góry umieszczoną w obudowie 3a wkładkę rozdzielczą 5a w płaszczyźnie ΙΧ-ΙΧ z fig. 8, która jest zbieżna z zewnętrzną powierzchnią obrotową 13a. W płaszczyźnie wewnętrznej powierzchni obrotowej 13a są widoczne zarysy dolnej wkładki rozdzielczej 5g, jak również zarysy powstałe przy otworach wylotowych 4c. Między nimi tworzy się podwójna wydrążona komora przepustowa 6b. Na fig. 9 jest przedstawiona jedynie zamocowana dolna wkładka rozdzielcza 5g w stanie, w którym rozdzielenie materiału na otwory wylotowe 4c odpowiada proporcji 50 do 50%.

Należy zauważyć, że zawory wymiany materiału według fig. 6 i 7 nadają się również do rozdzielania materiału. W tym celu należy przestawić wkładkę 5a w obudowie 3a lub 3b z pomocą korby 10 w środkowe położenie między podwójnymi otworami 4c, odpowiednio do żądanej proporcji rozdzielenia.

Figura 10 przedstawia wariant przedstawionego na fig. 2 kolanka zmieniającego kierunek z otworem z wziernikiem 12 dla transportowanego materiału. Otwór 12 na wywiniętej obudowie 2c można odsłonić przez przekręcenie wkładki 5c. Przekręcone położenie jest oznaczone linią kreskowo-punktową.

Figura 11 przedstawia odmianę zmieniającego kierunek zaworu przepustowego, przedstaiwonego na fig. 1, do pobierania próbek. W obudowie czaszy kulistej la, przedstawionej jako rowkowana, jest wykonany otwór 17 do pobierania próbek. Otwór 17 w stanie normalnej pracy jest zamknięty przez wkładkę 5a, a swobodne przeprowadzenie materiału realizuje się między otworem wlotowym 4a a otworem wylotowym 4b.

Przy pobieraniu próbek wkładkę 5a przekręca się za pomocą dźwigni 10, aby zamknąć otwór wylotowy 4b. jednocześnie uwalnia się przepływ materiału w prowizorycznym króćcu rurowym 15 osadzonym w otworze 17 do pobierania próbek. Prowizoryczny króciec rurowy 15

162 268 jest oznaczony linią kropkowo-kreskową. Na końcu pobierania próbki wkładka 5a może powrócić w położenie wyjściowe.

Na fig. 12-15 są przedstawione najważniejsze typy zaworu, w widoku aksonometrycznym. We wszystkich typach jest uwidoczniony zarys zewnętrzne] powierzchni obrotowej 13b przy połączeniu obu połówek.

Figura ¹² przedstawia kolan^ko zmieniające ^kierunek, siadające sⁱe z o^bu^dów ^22,5/45° ^lc ^{i 2}c, a ^fi^g. ¹3 z^awór zmienⁱa^jący ^kierunek, s^kładając^y się z obu^dów ^45/90° la ^{i 2}a, z prostopadle skierowanymi otworami łączącymi 4a i 4b. Na fig. 14 jest przedstawiony zawór odgałęzi.a^jąc^y 60° lub rozdzielczy 60°, a na ^fig. I^{5 -} je^go warian^{t 90}°.

Istotną zaleta zaworu według wynalazku jest to, że ze wzajemnie wbudowywanych i wymienialnych elementów na zasadzie modułów konstrukcyjnych można zastawić zawory, spełniające różne funkcje. Zawory nadają sie do dowolnej przestrzennej zabudowy, a kąt miedzy przyłączanymi przewodami rurowymi może być dowolny. Ani zawory odgałęziające, ani rozdzielające nie wymagają pionowego czy też prawie pionowego usytuowania. Zawory te można wytwarzać w sposób ekonomiczny. Poszczególne elementy konstrukcyjne można wytwarzać w produkcji masowej, można je łatwo montować i wbudować.

