PL162832B1 - Pasta do usuwania nalotów z powierzchni spawanych stali stopowych PL - Google Patents

Abstract

Pasta do usuwania nalotów z powierzchni spawanych stali stopowych typu chromowo, niklowo, tytanowych zawierajaca w swoim skladzie kwasy: azotowy, ortofosforowy i fluo- rowodorowy, znamienny tym, ze zawiera 15-20% wagowych kwasu azotowego, 60-12% wagowych kwasu fluorowodorowego, 6-12% wagowych kwasu ortofosforowego, 45-60% wagowych fluorku wapniowego, korzystnie w postaci fluorytu lub 45-60% wagowych fluorofosforanu wapnia w postaci apatytu oraz wode w uzupelnieniu do 100% wagowych. PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest pasta do usuwania nalotów powstających na powierzchni spawów i okolic w trakcie spawania stali stopowych typu chromowo, niklowo tytanowych z równoczesnym zabezpieczeniem tych powierzchni przed korozją. Usuwanie nalotów powstających na powierzchni i w okolicach spawów stali stopowych oraz ich zabezpieczenie antykorozyjne decyduje o ostatecznym wyglądzie i trwałości urządzeń wykonywanych ze stali, zawierających takie dodatki jak chrom, nikiel i tytan.

Z chemicznych sposobów oczyszczania spawanych powierzchni stall stopowych należy wymienić stosowanie kąpieli trawiących i past zawierających środki chemiczne atakujące zanieczyszczenia tlenkowe, powstające w trakcie spawania stali stopowych.

Stosowanie niektórych past obciążone jest również niejednokrotnie wadą, polegającą na tym, że po zabiegu czyszczącym uzyskuje się powierzchnie matowe, pozbawione połysku, szorstkie, a więc ulegające łatwo dalszej korozji pod wpływem czynników otoczenia.

Z polskiego opisu patentowego nr 134 136 znany jest środek do usuwania rdzy z powierzchni stalowych lub żeliwnych oraz nalotów rdzy z innych powierzchni takich jak emaliowane, ceramiczne i inne zawierający w swoim składzie kwas szczawiowy, wodę, kwas fosforowy, środek powierzchniowo czynny, glicerynę, bentonit oraz fosforan mocznika w ilości 15-99% wagowych. Środek ten nie nadaje się do usuwania nalotów tlenkowych z powierzchni spawanych stall stopowych .

Z polskiego opisu patentowego nr 148 117 znany jest środek do czyszczenia wyrobów ze stali nierdzewnej zawierający 5-10 części wagowych alkilobenzosulfonianu sodowego, 10-80 części wagowych kompleksowego związku kwasów fosforowych z mocznikiem, 1-2 części wagowych siarczanu sodu, 5-10 części wagowych sulfobursztynianu sodu, 1-3 części wagowych monoalkiloamidu kwasów tłuszczowych, 0,1 - 5 części wagowych spolimeryzowanego tlenku etylenu, 0,1 1,0 części wagowych soli sodowej monoestru kwasu maleinowego i oksyetylenowego alkoholu tłuszczowego oraz ewentualnie wodę w uzupełnieniu do 100 części wagowych. Z polskiego opisu patentowego nr 95 979 znana jest pasta trawiąca i pasywująca do oczyszczania powierzchni połączeń spawanych ze stall nierdzewnej, sporządzona na bazie kwasów azotowego, ortofosforowego i fluorowodorowego, zawierająca w swoim składzie 50-85 części wagowych siarczanu baru jako wypełniacza.

Z polskiego opisu patentowego nr 107 347 znany jest środek do usuwania rdzy i zgorzeliny z powierzchni stall, zawierający 16-20 części wagowych kwasu azotowego, 2-4 części wagowych kwasu fluorowodorowego, 5-8 części wagowych kwasu ortofosforowego, 30-50 części wagowych sześciofluoroglinianu sodowego, 0,5-1,0 części wagowych celulozy, 0,2-0,5 części wagowych adduktu tlenku etylenu do nasyconego kwasu tłuszczowego, jako środka powierzchniowo czynnego i 0,3-1 części wagowych soli metalu alkalicznego kwasu szczawiowego.

162 832

Z polskiego zgłoszenia patentowego nr P-272696 znana Jest pasta do usuwania tlenków z powierzchni stali stopowych, zawierająca w swoim składzie 1-50% wagowych kwasu azotowego, 1-30% wagowych kwasu fluorowodorowego i/lub jego soli litowcowych i/lub fluorokrzemianów litowcowych i amonowych, takich jak fluorek sodowy czy tez fluorokrzemian amonowy, 0,1-5,0% wagowych kwasu siarkowego i/lub jego soli litowcowych lub amonowych, takich jak siarczan potasu lub amonu, 15-70% wagowych siarczanu baru oraz wodę w uzupełnieniu do 100%. Pasta ta moŻe również zawieraó 0,001 - 5,0% wagowych niejonowego lub anionowego zwilŻacza odpornego na środowisko utleniające w postaci oksyetylatu lub oksypropylatu alkoholi tłuszczowych ^10-^10* 1-30% wagowych mieszającego się z wodą rozpuszczalnika organicznego, takiego jak alkohol keton eter lub glikoloeter Wadą past opartych na siarczanie baru jako nośniku jest to, że po wytrawieniu uzyskuje się nierówną powierzchnię ze względu na powstające głębokie wżery, spowodowane dodatkowo brakiem inhibitorów w składzie pasty, w które wbudowuje się drobny osad nośnika, który jest stamtąd trudno usuwalny i dla jego dokładnego usunięciu należy stosować mało efektywne mechaniczne środki czyszczące. Poza tym siarczan baru Jest trudno zwilżalny wodą i łatwo wysychając ułatwia powstawanie plam i zastoisk osadu w postaci trudnych do usunięcia skorup, stanowiących miejsca na powierzchniach oczyszczanych, gdzie zawarty tam siarczan baru, jako dobry adsorbent składników atmosfery staje się zaczątkiem i miejscem powstawania przyszłej korozji. Przedmiotem wynalazku jest pasta do usuwania nalotów z powierzchni spawanych stali stopowych chromowo, niklowo, tytanowych, zawierająca w swoim składzie kwas azotowy, kwas ortofosforowy i kwas fluorowodorowy.

