PL197798B1 - Pług wielolemieszowy o zmiennej szerokości pracy - Google Patents

Abstract

1. P lug wielolemieszowy o zmiennej szeroko sci pracy przy zastosowaniu tych samych lemieszy, z lozony co naj- mniej z jednego korpusu z lemieszami, zamocowanego ruchomo pomi edzy dwoma po lozeniami skrajnymi, umo zli- wiaj ac zmian e k ata pomi edzy korpusem i poziom a lini a trakcji, oraz z lemieszy zbudowanych odpowiednio z grz a- dzieli po laczonych za pomoc a s lupic z elementami robo- czymi, z których ka zdy sk lada si e co najmniej z p lozy i kroju no zowego p lozy, zamontowanymi obrotowo na korpusie, umo zliwiaj ac zmian e k ata pomi edzy lemieszami i korpu- sem, znamienny tym, ze lemiesze (5) s a zamocowane obrotowo za pomoc a sworzni obrotowych (4) na korpusie (2, 3) pomi edzy dwoma po lozeniami skrajnymi szeroko sci pracy wzgl edem tego korpusu (2, 3), za s kraw ed z prowa- dz aca (17) cz esci roboczej (8) ka zdego z lemieszy (5) jest umieszczona zasadniczo za po laczonym z nim sworzniem obrotowym (14) zgodnie z kierunkiem trakcji, przy czym ka zdy lemiesz (5) znajduje si e w stosunku do po laczonego z nim sworznia obrotowego (14) w po lozeniu zapewniaj a- cym samoczynne ustawianie si e kroju no zowego p lozy (10) lemiesza (5) w normalnych warunkach pracy p luga wzd luz linii równoleg lej do linii trakcji (T). PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Wynalazek dotyczy pługa wielolemieszowego o zmiennej szerokości pracy przy zastosowaniu tych samych lemieszy. Pługi tego rodzaju - zarówno typu zawieszanego, jak i półzawieszanego mogą być stosowane do pracy przy szerokości pomiędzy lemieszami zmieniającej się w zakresie na przykład od 12 do 20 cali (od 30,48 cm do 50,80 cm) bez potrzeby zmiany lemieszy.

Znane są pługi zaopatrzone w lemiesze. Pod określeniem „lemiesz pługa rozumie się całość, na którą składa się grządziel połączona przez słupicę z częściami roboczymi w postaci płóz. Na płozie zamontowany jest lemiesz właściwy, odkładnica i krój nożowy płoza, przeznaczony do ślizgu wzdłuż bruzdy. Krój nożowy płoza, opierając się bokiem na bruździe, pozwala zachować stabilność pługa. W niektórych rozwiązaniach do części roboczych zalicza się również przedpłużek.

Pługi wieloskibowe, w których specjalna regulacja pozwala otrzymać różne szerokości pracy bez zmiany lemieszy są już powszechnie znane. Celem niniejszego wynalazku jest modyfikacja rozstawienia bocznego pomiędzy wszystkimi lemieszami w taki sposób, że wychodząc na przykład od rozstawienia lemieszy na szerokości 16 cali (40,64 cm) można, używając tego samego pługa, zmniejszyć szerokość jego pracy między lemieszami do 12 cali (30,48 cm), lub też zwiększyć tę szerokość aż do 20 cali (około 50,80 cm).

