PL192953B1 - Ciekła czyszcząca kompozycja - Google Patents

Abstract

1. Ciek la czyszcz aca kompozycja sk ladaj aca si e z co najmniej dwóch ciek lych cz esciowych kompozycji, które s a utrzymywane oddzielnie jedna od drugiej w jednym pojemniku zawieraj acym co najmniej dwie komory i nierozpryskuj acy uk lad dozuj acy, a co najmniej jedna cz esciowa kom- pozycja zawiera nadtlenkowy zwi azek biel acy, znamienna tym, ze (a) ilo sc nadtlenkowego zwi azku biel acego jest taka, ze ko ncowa kompozycja zawiera 0,05 do 10% wagowych aktywnego tlenu, przy czym nadtlenkowy zwi azek biel acy jest wybrany z gru- py: nadtlenku wodoru, organicznych albo nieorganicznych nadkwasów, alifatycznych kwasów nadtlenowych i dinadtlenowych, oraz nieorganicznych nadsoli; (b) czyszcz aca kompozycja zawiera wielosk ladnikowy uk lad zag eszczaj acy, którego komponenty s a rozdzielone pomi edzy co najmniej dwie cz esciowe kompozycje, tak ze ka zda cz esciowa kompozycja ma lepko sc 20 mPa.s lub poni zej, a po zmieszaniu cz esciowych kompozycji ko n- cowa kompozycja ma lepko sc co najmniej 50 mPa.s, i (c) wielosk ladnikowy uk lad zag eszczaj acy, którego komponenty s a podzielone na co najmniej dwie cz esciowe kompozycje, zawiera (i) dwa lub wi ecej ró znych detergentowych srodków powierzchniowo czynnych, albo (ii) jeden lub wi ecej takich srodków powierzchniowo czynnych w kombinacji z elektrolitem, ko- rzystnie nieorganiczn a sol a. PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Wynalazek dotyczy ciekłych czyszczących kompozycji składających się z co najmniej dwóch częściowych kompozycji, które są utrzymywane oddzielnie jedna od drugiej w jednym pojemniku zawierającym co najmniej dwie komory, które to kompozycje miesza się podczas stosowania, a jedna częściowa kompozycja zawiera nadtlenowy związek bielący.

Kompozycje są przeznaczone do czyszczenia i dezynfekowania powierzchni w gospodarstwie domowym i są szczególnie odpowiednie do stosowania na powierzchniach niepoziomych (na przykład nachylonych lub pionowych), które występują na przykład w łazienkach i toaletach.

Znane kompozycje czyszczące i dezynfekujące do stosowania na niepoziomych powierzchniach zawierają roztwory podchlorynu metalu alkalicznego i przeznaczone są do rozlewania, natryskiwania lub rozpylania na powierzchnię. Takie roztwory są zagęszczone co zapobiega zbyt szybkiemu spływaniu. Zwłaszcza środki do czyszczenia toalet często sprzedaje się zapakowane w pojemniki wyposażone w rynienkę tak, że można je nanosić na powierzchnię przez naciskanie pojemnika. Czasami rynienki mocuje się w pojemniku tak, że wytrysk cieczy spowodowany naciskaniem opakowania można łatwiej skierować na rogi lub pod obrzeże muszli, których to miejsc nie można łatwo inaczej dosięgnąć.

Problemem związanym z takimi kompozycjami jest to, że podchloryn ma nieprzyjemny zapach, a gdy przypadkowo zmiesza się z kwaś nym produktem to moż e uwalniać toksyczne iloś ci gazowego chloru. Znane są inne środki bielące, zwłaszcza nadtlenki. Jednak nadtlenki często są nietrwałe przy przechowywaniu i wykazują słabe działanie bielące przy wartościach pH, w jakich są trwałe przy przechowywaniu.

Kompozycje past do zębów i kompozycje rozjaśniające włosy na bazie nadtlenku komponuje się jako słabo kwaśne roztwory nadtlenku albo żele, które przed użyciem miesza się z oddzielnymi słabo zasadowymi roztworami lub pastami. Znaną zaletą takich produktów jest to, że w kwasowych warunkach nadtlenek jest bardziej odporny na rozkład, ale w warunkach alkalicznych jest bardziej skuteczny jako środek bielący.

Inne dwuczęściowe kompozycje na bazie nadtlenku są ujawnione w publikacji patentowej JP-A-60/038497 (LION BRANDS), która dotyczy pieniącej, dwuczęściowej, ściekającej kompozycji czyszczącej zawierającej:

a) 0,5-50% wagowych nadtlenku wodoru,

b) zasadę o zasadowości 0,1-50% liczone na wodorotlenek sodowy,

c) środek powierzchniowo czynny w (a) lub (b) i

d) alkohol terpenowy/cykliczny alkohol terpenowy w (a) lub (b).

Kompozycje (a) i (b) zawierające środki powierzchniowo czynne i terpeny są kolejno lub jednocześnie dozowane do muszli toaletowej i spływają do odpływu, gdzie wytwarzają działającą czyszczące pianę, albo jeżeli to konieczne odblokowującą spływ.

Znane są inne formy jednoczesnego dostarczania dwóch składników. Opis patentowy US-A-3760986 ujawnia dozującą butelkę do dozowania dwóch oddzielnych płynów na wspólny punkt. Taka butelka ma otwór na górze i rozdzielenie rozciągające się wzdłuż wnętrza butelki, dla określenia dwóch przedziałów stanowiących dwa zbiorniki na płyn. Ujawnione urządzenia ponadto zawierają element pompujący do jednoczesnego wyprowadzania płynów z każdego pojemnika, przez oddzielne wyprowadzające rurki, i dostarczania płynu do wspólnego punktu. Umożliwia to oddzielne przechowywanie alkalicznego i kwasowego materiału i natryskiwanie z jednego pojemnika na wspólny punkt.

WO 95/16023 ujawnia pojemnik zawierający dwie komory lub zbiorniki, jeden z ciekłą kwaśną lub obojętną kompozycją zawierającą związek nadtlenowy, i drugi z ciekłą zasadową kompozycją. Pojemnik jest zaopatrzony w układ rozpryskujący umożliwiający albo wytwarzanie pojedynczego strumienia mieszanki dwóch składników, albo dwóch jednoczesnych strumieni każdego składnika skierowanych na ten sam punkt na powierzchni, na której kompozycje mieszają się. Produkt dostarcza się jako drobne kropelki ulegające koalescencji na powierzchni, co zapewnia łatwe i całkowite wymieszanie dwóch kompozycji. Podano, że kompozycje mogą być zagęszczone gdyż stanowią albo zawierają układ zagęszczacza powodujący zagęszczanie podczas mieszania. Układ zagęszczający jest szczególnie istotny dla poprawy właściwości spryskiwania i dla zapobiegania podrażnianiu układu oddechowego wywoływanemu przez bardzo drobne kropelki. Przykłady ilustrują rozwiązanie, w którym oba składniki są zagęszczone przed rozpylaniem.

