PL169363B1

PL169363B1 - Sposób otrzymywania nowych pochodnych 1 -arylo-3-arylosulfonyloimidazolidyno-2-onów

Info

Publication number: PL169363B1
Application number: PL29728092A
Authority: PL
Inventors: Tadeusz Tkaczynski; Marzena Rzadkowska
Original assignee: Akad Medyczna
Priority date: 1992-12-31
Filing date: 1992-12-31
Publication date: 1996-07-31
Also published as: PL297280A1

Abstract

1. Spssób otrzymywynia nowoch pochodndch 2 1-aryln-3-arylosulfonylolwίdoznlidynn-2-nnów o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a R' oznacza atom chloru, grupę alkilową, znamienny tym, że 1-arylniwidoznlidywo-2-nw o wzorze ogólnym 2, w którym (R) oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a (R') oznacza atom chloru, grupę alkilową acyluje się chlorkiem αrylnsulfonnwym o wzorze ogólnym 3, w którym (R') posiada wyżej podane znaczenie, przy czym proces acylowania prowadzisię w rozpuszczalniku organicznym, korzystnie w toluenie i/lub acetonie w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika przez 1-10 godzin, w obecności substancji wiążących wydzielający się chlorowodór, korzystnie metyloaminę lub bezwodną pirydynę, przy stosunku molowym substratów 1:1:1, następnie uzyskany produkt po oziębieniu i oddzieleniu rozpuszczalnika krystalizuje się korzystnie z alkoholu.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywania nowych pochodnych 1-arylosulfonyloimidazolidyno-2-onów o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową a R' oznacza chlor, grupę alkilową.

Najbliższe stanem techniki są pochodne fenylosulfonyloimidazolidynonu posiadające w pozycji 3 wodór lub podstawnik alkilowy. Związki te otrzymano w reakcji N-fenylosulfonylo-N'bromoetylomocznika z wodorotlenkiem sodowym, co znane jest z patentu japońskiego nr 5 639 (1964) lub przez termiczne przegrupowanie 2-fenylosulfonamidooksazolinonów w temperaturze 130°C, co również jest znane z patentu japońskiego nr 12936 (1964). Także z patentu japońskiego nr 12937 (1964) znany jest sposób polegający na acylowaniu imidazolidynonu pochodnymi chlorku benzenosulfonowego. Znane są także sposoby polegające na kondensacji N-fenylosulfonylo-N'-alkiloetylenodiamin z fosgenem (Ind. J. Chem., 3,507 (1965)) lub na reakcji arylosulfonyloazyrydyn z izocyjanianami wobec jodku sodowego (Zh. Org. Khim., 10, 1262 (1974)).

Wiele powyższych związków wykazało działanie przeciwcukrzycowe, jak na przykład pchlorofenylosulfonyloimidazolidynon (Organic-chem. drugs and their synonyms, Negver, poz. 1127/6207).

Spośród pochodnych arylosulfonyloimidazolidyno-2-onu z grupą fenylową w pozycji 3 znane są dwie pochodne to jest p-chlorofenylowa i p-metylofenylowa. Związki te otrzymano w reakcji arylosulfonyloazyrydyn z fenyloizocyjanianem lub z N-p-toluenosulfonylo-N'-fenyloetylenodiaminy z fosgenem (Zh. Org. Khim., 10, 1262 (1974)).

Będące przedmiotem wynalazku nowe pochodne 1-arylo-3-arylosulfonyloimidazolidyno-2onu o wzorze ogólnym 1, w którym symbole R oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a R' oznacza atom chloru, grupę alkilową otrzymuje się przez acylowanie 1-arylo169363 imidazolidyno-2-onu o wzorze ogólnym 2, w którym R ma wyżej podane znaczenie, chlorkiem arylosulfonowym o wzorze ogólnym 3, w którym R' oznacza podany wyżej: atom chloru lub grupę alkilową. Proces acylowanie prowadzi się w rozpuszczalniku organicznym korzystnie w toluenie i/lub acetonie w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika przez 1-10 godzin w obecności substancji wiążącej wydzielający się chlorowodór, korzystnie w obecności trietyloaminy lub bezwodnej pirydyny, przy stosunku molowym substratów wynoszącym 1:1:1. Uzyskany produkt po oziębieniu i oddzieleniu rozpuszczalnika krystalizuje się korzystnie z alkoholu.

Alternatywnie, związek o wzorze ogólnym 1, w którym symbole R i R' mają wyżej podane znaczenie otrzymuje się najpierw przez stapianie 1-aryloimidazolidyno-2-onu o wzorze ogólnym 2, w którym R ma wyżej podane znaczenie z sodem metalicznym w toluenie, w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika, po czym uzyskaną sól sodową 1-aryloimidazolidyno-2-onu o wzorze ogólnym 4, gdzie R ma wyżej podane znaczenie, acyluje się w opisany sposób chlorkami arylosulfonowymi o wzorze ogólnym 3, gdzie R' ma wyżej podane znaczenie.