Zmienne szerokości pracy pługa, przy zastosowaniu tych samych lemieszy, uzyskuje się na różne sposoby. Można więc dokonać montażu o różnej liczbie odstępników lub klinów różnych grubości między grządzielą a słupicami, albo między grządzielami a korpusem głównym. Drugim sposobem jest zastosowanie klinów mimośrodowych, umieszczonych we wspornikach zaczepu grządzieli. Kolejnym sposobem jest zastosowanie na rozciągłym korpusie elementów modułowych, których płytki połączeń umożliwiają zmianę pozycji każdego lemiesza w stosunku do poprzedzającego. Istnieje wreszcie, możliwość jednoczesnego przemieszczania lemieszy w układzie czopowym, działającym na zasadzie równoległoboku modyfikowanego, który pozwala na oddalenie bądź zbliżenie lemieszy, w celu zwiększenia lub zmniejszenia ich rzeczywistej szerokości pracy. Ten typ mechanizmu stosuje się szczególnie w pługach zbudowanych z wózka centralnego, do którego umocowane są w układzie sztywnym przedni korpus lemieszy i tylny korpus lemieszy. W tym przypadku, korpusy lemieszy są montowane do układu czopowego za pomocą przystosowanych osi, ponadto są wzajemnie między sobą połączone na poziomie drugiego sworznia czopowego przez element łączący, jak np. korbowód tak, aby otrzymać równoległobok modyfikowany. Korbowód każdego korpusu jest podłączony z jednej swej strony do stałego punktu zaczepu na wózku centralnym ustawionym pomiędzy korpusami w taki sposób, że w czasie rozstawiania bocznego korpusów przemieszczane są równocześnie lemiesze.

Jednakże w przypadku pługów, gdzie szerokość pracy daje się zmieniać w zakresie od 12 do 20 cali (od 30,48 cm do 50,80 cm), co otrzymuje się przez sterowanie mechaniczne, jedną z niedogodności jest to, że układy zasadniczo kompletne, wymagają dodatkowej obsługi, jak również czasu potrzebnego na dokonanie koniecznych regulacji, gdy trzeba ręcznie ustawiać daną szerokość pracy.

Celem mniejszego wynalazku było opracowanie pługu wieloskibowego, opcjonalnie obracalnego, o zmiennej szerokości pracy, w którym zostały usunięte wszystkie urządzenia nastawcze zmiany szerokości bruzdy takie, jak cięgna sztywne, korbowody, lewary śrubowe lub inne. Ponadto celem wynalazku było zapewnienie pługa wieloskibowego, opcjonalnie obracalnego, w którym rozwiązanie zmiany szerokości pracy ułatwia pokonywanie przeszkód, co wyklucza konieczność częstego uruchamiania układów zabezpieczeń.

Przedmiotem wynalazku jest pług wielolemieszowy o zmiennej szerokości pracy przy zastosowaniu tych samych lemieszy, złożony co najmniej z jednego korpusu z lemieszami, zamocowanego ruchomo pomiędzy dwoma położeniami skrajnymi, umożliwiając zmianę kąta pomiędzy korpusem i poziomą linią trakcji, oraz z lemieszy zbudowanych odpowiednio z grządzieli połączonych za pomocą słupic z elementami roboczymi, z których każdy składa się co najmniej z płozy i kroju nożowego płozy, zamontowanymi obrotowo na korpusie, umożliwiając zmianę kąta pomiędzy lemieszami i korpusem, charakteryzujący się tym, że lemiesze są zamocowane obrotowo za pomocą sworzni obrotowych na korpusie pomiędzy dwoma położeniami skrajnymi szerokości pracy względem tego korpusu, zaś krawędź prowadząca części roboczej każdego z lemieszy jest umieszczona zasadniczo za połączonym z nim sworzniem obrotowym zgodnie z kierunkiem trakcji, przy czym każdy lemiesz znajduje się w stosunku do połączonego z nim sworznia obrotowego w położeniu zapewniającym samoczynne ustawianie się kroju nożowego płozy lemiesza w normalnych warunkach pracy pługa wzdłuż linii równoległej do linii trakcji.

PL 197 798 B1

W jednym z korzystnych wariantów realizacji pługa według wynalazku lemiesze są swobodnie połączone z korpusem przez wysięgnik obrotowy, którego elementem jest sworzeń obrotowy.

W innym korzystnym wariancie realizacji pługa według wynalazku samonastawne pod wpływem trakcji części robocze lemiesza są połączone z grządzielą za pośrednictwem słupicy w taki sposób, że wypadkowa sił działających na części robocze w czasie trakcji przechodzi przez grządziel oraz sworzeń obrotowy. W szczególnie korzystnym wariancie realizacji pługa według wynalazku słupica łącząca grządziel z częściami roboczymi jest wysunięta poza oś grządzieli.