PL 192 953 B1

WO 97/31087 ujawnia pojemnik zawierający dwie komory lub zbiorniki, jeden z ciekłą kompozycją zawierającą nadtlenowy związek bielący, i drugi z ciekłą kompozycją zawierającą środek wypełniający lub chelatujący, a co najmniej jedna z tych cieczy zawiera środek dostosowujący wartość pH, który podczas mieszania cieczy doprowadza pH mieszanki do takiej wartości i przy której nadtlenowy związek bielący skutecznie czyści a równocześnie jest trwały. Korzystnie nadtlenowym związkiem bielącym jest albo nadkwas albo nadsól, i ma wartość pH między 9,0 a 11,5. Dwie ciekłe kompozycje mieszają się podczas dostarczania na powierzchnię, korzystnie za pomocą układu spryskującego. Podobny układ opisano w WO 98/23533, gdzie kombinacja nadtlenku wodoru i trzeciorzędowej soli N-alkiloamonioacetonitrylowej z jednej komory, i alkaliczny roztwór z drugiej komory można dostarczać na powierzchnię przez natryskiwanie.

Te znane ze stanu techniki dwu-składnikowe nadtlenkowe układy czyszczące mają taką niekorzystną cechę, że układ rozpryskiwania jest zdolny tylko do dostarczania ograniczonej ilości produktu na powierzchnię i nie jest zdolny do doprowadzania produktu do trudnodostępnych miejsc, ponieważ pojemnik generalnie musi być utrzymywany w pozycji pionowej. Z tego powodu są one mniej odpowiednie do czyszczenia toalet. Ponadto układy spryskujące, takie jak spustowe głowice rozpryskujące i pompy rozpryskujące, są względnie drogie, zwłaszcza te odpowiednie do wielozbiornikowych pojemników.

Celem wynalazku jest dostarczenie ciekłych kompozycji do czyszczenia twardych powierzchni, kompozycji zawierających nadtlenowy związek bielący, trwałych przy przechowywaniu i zapewniających dobre działanie czyszczące i dezynfekujące po naniesieniu na powierzchnię.

Innym celem wynalazku jest dostarczenie ciekłych kompozycji do czyszczenia twardych powierzchni, które można łatwo nakładać na powierzchnię za pomocą nierozpryskującego układu dozującego i są wystarczająco gęste na powierzchni aby nadawały się do czyszczenia niepoziomych powierzchni, zwłaszcza toalet.

Dalszym celem wynalazku jest dostarczenie ciekłych kompozycji do czyszczenia twardych powierzchni, kompozycji których te składniki, które są nietrwałe w obecności innych utrzymuje się oddzielnie jeden od drugiego do czasu dostarczenia kompozycji na powierzchnię.

Przedmiotem wynalazku jest ciekła czyszcząca kompozycja składająca się z co najmniej dwóch ciekłych częściowych kompozycji, które są utrzymywane oddzielnie jedna od drugiej w jednym pojemniku zawierającym co najmniej dwie komory i nierozpryskujący układ dozujący, a co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera nadtlenkowy związek bielący, charakteryzująca się tym, że (a) ilość nadtlenkowego związku bielącego jest taka że końcowa kompozycja zawiera 0,05 do 10% wagowych aktywnego tlenu, przy czym nadtlenkowy związek bielący jest wybrany z grupy: nadtlenku wodoru, organicznych albo nieorganicznych nadkwasów, alifatycznych kwasów nadtlenowych i dinadtlenowych, oraz nieorganicznych nadsoli;

(b) czyszcząca kompozycja zawiera wieloskładnikowy układ zagęszczający, którego komponenty są rozdzielone pomiędzy co najmniej dwie częściowe kompozycje, tak że każda częściowa kompozycja ma lepkość 20 mPa.s lub poniżej, a po zmieszaniu częściowych kompozycji końcowa kompozycja ma lepkość co najmniej 50 mPa.s, i (c) wieloskładnikowy układ zagęszczający, którego komponenty są podzielone na co najmniej dwie częściowe kompozycje, zawiera:

(i) dwa lub więcej różnych detergentowych środków powierzchniowo czynnych, albo (ii) jeden lub więcej takich środków powierzchniowo czynnych w kombinacji z elektrolitem, korzystnie nieorganiczną solą.

Korzystnie każda częściowa kompozycja ma pH zapewniające trwałość jej składników przy przechowywaniu, a po zmieszaniu częściowych kompozycji końcowa kompozycja ma pH odpowiednie do czyszczenia.

Korzystnie ilości częściowych kompozycji są wszystkie równe, a także korzystnie kompozycja składa się z dwóch częściowych kompozycji.

Korzystnie w kompozycji według wynalazku nadtlenkowy związek bielący jest wybrany z grupy składającej się z nadtlenku wodoru, kwasu nadoctowego i mononadtlenosiarczanowych soli metali alkalicznych lub metali ziem alkalicznych, a szczególnie korzystnie jako nadtlenkowy związek bielący zawiera nadtlenek wodoru.

W tym wypadku korzystnie częściowa kompozycja zawierająca nadtlenek wodoru ma pH 10 lub poniżej.

PL 192 953 B1

W innym wykonaniu kompozycji według wynalazku co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera aktywator bielenia, korzystnie aktywatorem bielenia jest czwartorzędowa sól iminiowa (quat).

Korzystnie nadtlenkowy związek bielący i aktywator bielenia są zawarte w tej samej częściowej kompozycji.

W innym korzystnym wykonaniu wynalazku co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera kationowy środek powierzchniowo czynny.

Korzystnie jedna z częściowych kompozycji zawiera związek alkaliczny w ilości wystarczającej do podniesienia pH końcowej kompozycji po wymieszaniu do 9 lub powyżej.

Zatem wynalazek dostarcza ciekłych czyszczących kompozycji składających się z co najmniej dwóch ciekłych częściowych kompozycji utrzymywanych oddzielnie jedna od drugiej w pojedynczym pojemniku zawierającym co najmniej dwie komory lub zbiorniki (określane dalej jako „komory) i nierozpryskujący układ dozujący, co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera nadtlenowy związek bielący, która to kompozycja czyszcząca zawiera wieloskładnikowy układ zagęszczający którego składniki są podzielone między co najmniej dwie częściowe kompozycje tak i że przy mieszaniu częściowych kompozycji podczas dostarczania na powierzchnię która ma być czyszczona, kombinacja składników układu zagęszczającego powoduje zagęszczenie końcowej kompozycji i przywieranie do niepoziomych powierzchni.

Wynalazek dostarcza zagęszczonych ciekłych kompozycji czyszczących otrzymanych przez zmieszanie dwóch lub więcej częściowych kompozycji podczas dostarczania przez niespryskujący układ dozujący, a co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera nadtlenowy związek bielący i co najmniej dwie częściowe kompozycje z których każda zawiera jeden lub więcej (ale nie wszystkie) składniki wieloskładnikowego układu zagęszczającego, tak że zagęszczanie następuje przez zmieszanie częściowych kompozycji, i każda częściowa kompozycja ma pH takie że składniki częściowych kompozycji są trwałe przy przechowywaniu, podczas gdy po zmieszaniu częściowych kompozycji końcowa kompozycja ma pH odpowiednie do skutecznego czyszczenia.

Kompozycje według wynalazku pakuje się do pojemnika zawierającego dwie lub więcej komory, z których każ da jest wyposaż ona w otwór wylotowy dla wydzielania jej zawartoś ci, które to otwory razem tworzą część nierozpryskującego układu dozującego, w takim pojemniku umieszcza się wyżej opisane ciekłe częściowe kompozycje.

