PL173906B1

PL173906B1 - Płyn hamulcowy

Info

Publication number: PL173906B1
Application number: PL94305226A
Authority: PL
Inventors: Gerard Bekierz; Jerzy Celejewski; Halina Poskrobko; Władysław Dreksa; Andrzej Kupiec; Edward Bogacki; Tadeusz Lepiarski; Włodzimierz Łuczkowski; Wiesław Górski
Original assignee: Icso Chemical Prod Sp Zoo; Inst Ciezkiej Syntezy Orga
Priority date: 1994-09-27
Filing date: 1994-09-27
Publication date: 1998-05-29
Also published as: PL305226A1

Abstract

Płyn hamulcowy zawierający etery metylowe glikoli tri-tetra- i pentaetylenowych, poliglikole propylenowe oraz dodatki uszlachetniające, antykorozyjne i antyutleniające, znamienny tym, że składa się z 45-55% wagowych mieszaniny I eterów metylowych glikoli tri-, tetra- i pentaetylenowych zmieszanych w stosunku wagowym średnio 7:2:1, charakteryzującej się temperaturąwrzeniapowyżej 240°C, 35-45% wagowych zestryfikowanej kwasem borowym mieszaniny I w stosunku molowym odpowiednio 1:4, charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 270°C, 0-15% wagowych polioksypropylenodiolu o średniej masie cząsteczkowej około 2000,0-0,04% wagowego difenylopropanu, 0-0,05% wagowego 1-metyleno(dietanolo)amino-4-metylobenzotriazolu, 0-0,4% wagowego fosforanu tri-krezyloizopropylowego i 0-0,06% wagowego produktu reakcji bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowodorowego C18, o liczbie kwasowej 50-1000 mg KOH/g.

Description

Przedmiotem wynalazku jest płyn hamulcowy przeznaczony do pracy w ciężkich warunkach eksploatacyjnych, w układach hamulcowych i sprzęgłowych pojazdów mechanicznych, spełniający wymagania standardów międzynarodowych w klasie DOT-4 (US Department of Transportation).

Dotychczas w kraju wytwarzane były płyny hamulcowe pozaklasowe spełniające jedynie wymagania norm krajowych (płyny typu R-3) oraz wdrożone do produkcji w ostatnim okresie płyny o standardach międzynarodowych klasy DOT-3. Płyny te przeznaczone są dla układów hamulcowych samochodów niższej i średniej klasy, pracujących w łagodnych warunkach klimatycznych i z niewielkimi obciążeniami, gdyz ich temperatury wrzenia wynoszą około 205°C, a odporność temperaturowa płynu zawilgoconego wynosi 140°C.

Sprowadzanie do Polski nowych szybkich samochodów oraz wyjazdy poza naszą strefę klimatyczną wymagało opracowania nowej generacji płynów hamulcowych.

Standardy międzynarodowe stawiająwysokie wymagania dla płynów hamulcowych Płyny muszą mieć wysoką temperaturę wrzenia, niską lepkość w niskich temperaturach, odporność na zawilgocenie, małą agresywność w stosunku do gumy i tworzyw i właściwości antykorozyjne.

Wymagane własności płynu hamulcowego uzyskuje się dzięki zastosowaniu odpowiedniego składu rozpuszczalnika, środka smarnego, dodatków antykorozyjnych, antyutlemaj ących i stabilizujących.

W płynach hamulcowych klasy DOT-4 stosuj e się etery metylowe i butylowe glikoli polioksyetylenowych i ich estry, glikole polioksypropylenowe oraz pakiety inhibitorów i dodatków uszlachetniaj ących.

W polskiego opisu patentowego P-297506 znany jest płyn hamulcowy zawierający 70-90% wagowych mieszaniny eterów metylowych i butylowych glikoli etylenowych, 5-20% wagowych eterów butylowych glikoli di- i trietylenowych, do 5% wagowych eterów etylowych glikoli etylenowych, do 5% wagowych glikoli etylenowych, 10-30% wagowych glikolu polipropylenowego o średniej masie cząsteczkowej 2000 i do 1% wagowego dodatków antyutleniających i inhibitujących korozją oraz barwnika.

Z innego polskiego opisu patentowego P-298751 znany jest płyn do hydraulicznych układów hamulcowych i sprzęgłowych pojazdów zawierający etery alkilowe glikoli etylenowych, glikole polietylenowo-polipropylenowe, dodatki uszlachetniające i barwnik.

173 906

Płyn hamulcowy według wynalazku składa się z 45-55% wagowych mieszaniny I eterów metylowych glikoli tri-, tetra- i penta-etylenowych zmieszanych w stosunku wagowym odpowiednio 7:2:1, charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 240°C, gęstościąw granicach 1,04-1,055 g/cm³ i kwasowością poniżej 0,1% wagowego, w przeliczeniu na kwas octowy, 35-45% wagowych zestryfikowanej kwasem borowym mieszaniny I w stosunku molowym odpowiednio 1:4, charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 270°C, 0-15% wagowych polioksypropylenodiolu o średniej masie cząsteczkowej około 2000, 0-0,04% wagowego difenylopropanu jako środka antyutleniającego, 0-0,05% wagowego 1-metyleno (dietanolo)amino-4-metylobenzotriazolu jako inhibitora korozji metali kolorowych, 0-0,4% wagowego fosforanu trikrezyloizopropylowego i 0-0,06% wagowego produktu reakcji bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowodorowego średnio C₁₈o liczbie kwasowej 50-100 mg KOH/g, jako inhibitora korozji żelazy i stali.