W kolejnym korzystnym wariancie realizacji pługa według wynalazku pozycje krańcowe przemieszczających się lemieszy są zablokowane elastycznymi ogranicznikami, zamontowanymi odpowiednio pomiędzy wysięgnikiem a grządzielą, lub na wysięgniku lub na grządzieli, ułatwiając lemieszom powrót w sposób naturalny po pokonaniu przeszkody do właściwej pozycji względem linii trakcji.

Montaż lemieszy do swobodnego układu czopowego względem korpusu, w taki sposób jak w rozwiązaniu według przedmiotowego wynalazku, umożliwia naturalne pozycjonowanie lemieszy w stosunku do linii trakcji, w następstwie modyfikacji ustawienia kątowego korpusu w stosunku do linii horyzontalnej trakcji.

Przedmiot wynalazku w przykładzie wykonania przedstawiono na rysunku, na którym:

- fig. 1 przedstawia rzut z góry pługa półzawieszanego z regulacją szerokości pracy, fig. 2 rzut z góry pługa półzawieszanego z fig. 1, ale ze zredukowaną szerokością pracy, fig. 3 rzut z perspektywy lemieszy, składających się z grządzieli, słupicy i części roboczych, fig. 4 rzut z góry lemieszy z fig. 3.

fig. 5 rzut z góry pługa półzawieszanego z fig. 1, ze schematem kątowego przemieszczania różnych części składowych podczas przechodzenia z jednej szerokości bruzdy do innej.

Pług według wynalazku przedstawiony na fig. 1, może być typu zawieszanego, półzawieszanego, ciągnikowego, obrotowego lub nieobrotowego. W przedstawionym przykładzie realizacji wynalazku pług 1 zawiera wózek centralny 4, na którym są zamocowane po obu jego stronach korpusy przedni 2 i tylny 3. Przedni korpus 2 jest podłączony za pomocą sprzęgu 18 (który nie będzie szczegółowo opisywany) do traktora. Należy podkreślić, że wynalazek ma takie samo zastosowanie w przypadku pługa o jednym lemieszu.

W przedstawionym przykładzie pług 1 jest typu obrotowego. Mechanizm obrotu składa się z dwóch podnośników ustawionych krzyżowo w sąsiedztwie sprzęgu 18. Taki typ mechanizmu jest znany, więc nie będzie tu szczegółowo opisywany. Trzeba jedynie dodać, że wynalazek ma zastosowanie w podobny sposób w przypadku pługa nieobrotowego.

Każdy korpus 2, 3 pługa 1 może się ponadto przemieszczać kątowo w stosunku do linii T trakcji horyzontalnej. Przemieszczenia przedniego 2 i tylnego 3 korpusu, mogą być uzyskane za pomocą mechanizmów nastawczych posiadających dużą liczbę możliwych ustawień, co umożliwia modyfikowanie kąta tworzonego przez te korpusy z linią trakcji horyzontalnej. Przemieszczenie tych korpusów 2, 3 otrzymuje się w układzie kinematycznym, bądź można przemieścić korpusy 2, 3 oddzielnie. Mechanizmy te są dobrze znane, więc one również nie będą dalej opisywane w szczegółach. Ich zasadnicze elementy 19, 20 i 21 zostały przedstawione na fig. 1.

Pług 1 składa się z lemieszy 5 montowanych każdy z osobna do układu czopowego mieszczącego się na korpusach (przednim 2 i tylnym 3), w sposób umożliwiający zmianę kąta formowanego między lemieszami 5 a korpusami 2, 3. Lemiesz 5 pługa 1 stanowi całość, na którą składa się grządziel 6 połączona przez słupicę 7 do części roboczych 8, zawierających płóz 9, na którym jest zamontowany lemiesz właściwy 11, odkładnica 12 i krój nożowy płoza 10, przeznaczony do ślizgu wzdłuż bruzdy. Krój nożowy płoza 10, opierając się bokiem na bruździe, pozwala zachować stabilność pługa. Jako części robocze 8 można wykorzystać także przedpłużek umieszczony powyżej zestawu płoza 9 i kroju nożowego płoza 10 opisanego powyżej, przy czym na fig. 3 przedstawiono jedynie nośnik przedpłóżka 13.

