PL172030B1 - Zestaw kół do pojazdów szynowych poruszających się po szynach o różnych szerokościach torów - Google Patents

Abstract

1. Zestaw kół do pojazdów szynowych poruszających się po szynach o różnych szerokościach torów, składający się z kół obracających się niezaleznie od siebie, zamontowanych do tulei swobodnie ślizgających się po osi, przy czym na tulejach ukształtowane są kanały, a w wewnętrznych górnych ściankach panewek występują wypusty, a usytuowanie panewki ustalone jest za pomocą wypustów ustalających, przy czym jeden poprzeczny występ wykonany jest po wewnętrznej stronie górnej części każdej panewki i usytuowany międzyjej środkiem i kołem, znamienny tym, że drugimelementem ustalającymjestwystępustalający (11),jako elementgórnej części (6) panewki (7), usytuowany wjej końcu, w kanałku (10) umieszczonym w końcowej części osi (3), przy czym między dystansowym elementem ustalaiącym (11) i górnączęścią(6) panewki (7), usytuowanajestosłona (12),jako jej nieodłączna część, aw powierzchni pionowej osłona (12) posiada występy prowadzące (13) służące do ustalenia tulei (4), przy czym w przestrzenimiędzy gómączęścią(6) panewki (7) 1 kołem (2) usytuowane sąjedna na drugiej pokrywy (29, 30) przy czym najwyższa z nich przyciśnięta jest do górnej części (6) panewki (7) za pomocą sprężyny (31)

Description

Przedmiotem wynalazku jest zestaw kół dla pojazdów szynowych poruszających się po szynach o różnych szerokościach torów.

W opisie patentowym RFN nr 1127386 przedstawiono konstrukcję zestawu kół dla pojazdów szynowych o różnych szerokościach torów, w którym koła ułożyskowane są luźno na wale, a urządzenie regulujące ich rozstaw składa się z elementów sprzęgła w postaci tulei poślizgowej i obudowy łożyska ślizgowego. Tuleja poślizgowa w górnej części posiada zderzaki, wchodzące w rowki obudowy łożyska.

Z opisu świadectwa autorskiego Czechosłowacji nr 259701 znany jest zestaw kół dla różnych rozstawów szyn z kołami montowanymi obrotowo na tulei, obejmujący obydwa końce osi, które wchodzą do panewek, gdzie ustalone są w kierunku poprzecznym za pomocą pary występów, zamocowanych nieruchomo, w jednakowej odległości od środka panewki i jej górnej ścianki, tak żeby występy wchodziły chociaż w dwie pary kanałów wykonanych w tulei, które odpowiadają liczbie obsługiwanych rozstawów.

Przy zmianie rozstawów toru niektóre niepracujące kanały, zostająpoza obrębem panewki i tam przykrywane są odpowiednimi osłonami, połączonymi z nią, tak że kanały te zostają

172 030 osłonięte przed działaniem pyłu, lodu i innych zanieczyszczeń, które przeszkadzałyby prawidłowemu działaniu zestawu przy zmianie rozstawu szyn.

Aby zachować odpowiedni rozstaw między dwiema panewkami zestawie tym wykorzystuje się elementy ustalające w postaci krótkich poprzecznych beleczek usytuowanych na osi, zamocowanych śrubami do niej, które obydwoma końcami wchodzą w pionowo skierowane panewki.

Opisane rozwiązanie spełnia wymagania stawiane przy obsłudze niektórych rozstawów szyn nie różniących się istotnie między sobą. Przy konieczności obsługi większej liczby rozstawów szyn o znacznej różnicy szerokości toru, wymagana jest bardzo duża długość tulei i osi, które w znacznym stopniu powiększają gabaryty zestawu kół, szczególnie na wąskich torach.

Oprócz tego przy konieczności stosowania dużych przemieszczeń poprzecznych kół, długość tulei powoduje, że część kanałów nie może być chroniona przed zabrudzeniem przy użyciu daszka panewki.

Z drugiej strony zamocowanie dystansowych elementów ustalających wymaga bardzo dokładnego i precyzyjnego montażu, włączając specjalne badania w trakcie eksploatacji i ochronę przed utratą sprężystości śrub.

Przedmiotem wynalazku jest zestaw kół do pojazdów szynowych poruszających się po szynach o różnych szerokościach torów, składający się z kół obracających się niezależnie od siebie, zamontowanych do tulei swobodnie ślizgających się po osi. Na tulejach tych ukształtowane są kanały, a w wewnętrznych górnych ściankach panewek występują wypusty, przy czym usytuowanie panewek ustalone jest za pomocą wypustów ustalających. Po wewnętrznej stronie górnej części każdej panewki, między jej środkiem i kołem usytuowany jest poprzeczny występ. Zestaw charakteryzuje się tym, że drugim elementem ustalającym jest występ ustalający, jako element górnej części panewki usytuowany w jej końcu, w kanałku umieszczonym w końcowej części osi, przy czym między dystansowym elementem ustalającym i górną częścią panewki, usytuowana jest osłona stanowiąca jej nieodłączną część. W czołowej powierzchni pionowej osłona posiada występy prowadzące służące do ustalenia tulei, przy czym w przestrzeni między górną częścią panewki i kołem usytuowane są jedna na drugiej pokrywy. Najwyższa z nich przyciśnięta jest do górnej części panewki za pomocą sprężyny.

