PL202861B1 - Samozakleszczający się element gwintowany - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest samozakleszczający się element gwintowany z częścią zaciskową i z częścią główną połączoną z nią przez mostek łączący z zachowaniem pomiędzy nimi osiowego odstępu, przy czym poprzez część główną i część zaciskową przechodzi gwint do zazębienia się z gwintem współ pracują cym.

Samozakleszczające się elementy gwintowane wspomnianego rodzaju, to znaczy zabezpieczone przez zakleszczenie przed odkręceniem, mają zastosowanie w wielu dziedzinach. Na przykład element gwintowany wykonany jest jako element nakrętkowy wyposażony w gwint wewnętrzny, który współpracuje z gwintowanym prętem o gwincie współpracującym. Zwłaszcza przy obciążeniach dynamicznych połączenia gwintowego, element gwintowany wykonany jest korzystnie jako samozakleszczający.

Z opisu niemieckiego DE 4034445 znany jest samozakleszczający się element gwintowany, który zawiera część zaciskową i część główną usytuowaną w osiowym odstępie, połączoną mostkiem łączącym z częścią główną. Poprzez część główną i część zaciskową przechodzi gwint przeznaczony do zazębienia się z gwintem współpracującym. Część zaciskowa wykonana jest elastycznie na przykład za pomocą osłabień materiałowych, aby rozłączenie połączenia gwintowego zachodzące pomiędzy gwintem i gwintem współpracującym powodowało zaczepienie się obu elementów.

Wadą znanego rozwiązania jest to, że dla użytkownika bardzo kłopotliwe jest rozłączenie połączenia gwintowego.

Z opisu francuskiego FR 850 193 A znany jest samozakleszczają cy się element gwintowany w postaci nakrętki, która jest zaopatrzona w szczelinę prostopadle do kierunku wzdłużnego gwintu. Przez szczelinę nakrętka ma część zaciskową i część główną, umieszczoną w osiowym odstępie do części zaciskowej i połączoną z nią przez mostek łączący. Część zaciskowa jest wychylna przynajmniej w kierunku wzdłużnym gwintu względem części głównej. Między częścią zaciskową i częścią główną może być przewidziana sprężyna płytkowa, która zazębia się w wybraniu w części głównej dla ustawienia sprężyny płytkowej w szczelinie.

Natomiast, opis US 1,448,952 przedstawia samozakleszczający się element gwintowany w postaci nakrętki, która jest zaopatrzona w szczelinę prostopadle do kierunku wzdłużnego gwintu. Przez szczelinę nakrętka ma część zaciskową i część główną, umieszczoną w osiowym odstępie do części zaciskowej i połączoną z nią przez mostek łączący. Między częścią zaciskową i częścią główną jest przewidziany element klinowy jako element rozporowy, przy czym przy wbijaniu elementu rozporowego w szczelinę, część zaciskową wychyla się w kierunku wzdłużnym gwintu względem części głównej.

Zadaniem wynalazku jest opracowanie samozakleszczającego się i ekonomicznego przy wytwarzaniu elementu gwintowanego, który umożliwia zarówno proste dokręcenie jak i rozluźnienie elementu gwintowanego.

Samozakleszczający się element gwintowany z częścią zaciskową i z częścią główną połączoną z nią przez mostek łączący z zachowaniem pomiędzy nimi osiowego odstępu, przy czym poprzez część główną i część zaciskową przechodzi gwint do zazębiania się z gwintem współpracującym, zaś część zaciskowa przynajmniej w kierunku wzdłużnym gwintu wychylna jest względem części głównej oraz zawiera element rozporowy do wychylania części zaciskowej względem części głównej, umieszczony przynajmniej częściowo pomiędzy częścią główną i częścią zaciskową, według wynalazku charakteryzuje się tym, że element rozporowy ma część rozporową w kształcie trzpienia o nieokrągłym przekroju poprzecznym, przy czym część rozporowa przebiega poprzecznie względem wzdłużnego kierunku gwintu i jest obracalna poprzecznie względem kierunku wzdłużnego gwintu.

Element rozporowy ma część uruchamiającą do obracania części rozporowej.

Korzystnie, w elemencie według wynalazku, część główna, część zaciskowa i mostek łączący mają wspólną postać jednoczęściową.

Za pomocą rozwiązania według wynalazku otrzymuje się samozakleszczający się i wytwarzalny ekonomicznie element gwintowany, zapewniający proste, trwałe łączenie śrubami jak i proste rozłączanie elementu.