Uzyskane sposobem według wynalazku związki posiadają działanie farmakologiczne zwłaszcza przeciwcukrzycowe.

Przykład I. W kolbie trójszyjnej o pojemności 250cm³ umieszczono 2g (0,01 mola) 1-(2metoksyfenylo)imidazolidyno-2-onu i 0,8 cm³ (0,01 mola) pirydyny w 60 cm³ toluenu. Następnie powoli wkroplono 2g (0,01 mola) chlorku p-toluenosulfonowego rozpuszczonego w 2(0 cm³toluenu. Reakcja była egzotermiczna. Mieszaninę ogrzewano we wrzeniu przez 3 godziny. Po ochłodzeniu osad przemyto 2X10 cm3 wody destylowanej. Pozostałą nierozpuszczalną w wodzie część osadu przekrystalizowano z alkoholu metylowego. Z przesączu oddestylowano toluen. Pozostałość przekrystalizowano z alkoholu metylowego. Sumarycznie uzyskano 0,3g (66,3%) 1 -^-metoksyfenyl^^-^-metylofenylosulfonylojimidazoHdyno^-onu o temperaturze topnienia 165-167°C.

Widmo ¹H NMR (CDCb, δ, ppm, względem TMS): 2,43 (s, 3H, CH3); 3,76 (s, 3H, OCH3); 3,8_-3,99 (t, 4H, 2 CH₂)_; 6,84-8,02 (_m, 8H, _arom.).

Analiza elementarna dla wzoru C17H18O4N2S (m.cz. 346.413) obli_czo ³⁴: %C = 58,91 %H = 5,21 %S = 9,26 oznaczono : %C = 5⁸,75 %H = 5,^,1 %S = 925

Przykładu. Postępując analogicznie jak w przykładzie I zastosowano zamiast l-(2metoksyfenylo)imidazolidyno-2-onu l-(4-chlorofenylo)imidazolidyno-2-on. Otrzymano l-(4-chlorofenylo)-3-(4-metylofenylosulfonylo)imidazolidyno-2-ono temperaturze topnienia 183-185°C z wydainością 60%.

Analiza elementarna dla wzoru CeHsClONS (m.cz. 350.835) oblidcmo: %C = 54,78 %H = 4,31 OS^Sjm %α=10,11 ob^czono : %C = 54,71 %H = 436 %S = 9,12 %Cl= 100,0

Przykład III. Postępując analogicznie jak w przykładzie I zastosowano zamiast l-(2metoksyfenylojimidazolidyno-O-onu 1-(2-chlorrfenylo)imidazolidyno-2-Hn oraz zamiast chlorku kwasu 4-toluenosulfonowego użyto chlorek kwasu 4-chlorobenzenosulfonowego. Otrzymano l-(4-chlorofenylo)-3-(4-chlorofenylosulfonylo)imidazolidyno-2-on o temperaturze topnienia 123^“C z wydajnością 60%.

Analiza elementarna dla wzoru C15H12CI2O3N2S (m.cz. 367.265) oblidcmo: %C = 49,05 %Sn8,73 9361=11,33 ^ozna_cz_ono _: %C = 49,08 %H = 3,04 %S = 8,26 %Cl= 119)0

Przykład IV. W kolbie trójszyjnej o pojemności 250cm³ umieszczono 2g (0,01 mola) l-(4-metoksyfenylo)imidazolidyno-2-onu i 1,1 g (0,01 mola) trietyloaminy w 50 cm³ acetonu. Powc^h wtopiono 2 g (0,01 moly Z oMo^u kwa1 u p-t,^ eborulfonowe^oo ι·οζρη5Ζ050η^ο w 25 cnu? acetonu. Reakcja była egzotermiczna. Mieszaninę ogrzewano w temperaturze wrzenia rozpu)cczr]^,nika przec ^z godzin. Po oc^błhdζ)niu osadndsądgno, pra myto ^15 cm³ wwdy ^zowtjdowunej. Nierozpuszczoną w wodzie część osadu przekrystalizowano z alkoholu metylowego. Z przesą4

169 363 czu oddestylowano aceton. Pozostałość przekrystalizowano z alkoholu metylowego. Sumarycznie uzyskano 2,2 g (64%) 1-(4-metoksyfenylo)-3-(4-metylofenylosulfonylo)imidazolidyno-2-onu o temperaturze topnienia 176-178°C.

Widmo ¹H NMR (CDCls, δ, ppm względem TMS): 2,43 (s, 3H, CH3); 3,78 (s, 3H, OCH3); 3,8-3,98 (t, 4H, 2 CH2); 6,79-8,01 (m, 8H, arom.).