Korzystne jest, gdy nad osłoną, w górnej części panewki usytuowane sążebra przyspawane do pionowych listew zamocowanych w sposób rozłączny do płaszczyzny czołowej osi, przy czym przy górnym końcu listwy znajduje się otwór, w który wsunięty jest występ, będący częścią konsoli przyłączonej do ramy.

Pokrywy o przekroju poprzecznym w kształcie litery “Z” opierają się pręcikami o tuleję.

Wysokość zagłębienia występu w kanałach jest mniejsza niż odległość między występem i górną krawędzią otworu dla pojazdu nie obciążonego ładunkiem, a także mniej sza niż odległość między żebrami i osłoną panewki. Odległość od występu do górnej krawędzi otworu jest mniejsza, niż wielkość statycznego ugięcia zawieszenia resorowego, dla pojazdu nie obciążonego ładunkiem.

Zestaw według wynalazku stosunkowo z krótką osią i tuleją pozwala na niezawodne przykrycie kanałów tulei, gdy tuleja w znaczący sposób wysuwana jest z panewki, przy rezygnacji ze śrubowego połączenia przy zamocowaniu dystansowego elementu ustalającego.

Przedmiot wynalazku został przedstawiony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój poprzeczny zestawu kołowego przystosowanego do największej szerokości toru, fig. 2 - przekrój poprzeczny zestawu kołowego w chwili przebudowy na stanowisku przestawiania służącym do przestawiania zestawu na węższy tor, fig. 3 - półwidok zestawu kołowego od strony wózka przeznaczonego dla torów o różnych szerokościach.

Zgodnie z wynalazkiem zestaw kołowy 1 składa się z kół 2 obracających się niezależnie od siebie, osadzonych na znajdującej się na obu końcach osi 3, tulei 4, które mogą ślizgać się wzdłuż jej długości, a każda jej część 5, znajdująca się poza kołem 2 wchodzi do panewki 7 usytuowanej w środku i połączonej z nią za pomocą poprzecznego pryzmatycznego występu 8 znajdującego się na wewnętrznej górnej powierzchni panewki 7, który wchodzi w jeden z wielu

172 030 poprzecznych kanałów 9 wykonanych w górnej części tulei 4, których liczba odpowiada obsługiwanym torom.

Przy tym poprzeczny występ 8 usytuowany jest od strony koła 2. Końcowa vz.^ov cęi _?, również w przypadku największej szerokości toru nie jest związana z tuleją 4, ponieważ bezpośrednio za tuleją 4, umieszczony jest kanałek 10, w który wchodzi z niedużym luzem specjalnie wystający z panewki 7 dystansowy element ustalający 11, przy czym między nim i podstawową częścią panewki 7 znajduje się osłona 12, która pokrywa całkowicie kanały 9. Oprócz tego osłona 12, w płaszczyźnie pionowej przechodzącej przez oś 3 ma występy prowadzące 13 pozwalające ustalić tak położenie tulei 4, żeby była ona utrzymywana w pionowej osi panewki 7 zarówno w czasie jazdy, jak i przy zmianie rozstawu torów.

Panewka 7 od zewnętrznej strony wyposażona jest w dwa wsporniki 14, 14', na których opierają się sprężyny 15,15 , a pod nimi znajduje się mechanicznie obrobiona powierzchnia 16, po której przy zmianie rozstawu torów poruszają się rolki 17 ze zgrubieniem 18, które przenoszą obciążenie pionowe. Panewka 7 uchwycona jest w szczęki, które ustalają jej położenie w stosunku do ramy.

Do powierzchni czołowej 21, za pomocą śrub 22 zamocowano po jednej pionowej listwie 23, która w górnym końcu ma otwór 24, w którym usytuowany jest wypust 25, będący częścią konsoli 26 przyspawanej do ramy i znajduje się w odległości h₂ od górnej krawędzi otworu 24. Do listwy 23 przyspawane są żebra 28, usytuowane w odległości h3 nad elementem 12 panewki 7.

W przestrzeni między panewką 7 i kołem 2 usytuowane są, ustawione jedna na drugiej pokrywy 29, 30 po to aby najwyższa z nich, pokrywa 30 opierała się o panewkę gdy sprężyny 31, które zostały uchwycone z jednej strony do płaszczyzny czołowej korpusu pokrywy 30, a z drugiej strony zostały zaczepione o ucha 33, znajdujące się od zewnętrznej strony koła 2 przylegają do niej. Pokrywy 29, 30 połączone są jedna z drugą poprzez pionowo usytuowane elementy, przy czym kanały 9 panewki 7 są przykryte.