Dla celów wynalazku określenie „częściowa kompozycja definiuje się jako składnik, albo mieszanka kilku, ale nie wszystkich, składników końcowej kompozycji, który to składnik lub mieszanka jest utrzymywana w oddzielnej komorze pojemnika zawierającego całą kompozycję. Dwie lub więcej częściowych kompozycji razem tworzą końcową czyszczącą kompozycję według wynalazku.

Pojemnik odpowiedni do przechowywania czyszczących kompozycji według wynalazku ma co najmniej tyle oddzielnych komór ile częściowych kompozycji stanowi kompozycję końcową. Taki pojemnik może mieć jedną zewnętrzną ściankę otaczającą wszystkie komory, oddzielone jedna od drugiej częściowymi ściankami wewnątrz pojemnika, albo alternatywnie może być zbudowany z wielu oddzielnych pojemników, odpowiadających komorom, które przytrzymuje się razem za pomocą zewnętrznych środków, takich jak łącząca część ścianek lub przylegający otaczający je rękaw, w taki sposób, że można je trzymać i nimi manipulować tak jak jednym pojemnikiem. W każdej z tych komór znajduje się układ dozujący z wyjściowym otworem, przez który częściową kompozycje dozuje się. Te wyjściowe otwory mogą wszystkie prowadzić do oddzielnej komory mieszania, w której mieszają się odmierzone porcje częściowych kompozycji bezpośrednio przed zastosowaniem na powierzchnię przez otwór dozujący w komorze mieszania. Alternatywnie wszystkie wyjściowe otwory mogą prowadzić do otworu wyjściowego pojemnika tak, że odmierzone ilości częściowych kompozycji jednocześnie i nakłada się na ten sam obszar powierzchni i mieszają się podczas nakładania na powierzchnię albo natychmiast po nałożeniu na powierzchnię. Otwory wyjściowe będą generalnie umieszczone jeden blisko drugiego tak, że wszystkie częściowe kompozycje są wylewane, natryskiwane na ten sam obszar powierzchni w jednej operacji. Otwory wyjściowe mogą być zaopatrzone w układ dysz zaprojektowany dla dalszej poprawy mieszania częściowych składników przy opuszczaniu pojemnika. Układy dozujące takie jak wyżej opisane i podobne są znane w stanie techniki i są określane jako „nierozpryskujące układy dozujące (non-spray dispensing systems). Generalnie charakteryzują się brakiem, tak zwanej głowicy spustowej rozpryskującej lub głowicy pompy rozpryskującej, i nie tak jak w głowicach rozpylających, pracują bez stosowania zewnętrznego ciśnienia poniżej lub powyżej ciśnienia otoczenia albo ciśnienia wywieranego przez działanie obniżające całkowitą zawartość pojemnika, tak jak przez naciskanie elastycznych ścianek pojemnika, co jest dobrze znane dla dozowania ciekłych

PL 192 953 B1 podchlorynowych środków do czyszczenia toalet, cieczy do ręcznego mycia naczyń i podobnych ciekłych produktów.

Ze względów praktycznych, takich jak łatwość konstrukcji i manipulowania pojemnikiem korzystnie nie zawiera on więcej niż dwie komory, każda zawiera częściową kompozycję, które razem tworzą końcową kompozycję według wynalazku. To implikuje, że z tych samych powodów czyszczące kompozycje według wynalazku korzystnie są dwuczęściowymi kompozycjami. Pojemnik może mieć komorę mieszającą jak opisano powyżej.

Ilości częściowych kompozycji stanowiących końcową kompozycję niekoniecznie muszą być równe, jeżeli tylko zwrócono uwagę aby stężenia każdego składnika w każdej częściowej kompozycji były tak dobrane, że po zmieszaniu zalecanych ilości, w końcowej kompozycji są właściwe stężenia każdego składnika. Objętość każdej z komór pojemnika jest dostosowana do ilości częściowej kompozycji zawartej w tej komorze, ilości wymaganej dla wytworzenia całkowitej ilości końcowej kompozycji w pojemniku. Całkowita objętość cieczy końcowej kompozycji, która ma być otrzymana z pojemnika, będzie w przybliżeniu równa całkowitej objętości pojemnika, z wyłączeniem objętości komory mieszającej, jeżeli taka występuje.

Układ dozujący, na przykład dozujące lub wyjściowe otwory w komorach pojemnika, jest tak ustawiony że pojedyncze dozowanie dostarcza właściwą ilość wszystkich częściowych kompozycji koniecznych do prawidłowego utworzenia końcowej kompozycji, której każdy składnik występuje w żądanym stężeniu.

Chociaż teoretycznie nie ma ograniczenia co do rozmiaru i kształtu pojemnika, to ze względów praktycznych takich jak łatwość manipulowania i dozowania, pojemnik na ogół ma całkowitą objętość 0,1-2 litrów, korzystnie co najmniej 0,25l, ale korzystnie nie więcej niż 1,5l. Również ze względów praktycznych dwukomorowe pojemniki korzystnie mają komory w przybliżeniu równej objętości, przechowujące równe ilości każdej z dwóch częściowych kompozycji.

Odpowiednie pojemniki zostały opisane w równoległych zgłoszeniach o patent brytyjski GB98 15659.9 (niepublikowane); GB98 15660.7 (opublikowane jako GB2339757) i GB98 15661.5 (niepublikowane).

Nadtlenkowy związek bielący może być dowolnym nadtlenkiem lub układem wytwarzającym nadtlenek, znanym w stanie techniki. Dobrze znanymi przykładami są nadtlenek wodoru, różne organiczne lub nieorganiczne nadkwasy, na przykład kwas nadbenzoesowy, i podstawione kwasy nadbenzoesowe, różne alifatyczne kwasy nadtlenowe i kwasy dinadtlenowe, takie jak kwas nadoctowy, kwas diperoksydodekanodiowy, kwas N,N-ftaloilo-amino-peroksykapronowy (PAP), różne organiczne lub nieorganiczne nadsole, takie jak monoperoksysiarczany, nadborany, nadfosforany, nadkrzemiany itp. Takie nadtlenowe związki bielące mogą być stosowane w połączeniach ze związkami będącymi aktywatorami bielenia dla zwiększenia aktywności bielącej. Wiele związków wymaga związków aktywujących dla uzyskania prawidłowego działania bielącego.

Korzystnymi nadtlenkowymi związkami bielącymi są nadtlenek wodoru, kwas nadoctowy i monoperoksysiarczany metali alkalicznych lub metali ziem alkalicznych. Szczególnie odpowiedni jest nadtlenek wodoru. Ilość nadtlenkowego związku korzystnie jest taka, żeby końcowa kompozycja zawierała 0,05-10% aktywnego tlenu, bardziej korzystnie 0,1-5%, najbardziej korzystnie co najmniej 0,5%.

Częściowa kompozycja zawierająca nadtlenkowy związek ma wartość pH, przy której nadtlenkowy związek jest trwały podczas przechowywania. Wiele nadkwasów i nadsoli ma ograniczoną rozpuszczalność w alkalicznych roztworach, a zatem zawierająca je częściowa kompozycja korzystnie będzie miała wartość pH co najwyżej 8, bardziej korzystnie co najwyżej 7,5, najbardziej korzystnie 7, lub poniżej. Nadtlenek wodoru jest odpowiednio trwały przy pH do 10, chociaż dla dłuższego przechowywania korzystnie wartość pH powinna nie przekraczać 9,5, bardziej korzystnie wynosić co najwyżej 9,0, najbardziej korzystnie wynosić co najwyżej 8,0.

