PL185475B1 - Płyn hydrauliczny - Google Patents

Abstract

Płyn do hydrauhki showce zawierający oleje, alkohole butylowe, polietylenoglikol, inhibitory i dodatki, znamienny tym, że składa się z: 30-50% wagowych oleju rycynowego lub oleju rzepakowego, lub mieszaniny oleju rycynowego i rzepakowego, 40-65% wagowych alkoholu n-butylowego lub izo-butylowego, lub mieszaniny tych alkoholi, 0-20% wagowych glikolu polietylenowego o średniej masie cząsteczkowej 200 oraz 5-10% wagowych inhibitorów i dodatków o składzie: 81-90% wagowych mieszaniny eterów metylowych glikolu tri-i tetra-etylenowego, 0,3-1,0% wagowego difenylolopropanu, 0,5-1,0% wagowego 1-metyleno(dietanolo>amino-4-metylobenzotrijzolu, 4-10% wagowych fosforanu trikrezyloizopropylowego, 0,5-2,0% wagowych pochodnych bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowego średnio C-18 i o liczbie kwasowej 50-100 mg KOH/g i 0-5% wagowych diizopropanoloaminy

Description

Przedmiotem wynalazku jest płyn hydrauliczny, zwłaszcza do hydrauliki siłowej, podnośników hydraulicznych i temu podobnych urządzeń hydraulicznych, w których elementem przenoszenia sił jest ciecz hydrauliczno-smarna. Płyn charakteryzuje się wymaganymi własnościami smarnymi, małą agresywnością do gumy i metali. Płyny hydrauliczne do tych celów muszą charakteryzować się temperaturą wrzenia powyżej 100°C i temperaturą krzepnięcia około -30°C, co pozwala na ich stosowanie w urządzeniach pracujących na otwartych przestrzeniach w warunkach letnich i zimowych w podanym wyżej zakresie temperatur. W celu zapewnienia tych własności, płyny hydrauliczne sporządzane są w oparciu o trzy grupy środków: środki smarne, rozpuszczalniki oraz środki antykorozyjne i antyutleniające.

Jako środki smarne stosuje się oleje naturalne i mineralne, w tym głównie olej rycynowy, glikole polietylenowe lub polipropylenowe, ewentualnie estry tych olejów. Jako rozpuszczalniki stosuje się alkohole, głównie n-butylowe lub ich etery alkilowe glikoli polialkilenowych.

Natomiast w grupie środków antykorozyjnych i antyutleniających stosowane są związki o działaniu antykorozyjnym i antyutleniąjącym typu pochodnych aminowych, triazoli, fosforanów związków aromatycznych i innych antyutleniaczy. Według polskiego opisu patentowego nr 136 938 płyn hydrauliczny składa się z: 0-449 części wagowych oleju rycynowego, 0-400 części wagowych alkoholu butylowego, 0-500 części wagowych poliglikolu propylenowego. 145-600 części wagowych mieszanki eteru etylowego glikolu etylenowego i eteru etylowego glikolu dietylenowego, 4 części wagowych fosforanu trójkrezylu, 0,06 części wagowych 1,4-dwuhydroksyantrachinonu, 0,78-3,3 części wagowych glikolowego roztworu, boraksu, 0,007 części wagowych krzemianów i ewentualnie 0,3 części wagowych dianu. Płyn ten przeznaczony był w szczególności do układów hydraulicznych, układów hamulcowych samochodów. Wadąjego jest ograniczone stosowanie do pojazdów wolnobieżnych.

W polskim opisie patentowym nr 125 616 przedstawionyjest podobny płyn hydrauliczny do badań montażowych elementów i układów hydrauliki siłowej składający się z: 50-60% wagowych alkoholu dwuacetonowego, 37-46% wagowych oleju rycynowego, 4-6% wagowych glikolu polipropylenowego i 0,15-0,6% wagowego inhibitorów korozji; 2-merkaptobenzotiazolu i trójetanoloaminy. Przeznaczenie tego płynu jest ograniczone do badań montażowych ze względu na nietrwalość własności użytkowych w czasie.

