PL187023B1 - Sposób wytwarzania środka grzybobójczego - Google Patents

Abstract

Sposób wytwarzania środka grzybobójczego stosowanego zwłaszcza jako zaprawa nasienna, zawierającego jako substancję biologicznie czynną mieszaninę karbendazymu i oksyny salicylomiedziowej, a także znane dyspergatory, zwilżacze, środki obniżające temperaturę zamarzania, środki zagęszczające, przeciwpienne, środek zwiększający przyczepność i środek barwiący, znamienny tym, że do zmielonej zawiesiny zawierającej substancję czynną i środki pomocnicze oraz emulsję oleistą zawierającą w swoim składzie mieszaninę spolimeryzowanych polibutenów o ciężarze cząsteczkowym od 800 do 1300 i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 200 do 650 cSt, oleju mineralnego typu parafinowego o zakresie wrzenia od 420 do 500°C i lepkości ' kinematycznej w temperaturze 100°C od 4,8 do 5,5 cSt oraz wodnego roztworu niejonowego środka powierzchniowo czynnego o temperaturze zmętnienia mierzonej w roztworze dibutyloglikolu od 60 do 70°C w ilości od 10 do 30 części wagowych dodaje się ogrzany do temparatury 50-60°C 20% roztwór wodny barwnika o nazwie Rodamina B w ilości 3,5-4,5 części wagowych w stosunku do całości zawiesiny

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania środka grzybobójczego zawierającego jako substancję biologicznie czynną mieszaninę benzimidazol-2-ilokarbaminianu metylu (karbendazym) i związku kompleksowego miedzi, 8-hydroksychinoliny i kwasu salicylowego (oksyna salicylomiedziowa), stosowanego zwłaszcza jako zaprawa nasienna.

Znany jest z polskiego opisu patentowego nr 103 967 sposób wytwarzania środka grzybobójczego zawierającego jako substancję biologicznie czynną mieszaninę karbendazymu i oksyny salicylomiedziowej, polegający na zmieszaniu w gniotowniku obiegowym obu substancji grzybobójczych ze środkami pomocniczymi tj. z alfenolem, klutanem i ziemią krzemionkową lub ze stałymi ługami posulfitowymi, Sapogenem T i krzemionką syntetyczną. Według opisu całość miele się w młynie sztyftowym szybkoobrotowym lub młynie strumieniowym, a następnie ujednorodnia się w mieszalniku fluidyzacyjnym. Jako produkt otrzymuje się 30 - 80% zaprawę zawiesinową w postaci proszku.

Zaprawy nasienne w postaci proszku, którymi bezpośrednio lub po uprzednim zmieszaniu z wodą zaprawia się nasiona przed siewem są niedogodne w stosowaniu, ponieważ podczas stosowania lub sporządzania mieszaniny z wodą pylą się intensywnie skażając środowisko i brudząc osoby obsługujące zaprawiarki. Biorąc pod uwagę, że zaprawy muszą być barwione na intensywny kolor czerwono-fioletowy, brudzenie odzieży i skóry osób obsługujących urządzenie stanowi dużą uciążliwość. Ponadto podczas mielenia zapraw nasiennych w młynach sztyftowych lub strumieniowych metodą przemiału na sucho nie uzyskuje się cząstek bardzo drobnych zapewniających właściwąjakość preparatu.

Typowa wielkość cząstek zaprawy wytwarzanej w postaci proszku wynosi ok. 30 μτη. Tak duże cząstki zaprawy po jej naniesieniu na ziarno nie przylegają do powierzchni ziarna zbyt dobrze, odkruszają się w trakcie operowania zaprawionym ziarnem i osypują wskutek czego część zaprawy nie jest wykorzystywana, co obniża skuteczność tych zapraw.

Niedogodności tych są pozbawione zaprawy nasienne wytwarzane w postaci ciekłej stężonej zawiesiny. Dzięki zastosowaniu w procesie ich wytwarzania mielenia na mokro w młynach koloidalnych, perełkowych, rozdrobnienie cząstek w zaprawie wynosi średnio 3 pm, ale może być również niższe np. 1 jm, jeśli jest to korzystne z innych względów.