Wiele aktywatorów bielenia to akrylowane (zwłaszcza acetylowane) aminy i amidy, których najbardziej znanym przykładem jest czteroacetyloetylenodiamina (TAED). Bardzo dobrze znanymi przykładami kombinacji nadtlenek/aktywator są nadboran/TAED i nadwęglan/TAED.

Użytecznymi związkami będącymi aktywatorami bielenia są kationowe nitryle, takie jak N-alkiloamonioacetonitryle opisane w publikacjach EP-A-0303520, EP-A-0458396, EP-A-0464880, WO 96/40661, WO 98/23533, DE-19629159 i EP-A-0790244, oraz związki cyjanopirydyniowe i N-tlenki pirydyny ujawnione w publikacjach EP-A-0806473 i EP-A-0819673. Podobne uż yteczne cyjanowe związki aktywujące ujawniono w publikacjach EP-A-819673 i DE-19609955.

PL 192 953 B1

Szczególnie użytecznymi aktywatorami bielenia są iminy, takie jak sulfoniminy opisane w US-A-5041232, US-A-5047163, oraz czwartorzę dowe sole iminiowe (quaty iminy). Czwartorzędowe związki iminiowe są znane i wiele specyficznych przykładów podano w opisach patentowych US-A-5360568, US-A-53360569 i US-A-5478357. Dalsze ich przykłady opisano w publikacjach WO 96/34937, WO 97/10323, WO 98/16614 i US-5710116. Odpowiednie sulfoniminy mają wzór ogólny:

R¹R²C=N-SO₂-R³ ₁ w którym R¹ oznacza wodór albo podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alki₂ lową lub cykloalkilową; R oznacza wodór albo podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alkilową lub cykloalkilową albo grupę ketonową, karboksylową, karboalkoksylową lub grupę

3 3

R¹C=N-SO2-R³; R³ oznacza podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alkilową 1 2 2 3 lub cykloalkilową albo grupę nitrową, chlorowiec lub grupę cyjanową; R z R i/lub R z R mogą odpowiednio tworzyć pierścień cykloalkilowy, heterocykliczny lub aromatyczny.

Odpowiednie czwartorzędowe sole iminiowe mają wzór _R ¹R²C=N⁺R³R⁴ _X ^- w którym R¹ i R⁴ oznaczają wodór albo podstawioną lub nie grupę fenylową , arylową , heterocykliczną , ₂ alkilową lub cykloalkilową; R oznacza wodór albo podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alkilową lub cykloalkilową albo grupę ketonową, karboksylową lub karboalkoksylową;

₃

R³ oznacza podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alkilową lub cykloalkilową 1 2 2 3 albo grupę nitrową, chlorowiec lub grupę cyjanową; R z R i/lub R z R mogą odpowiednio tworzyć pierścień cykloalkilowy, heterocykliczny lub aromatyczny, X^- oznacza przeciwjon, trwały w obecności związków nadtlenowych.

Korzystne czwartorzędowe sole iminiowe (quaty iminy) mają budowę 3,4-dihydroizochinoliniową:

gdzie R5 i R6 oznaczają wodór albo C1-C30 podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, pierścień heterocykliczny, grupę alkilową, cykloalkilową lub grupę nitrową, chlorowiec, grupę cyjanową, alkoksylową, karboksylową lub karboalkoksylową, a R4 oznacza C1-C30 podstawioną lub nie grupę fenylową, arylową, heterocykliczną, alkilową lub cykloalkilową. R5 oznacza więcej niż jeden podstawnik w aromatycznym pierścieniu. Reprezentatywne przykłady związków o powyższym wzorze ogólnym (z jednym podstawnikiem R5) podano w tabeli.

Związek	R4	R5	R6	X-
1	2	3	4	5
1	CH3	H	H	BF4-
2	CH3	H	H	p-tosylan
3	CH3	CH3	H	Cl-
4	CH3	NO2	H	Br-
5	CH3	Cl	H	BF4-
6	CH3	OCH3	H	Brosylan-
7	fenyl	H	H	CH3SO4-
8	benzyl	fenyl	H	Cl-
9	(CH2)2OH	CN	H	PFe-

PL 192 953 B1 cd. tabeli

1	2	3	4	5
10	CH3	CH2COCH3	H	PFe
11	(CH3)2CH	COCH3	H	CH3CH2SO4-
12	CH3	SO3-Na+	H	Cl-
13	CH3(CH2)11	H	H	p-tosylan
14	CH3(CH2)15	Br	H	CH3SO4-
15	CH2CH2N(CH2)3	H	H	Cl-
16	CH3	F	H	Cl-
17	CH3	CF3	H	PFe
18	CH3	CH2OPO3Na2	H	Cl-
19	CH3	CH2N+(CH3)3	H	CH3SO4
20	CH3CH2O(CH2)2	H	H	CH3SO4
21	CH3	(CH2)7CH3	H	Cl-
22	CH3	CO2-Na+	H	Cl-
23	CH3	H	fenyl	Cl-
24	(CH2)7CH3	H	H	p-tosylan
25	CH3	H	CH3	Cl-

Szczególnie użyteczne są czwartorzędowe związki iminiowe, w których R4 oznacza grupę alkilową, taką jak metylowa, albo podstawioną grupę alkilową, i gdzie R6 oznacza wodór lub grupę C1-C5 alkilową albo fenylową. Również bardzo użyteczne są związki, w których R5 oznacza jedną lub dwie grupy metoksylowe, tak jak dwie grupy metoksylowe w pozycjach 6 i 7. Przykładami korzystnych czwartorzędowych związków iminiowych są sole N-metylo-3,4-dihydroizochinoliniowe i odpowiadające im czwartorzędowe sole, w których R6 oznacza odpowiednio grupę metylową lub etylową. Te związki są szczególnie korzystnie stosowane w połączeniu z nadtlenkiem wodoru.

Czwartorzędowe związki iminiowe mają tylko ograniczoną trwałość przy wysokich wartościach pH a zatem częściowa kompozycja zawierająca te iminy powinna korzystnie mieć pH poniżej 8, bardziej korzystnie co najwyżej 7, najbardziej korzystnie między 2,0 a 6,5. Jeżeli są stosowane, to czwartorzędowe związki iminiowe na ogół występują w ilości 0,001-10%, korzystnie 0,01-5%, najbardziej korzystnie nie większej niż 2%. Na ogół stosunek molowy związku nadtlenowego do czwartorzędowego związku iminiowego mieści się w zakresie od 1500:1 do 1:2, korzystniej od 150:1 do 1:1, bardziej korzystnie od 60:1 do 2:1.

Jeżeli stosowany jest aktywator bielenia to może być składnikiem tej samej częściowej kompozycji co związek nadtlenowy, pod warunkiem że oba razem mają wystarczającą trwałość przy przechowywaniu przy wartości pH które jest odpowiednie dla częściowej kompozycji, biorąc pod uwagę wymagania pH końcowej kompozycji. Inaczej aktywator i związek nadtlenowy przechowuje się oddzielnie w różnych częściowych kompozycjach. Zatem częściowa kompozycja zawierająca razem nadtlenek wodoru i czwartorzędowy związek iminiowy korzystnie ma maksymalną wartość pH 6,5, a bardziej korzystnie co najwyż ej 6.