Zgodnie z wynalazkiem, regulacja szerokości rozstawu lemieszy polega - z jednej strony - na przemieszczeniu korpusów (przedniego 2 i tylnego 3) do uzyskania zmiany kąta tworzonego przez te korpusy 2, 3 razem z linią horyzontalną T trakcji, a z drugiej strony - na przemieszczeniu lemieszy 5 niesione przez korpusy 2, 3 tak, aby otrzymać dany dystans pomiędzy lemieszami 5, który zawsze jest równy pomiędzy wszystkimi lemieszami 5 w określonej pozycji regulacji.

W rozwiązaniu według wynalazku lemiesze 5 są zamocowane (między dwiema krańcowymi pozycjami szerokości pracy) do układu czopowego swobodnego względem korpusu (lub korpusów) lemieszy 5 przez łącznik, którym jest sworzeń obrotowy 14. Ponadto, krawędź prowadząca 17 części

PL 197 798 B1 pracujących 8 lemieszy 5 jest umieszczona znacznie poniżej sworznia obrotowego 14, a każdy lemiesz 5 jest ustawiany względem sworznia obrotowego 14 w ten sposób, że krój nożowy 10 płoza 9 lemiesza 5 w normalnych warunkach pracy pługa 1 ustawia się samoczynnie w wzdłuż linii równoległej do linii T trakcji. Uzyskuje się w ten sposób samoczynne i naturalne przemieszczenie lemieszy 5 zamocowanych do niezależnego układu czopowego na korpusach 2, 3 w taki sposób, że gdy dokonuje się zmiany kąta jednego korpusu w stosunku do linii horyzontalnej trakcji T, w trakcie pracy pługa 1 następuje automatyczne szeregowanie lemieszy 5 względem linii trakcji T w normalnych warunkach pracy, to znaczy przy braku przeszkód, takich, jak np. kamienie polne.

Montaż lemieszy 5 do swobodnego układu czopowego posiada dwie ważne zalety. Po pierwsze, pozwala na wyeliminowanie złożonych elementów nastawczych stosowanych do dzisiaj, jak np. cięgna sztywne, lewary śrubowe i inne. Po drugie, umożliwia dogodne omijanie przeszkód, bo dzięki zastosowaniu łącznika w korpusie 2, 3 lemiesze 5 mogą z łatwością odchylać się na bok przy omijaniu przeszkody.

Łączniki między lemieszami 5 a korpusami 2, 3 mogą być rozmaite. W podanym przykładzie, lemiesze 5 są połączone swobodnie do korpusu 2, 3 przez wysięgnik obrotowy 15, który zawiera sworzeń obrotowy 14. Wysięgnik 15 ma kształt litery „L, której jedno z ramion jest przyłączone na stałe do korpusu, natomiast drugie wyposażone jest w sworzeń obrotowy 14, łącząc lemiesz 5 z korpusami 2,

3. Samonastawne podczas trakcjj części robocze 8 5, są połączone z 6 przy pomocy słupicy 7. Całość ustawiona jest w taki sposób, że wypadkowa sił działająca na części robocze 8 podczas pracy pługa przechodzi przez grządziel 6 oraz sworzeń obrotowy 14. Słupica 7 łącząc grządziel 6 z częściami roboczymi 8 jest wysunięta poza oś grządzieli, jak to przedstawiono na fig. 1. Podobnie jest z nośnikiem 13 przedpłużka, który jest wysunięty w bok w stosunku do osi grządzieli 8.