Przy zabudowie nie jest konieczne, aby przyłączane przewody rurowe były wyposażone w kołnierze, jak w przypadku większości stosowanych obecnie zaworów w młynarstwie. Ciężar własny zaworów według wynalazku jest stosunkowo niewielki, ponieważ tak obudowa czaszy kulistej, jak i wkładka w niej są wykonane z tworzywa sztucznego. Nie ma więc ubytków wywołanych korozją. Zbędne jest stowowanie szczególnego rodzaju uszczelek między zaworem a końcówką rury, ponieważ można uzyskać szczelne zamknięcie między końcówkami rur przez bezpośrednie połączenie w rodzaju obejmy, a transportowany materiał w postaci pyłu nie może wypływać. Podczas pracy zawory nie ulegają korozji. Konserwacji i napraw wymagają jedynie niektóre części zamienne, ponieważ elementy konstrukcyjne są wymienne. Napęd zaworu może być również zdalnie sterowany, na przykład za pomocą silnika elektrycznego lub pneumatycznego siłownika roboczego, można przełączać położenie wewnątrz zaworu lub też można zmieniać wzajemne położenie obu połówek zaworu. W prosty sposób można więc zautomatyzować pracę, należy jedynie wprowadzić napęd dźwigni.

Wynalazek może mieć szeroki zakres zastosowania. Przede wszystkim znajduje on zastosowanie dla celów młynarstwa, do transportowania produktów milonych, może być jednak korzystnie stosowany do innych materiałów ziarnistych lub w postaci proszku. Poszczególne zawory mogą być korzystnie wykorzystane na przykład przy mieleniu paszy lub przy wytwarzaniu nawozów sztucznych, do łączenia przewodów rurowych i do zmiany kierunku, rozdzielenia i odcięcia transportowanego materiału.

1a

4b

4c

Fig. 13 ^Fig .15

162 268

Fig.9

Fig 11

13α

162 268

Fig A

162 268

SSSSS3

Zakład Wydawnictw UPRP. Nakład 90 egz.