Analiza elementarna dla wzoru C17H18O4N2S (m.cz.

346.413) obliczono: %C = 58,94 %H = 5,24 %S = 9,26 oznaczono: %C = 58,75 %H = 5,11 %S = 9,28

Przykład V. Do kolby trójszyjnej o pojemności 250cm³ dodano 1,2g (0,05 mola) sodu metalicznego w 100 cm³ toluenu. Mieszaninę ogrzewano aż do momentu stopienia się sodu, następnie dodano porcjami 7,5 g (0,05 mola) 1-fenyloimidazolidyno-2-onu. Reakcję prowadzono w temperaturze wrzenia przez 4,5 godziny. Następnie wkroplono 9,5 g (0,05 mola) chlorku kwasu p-toluenosulfonowego rozpuszczonego w 40 cm³ toluenu. Całość ogrzewano we wrzeniu przez 4,5 godziny. Po ochłodzeniu osad odsączono i przekrystalizowano z alkoholu metylowego. Uzyskano 10 g (70%) 1-fenylo-3-(4-metylofenylosulfonylo)imidazolidyno-2-onu o temperaturze topnienia 207-210°C.

Widmo ¹H NMR (CDCh, <5, ppm względem TMS): 2,43 (s, 3H, CH3); 3,78-4,06 (t, 4H, 2 CH2); 7,08-8,02 (m, 9H, arom.).

Analiza elementarna dla wzoru C16^16O3N₂S (m.cz.

316.386) obliczono: %C = 60,74 %H = 5,09 %S== 10,13 oznaczono: %iC = 60,46 %H = 4,86 %S = 9,63

Przykład VI. Postępując analogicznie jak w przykładzie V zastosowano zamiast chlorku kwasu p-toluenosulfonowego chlorek kwasu 4-chlorobenzenosulfonowego uzyskując 1-fenylo-3(4-chlorofenylosulfonylo)imidazolidyno-2-on o temperaturze topnienia 182-183°C z wydajnością 73,4%.

Widmo ¹H NMR (CDCI3, 5, ppm względem TMS): 3,75-4,1 (t, 4H, 2 CH2); 7,2-8,1 (m, 9H, arom.).

Analiza elementarna dla wzoru C1sH-13ClO3N₂S (m.cz. 336.808) obliczono: %C = 55,49 %H = 3,89 %S = 9,52 %C1= 10,53 oznaczono: %C = 53,61 %H = 3,47 %% = 8,99 %Cl = 10,31 ό

WZOR 1

ΥΛν©νη ό

WZOR 2

WZÓR3

R

O

WZÓR 4

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz

Cena 2,00 zł

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób otrzymywania nowych pochodnych 1-arylo-3-arylosulfonyloimidazolidyno-2onów o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a R' oznacza atom chloru, grupę alkilową, znamienny tym, że l-aryloimidazolidyno-2-on o wzorze ogólnym 2, w którym (R) oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a (R') oznacza atom chloru, grupę alkilową acyluje się chlorkiem arylosulfonowym o wzorze ogólnym 3, w którym (R') posiada wyżej podane znaczenie, przy czym proces acylowania prowadzi się w rozpuszczalniku organicznym, korzystnie w toluenie i/lub acetonie w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika przez 1-10 godzin, w obecności substancji wiążących wydzielający się chlorowodór, korzystnie metyloaminę lub bezwodną pirydynę, przy stosunku molowym substratów 1:1:1, następnie uzyskany produkt po oziębieniu i oddzieleniu rozpuszczalnika krystalizuje się korzystnie z alkoholu.

2. Sposób otrzymywania nowych pochodnych 1-arylo-3-arylosulfonyloimidazolidyno-2onów o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową, a R' oznacza atom chloru, grupę alkilową, znamienny tym, że 1-arylomidazolidyno-2-on o wzorze ogólnym 2, w którym symbol (R) oznacza atom wodoru, chlorowiec, grupę alkoksylową stapia się z sodem metalicznym, w toluenie w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika, po czym uzyskaną sól sodową 1-aryloimidazolidyno-2-onu o wzorze ogólnym 4, gdzie (R) ma wyżej podane znaczenie, acyluje się chlorkiem arylosulfonowym o wzorze ogólnym 3, w którym symbol (R') oznacza atom chloru lub grupę alkilową, przy czym proces acylowania prowadzi się w temperaturze wrzenia rozpuszczalnika organicznego, korzystnie w toluenie i/lub acetonie przez 1-10 godzin przy równych stosunkach molowych substratów, następnie produkt po oziębieniu i oddzieleniu rozpuszczalnika krystalizuje się korzystnie z alkoholu.