PL218889B1

PL218889B1 - Sposób wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych

Info

Publication number: PL218889B1
Application number: PL403711A
Authority: PL
Inventors: Marcin Skoreński; Marcin Sieńczyk; Józef Oleksyszyn
Original assignee: Politechnika Wroclawska
Priority date: 2013-04-29
Filing date: 2013-04-29
Publication date: 2015-02-27
Also published as: PL403711A1

Abstract

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym I, w którym R oraz R1 oznacza podstawnik analogiczny do łańcucha bocznego naturalnych oraz nienaturalnych aminokwasów: alaniny, waliny, fenyloalaniny, leucyny, norwaliny, proliny, homofenyloalaniny, fenyloglicyny lub kwasu aminomasłowego; X oznacza grupę benzyloksykarbonylową, grupę tert-butyloksykaronylową, aminokwas: Cbz-walinę lub Cbz-fenyloalaninę lub polipeptyd: Ac-Val-Phe-Leu-Leu lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu, który polega na tym, że fosforyn trifenylowy poddaje się reakcji amidoalkilowania w kwasie octowym lub w dichlorometanie przy użyciu amidowej pochodnej aminokwasu lub amidowej pochodnej polipeptydu wybranej z grupy: Cbz-Pro-NH2, Cbz-Ala-NH2, Cbz-Phe-NH2, Cbz-Val-Pro-NH2, Cbz-Phe-Pro-NH2, Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz aldehydu, takiego jak: octowy, propionowy, izomasłowy, fenylooctowy, masłowy, izowalerianowy, 3-fenylopropionowy lub benzoesowy.

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych.

Peptydowe pochodne difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych są znanymi kompetycyjnymi, nieodwracalnymi i specyficznymi inhibitorami proteaz serynowych (Oleksyszyn J., Powers JC., Biochemistry 1997, 30, 485-493; Sieńczyk M., Winiarski Ł., Kasperkiewicz P., Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters, 2011, 21, 1310-1314). Peptydowe pochodne powyższych związków wykazują znacznie silniejsze właściwości inhibitorowe wobec proteaz serynowych niż wyjściowe, proste strukturalnie estry diarylowe kwasów 1-aminoalkanofosfonowych (Oleksyszyn J., Powers JC., Biochemistry, 1997, 30, 485-493; Winiarski Ł., Oleksyszyn J., Sieńczyk M., Journal of Medicinal Chemistry, 2012, 55, 6541- 6553; Pietrusewicz E., Sieńczyk M., Oleksyszyn J., Journal of Enzyme Inhibition and Medicinal Chemistry, 2009, 24, 1229-1236).

W literaturze naukowej znanych jest kilka metod syntezy peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych. Wzorcowa metoda syntezy difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych polega na reakcji amidoalkilowania fosforynu trifenylowego przy użyciu karbaminianu benzylu oraz odpowiedniego aldehydu (reakcja Oleksyszyna). W celu otrzymania pochodnych peptydowych uzyskany Cbz-blokowany aminofosfonian poddaje się serii reakcji deprotekcji N-końcowej grupy aminowej i sprzęgania kolejnych aminokwasów. Takie podejście ma jednak istotne ograniczenie - w przypadku konieczności wprowadzenia aminokwasu zwierającego grupę funkcyjną w łańcuchu bocznym konieczne jest zastosowanie skomplikowanych metod wprowadzania oraz usuwania grup blokujących (Oleksyszyn J., Powers JC., Biochemistry 1997, 30, 485-493; Sieńczyk M., Winiarski Ł., Kasperkiewicz P., Bioorganic & Medicinal Chemistry Letters, 2011, 21, 1310-1314). Inną znaną strategią syntezy peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych jest wcześniejsze przygotowanie peptydowego fragmentu (przykładowo przy wykorzystaniu techniki syntezy na stałym podłożu) a następnie przeprowadzenie reakcji sprzęgania do bromowodorku difenylowego estru kwasu 1-aminoalkanofosfonowego (Lazic A., Goetz DH., Nomura AM., Marnett AB., Craik CS., Journal of Molecular Biology 2007, 4, 373). Możliwa jest również ich synteza na drodze oksydatywnej dekarboksylacji, a następnie reakcji z odpowiednim fosforynem w obecności TiCl4. W tym wypadku substratem w reakcji są proste peptydy (Seebach D., Charczuk R., Gerber C., Renaud P. Helvetica Chimica Acta 1989, 72, 401-425).