Cena JO 000 zł

Claims (10)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Zawór, zwłaszcza do przewodów rurowych w młynarstwie, który służy do transportu w nie zmienionym kierunku i/lub do zmiany kierunku i/lub rozdzielania i/lub odcinania materiału zasadniczo ziarnistego lub w postaci pyłu, przepływającego przez przewód rurowy, który ma wewnętrzną komorę przepustową, do wewnętrznej komory prowadzą co najmniej dwa otwory, to jest co najmniej jeden otwór wlotowy i jeden otór wylotowy, jedną lub szereg wkładek, umożliwiających przepust i/lub zmianę kierunku materiału, przepływającego w przewodzie rurowym i/lub odcinającą jego przepust w wewnętrznej komorze zaworu, a zewnętrzna obudowa jest kulista lub zawiera kuliste części, znamienny t y m, że kuliste części są ukształtowane przez co najmniej dwie przyłączone do siebie obudowy czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b), a przylegające do siebie obudowy (la,lc,2a,2c,3a,3b) są połączone przez złącze wpustowe (8), umożliwiające elastyczne przesunięcie, przy czym złącze wpustowe (8) jest utworzone w jednej obudowie (2a,2c,3a,3b) przez zawiniecie w postaci wpustu (8a), a w drugiej przyłączonej obudowie (la,lc) przez rowek (8b), przyjmujący wpust (8a), przy czym wymiary i kształt wpustu (8a) i rowka (8b) są dopasowane do siebie i umożliwiają wzajemne przekręcenie, a obudowy czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b), tworzące zawór, mają nakładające sie lub przecinające osie obrotu (14a,14b,14c) i jedną lub szereg powierzchni obrotowych (13a,13b), tworzących z osiami obrotu (14a,14b,14c) korzystnie taki sam kąt, odbiegający od kąta prostego, stanowiącego jednocześnie płaszczyznę podziału, przy czym w wewnętrznej komorze (13) obudowy (la,lc,2a,2c,3a,3b) jest umieszczona wymienna wkładka (5a,5c,5d,5e,5f,5g), a wkładki (5a,5c,5d,5e,5f,5g) mają powierzchnię kulistą, pasującą od zewnątrz do obudów czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b) i jednakową powierzchnie obrotową (13a,13b), a wewnątrz jedną lub szereg wydrążonych komór przepustowych (6a,6b), przy czym wymienna wkładka (5a,5c,5e,5d,5f,5g) jest zamocowana przez rozłączny element łączący (9) i korzystnie jest wbudowana prostopadła do powierzchni obrotowej (13a,13b) dźwignia (10), służąca do zmiany wzajemnego położenia otworów wlotowych i wylotowych (4a,4b,4c), w co najmniej jednej obudowie (la,lc,2a,2c,3a,3b), zaopatrzonej we wkładkę (5a,5c,5d,5e,5f,5g) i wzajemnie przyłączonej.
2. 2. Zawór według zastrz. 1,znamienny tym, że dźwignia (10) sięga przez obudowę czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b) do gniazda (11) we wkładce (5a,5c,5d,5f,5g), a płaszczyzna obrotowa dźwigni (10) jest równoległa do płaszczyzny powierzchni obrotowej (13a,13b) obudowy czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b).
3. 3. Zawór według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że obudowy czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b) mają przy otworach łączących (4a,4b,4c) rurową złączkę mocującą (17) w rodzaju obejmy do przyłączania do przewodu rurowego, a rurowa złączka (7) w rodzaju obejmy ma osiowe nacięcie (7a) i jeden lub szereg otworów (7b) lub otworów gwintowanych (7c), przy czym w otworze (7b) lub otworze gwintowanym (7c) jest umieszczony trzpień (7d), wywierający siłę dociskową, do dociskania ścian otworu łączącego (4a,4b,4c) do przewodu rurowego.
4. 4. Zawór według zastrz. 3,znamienny tym, że zawór za pomocą umieszczonej w °b^ud^owie (la,2a,3b) wkl:a^dki <5a), ^przekręcone^j o 90° s^łu^ży ^do o^dcię^cia otaorn wylotowego (4b,4c).
5. 5. Zawór według zastrz. 4, znamienny tym, ze obudowa czaszy kulistej (la,lc) z jednym otworem wlotowym (4a) zawiera zaopatrzoną w podwójny otwór łączący (4c) odgałęzioną obudowę czaszy kulistej (3a,3b) odgałęzionej obudowy, wkładkę (5a) , umożliwiającą przepływ w jednym kierunku lub wkładkę (5d,5e,5f,5g) umożliwiającą wspólny przepływ i/lub rozdzielenie na dwa kierunki.

   162 268
6. 6. Zawór według zastrz. 3,znamienny tym, że w obudowie czaszy kulistej (2cl jest umieszczony otwór z wziernikiem (12) do kontroli transportowanego materiału i/lub prowizoryczny króciec rurowy (15) do odprowadzania transportowanego materiału.
7. 7. Zawór według zastrz. 3, znamienny tym, że dowolna obudowa czaszy kuliste] (2a,2c,3a,3b), zaopatrzona we wpust (8a), jest przyłączona do dowolne] obudowy czaszy kulistej (la,lc), zaopatrzonej w rowek (8b) o jednakowej średnicy kuli.
8. 8. Zawór według zastrz. 1, znamienny tym, że wydrążona komora przepustowa (6a) wkładek (5a,5c), zaopatrzonych w jeden kierunek przepływu ma postać cylindryczną, a wydrążona komora przepustowa (6b) podwójnych wkładek (5d,5e,5f,5g) z przepływem rozdzielczym ma postać, wynikającą z przenikania cylindrów o osiach obrotu (14b,14c), przecinających sią we wspólnej płaszczyźnie.
9. 9. Zawór według zastrz. 1, znamienny tym, że złącza wpustowe (8), łączące obudowy czaszy kuliste] (la,lc,2a,2c,3a,3b> mają uchwyty mocujące (8d>, a w uchwycie mocującym (8d) jest wykonany otwór (8c), przyjmujący element łączący.
10. 10. Zawór według zastrz. 2,znamienny tym, że obudowy czaszy kulistej (la,lc,2a,2c,3a,3b) i wkładki (5a,5c,5d,5e,5f,5g) są wykonane z elastycznego tworzywa sztucznego.

    * * *