Pasta ta zawiera 15-20% wagowych kwasu azotowego, 6-12% wagowych kwasu fluorowodorowego, 6-12% wagowych kwasu ortofosforowego, 45-60% wagowych fluorku wapniowego, korzystnie w postaci fluorytu lub 45-60% wagowych fluorofosforanu w postaci apatytu oraz wodę w uzupełnieniu do 100% wagowych. Pastę sporządza się przez dokładne wymieszanie ze sobą wszystkich składników w mieszalniku zaopatrzonym w wolnoobrotowe mieszadło, wprowadzając po kolei poszczególne kwasy a na końcu, ciągle mieszając wypełniacz w postaci fluorytu lub apatytu aż do uzyskania jednorodnej zawiesiny.

Uzyskaną pastą pokrywa się powierzchnię spawów i pozostawia na czas do 30 minut. Po czym usuwa się dokładnie pastę ze spawu. Wielokrotne próby wykazały skuteczność działania środka według wynalazku. Za każdym razem uzyskiwano po zabiegu, gładką, lśniącą powierzchnię metalu, nie ulegającą zmianom w czasie kilkumiesięcznej obserwacji. Wielokrotne próby oczyszczania spawów wykonywanych na urządzeniach ze stali stopowych wykazały, że czynnikiem istotnym poprawiającym działanie pasty według wynalazku jest udział w paście wypełniacza w postaci fluorytu. Okazało się, że w porównaniu do stosowanego dotychczas siarczanu baru posiada on lepsze własności higroskopijne decydujące o stopniu przylegania pasty do oczyszczanych powierzchni a w dalszej kolejności łatwość i dokładność usunięcia pasty z powierzchni metalu po zabiegu czyszczenia. Okazało się również, że ziarna proszku użytego wypełniacza posiadają ostre krawędzie ułatwiające proces działania pasty. Podobnie lepszymi własnościami użytkowymi w porównaniu z siarczanem baru charakteryzuje się również i apatyt, zastosowany w paście jako wypełniacz.

Przykład I. Do mieszalnika zaopatrzonego w wolnoobrotowe mieszadło wlano 150 g 100% HNOj, 120 g 100% HF, 60 g 100% H^PO^ oraz 110 g wody. 0o tej mieszaniny powoli doprowadzono ciągle mieszając fluoryt drobno mielony CaaF w llości 530 g . Otrrymano gęstą jednorodną zawiesinę. Otrzymaną pastę naniesiono przy pomocy pędzla na spaw stali chromowo -niklowo-tytanowej, pokryty czarno-brunatnym nalotem tlenków. Po 30 minutach pastę usunięto wilgotną szmatką. Spod pasty wyłoniła się gładka, lśniąca powierzchnia metalu, nie ulegająca zmatowieniu w czasie dostępnym obserwacji.

162 832

Przykład II. Do mieszalnika wyposażonego w wolnoobrotowe mieszadło wlano 120 ml 68% kwasu azotowego, 90 ml 40% kwasu fluorowodorowego i 50 ml 98% kwasu fosforowego. Do tej mieszaniny wprowadzono przy ciągłym mieszaniu powoli apatyt /fluoro-fosforan wapniowy/ w ilości 200 g. Otrzymano gęstą, jednorodną zawiesinę. Pastę naniesiono na czarno-brunatną powierzchnię spawu, a po 30 minutach pastę usunięto. Uzyskano gładką, lśniącą powierzchnię nie zmieniającą się w czasie dostępnym obserwacji.

Przykład III . Do mieszalnika zaopatrzonego w wolnoobrotowe mieszadło wprowadzono 120 ml 68% kwasu azotowego, 90 ml 49% kwasu fluorowodorowego, 80 ml 98% kwasu fosforowego i 100 ml wody, ciągle mieszając wdozowano małymi porcjami 200 g apatytu. Otrzymano gęstą jednorodną zawiesinę. Pastą posmarowano spaw stali /niklowo-chromowo-tytanowej/ o barwie brunatno-czarnej. Po 30 minutach pastę usunięto wilgotną szmatą. Uzyskano gładką, lśniącą powierzchnię, nie zmieniającą się w czasie dostępnym obserwacji.

Departament Wydawnictw UP RP Nakład 90 egz. Cena 10 000 zł

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Pasta do usuwania nalotów z powierzchni spawanych stali stopowych typu chromowo, niklowo tytanowych zawierająca w swoim składzie kwasy: azotowy, ortofosforowy i fluorowodorowy, znamienna tym, że zawiera 15 - 20% wagowych kwasu azotowego, 6 - 12% wagowych kwasu fluorowodorowego, 6- 12% wagowych kwasu ortofosforowego, 45 - 60% wagowych fluorku wapniowego, korzystnie w postaci fluorytu lub 45 - 60% wagowych fluorofosforanu wapnia w postaci apatytu oraz wodę w uzupełnieniu do 100% wagowych.