W literaturze patentowej i naukowej brak jest doniesień na temat sposobu wytwarzania peptydowych pochodnych estrów difenylowych kwasów 1-aminoalkanofosfwnych w jednym etapie.

Istota sposobu wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym I, w którym R oraz R1 oznacza podstawnik analogiczny do łańcucha bocznego naturalnych oraz nienaturalnych aminokwasów: alaniny, waliny, fenyloalaniny, leucyny, norwaliny, proliny, homofenyloalaniny, fenyloglicyny lub kwasu aminomasłowego; X oznacza grupę benzyloksykarbonylową, grupę tert-butyloksykarbonylową, aminokwas: Cbz-walinę lub Cbz-fenyloalaninę lub polipeptyd: Ac-Val-Phe-Leu-Leu lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu, według wynalazku, polega na tym, że fosforyn trifenylowy poddaje się reakcji amidoalkilowania w kwasie octowym lub w dichlorometanie przy użyciu amidowej pochodnej aminokwasu lub amidowej pochodnej polipeptydu wybranej z grupy: Cbz-Pro-NH2, Cbz-Ala-NH2, Cbz-Phe-NH2, Cbz-Val-Pro-NH2, Cbz-Phe-Pro-NH2, Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz aldehydu, takiego jak: octowy, propionowy, izomasłowy, fenylooctowy, masłowy, izowalerianowy, 3-fenylopropionowy lub benzoesowy.

Korzystnie reakcję amidoalkilowania w dichlorometanie prowadzi się w obecności katalizatora miedziowego Cu(OTf)2, w temperaturze pokojowej przez 48 godzin.

Korzystnie reakcję amidoalkilowania w kwasie octowym prowadzi się w temperaturze 80°C przez 48 godzin.

Amidowe pochodne aminokwasów bądź polipeptydów otrzymuje się dowolną znaną metodą lub dla długich polipeptydów metodą syntezy na podłożu stałym na żywicy typu Rink amid.

Zaletą sposobu wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych, według wynalazku, jest to, że reakcję amidoalkilowania prowadzi się w jednym etapie, w szczególności poprzez zastosowanie amidów blokowanych aminokwasów czy polipeptydów jako wyjściowych substratów. Sposób charakteryzuje się wydajnością w zakresie od 10 do 40%.

Przedmiot wynalazku przedstawiony jest na schemacie reakcji oraz w przykładach wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych.

PL 218 889 B1

P r z y k ł a d 1

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-prolilo_P etanofosfonowego (Cbz-Pro-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem II.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2 oraz 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2, 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje octan etylu. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CHCfe): δ = 6.80-7.38 (m, 16H), 5.12-5.16 (m, 2H), 4.35-4.38 (m, 1H), 3.40-3.53 (m, 2H), 1.90-2.18 (m, 5H), 1.60-1.69 (m, 3H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCfe): δ = 18.87 (s). ESI-HRMS: m/z [M+1]⁺ C27H29N2O6PNa: 531.1661/531.1659.

P r z y k ł a d 2

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-prolilo_P

-izopentanosfonowego (Cbz-Pro-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem III.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2, 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CHCl3): δ = 7.11-7.46 (m, 15H), 5.18-5.21 (m, 2H), 4.87-4.89 (m, 1H), 4.24-4.35 (m, 2H), 3.47-3.53 (m, 2H), 1.76-2.47 (m, 6H), 0.85-0.94 (m, 7H). ³¹P NMR (121 MHz, CHCl3): δ = 18.08 (s). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C30H35N2O6PNa: 573.2131/573.2115.