Pokrywy 29 opierają się o tuleję 4 poprzez pręciki wykonane na ich brzegach, tak że nie mogą one wpaść do kanałów 9.

Zmiana rozstawu kół następuje w ruchu, poprzez zastosowanie stanowiska 35 usytuowanego na jednym torze. Rolki 17 podpierają od dołu panewkę 7 i w tym czasie przyjmują obciążenie na siebie, a zestaw składający się z koła 2, tulei 4 i osi 3 przemieszcza się po szynach usytuowanych pod kątem do poziomu, stopniowo w dół, przy czym występy 8 wychodzą z kanałów 9, a ponieważ koła 2 poruszają się w prowadnicach 37, powinny być dokładnie przemieszczone, po ślizgającej się po osi 3, tulei 4, do położenia odpowiadającego innemu rozstawowi szyn. Przy wychodzeniu ze stanowiska 35 za pomocą szyn usytuowanych pod kątem do poziomu, oła 2 podnoszą się do góry, przy czym występy 8 wpadają do drugiej pary kanałów - 9 tulei, i tak oddzielają się od rolek, że obciążenie z pomocą kół 2 przenosi się na szyny, to znaczy następuje końcowa faza przestawiania na inny rozstaw. Przy opisanym działaniu stanowiska utrzymywana jest stała odległość między panewkami, dzięki temu, że specjalnie ukształtowany występ ustalający 11 każdej panewki 7, zawsze wprowadzony jest do poprzecznego kanałka 10, znajdującego się w końcach osi 3, co uzyskuje się w ten sposób, że głębokość kanału h₄ jest większa niż odległość między przyspawanymi żebrami 28 i osłoną 12.

Mechanizm zamykający stanowiska 35 działa pod warunkiem, że wysokość h! zagłębienia występu 8 w kanałach 9 jest mniejsza niż odległość h₂ między występem 25 i górną krawędzią otworu 24, w chwili gdy pojazd nie jest obciążony ładunkiem. Odległość h3 między żebrami 28 i os^^:n^ 12 panewki 7 powinna również spełniać tę zależność, a także odległość h₂ od występu 25 do górnej części 27 otworu 24 jest mniejsza, niż wielkość statycznego ugięcia zawieszenia resorowego 15, 15' dla pojazdu nie obciążonego ładunkiem.

172 030

172 030

C&s

Fig· 2

172 030

Fig. 3

172 030

Fig.1 ·

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz.

Cena 2,00 zł

Claims (4)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Zestaw kół do pojazdów szynowych poruszających się po szynach o różnych szerokościach torów, składający się z kół obracających się niezależnie od siebie, zamontowanych do tulei swobodnie ślizgających się po osi, przy czym na tulejach ukształtowane są kanały, a w wewnętrznych górnych ściankach panewek występuj ą wypusty, a usytuowanie panewki ustalone jest za pomocą wypustów ustalających, przy czym jeden poprzeczny występ wykonany jest po wewnętrznej stronie górnej części każdej panewki i usytuowany między jej środkiem i kołem, znamienny tym, że drugim elementem ustalającym jest występ ustalający (11), jako element górnej części (6) panewki (7), usytuowany w jej końcu, w kanałku (10) umieszczonym w końcowej części osi (3), przy czym między dystansowym elementem ustalającym (11) i górną częścią (6) panewki (7), usytuowanajest osłona (12), j ako jej nieodłączna część, a w powierzchni pionowej osłona (12) posiada występy prowadzące (13) służące do ustalenia tulei (4), przy czym w przestrzeni między górną częścią (6) panewki (7) i kołem (2) usytuowane sąjedna na drugiej pokrywy (29,30) przy czym najwyższa z nich przyciśnięta jest do górnej części (6) panewki (7) za pomocą sprężyny (31).
2. 2. Zestaw według zastrz. 1, znamienny tym, że nad osłoną(12), górnej części (6) panewki (7) usytuowane są żebra (28) przyspawane do pionowych listew (23) zamocowanych w sposób rozłączny do płaszczyzny czołowej (21) osi (3), przy czym przy górnym końcu listwy (23) znajduje się otwór (24), w który wsunięty jest występ (25), będący częścią konsoli (26) przyłączonej do ramy (20).
3. 3. Zestaw według zastrz. 1, znamienny tym, że pokrywy (29,30) o przekroju poprzecznym w kształcie litery “Z” opierają się o tuleję (4) pręcikami (34).
4. 4. Zestaw według zastrz. 1, albo 2, znamienny tym, że wysokość (h_t) zagłębienia występu (8) w kanałach (9) jest mniejsza niż odległość (h2) między występem (25) i górną krawędzią otworu (24) dla pojazdu nie obciążonego ładunkiem, a także mniejsza niż odległość (h₃) między żebrami (28) i osłoną (12) panewki (7), a odległość (h2) od występu (25) do górnej krawędzi (27) otworu (24) jest mniejsza, niż wielkość statycznego ugięcia zawieszenia resorowego (15, 15') dla pojazdu nie obciążonego ładunkiem.