Płyn o powyższym składzie może pracować w układach hamulcowych w szczególnie trudnych warunkach atmosferycznych, w tropiku oraz w szybkich samochodach wyścigowych i rajdowych narażonych na częste i ostre hamowania. Dopuszczalny zakres temperatur pracy dla zgłaszanego płynu wynosi od -40 do +230°C.

Mieszaniny eterów metylowych glikoli polietylenowych zastosowane w zgłoszeniu posiadają początek wrzenia 240°C, natomiast dzięki zastosowaniu ich mieszaniny z estrami boranowymi uzyskano niespodziewanie układ synergiczny o początku wrzenia powyżej 260°C. Poszczególne estry boranowe eterów metylowych glikoli polietylenowychjak i same etery metylowe glikoli polietylenowych nie wytrzymujątolerancji wodnej zwłaszcza w niskich temperaturach rzędu -40 i -50°C.

Niespodziewanie stwierdzono, że zastosowanie wyżej przedstawionej mieszaniny wraz z dodatkami antykorozyjnymi i antyutleniającymi pozwoliło na uzyskanie wymaganej normami międzynarodowymi tolerancji wodnej płynu hamulcowego, jego wysokiej temperatury wrzenia oraz płynności w niskich temperaturach co pozwala stosować płyn w układach hamulcowych samochodów we wszystkich warunkach klimatycznych w zakresie wilgotności oraz temperatur powietrza Europy, Azji i Afryki.

Przykła dI. Płyn hamulcowy sporządzono w następujący sposób: W podgrzanej do temperatury około 60°C mieszaniny I eterów metylowych glikoli tri-, tetra- i pentaetylenowych, zmieszanych w stosunku wagowym 7:2:1 charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 240°C, gęstościąw granicach 1,045-1,055 g/cm³ i kwasowością poniżej 0,1% wagowego, w przeliczeniu na kwas octowy, rozpuszczono: 0,01% wagowego dwufenylopropanu, 0,03% wagowego 1-metyleno(dwuetanolo)-amino-4-metylobenzotriazolu, 0,2% - wagowego fosforanu trójkrezyloizopropylowego i 0,05% wagowego produktu reakcji bezwodnika kwasu dodecylobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej, o długości łańcucha węglowodorowego C₁₈ i liczbie kwasowej 75 mg KOH/g. Do tej mieszaniny, po ostudzeniu do około 30°C, wprowadzono 45% wagowych zestryfikowanej kwasem borowym mieszaniny I, charakteryzującej się temperaturą wrzenia 302°C i 5% wagowych polioksypropylenoglikolu o średniej masie cząsteczkowej około 2000. Po wymieszaniu w czasie 2 godzin otrzymano płyn hamulcowy spełniający wymagania standardów światowych dla płynów hamulcowych DOT-4.

Przykład II-V. Płyn hamulcowy według przykładów II-V sporządzono w sposób podobny jak w przykładzie I stosując składniki w ilościach przedstawionych w tabeli.

173 906

Tabela

>	§ 8 3 tH O	8 3 8	8	8 O	o	o «Η O	®- a	8
δ i	8 in § 8 8 ΪΝ r-Γ o	in 3 $	O	3 O	3 o	3 O	§ §	8 i-H
M ł-i W i	^§. O § 8 8 et w o		8 0?	<5 O	8 O	o	o· 8	8 tH
a	⁸ <5 8 8 3 S H d	8 3 8	8 cn	o	8 O	8 O	o o	8 ł-H
-1 Jednostka _1	£ 8 _oy> y dP	σ» s	S¹ s <λ°	cn s οψ	cn s o\®	i <*>	cn S¹ § S n, λ> £P	<Λ°
Skł£dkiikh i własności	Mieszanina I eterówa ΠΕίηιΙακ’/Α glikoih tri,tetrai pentaetylenówycW arnleszainych w stosunku wagowym odpowiednia 7:2: a o własnośyiayh: - temperaturze wrzenia - gęstości - kóisóiośna w prre^(rzeriih na kwaa octowy	kwaśna borowma mieszan-iina I - o tenperaturza wrzenia	Płliłksm:r:opyιl<nłddile o średniej masie yząstoyrkowea około 2000	I a	i \| i n	r r4 O i—1 i $ PM	b g m aj 3 O B tf r*d N Pi oP J5 \|3 cT \| 8 ι-n y sfii i
	«Η	04	có		in	iD

Otrzymane płyny spełni ej a wymagania stancbrdów światowych dla płynów hamulcowych DOT-4.

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 90 egz. Cena 2,00 zł

Claims

Zastrzeżenie patentowe

Płyn hamulcowy zawierający etery metylowe glikoli tritetra- i pentaetylenowych, poliglikole propylenowe oraz dodatki uszlachetniające, antykorozyjne i antyutłeniające, znamienny tym, że składa się z 45-55% wagowych mieszaniny I eterów metylowych glikoli tri-, tetra- i pentaetylenowych zmieszanych w stosunku wagowym średmo7:2:l, charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 240°C, 35-45% wagowych zestryfikowanej kwasem borowym mieszaniny I w stosunku molowym odpowiednio 1:4, charakteryzującej się temperaturą wrzenia powyżej 270°C, 0-15% wagowych polioksypropylenodiolu o średniej masie cząsteczkowej około 2000, 0-0,04% wagowego difenylopropanu, 0-0,05% wagowego l-metyleno(dietanolo)amino-4-metylobenzotriazolu, 0-0,4% wagowego fosforanu tri-krezyloizopropylowego i 0-0,06% wagowego produktu reakcji bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowodorowego C₁₈, o liczbie kwasowej 50-1000 mg KOH/g.