185 475

W innym polskim opisie patentowym nr 150 097 przedstawiony jest płyn hamulcowy składający się z: 55-75 części wagowych mieszaniny eterów etylowych glikoli etylenowych, 23-43 części wagowych poliglikolu propylenowego, 0,1 -0,5 części wagowej roztworu soli sodowej eteru glikoloboranowego, 0,01-0,03 części wagowej dianu, 0,01-0,05 części wagowej benzotriazolu, 0,2-0,5 części wagowej fosforanu trójkrezylu, 0,1-0,5 części wagowej roztworu boraksu w glikolu etylenowym oraz 0,05-0,2 części wagowej n-propylenoalkiloaminy tłuszczowej. Wadą, tego płynu jest ograniczone stosowanie wyłącznie do hamulców hydraulicznych pojazdów wolnobieżnych, mała odporność na podwyższone temperatury pracy i słabe własności smarne.

Płyn hydrauliczny według wynalazku składa się z 30-50% wagowych oleju rycynowego lub oleju rzepakowego, lub mieszaniny tych olejów tłuszczowych, 40-65% wagowych alkoholu n-butylowego lub izo-butylowego, lub ich mieszaniny, 0-20% wagowych glikolu polietylenowego o średniej masie cząsteczkowej 200 oraz 5-10% wagowych inhibitorów i dodatków o składzie; 81 - 90% wagowych mieszaniny eterów metylowych glikolu tri- i tetraetylenowego (Bikanol M-34), 0,5-1,0% wagowego 1-metyleno(dietanolo) amino-4-metylobenzotriazolu, (Irgamet-42), 4-10% wagowych fosforanu trikrezyloizopropylowego, (Durad-150), 0,5-2,0% wagowych pochodnych bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowego średnio C-18 i o liczbie kwasowej 50-100 mg KOH/g, (Alfakor-RA5), 0-5% (wagowych diizopropanoloaminy oraz 0,5-1,0 % wagowowego difenylolopropanu.

Płyn hydrauliczny według wynalazku charakteryzuje się następującymi własnościami:

- temperaturą wrzenia, powyżej +110°C,

- płynnością w temperaturze do -30°C,

- lepkością kinematyczną w temperaturze +50°C w granicach 7,0-11,0 mm² /s,

- liczbą kwasową, poniżej 5 mg KOH/g,

- odparowaniem, poniżej 60%, w temperaturze do 60°C,

- wymaganym normami zabezpieczeniem antykorozyjnym badanym na; stali, żeliwie, aluminium, mosiądzu i miedzi,

- wymaganym zabezpieczeniem gumy, wyrażającym się odpowiednimi zmianami twardości i objętości po kontakcie z płynem.

Płyn hydrauliczny według wynalazku spełnia wymagania stawiane płynom stosowanym w hydraulice siłowej, w zakresie temperatur od -30 do +100°C. Dzięki tej odporności termicznej jest stabilny w czasie magazynowania i użytkowania. Ponadto charakteryzuje się bardzo dobrym zabezpieczeniem stali i metali kolorowych przed korozją oraz małą agresywnością w stosunku do uszczelnień gumowych. Zastosowanie w jego składzie olejów rycynowych i rzepakowych, glikoli polietylenowych w charakterze środków smarnych oraz alkoholi n- i izo-butylowych. eterów alkilowych glikoli polietylenowych w charakterze rozpuszczalników nadało mu nieoczekiwanie dobre własności smarno lepkościowe charakteryzujące się małymi zmianami w proponowanym zakresie pracy, a zastosowany zestaw inhibitorów i dodatków składający się z; difenylolopropanu, 1-metyleno(dietanolo)amino-4-metyleno(diefcanolo)iumno-4-metylobenzotri.azolu, fosforanu trikrezyloizopropylowego, związków bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego z oksyetylenowaną aminą tłuszczową oraz diizopropanoloaminy nadało płynowi niespodziewanie dobre własności antykorozyjne. Zastosowanie w płynie wyżej wymienionej mieszaniny o podanych w przykładach składach ilościowych dało nieoczekiwanie dobrą stabilność i jednorodność gotowego produktu w wymaganym zakresie temperatur i czasów pracy.