Środki do zaprawiania nasion w postaci stężonej zawiesiny dzięki bardziej równomiernemu pokryciu powierzchni ziarna zaprawą nie powodują pylenia i skażenia środowiska

187 023 i pracowników obsługi, również ich efektywność jako zaprawy jest wyższa niż zapraw w postaci proszków.

Sposobami znanymi z polskich opisów patentowych nr 110 170 i nr 151 045 próbowano otrzymać zaprawę nasienną w postaci stężonej zawiesiny zawierającą mieszaninę karbendazymu i oksyny salicylomiedziowej. Sposoby te polegają na zmieszaniu i zmieleniu mieszaniny składników stałych wraz z ciekłymi w młynach do mielenia na mokro w celu rozdrobnienia cząstek substancji biologicznie czynnej do kilku mikronów, a otrzymany w ten sposób produkt zagęszczano na koniec przez dodanie wodnego roztworu polisacharydu i barwiono przez dodatek roztworu wodnego barwnika, którym jest kondensat m-dietyloaminofenolu z bezwodnikiem ftalowym o nazwie handlowej Rodamina B w ilości 0,3-0,4% wag., która to ilość jest ogólnie przyjęta i wystarczająca do uzyskania właściwego wybawienia środka do zaprawiania nasion. Jednakże nawet po zastosowaniu tak otrzymanych zapraw obserwuje się czasem osypywanie się części zaprawy z ziarna po wyschnięciu. Wiadomo, że w celu poprawienia przyczepności środka do zaprawianego ziarna, do środków do zaprawiania nasion w postaci stężonej zawiesiny dodaje się olej mineralny. Próbowano otrzymać zaprawę z dodatkiem tego oleju ale nie uzyskano pozytywnych rezultatów, ponieważ preparat tracił jednorodność, ze środka podczas magazynowania wydzielała się warstwa oleista.

Z polskiego opisu patentowego 175 693 wiadomo, że do środków grzybobójczych przeznaczonych do opryskiwania, w celu poprawy przyczepności i zwiększenia odporności cząstek substancji grzybobójczej na zmywanie przez deszcz, dodaje się środek w postaci emulsji zawierający w swym składzie mieszaninę spolimeryzowanych polibutenów o ciężarze cząsteczkowym od 800 do 1300 i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 200 do 650 cSt, oleju mineralnego typu parafinowego o zakresie wrzenia od 420 do 500°C i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 4,8 do 5,5 cSt oraz wodnego roztworu niejonowego środka powierzchniowo czynnego o temperaturze zmętnienia mierzonej w roztworze dibutyloglikolu od 60 do 70°C w ilości od 10 do 30 części wagowych w stosunku do użytej drobnoziarnistej zawiesiny zwany dalej „emulsją”.

Badając środek grzybobójczy zawierający jako substancję biologicznie czynną karbendazym i oksynę salicylomiedziową stwierdzono, że ciemno zielona oksyna salicylomiedziowa powoduje tłumienie barwy czerwono fioletowej Rodaminy B i zaprawione środkiem ziarno nie uzyskuje widocznego właściwego zabarwienia. Równomierne, trwałe i wyraźne wybarwienie ziarna jest z jednej strony wskaźnikiem równomierności pokrycia ziarna środkiem grzybobójczym, a z drugiej strony jest niezbędne, bo uniemożliwia omyłkowe lub świadome skierowanie zaprawionego ziarna do konsumpcji. Konieczne jest więc dodawanie zwiększonych ilości Rodaminy B. Aby dodać zwiększoną ilość Rodaminy B konieczne jest jej podgrzanie do temperatury 50°C. Roztwór taki podczas dodawania do środka do zaprawiania nasion częściowo krystalizował oraz wywoływał inne zmiany w środku objawiające się nierównomiernym wybarwieniem ziarna.