Ponadto, wskutek tego, że część zaciskowa jest ruchoma względem części głównej, za pomocą tego ruchu zapewnione jest zabezpieczenie i odbezpieczenie elementu gwintowanego. W stanie zabezpieczonym elementu gwintowanego jest on zabezpieczony przed rozłączeniem, natomiast w stanie niezabezpieczonym użytkownik elementu gwintowanego może łatwo odłączyć element gwintowany od gwintu współpracującego.

PL 202 861 B1

Na przykład tak wykonany gwintowany element znajduje zastosowanie w uchwycie do mocowania narzędzia we wrzecionie napędzanym za pomocą silnika. Element gwintowany według wynalazku wykonany jako nakrętka, współdziała z gwintem współpracującym umieszczonym przy wrzecionie napędowym i mocuje narzędzie względem kołnierza umieszczonego trwale przy wrzecionie napędowym. Przy tym zastosowaniu elementu gwintowanego, za pomocą samozakleszczającego się elementu gwintowanego zapobiega się niezamierzonemu odłączeniu się gwintowanego elementu od wrzeciona napędowego.

Część zaciskowa korzystnie, przynajmniej w kierunku wzdłużnym gwintu, jest obrotowo wychylna względem części głównej w celu spowodowania zabezpieczania i odbezpieczania elementu gwintowanego. Mostek łączący działa przy tym korzystnie jako przegub pomiędzy częścią zaciskową i częścią główną . W innym wykonaniu stosuje się przykładowo elastycznie wykonaną część zaciskową. Oczywiście możliwy jest również ruch translacyjny części zaciskowej względem części głównej, jednakże taka postać wykonania jest trudniejsza do uzyskania.

Korzystnie, do odchylania części zaciskowej względem części głównej stosuje się element rozporowy, aby zapewnić uruchamiane z zewnątrz zabezpieczenie elementu gwintowanego, zwłaszcza niezależnie od tego, czy element gwintowany obracany jest w kierunku wkręcania czy też w kierunku wykręcania.

Element rozporowy przynajmniej częściowo umieszczony jest korzystnie pomiędzy częścią główną i częścią zaciskową tak, aby zapewnić możliwie zwartą konstrukcję.

Element rozporowy posiada część rozporową w kształcie trzpienia, który służy do poruszania części zaciskowej w kierunku części głównej.

Część rozporowa przebiega poprzecznie do kierunku wzdłużnego gwintu, aby w prosty konstrukcyjnie sposób poruszać część zaciskową za pomocą uruchamiania części rozporowej w kierunku wzdłużnym gwintu i powodować zwłaszcza zakleszczenie elementu gwintowanego.

Ponadto, część rozporowa przekręcalna jest poprzecznie do kierunku wzdłużnego gwintu, aby za pomocą ruchu obrotowego części rozporowej powodować ruch części zaciskowej w kierunku części głównej.

Zwłaszcza przez to, że część rozporowa ma nieokrągły przekrój poprzeczny, ruch obrotowy części rozporowej powoduje ruch, a tym samym zaklinowanie elementu gwintowanego.

W korzystnej postaci wykonania, element rozporowy ma część uruchamiając ą służącą do obrotu części rozporowej, dla poręcznego stosowania elementu gwintowanego.

Część główna, część zaciskowa i mostek łączący wykonane są razem jako jednoczęściowe, aby zapewnić ekonomiczne wytwarzanie elementu gwintowanego.

W innym korzystnym wykonaniu element rozporowy wykonany jest jako jednoczęściowy.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 - przedstawia perspektywiczny widok samozakleszczają cego się elementu gwintowanego wedł ug wynalazku, w stanie zabezpieczonym, fig. 2 - widok z boku elementu gwintowanego z fig. 1, w stanie zabezpieczonym, a na fig. 3 - przedstawiony jest widok z boku elementu gwintowanego, w stanie niezabezpieczonym.

Na fig. 1, 2, 3 rysunku przedstawiony jest samozakleszczający się element gwintowany według wynalazku, zwłaszcza cylindryczny element nakrętkowy, z częścią zaciskową 1 i z częścią główną 3 umieszczoną w osiowym odstępie a od części zaciskowej 1 i połączoną z częścią zaciskową 1 przez mostek łączący 2. Poprzez część główną 3 i część zaciskową 1 przechodzi gwint 4, zwłaszcza gwint wewnętrzny. Część zaciskowa 1 jest ruchoma względem części głównej 3 w kierunku wzdłużnym L gwintu 4.

Część główna 3 ma zasadniczo kolisty przekrój poprzeczny i zasadniczo po środku ma otwór przelotowy 5 zaopatrzony w pierwszy gwint wewnętrzny 7. Część zaciskowa 1 ma kolisty przekrój poprzeczny, którego średnica odpowiada średnicy przekroju poprzecznego w części głównej 3. Ponadto, część zaciskowa 1 ma po środku umieszczony otwór przelotowy 6 z drugim gwintem wewnętrznym 10, który usytuowany jest współosiowo względem pierwszego gwintu wewnętrznego 7. Mostek łączący 2 łączy ze sobą promieniowo część główną 3 i część zaciskową 1 w promieniowo zewnętrznym obszarze obu części 1, 3.