Aby uzyskać dokładne zmieszanie częściowych kompozycji podczas ich dozowania częściowe kompozycje powinny być rzadkie przed zmieszaniem, tj. powinny mieć lepkość 20 mPa.s lub poniżej, korzystnie 10 mPa.s lub poniżej, bardziej korzystnie co najwyżej 5 mPa.s (wiskozymetr Haake™ R20, w temperaturze 25°C, przy szybkości ścinania: 21 sek^-1). Chociaż lepkości wszystkich częściowych kompozycji przed zmieszaniem niekoniecznie muszą być równe, to korzystnie są niezbyt odległe ponieważ może to wpływać na względne ilości częściowych kompozycji dozowanych w jednej operacji dozowania, i na ich wymieszanie. Różnice w lepkości można kompensować przez dostosowanie środków dozujących, na przykład odpowiednie zróżnicowanie wymiarów otworów wyjściowych z odpowiednich komór.

PL 192 953 B1

Podczas lub natychmiast po naniesieniu na czyszczoną powierzchnie uzyskuje się zagęszczenie kompozycji do odpowiedniej gęstości wystarczającej do przywierania do powierzchni i zapobiegającej jej spływaniu z niepoziomych powierzchni przed ich prawidłowym oczyszczeniem. Takie zagęszczenie uzyskuje się przez zmieszanie składników wieloskładnikowego układu zagęszczającego, którego składniki są podzielone między co najmniej dwie częściowe kompozycje. Korzystnie lepkość końcowej kompozycji po dozowaniu wynosi co najmniej 50 mPa.s, bardziej korzystnie co najmniej 100 mPa.s. Z drugiej strony lepkość korzystnie nie jest większa niż 1000 mPa.s (mierzone w wyżej określonych warunkach).

W stanie techniki znana jest duża ilość wieloskładnikowych uk ładów zagęszczających. Aby były odpowiednie do czyszczących kompozycji według wynalazku korzystnie, co najmniej jeden składnik powinien być trwały w tej samej częściowej kompozycji co nadtlenowy związek bielący. Cały układ zagęszczający w końcowej kompozycji powinien być wystarczająco trwały aby umożliwiał zagęszczenie kompozycji i jej pozostawanie na powierzchni przez wystarczająco długi czas dla zadziałania czyszczącego.

Wiele układów zagęszczających stosuje się w zagęszczonych podchlorynowych kompozycjach bielących. Takie układy często składają się z dwóch lub więcej różnych detergentowych środków powierzchniowo czynnych, albo jednego lub więcej środków powierzchniowo czynnych w kombinacji z elektrolitem, takim jak sól nieorganiczna. Wiele ukł adów zagę szczają cych zawiera jako jeden ze składników trzeciorzędowy tlenek aminy, etoksylowany alkohol tłuszczowy lub inny niejonowy środek powierzchniowo czynny, a jako inne składniki anionowy środek powierzchniowo czynny.

Przykłady takich układów zagęszczających są opisane w publikacjach EP-A-079697, EP-A-110544, EP-137551, EP-A-145084, EP-A-244611, EP-A-635568, WO 95/08611, DE-A-19621048 i cytowanej w nich literaturze.

Inne odpowiednie układy zagęszczające zawierają polimeryczne substancje, które w roztworze gęstnieją w odpowiedzi na zwiększenie wartości pH lub stężenia elektrolitów. Przykładami są polimery kwasu akrylowego, znane ze swych zagęszczających właściwości, takie jak sprzedawane pod znakiem towarowym „Acusol”.

Przykłady różnych układów zagęszczających korzystnie mieszczące się we względnych ilościach ich składników (w % całej mieszanki środka powierzchniowo czynnego) i ich ewentualne rozdzielenia na częściowe kompozycje, podano poniżej:

Jedna częściowa kompozycja	Druga częściowa kompozycja
Niejonowy środek pow. czynny (60-30) Kationowy środek pow. czynny (40-70)	Sól nieorganiczna
Kationowy środek pow. czynny (10-30)	Anionowy środek pow. czynny (90-70) Sól nieorganiczna
Anionowy środek pow. czynny (90-70)	Kationowy środek pow. czynny (10-30) Sól nieorganiczna
Środek pow. czynny tl. aminy (85-60)	Anionowy środek pow. czynny (15-40)
Niejonowy środek pow. czynny(60-30) Anionowy środek pow. czynny (40-70)	Sól nieorganiczna
Anionowy środek pow. czynny (90-70) Kationowy środek pow. czynny (10-30)	Sól nieorganiczna
Kationowy środek pow. czynny (95-85)	Anionowy środek pow. czynny (5-15) Sól nieorganiczna
Lateks poliakrylanowy	Środek dostos. pH do alkalicznych

Dla pewnych wieloskładnikowych układów zagęszczających wszystkie składniki mogą występować w jednej częściowej kompozycji, jeżeli co najmniej jeden ze składników występuje w niej w stężeniu poniżej stężenia koniecznego do spowodowania zagęszczania układu, a pozostała część składnika występuje w innej częściowej kompozycji. Zatem podczas mieszania częściowych kompozycji stężenie tego składnika w końcowej kompozycji ulega zwiększeniu do ilości wymaganej do spowodowania gęstnienia.

PL 192 953 B1

Detergentowe środki powierzchniowo czynne często pełnią ważną rolę w układach zagęszczających jak wyżej opisane. Niezależnie od tego korzystnie dodaje się je również ze względu na właściwości zwilżające twardą powierzchnię i właściwości czyszczące. Zatem korzystnie środki powierzchniowo czynne występują nawet gdy stosuje się układ zagęszczający nie na bazie środka powierzchniowo czynnego. Jeżeli nie są wymagane do zagęszczania to całkowita ilość środków powierzchniowo czynnych korzystnie wynosi między 0,1 a 20%, bardziej korzystnie między 0,5 a 10%, najbardziej korzystnie co najwyżej 7%. Jeżeli stanowią część układu zagęszczającego to minimalna całkowita ilość środka powierzchniowo czynnego wynosi co najmniej 0,5%, korzystnie co najmniej 1%.

Środki powierzchniowo czynne mogą być wybrane z szerokiej gamy anionowych, niejonowych, kationowych, amfoterycznych i obojniaczojonowych środków powierzchniowo czynnych, dobrze znanych specjalistom.

Odpowiednie anionowe środki powierzchniowo czynne to, na przykład rozpuszczalne w wodzie sole, zwłaszcza sole metali alkalicznych, metali ziem alkalicznych i amonowe, estry organicznych siarczanów i kwasów sulfonowych mające w cząsteczce rodnik C8-C22 alkilowy lub rodnik C10-C22 alkarylowy. Przykładami takich anionowych środków powierzchniowo czynnych są siarczany alkoholi, zwłaszcza otrzymane z alkoholi tłuszczowych pochodzących z glicerydów łoju i oleju kokosowego, sulfoniany alkilobenzenowe, tak jak z C9-C15 atomami węgla w grupie alkilowej. Przykładami takich anionowych detergentów są siarczany alkoholi z grupami alkilowymi przyłączonymi do pierścienia benzenowego; drugorzędowe alkanosulfoniany, siarczany alkilogliceryloeteru sodowego, zwłaszcza etery alkoholi tłuszczowych pochodzących z łoju i oleju kokosowego; siarczany monoglicerydów kwasów tłuszczowych sodu, zwłaszcza z kwasów tłuszczowych z orzecha kokosowego; sole 1-6 EO etoksylowanych siarczanów alkoholi tłuszczowych, sole 1-8 EO etoksylowanych siarczanów alkilofenoli w których rodniki alkilowe zawierają 4-14 atomów węgla; produkty reakcji estryfikowanych kwasów tłuszczowych z kwasem izetonowym i zneutralizowane wodorotlenkiem sodu.