Krańcowe pozycje obrotowych lemieszy 5 blokowane są przez elastyczne ograniczniki 16. W celu ułatwienia lemieszowi 5 powrotu w sposób naturalny do właściwej pozycjj w stosunku do linii trakcji T po pokonaniu przeszkody, są one umieszczone między wysięgnikiem 15 a grządzielą 6, zamontowane na jednej lub drugiej części. Podobnie, ustawienie sworznia obrotowego 14 w połączeniu lemiesza 5 na wysięgniku 15, może być regulowane do danej pozycji, w zależności od potrzeby wynikającej ze struktury uprawianej gleby. Takie połączenie lemieszy z korpusem pozwala zmniejszyć obciążenia zabezpieczeń lub innych części, w które wyposaża się lemiesze. W efekcie możliwości odchyłu bocznego lemieszy 5 podczas omijania przeszkód, stwierdzono rzadsze uruchamianie się zabezpieczeń, co umożliwia ograniczenie ich stosowania.

W mniejszym opisie przez „linię trakcji T lub sprzęgu rozumie się linię prostą, która przechodzi przez środek sił lub oporu ciągniętego pługa w uchwycie lub sprzęgu i biegnie do zaczepu siły, gdzie sprzęg jest zamocowany.

Natomiast przez „krawędź prowadzącą rozumie się ten odcinek części roboczych 8 lemiesza 5, który jest najbardziej wysunięty do przodu zgodnie z kierunkiem pracy pługa.

Claims (5)

1. Pług wielolemieszowy o zmiennej szerokoścc pracy przyzassosowaniu tychsamych l emieszy, złożony co najmniej z jednego korpusu z lemieszami, zamocowanego ruchomo pomiędzy dwoma położeniami skrajnymi, umożliwiając zmianę kąta pomiędzy korpusem i poziomą linią trakcji, oraz z lemieszy zbudowanych odpowiednio z grządzieli połączonych za pomocą słupic z elementami roboczymi, z których każdy składa się co najmniej z płozy i kroju nożowego płozy, zamontowanymi obrotowo na korpusie, umożliwiając zmianę kąta pomiędzy lemieszami i korpusem, znamienny tym, że lemiesze (5) są zamocowane obrotowo za pomocą sworzni obrotowych (4) na korpusie (2, 3) pomiędzy dwoma położeniami skrajnymi szerokości pracy względem tego korpusu (2, 3), zaś krawędź prowadząca (17) części roboczej (8) każdego z lemieszy (5) jest umieszczona zasadniczo za połączonym z nim sworzniem obrotowym (14) zgodnie z kierunkiem trakcji, przy czym każdy lemiesz (5) znajduje się w stosunku do połączonego z nim sworznia obrotowego (14) w położeniu zapewniającym samoczynne ustawianie się kroju nożowego płozy (10) lemiesza (5) w normalnych warunkach pracy pługa wzdłuż linii równoległej do linii trakcji (T).

2. Pług we dług zas^z. t, znamienny tym, że l emiesze |5) są swobodniepo-ączone z koleusem (2, 3) przez wysięgnik obrotowy (15), którego elementem jest sworzeń obrotowy (14).

PL 197 798 B1

3. Pług według zastrz. 1 albo2,z namiennytym, że s amonastawnepodwptywem trakcji części robocze (8) Ismisaas (5) aą onłązanad a graądaislą (6) as pośrednictwem słupicy (7) w tsCi aonaóO, że wwosdCnws aił daisłsjących as caśCci robocae (8) w casaie trsCcji oraechodai oraea graądaiel (6) orsa aworaeń obrotowy (14).

4. Pługweeługzakrrz.3, znnmliennntymi. że sajgicc(7) łąccęccgrzęddiel (6)z ccaściamirobocaymi (8) jeat wyaunięts onas nC graądaieli (6).

5. Pług weeług zasalał , z namιienaa tymi, że pooayje kkaińc^w przamiedaacająccyCs ięl emieaay (5) aą asbloCowsee elsatycaaymi ogrsaicaaiCsmi (16), asmoatowsaymi odoowiedaio onmięday wyaiśgaiCiem (15) s g^daie^ (6), lub as wyaiśgaiCg (15) lub as graądaieli (6), głstwisjąc lemieaaom (5) oowrót w aooaób asturslay oo ooCoasaig orzeaaCody do włsCciwej ooaycji waględem liaii trsCcji (T).