Przykład I

Płyn hydrauliczny według wynalazku sporządza się przez zmieszanie w temperaturze około 60°C następujących składników;

30% wagowych oleju rycynowego, 65% wagowych alkoholu n-butylowego, oraz 5% wagowych inhibitorów i dodatków o składzie;

185 475

88,7% wagowych mieszaniny eterów metylowych glikolu tri- i tetra- etylenowego (Bikanol M-34), 0,3% wagowego difenylolopropanu, 0,5% wagowego 1-metyleno(dietanolo)amino-4-metylobenzotriazolu, (Irgamet-42), 10% wagowych fosforanu trikrezyloizopropylowego, (Durad-150), 0,5% wagowego pochodnych bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowego średnio C-18 i o liczbie kwasowej 50-100 mg KOH/g, (Alfakor-RA5). Otrzymany w ten sposób płyn hydrauliczny charakteryzuje się następującymi własnościami;

- temperaturą wrzenia, powyżej +115°C,

- płynnością w temperaturze -30°C,

- lepkością kinematyczną w temperaturze +50°C, 9,0 mm²/s,

- liczbą kwasową 3,5 mg KOH/g,

- odparowaniem 55%,

- wymaganym normami zabezpieczeniem antykorozyjnym w stosunku do: stali, żeliwa, aluminium, mosiądzu i miedzi,

- wymaganym zabezpieczeniem gumy, wyrażającym się odpowiednimi zmianami twardości i objętości po kontakcie z płynem.

Przykład II - VIII

Płyn hydrauliczny według wynalazku sporządza się jak w przykładzie I, według składu podanego w tabeli 1. W tabeli 1 podano także własności otrzymanego płynu.

T a b el a 1

Przykład	II	III	IV	V	VI	VII	VIII
Składnik	Jedn.
Olej rycynowy	% wag.	50	30	15	0	0	10	20
Olej rzepakowy	%wag.	0	20	15	30	50	20	10
n-butanol	%wag.	40	20	15	0	0	15	20
izo-butanol	% wag.	0	20	30	65	40	40	45
polietylenoglikol	% wag.	0	5	20	0	0	10	0
Inhibitory i dodatki	% wag.	10	5	5	5	10	5	5
w tym:
Bikanol M-34	% wag.	88,6	81,0	90,0	88,7	88,6	81,0	90,0
Difenylolopropan	% wag.	0,6	1,0	0,5	0,3	0,6	1,0	0,5
Irgamet 42	%wag.	0,8	1,0	0,6	0,5	0,8	1,0	0,6
Durad 150	% wag.	7,0	10,0	4,0	10,0	7,0	10,0	4,0
Alfakor RA-5	% wag.	1,0	2,0	1.0	0.5	1,0	2,0	1,0
Diizopropanoloamina	% wag.	2,0	5,0	3,9	0	2,0	5,0	3,9
Własności
Temperatura wrzenia	°C	112	113	118	114	111	112	116
Lepkość kinematyczna w 50°C	mm2/s	7	10	11	9	7	10	11
Liczba kwasowa	mgKOH/g	4,2	3,9	3,3	3,6	4,8	4,2	3,8
Odparowalność	% wag.	52	51	50	56	53	49	46

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz. Cena 2,00 zł.

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Płyn hydrauliczny zwłaszcza do hydrauliki siłowej zawierający oleje, alkohole butylowe, polietylenoglikol, inhibitory i dodatki, znamienny tym, że składa się z: 30-50% wagowych oleju rycynowego lub oleju rzepakowego, lub mieszaniny oleju rycynowego i rzepakowego, 40-65% wagowych alkoholu n-butylowego lub izo-butylowego, lub mieszaniny tych alkoholi, 0-20% wagowych glikolu polietylenowego o średniej masie cząsteczkowej 200 oraz 5-10% wagowych inhibitorów i dodatków o składzie: 81-90% wagowych mieszaniny eterów metylowych glikolu tri-i tetra-etylenowego, 0,3-1,0% wagowego difenylolopropanu, 0,5-1,0% wagowego 1-metyleno(dietanolo)amino-4-metylobenzotriazolu, 4-10% wagowych fosforanu trikrezyloizopropylowego, 0,5-2,0% wagowych pochodnych bezwodnika kwasu dodecenobursztynowego i oksyetylenowanej około 5 molami tlenku etylenu roślinnej aminy tłuszczowej o długości łańcucha węglowego średnio C-18 i o liczbie kwasowej 50-100 mg KOH/g i 0-5% wagowych diizopropanoloaminy.