Aby uzyskać równomierne wybarwienie ziarna dodawano do środka do zaprawiania nasion różne środki ułatwiające rozpuszczanie Rodaminy B takie, jak: glikol etylenowy, glikol propylenowy, glikol dipropylenowy lub glicerynę nie uzyskując poprawy.

Nieoczekiwanie okazało się, że jeżeli do środka zawierającego jako substancję biologicznie czynną mieszaninę benzimidazol-2-ilokarbaminianu metylu (karbendazym) i oksyny salicylomiedziowej doda się w celu poprawienia przyczepności emulsję zawierającą w swoim składzie mieszaninę spolimeryzowanych polibutenów o ciężarze cząsteczkowym od 800 do 1300 i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 200 do 650 cSt, oleju mineralnego typu parafinowego o zakresie wrzenia od 420 do 500°C i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 4,8 do 5,5 cSt oraz wodnego roztworu niejonowego środka powierzchniowo czynnego o temperaturze zmętnienia mierzonej w roztworze dibutyloglikolu od 60 do 70°C w ilości od 10 do 30 części wagowych w stosunku do środka i stężony roztwór wodny Rodaminy B w ilości 3,5 - 4,5 części wagowych roztworu 20% w stosunku do środka to otrzyma się środek grzybobójczy stosowany zwłaszcza jako zaprawa nasienna, trwały, jednorodny i posiadający wyraźną barwę fioletowoczerwoną, co umożliwia trwałe,

187 023 jednorodne i wyraźne zabarwienie ziarna zaprawionego środkiem i o zwiększonej aktywności biologicznej.

Sposobem według wynalazku środek grzybobójczy do zaprawiania nasion zawierający jako substancję biologicznie czynną mieszaninę karbendazymu i oksyny salicylomiedziowej otrzymuje się przez zmielenie wstępnie sporządzonej mieszaniny substancji biologicznie czynnych z wodą i ze znanymi środkami pomocniczymi takimi, jak: zwilżacze, dyspergatory, zagęstnik, środki obniżające temperaturę zamarzania, stałe nośniki jak np.: wysokorozdrobnione krzemionki syntetyczne itp., a następnie wymieszanie tak otrzymanego środka z wcześniej sporządzoną emulsją oleistą zawierającą w swoim składzie mieszaninę spolimeryzowanych polibutenów o ciężarze cząsteczkowym od 800 do 1300 i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 200 do 650 cSt, oleju mineralnego typu parafinowego o zakresie wrzenia od 420 do 500°C i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 4,8 do 5,5 cSt oraz wodnego roztworu niejonowego środka powierzchniowo czynnego o temperaturze zmętnienia mierzonej w roztworze dibutyloglikolu od 60 do 70°C w ilości od 10 do 30 części wagowych w stosunku do środka. Do otrzymanej mieszaniny dodaje się na koniec ogrzany do temperatury 50 - 60°C stężony roztwór wodny barwnika o nazwie Rodamina B o stężeniu 20% w ilości 3,5 - 4,5 części wagowych. Całość miesza się w celu rozprowadzenia barwnika w środku. Uzyskuje się środek grzybobójczy stosowany jako zaprawa nasienna, jednorodny 0 wysokiej aktywności biologicznej, zwiększonej przyczepności do ziarna i zapewniający równomierne trwałe i wyraźne wybarwienie ziarna zaprawionego.

Aktywność grzybobójczą środka otrzymanego sposobem według wynalazku oraz trwałość 1 równomierność zaprawienia ziarna, a także sposób otrzymywania środka ilustrują przykłady.

Przykład I

W celu otrzymania środka wg wynalazku przygotowuje się 3 mieszaniny.

Mieszanina A

Do mieszalnika wyposażonego w mieszadło i płaszcz grzewczy wprowadza się 0,6 kg polibutenu o nazwie Hyvis30, 0,2 kg polioksyetylenowego alkiłofenolu o nazwie handlowej Rokafenol N-6, 0,5 kg oleju mineralnego typu parafinowego o nazwie handlowej olej podstawowy SAE 10/95 i 0,3 kg wody. Całość ogrzewa się i miesza do ujednorodn^^a. Otrzymuje się 1,6 kg emulsji zwanej mieszaniną A.