Korzystnymi rozpuszczalnymi w wodzie syntetycznymi anionowymi środkami powierzchniowo czynnymi są alkilobenzenosulfoniany, sulfoniany olefin, alkilosiarczany i siarczany monoglicerydów kwasów tłuszczowych. Z drugiej strony mydła kwasów tłuszczowych nie są bardzo odpowiednie do stosowania w kompozycjach czyszczących według wynalazku.

Specjalną klasą anionowych środków powierzchniowo czynnych, które mogą być zastosowane w czyszczących kompozycjach według wynalazku są hydrotropy, znane w stanie techniki zwłaszcza ze względu na ich właściwości zagęszczania lub nadawanie cieczy struktury. Dobrze znanymi przykładami takich związków są sole metali alkalicznych kwasów tolueno-, ksyleno- i kumenosulfenowego.

Odpowiednie niejonowe środki powierzchniowo czynne mogą być szeroko opisane jako związki wytwarzane przez kondensację grup tlenku alkilenowego, które są z natury hydrofilowe, z organicznymi hydrofobowymi związkami, które mogą być alifatyczne lub alkiloaromatyczne. Długość rodnika hydrofilowego lub polioksyalkilenowego przyłączonego do dowolnej określonej hydrofobowej grupy można łatwo dostosować tak aby otrzymać rozpuszczalny w wodzie lub dyspergowalny w wodzie związek o żądanej równowadze między elementami hydrofobowymi i hydrofilowymi.

Dalsze przykłady obejmują produkty kondensacji prostych lub rozgałęzionych alifatycznych alkoholi mających 8-22 atomów węgla, z tlenkiem etylenu, tak jak kondensaty alkohol tłuszczowy z oleju kokosowego/tlenek etylenu mające od 2 do 15 moli tlenku etylenu na mol alkoholu kokosowego; kondensaty alkilofenoli, których grupy alkilowe zawierają 6-16 atomów węgla z 2 do 25 molami tlenku etylenu na mol alkilofenolu; kondensaty produktów reakcji etylenodiaminy i tlenku propylenu z tlenkiem etylenu, kondensaty zawierające od 40 do 80% wagowych grup etylenoksylowych o ciężarze cząsteczkowym od 5000 do 11000. Inne przykłady to: trzeciorzędowe tlenki amin o wzorze ogólnym RRRNO, gdzie jeden przykład R oznacza grupę alkilową C8-C22 (korzystnie C8-C18) a każdy z pozostałych R oznacza grupę C1-C5 (korzystnie C1-C3) alkilową lub hydroksyalkilową, na przykład tlenek dimetylododecyloaminy; czwartorzędowe tlenki fosfin o budowie RRRPO, gdzie jeden podstawnik R oznacza grupę C8-C22 (korzystnie C8-C18) alkilową lub hydroksyalkilową ; na przykład tlenek dimetylododecylofosfiny; sulfotlenki dialkilowe o budowie RRSO gdzie jeden podstawnik R oznacza C10-C18 grupę alkilową a pozostałe grupę metylową lub etylową, na przykład sulfotlenek metylotetradecylowy; alkoksyamid kwasu tłuszczowego; kondensaty tlenku alkilenu z alkiloamidami kwasów tłuszczowych i alkilomerkaptanami. Szczególnie korzystne są etoksylowane alifatyczne alkohole. Tlenki amin także są odpowiednie, ponieważ mieszają się bardzo dobrze z nieorganicznymi elektrolitami. Odpowiednie amfoteryczne środki powierzchniowo czynne pochodzą z alifatycznych drugorzędowych i trzeciorzędowych amin zawierających grupę alkilową C8-C18 i alifatyczną grupę podstawioną

PL 192 953 B1 przez anionową grupę nadającą rozpuszczalność w wodzie, na przykład 3-dodecyloaminopropionian sodowy, 3-dodecyloaminopronano-sulfonian sodu i N-2-hydroksydodecylo-N-metylotaurynian sodu.

Odpowiednie kationowe środki powierzchniowo czynne to czwartorzędowe sole amoniowe mające co najmniej jedną grupę węglowodorową C8-C22, na przykład bromek lub chlorek dodecylotrimetyloamoniowy, bromek lub chlorek cetylotrimetyloamoniowy, bromek lub chlorek didecylodimetyloamoniowy. Wiele czwartorzędowych soli ma właściwości przeciwmikrobowe i ich zastosowanie w czyszczących kompozycjach według wynalazku daje produkty o właściwościach dezynfekujących. Są stosowane w czyszczących kompozycjach według wynalazku w ilości 0-10%, korzystnie 0,1-8%, bardziej korzystnie 0,5-6%.

Odpowiednie obojniaczojonowe środki powierzchniowo czynne są pochodnymi alifatycznych czwartorzędowych związków amoniowych, sulfoniowych i fosfoniowych mających alifatyczną grupę C6-C18 i alifatyczną grupę podstawioną przez anionową grupę nadającą rozpuszczalność w wodzie, na przykład 3-(N,N-dimetylo-N-heksadecyloamonio)propano-1-sulfonian betainy, 3-(dodecylometylosulfonio)propano-1-sulfonian betainy i 3-(cetylometylofosfonio)etanosulfonian betainy.

Dalsze przykłady odpowiednich środków powierzchniowo czynnych są podane w dobrze znanej publikacji książkowej „Surface Active Agents tom L Schwartz i Perry oraz „Surface Active Agents and Detergents tom II Schwartz, Perry i Berch.

Środki powierzchniowo czynne trwałe przy przechowywaniu w połączeniu ze związkiem nadtlenowym mogą być łączone ze związkiem nadtlenowym w tej samej częściowej kompozycji. Środki powierzchniowo czynne bez odpowiedniej trwałości powinny stanowić część innej częściowej kompozycji lub innych częściowych kompozycji. Zatem halogenków czwartorzędowych związków amoniowych korzystnie nie łączy się ze związkiem nadtlenowym w tej samej częściowej kompozycji z powodu możliwości rozkładu związku nadtlenowego przez jon halogenowy. Tak bywa szczególnie dla bromków i jodków.

Częściowa kompozycja zawierająca nadtlenowy związek bielący korzystnie zawiera również środek sekwestrujący dla związania jonów metali, zwłaszcza jonów metali przejściowych, które inaczej powodują destabilizację związku nadtlenowego. Odpowiednimi środkami sekwestrującymi są, na przykład czterooctan etynodiaminy, aminopolifosforany (takie jak DEQUEST™). Również można ewentualnie wprowadzać szeroką gamę wielowodorowych organicznych i nieorganicznych kwasów i soli. Korzystne środki sekwestrujące są wybrane z kwasu dipikolinowego, kwasu etylenodiaminoczterooctowego (EDTA) i jego soli, kwasu hydroksyetylidenodifosfiniowego (Dequest 2010), etylenodiaminotetra(metyleno kwasu fosfiniowego) (Dequest 2040), dietylenotriamino penta(metyleno kwasu fosfiniowego) (Dequest 2060). Takie środki sekwestrujące są na ogół stosowane w ilości 0,01-5%, korzystnie 0,05-2%.