Średnicowo od mostka łączącego 2 znajduje się element rozporowy 8 służący do odchylania części zaciskowej 1 względem części głównej 3. Element rozporowy 8 ułożyskowany jest wychylnie pomiędzy częścią główną 3 i częścią zaciskową 1 w dwóch wybraniach 9a, 9b umieszczonych w części zaciskowej 1. Element rozporowy 8 posiada nieokrągłą, zwłaszcza o poprzecznym przekroju prostokątnym

PL 202 861 B1 część rozporową 13. Poza tym, element rozporowy 8 wykonany na kształt dźwigni, posiada część uruchamiającą 11 o kształcie litery u, wykonaną jednolicie z częścią rozporową 13.

Na fig. 1 i 2 element gwintowany przedstawiony jest w stanie zabezpieczonym. Tarczowa część uruchamiająca 11 przylega do zwróconej na zewnątrz powierzchni czołowej 12 części zaciskowej 1 a prostopadle do tego przebiega część rozporowa 13 przylegająca do obu wewnętrznych powierzchni czołowych 14, 15 części zaciskowej 1 i części głównej 3. Część rozporowa 13 mająca prostokątny przekrój poprzeczny o długości 1 i szerokości b, a w stanie zabezpieczonym elementu gwintowanego jest tak ustawiona, że długość 1 przebiega równolegle do kierunku wzdłużnego L gwintu, zwłaszcza pierwszego i drugiego gwintu wewnętrznego 7, 10. Ponieważ długość 1 przekroju poprzecznego części rozporowej 13 jest większa niż odstęp a części zaciskowej 1 względem części głównej 3, więc część zaciskowa 1 w obszarze części rozporowej 13 jest odchylona względem części głównej 3. Rozchylenie obu części, zwłaszcza obu gwintów wewnętrznych 7, 10 powoduje zakleszczenie nieuwidocznionego gwintu współpracującego w gwincie 4, a tym samym zabezpieczenie elementu gwintowanego, zwłaszcza elementu nakrętkowego.

Na fig. 3 przedstawiony jest element gwintowany w stanie niezabezpieczonym. Przez odchylenie elementu rozporowego 8 przedstawionego na fig. 1 i 2, w położenie zwalniające F, tzn. odchylenie go o kąt 90° względem wzdłużnej osi części rozporowej 13, element gwintowany przechodzi w stan niezabezpieczony. W stanie niezabezpieczonym elementu gwintowanego część rozporowa 13 jest tak ustawiona, że szerokość b przebiega równolegle do wzdłużnego kierunku L gwintu, zwłaszcza pierwszego i drugiego gwintu wewnętrznego 7, 10. Ponieważ szerokość b przekroju poprzecznego części rozporowej 13 jest mniejsza niż odstęp a części zaciskowej 1 od części głównej 3, więc część zaciskowa 1 przebiega równolegle, w odstępie a względem części głównej 3. Wskutek tego nie zachodzi zakleszczenie gwintu współpracującego.

Aby zapewnić ekonomiczne wytwarzanie elementu gwintowanego część główna 3, część zaciskowa 1 i mostek łączący 2 wykonane są razem jako element jednoczęściowy.

Claims (3)

1. Samozakleszczający się element gwintowany z częścią zaciskową i z częścią główną połączoną z nią przez mostek łączący z zachowaniem pomiędzy nimi osiowego odstępu, przy czym poprzez część główną i część zaciskową przechodzi gwint do zazębiania się z gwintem współpracującym, zaś część zaciskowa przynajmniej w kierunku wzdłużnym gwintu wychylna jest względem części głównej oraz zawiera element rozporowy do wychylania części zaciskowej względem części głównej, umieszczony przynajmniej częściowo pomiędzy częścią główną i częścią zaciskową, znamienny tym, że element rozporowy (8) ma część rozporową (13) w kształcie trzpienia o nieokrągłym przekroju poprzecznym, przy czym część rozporowa (13) przebiega poprzecznie względem wzdłużnego kierunku (L) gwintu (4) i jest obracalna poprzecznie względem kierunku wzdłużnego (L) gwintu (4).

2. Samozakleszczający się element według zastrz. 1, znamienny tym, że element rozporowy (8) ma część uruchamiającą (11) do obracania części rozporowej (13).

3. Samozakleszezający się element według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że część główna (3), część zaciskowa (1) i mostek łączący (2) mają wspólną postać jednoczęściową.