Mieszanina B

Do mieszalnika wyposażonego w mieszadło wprowadza się 0,5 kg wody, dodaje 0,005 kg polisacharydu o nazwie handlowej Kelzan S miesza i pozostawia do spęcznienia. Otrzymuje się 0,505 kg mieszaniny B.

Mieszanina C

Do mieszalnika wyposażonego w ogrzewanie i mieszadło wprowadza się 0,3 kg wody i 0,08 kg Rodammy B. Otrzymuje się 0,38 kg mieszaniny C o stężeniu 21%o wagowych, którą utrzymuje się w temperaturze 60°C stale mieszając.

Substancję biologicznie czynną przygotowaną do mielenia otrzymuje się dodając do wody 0,5 kg glikolu propylenowego i 0,5 kg Dyspergatora NNO, 2,1 kg 90% pasty karbendazymu i 1,9 kg 52% oksyny salicylomiedziowej. Po ujednorodnieniu się mieszaniny dodaje się 10 kg krzemionki i ponownie miesza do ujednorodnienia zawiesiny. Tak przygotowaną zawiesinę substancji biologicznie czynnej miele się następnie w młynie perełkowym aż do uzyskania rozdrobnienia cząstek substancji biologicznie czynnych średnio 3 pm. Tak otrzymany zmielony produkt przenosi się do mieszalnika, w którym dodaje się kolejno mieszaninę A w ilości 1,6 kg i mieszaninę B w ilości 0,505 kg, a po wymieszaniu na końcu mieszaninę C w ilości 0,38 kg. Całość miesza się do ujedoorodnieoia. Otrzymuje się środek grzybobójczy do zaprawiania nasion o gęstości 1,1 g cm^3, zawierający 200 g karbendazymu i 100 g oksyny salicylomiedziowej w 1 litrze.

Środek według wynalazku otrzymany według przykładu badano w warunkach laboratoryjnych (wizualna ocena jakości zabarwienia nasion oraz równomierności ich zaprawiania) oraz w warunkach szklarniowych (ocena zdolności kiełkowania nasion, przyrost zielonej masy, skuteczność zwalczania chorób).

187 023

Przykład II

Zaprawiania ziarna środkiem otrzymanym według przykładu I dokonano w szklanych kolbkach Erlenmayera. Jakość zaprawiania oceniano wizualnie, biorąc pod uwagę stopień czystości ścianek kolb oraz równomierność pokrycia ziarna badanym środkiem stosując poniższe oznaczenie:

+ + jakość zaprawiania b. dobra (ścianki kolb Erlenmayera po zaprawieniu ziarna przejrzyste, nasiona równomiernie wybarwione).

+ jakość zaprawiania dobra (ślady zaprawy na ściankach powodujące zmniejszenie przejrzystości szkła, pojedyncze ziarna nierównomiernie zaprawione).

- zaprawianie słabe (wyraźny osad środka na ściankach kolby, brak jej przejrzystości, nasiona nierównomiernie wybarwione, trudne do odróżnienia w porównaniu z ziarnem bez zaprawy kontrolą).

Wyniki przedstawiono w tabeli 1.

Tabela 1.

Ocena jakości zaprawiania nasion.

Lp.	Środek	Dawka w ml na 100 kg nasion	Ocena jakości zaprawiania nasion
+ woda wprop. (1:2)	pszenica	kapusta	burak
1.	Oksyna	250	-
	salicylomiedziowa z karbendazymem	1000		+
	zaw. Rodaminę B	1200			-
2.	Środek według wynalazku	250	++	++	++
	otrzymany jak w przykładzie	1000	++	++	++
	zaw. emulsję i Rodaminę B	1200	++	++	++

Przykład III

W szklarni do ziemi ogrodniczej wysiano odpowiednie ilości nasion (pszenicy, kapusty, buraka) niezaprawianych (kontrola), zaprawianych znanym środkiem oraz środkiem według wynalazku. Po 14 dniach od wysiewu obliczono ilość wyrośniętych z nasion roślin (siewek), po 21 dniach dokonano oceny ich zdrowotności, a następnie rośliny ścięto i oznaczono ciężar całej zielonej masy. Wyniki podano w % w stosunku do kontroli (tabela 2).