Elektrolity, zwłaszcza sole nieorganiczne stanowią część wielu układów zagęszczających. Odpowiednie sole to węglany, siarczany i halogenki metali alkalicznych. Halogenki, zwłaszcza bromki i jodki, korzystnie trzyma się oddzielone od związków nadtlenowych tj. w różnych częściowych kompozycjach. Elektrolity stosuje się w ilościach 0-20%, korzystnie 0-15%, bardziej korzystnie 0-10%.

Poza wyżej wspomnianymi środkami sekwestrującymi szczególnie odpowiednimi do wiązania jonów metali przejściowych, kompozycje czyszczące według wynalazku mogą również zawierać środek sekwestrujący odpowiedni do wiązania jonów Ca. Taki środek sekwestrujący może być zawarty w dowolnej częściowej kompozycji. Odpowiednie do tego celu ś rodki sekwestrują ce są dobrze znane w stanie techniki i obejmują zwią zki takie jak: tripolifosforan, pirofosforan i ortofosforan metalu alkalicznego, sól sodową kwasu nitrylotrioctowego, sól sodową kwasu metyloglicynodioctowego, cytrynian metalu alkalicznego, malonian karboksymetylu, kwas metyloglicynodioctowy, karboksymetyloksybursztynian, winian, mono- i dibursztynian i oksodibursztynian.

Ponieważ wiele związków nadtlenowych jest trwałych przy przechowywaniu przy wartościach pH niższych niż to przy jakich mają maksymalny elekt bielący, częściowa kompozycja nie zawierająca nadtlenowego związku bielącego korzystnie zawiera ilość związku alkalicznego wystarczającą dla zwiększenia wartości pH końcowej kompozycji od wartości wymaganej dla trwałości przechowywania do wartości wymaganej dla skutecznego bielenia. Korzystnie wartość pH końcowej kompozycji powinna wynosić 9,0 lub więcej, bardziej korzystnie co najmniej 9,5, a nawet bardziej korzystnie co najmniej 10,5, najbardziej korzystnie co najmniej 11,0. Szczególnie odpowiednie materiały alkaliczne to wodorotlenki i węglany metali alkalicznych.

Końcowe czyszczące kompozycje są wodnymi cieczami, a częściowe kompozycje korzystnie również wszystkie są wodnymi cieczami, chociaż niektóre lub wszystkie mogą dodatkowo zawierać organiczny rozpuszczalnik. Takie organiczne rozpuszczalniki muszą być wystarczająco trwałe z nadPL 192 953 B1 tlenowym związkiem bielącym, aby nie oddziaływały w procesie czyszczenia końcową kompozycją.

Również nie wszystkie układy zagęszczające będą wystarczająco zagęszczały w obecności organicznego rozpuszczalnika, zatem odpowiednie układy zagęszczające muszą być dobierane. Dla większości celów czyszczenia obecność organicznego rozpuszczalnika nie będzie wymagana.

Inne mniejszościowe składniki mogą występować w czyszczących kompozycjach według wynalazku dla poprawy ich czyszczących lub dezynfekujących właściwości, tak jak związki aktywne mikrobójczo inne niż wyżej wspomniane sole czwartorzędowych amin, lub związki poprawiające wygląd kompozycji. Przykładami tych ostatnich są perfumy i barwniki. Niektóre składniki perfum, takie jak pewne olejki eteryczne, są znane z tego że mają właściwości przeciwmikrobowe, a zatem mogą dawać podwójną aktywność.

Dla celów wynalazku składnik lub częściowa kompozycja jest uważana za trwałą przy przechowywaniu jeżeli zachowuje co najmniej 50% początkowej aktywności lub początkowych aktywności po 10 dniach przechowywania w temperaturze 20°C. W zależności od składników występujących w częściowych kompozycjach aktywność może obejmować: aktywność środka powierzchniowo czynnego, aktywność zagęszczania, aktywność dezynfekowania, aktywność związku nadtlenowego, aktywność aktywatora bielenia itd. Dla lepszej trwałości przy przechowywaniu aktywność lub aktywności powinny wynosić co najmniej 50% po 30 dniach przechowywania, bardziej korzystnie po 60 dniach przechowywania w temperaturze 20°C.

Wszystkie podane procenty są procentami wagowymi końcowej kompozycji, jeżeli nie wskazano inaczej.

P r z y k ł a d y I-XI

Przygotowano wodne kompozycje czyszczące, każda składała się z równych ilości częściowych kompozycji a) i b). Wszystkie kompozycje zawierały tosylan N-metylo-3,4-dihydroizochinoliniowy jako czwartorzędowy związek iminiowy. Wszystkie przechowywano w dwukomorowym pojemniku składającym się z dwóch oddzielnych „pół-pojemników utrzymywanych razem przez przylepny otaczający rękaw i układ dyszy dozującej wykonany z jednego kawałka. Procentową zawartość składników w przykładach podano w stosunku do wagi częściowej kompozycji, którą stanowią, uzupełnieniem składu była woda. Zatem procentowa zawartość w końcowej kompozycji stanowi połowę podanych wartości.

la (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S* (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

10,0% siarczan sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

Ib (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

2,0% Imbentin 91-35* (C10-5EO związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

1,0% Dobanol 1-3* (C10-3EO związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

4,0% bromek cetylotrimetyloamoniowy (CTAB, związek kationowy/składnik zagęszczacza)

2,6% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH > 11, lepkość > 50 mPa.s Ila (pH 5,6, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

3,2% Dobanol 1-3* (związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

3,2% Imbentin 91-35* (C10-5EO związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

8,7% kwaśny siarczan cetylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza) llb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

5,50% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

2,6% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH > 11, lepkość > 50 mPa.s llla (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

6,5% kwaśny siarczan cetylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

PL 192 953 B1

Illb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

0,26% sulfonian drugorzędowego alkilu (SAS 30*, związek anionowy/składnik zagęszczacza)

2,60% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

0,80% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

Końcowa kompozycja: pH > 11 |Va (pH 5,2, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

12,8% siarczan sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

IVb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

3,00% CTAB (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

0,26% SAS 30 (związek anionowy/składnik zagęszczający)

2,30% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,2, lepkość 395 mPa.s

Va (pH 5,2, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

4,9% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

Vb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

3,20% CTAB (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

0,26% sulfonian dodecylobenzenu (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

2,46% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

4,00% tripolifosforan sodowy (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 11,0 lepkość 372 mPa.s

VIa (pH 5,6, lepkość < 5 mPa.s)

4,22% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,42% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,52% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

3,66% siarczan pierwszorzędowego alkilu (Empicol LX28* związek anionowy/składnik zagęszczacza) VIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

0,56% bromek dodecylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

3,06% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

2,28% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,0, lepkość 160 mPa.s

VIIa (pH 5,4, lepkość < 5 mPa.s)

4,26% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,42% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,52% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

3,62% Empicol LX28 (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

0,64% kwaśny siarczan tetradecylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/ składnik zagęszczacza) VIIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

3,26% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

2,32% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

3,38% tripolifosforan sodowy (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 11,0, lepkość 190 mPa.s VIIIa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminowy (aktywator bielenia)

1,0% sulfonian dodecylobenzenu (anionowy/składnik zagęszczacza)

VIIIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

2,8% tlenek alkilodimetyloaminy (Empigen OB*)

2,4% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,2 lepkość 106 mPa.s

PL 192 953 B1

IXa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminowy (aktywator bielenia)

1,0% siarczan pierwszorzędowego alkilu (związek anionowy/składnik zagęszczacza) |Xb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

2,8% Empigen OB (związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

2,4% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

3,6% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

Końcowa kompozycja: pH 11,1, lepkość 199 mPa.s

Xa (pH 5,3, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

1,5% Imbentin 91-35 (związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

1,5% Dobanol 1-3 (związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

5,9% siarczan pierwszorzędowego alkilu (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

Xb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

2,5% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,1, lepkość 70 mPa.s

XIa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

0,5% czwartorzędowy związek iminowy (aktywator bielenia)

2,0% Neodol 91-5* (C10-5EO związek niejonowy/polimerowy dyspersant)

1,6% Acusol 823*(lateks poliakrylowy zagęszczacz)

XIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

3,4% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny/składnik zagęszczacza)

Końcowa kompozycja: pH > 11, lepkość 55 mPa.s

P r z y k ł a d y XII - XIV

Przygotowano następujące kompozycje, w których ilości podano tak jak w przykładach I-XI, bez dodawania czwartorzędowego związku iminiowego.

XIIa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

1,0% sulfonian dodecylobenzenu (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

XIIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

2,8% Empigen OB* (związek niejonowy/składnik zagęszczacza)

2,4% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,2, lepkość 130 mPa.s

XIIIa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

3,0% sulfonian dodecylobenzenu (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

XIIIb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

8,4% Empigen OB* (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

2,4% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny)

Końcowa kompozycja: pH 11,1 lepkość 500 mPa.s

XIVa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

2,0% Neodol 91-5 (związek anionowy/polimerowy dyspersant)

2,0% Acusol 823 (lateks polakrylanowy/składnik zagęszczacza)

PL 192 953 B1

XlVb (pH > 11, lepkość < 5 mPa.s)

3,45% wodorotlenek sodowy (związek alkaliczny/składnik zagęszczacza)

Końcowa kompozycja: pH 11,1, lepkość 110 mPa.s

P r z y k ł a d y XV - XVIII

Te przykłady, w których ilości podano tak jak w przykładach I-XI, ilustrują aktywator bielenia będący czwartorzędowym związkiem iminiowym i nadtlenowy związek w różnych częściowych kompozycjach.

XVa (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

0,60% bromek dodecylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

0,26% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

4,50% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

XVb (pH 9,7, lepkość < 5 mPa.s)

3,7% Empicol LX 28 (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 9,5, lepkość 100 mPa.s

XVla (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

0,6% bromek dodecelotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

2,0% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

5,1 % chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

XVlb (pH 9,7 lepkość < 5 mPa.s)

3,7% Empicol LX28 (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S* (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 9,5, lepkość 80 mPa.s

XVlla (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

0,90% bromek dodecylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

0,26% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

4,50% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

XVllb (pH 9,7, lepkość < 5 mPa.s)

5,1 % Empicol LX 28 (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

4,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 9,5, lepkość 145 mPa.s

XVllla (pH 5,5, lepkość < 5 mPa.s)

0,90% bromek dodecylotrimetyloamoniowy (związek kationowy/składnik zagęszczacza)

0,30% czwartorzędowy związek iminiowy (aktywator bielenia)

5,00% chlorek sodowy (elektrolit/składnik zagęszczacza)

XVlllb (pH 9,7, lepkość < 5 mPa.s)

5,1 % Empicol LX 28 (związek anionowy/składnik zagęszczacza)

6,0% nadtlenek wodoru (wybielacz)

0,4% Dequest 2060S (sekwestrant)

Końcowa kompozycja: pH 9,5, lepkość 147 mPa.s * Poniższe stosowane wyżej określenia są znakami towarowymi:

Dequest 2060S Imbentin 91-35 Dobanol 1-3 Empigen OB Empicol LX 28 Neodol 91-5 Acusol 823 SAS 30

Monsanto Dr W Kolb AG

Shell Chemicals Albright & Wilson Albright & Wilson Shell Chemicals Rohm & Haas Hoechst

PL 192 953 B1

Claims (12)

1. Ciekła czyszcząca kompozycja składająca się z co najmniej dwóch ciekłych częściowych kompozycji, które są utrzymywane oddzielnie jedna od drugiej w jednym pojemniku zawierającym co najmniej dwie komory i nierozpryskujący układ dozujący, a co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera nadtlenkowy związek bielący, znamienna tym, że (a) ilość nadtlenkowego związku bielącego jest taka, że końcowa kompozycja zawiera 0,05 do 10% wagowych aktywnego tlenu, przy czym nadtlenkowy związek bielący jest wybrany z grupy: nadtlenku wodoru, organicznych albo nieorganicznych nadkwasów, alifatycznych kwasów nadtlenowych i dinadtlenowych, oraz nieorganicznych nadsoli;

(b) czyszcząca kompozycja zawiera wieloskładnikowy układ zagęszczający, którego komponenty są rozdzielone pomiędzy co najmniej dwie częściowe kompozycje, tak że każda częściowa kompozycja ma lepkość 20 mPa.s lub poniżej, a po zmieszaniu częściowych kompozycji końcowa kompozycja ma lepkość co najmniej 50 mPa.s, i (c) wieloskładnikowy układ zagęszczający, którego komponenty są podzielone na co najmniej dwie częściowe kompozycje, zawiera (i) dwa lub więcej różnych detergentowych środków powierzchniowo czynnych, albo (ii) jeden lub więcej takich środków powierzchniowo czynnych w kombinacji z elektrolitem, korzystnie nieorganiczną solą.

2. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że każda częściowa kompozycja ma pH zapewniające trwałość jej składników przy przechowywaniu, a po zmieszaniu częściowych kompozycji końcowa kompozycja ma pH odpowiednie do czyszczenia.

3. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że iloś ci częściowych kompozycji są wszystkie równe.

4. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że składa 3 się z dwóch częściowych kompozycji.

5. Kompozycja według zastrz. 1 albo 2, albo 3, albo 4, znamienna tym, że nadtlenkowy związek bielący jest wybrany z grupy składającej się z nadtlenku wodoru, kwasu nadoctowego i mononadtlenosiarczanowych soli metali alkalicznych lub metali ziem alkalicznych.

6. Kompozycja według zastrz. 5, znamienna tym, ż e jako nadtlenkowy związek bielący zawiera nadtlenek wodoru.

7. Kompozycja wedł ug zastrz. 6, znamienna tym, ż e częściowa kompozycja zawierają ca nadtlenek wodoru ma pH 10 lub poniżej.

8. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, ż e co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera aktywator bielenia.

9. Kompozycja według zastrz. 8, znamienna tym, ż e aktywa torem bielenia jest czwartorz ędowa sól iminiowa.

10. Kompozycja według zastrz. 8 albo 9, znamienna tym, że nadtlenkowy związek bielący i aktywator bielenia są zawarte w tej samej częściowej kompozycji.

11. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że co najmniej jedna częściowa kompozycja zawiera kationowy środek powierzchniowo czynny.

12. Kompozycja według zastrz. 1, znamienna tym, że jedna z częściowych kompozycji zawiera związek alkaliczny w ilości wystarczającej do podniesienia pH końcowej kompozycji po wymieszaniu do 9 lub powyżej.