Środek według wynalazku wykazał bardzo korzystne właściwości biologiczne. Zastosowany jako zaprawa nasienna w szczególny sposób wpłynął korzystnie na intensywność zabarwienia nasion i równomierność ich zaprawiania, a tym samym wykazał dodatni wpływ na zdolność kiełkowania nasion, przyrost zielonej masy oraz skuteczność zwalczania chorób siewek roślin uprawnych.

187 023

Ocena wpływu środka według wynalazku na zdolność kiełkowania nasion, przyrost zielonej masy siewek (kondycja roślin), skuteczność zwalczania chorób (% w stosunku do kontroli bez zaprawiania)

Ό 'CO o c	JQ Ό V. o	burak zgorzel siewek	o 1 i t o	43,5
χ: o	CB ““ v W N 5		CM
N	co	2 O 1	1	cm’		1		1	co 1
O Φ -*-<	c co	Q- S, ® 22 n «		CO					r-
3	N
	O	re ® «
CZ3	CO S	οχ: — c	co
	o ta c	05*					V“
	N	psz Ery grac	co					r-
		CB				CM			o_
	>» CO	k_ 3 .fi	1	<		cm’ CD		1	100
								1
	CO	CB
CO o	E	usl	1	o’				(	co cm’ ,
λ-	·—»	o.		o					o
>.	Φ	CB		V-					V-
N ι- Ο.	c	Sć
o	CB
	Φ	_o	CM					co
	N	c	co’
		Φ						CM
		<0	V“
		o.
						CM			o
	CO	bur,	1	1		cm CD		(	i O O
Ό	E	5
'CO	CO	M		CM					O
o c	$	3 fi.	1	σ>				1	O ·
	o	CB
O	-łć	JK
T3 N
Φ	CB
	js:	o
		c	o					o
		o	h-’	1		1		o	1 1
		N	cn
		(0
		O.
<B « Jć C η £	00 kg asion	woda prop. 1:2)	250	1000		1200		250	1000 1200
CB c Q	c	+
			ro	E	CD
25C Φ		dziow	φ E n	Φ- c E		05 £		3
σ		_φ	ro	ro		Φ	Z3	>*·— — np
Śro		Oksyna salicylom	z karbenc	zaw. Rod		Środek w	wynalazk	otrzyman przykładz zaw. emu Rodamini
o.
_1								CM

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 50 egz. Cena 2.00 zł.

Claims (1)

1. Zastrzeżenie patentowe

   Sposób wytwarzania środka grzybobójczego stosowanego zwłaszcza jako zaprawa nasienna, zawierającego jako substancję biologicznie czynną mieszaninę karbendazymu i oksyny salicylomiedziowej, a także znane dyspergatory, zwilżacze, środki obniżające temperaturę zamarzania, środki zagęszczające, przeciwpienne, środek zwiększający przyczepność i środek barwiący, znamienny tym, że do zmielonej zawiesiny zawierającej substancję czynną i środki pomocnicze oraz emulsję oleistą zawierającą w swoim składzie mieszaninę spolimeryzowanych polibutenów o ciężarze cząsteczkowym od 800 do 1300 i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 200 do 650 cSt, oleju mineralnego typu parafinowego o zakresie wrzenia od 420 do 500°C i lepkości kinematycznej w temperaturze 100°C od 4,8 do 5,5 cSt oraz wodnego roztworu niejonowego środka powierzchniowo czynnego o temperaturze zmętnienia mierzonej w roztworze dibutyloglikolu od 60 do 70°C w ilości od 10 do 30 części wagowych dodaje się ogrzany do temparatury 50-60°C 20% roztwór wodny barwnika o nazwie Rodamina B w ilości 3,5-4,5 części wagowych w stosunku do całości zawiesiny.