P r z y k ł a d 3

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-prolilo_P fenylofosfonowego (Cbz-Pro-Phg^P(OPh)2) przedstawionego wzorem IV.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2 oraz 1.18 g (11 mmol) aldehydu benzoesowego.

Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie

PL 218 889 B1 etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.48 g (10 mmol) Cbz-Pro-NH2, 1.18 g (11 mmol) aldehydu benzoesowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CHCI3): δ = 6.63-7.51 (m, 20H), 6.07-6.09 (m, 1H), 5.15-5.19 (m, 2H), 4.38-4.41 (m, 1H), 3.45-3.52 (m, 2H), 1.90-2.18 (m, 2H), 1.86-2.33 (m, 4H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 18.15 (s). ESI-HRMS: m/z [M+1]⁺ C32H31N2O6PNa: 593.1818/593.1820.

P r z y k ł a d 4

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-alanilo_P

-etanofosfonowego (Cbz-Ala-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem V.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2 oraz 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego.

Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2, 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 6.83-7.34 (m, 15H), 5.11-5.20 (m, 3H), 5.07 (s, 2H), 4.11-4.22 (m, 1H), 1.51-1.53 (m, 3H), 1.24-1.37 (m, 3H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 15.94 (s). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C25H27N2O6PNa: 505.1505/505.1541.

P r z y k ł a d 5

-butanofosfonowego (Cbz-Ala-nVal^P(OPh)2) przedstawionego wzorem VI.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2 oraz 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2, 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin.

PL 218 889 B1

Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

¹H NMR (300 MHz, CDCfe): δ = 6.93-7.24 (m, 15H), 5.17 (s, 1H), 5.01-5.16 (m, 2H), 4.22-4.25 (m, 1H), 1.41-1.50 (m, 6H), 1.19-1.24 (m, 6H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCfe): δ = 15.99 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C27H31N2O6P: 510.1920/510.1923.

P r z y k ł a d 6

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-alanilo_P izopentylofosfonowego (Cbz-Ala-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem VII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.22 g (10 mmol) Cbz-Ala-NH2, 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 6.95-7.21 (m, 15H), 5.20 (s, 1H), 4.99-5.11 (m, 2H), 4.25-4.30 (m, 1H), 1.41-1.50 (m, 4H), 0.98-1.24 (m, 10H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 15.95 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C28H33N2O6P: 524.2076/524.2079.

P r z y k ł a d 7

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-fenylalanilo_P

-etanofosfonowego (Cbz-Phe-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem VIII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2 oraz 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2, 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotne 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 7.09-7.34 (m, 21H), 5.33 (s, 2H), 4.86-4.90 (m, 1H), 4.78-4.85 (m, 2H), 3.94-3.98 (m, 2H), 1.27-1.31 (m, 3H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 18.14 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C31H31N2O6P: 558.1920/558.1917.

PL 218 889 B1

P r z y k ł a d 8

-izopentylofosfonowego (Cbz-Phe-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem IX.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2, 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCfe): δ = 7.12-7.35 (m, 20H), 5.36 (s, 2H), 4.80-4.86 (m, 3H), 4.66-4.70 (m, 1H), 3.99-4.05 (m, 2H), 0.99-1.28 (m, 9H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCh): δ = 17.99 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C34H37N2O6P: 601.2468/601.2404.

P r z y k ł a d 9

-butanofosfonowego (Cbz-Phe-nVal^P(OPh)2) przedstawionego wzorem X.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2 oraz 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.98 g (10 mmol) Cbz-Phe-NH2, 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 7.15-7.30 (m, 20H), 5.30 (s, 1H), 4.74-4.80 (m, 4H), 4.65-4.70 (m, 1H), 3.99-4.05 (m, 2H), 1.89-1.95 (m, 6H), 1.51-1.60 (m, 3H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 18.10 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C34H37N2O6P: 601.2468/ 601.2404.

P r z y k ł a d 10

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(t-butyloksykarbonylo-1-amino)-propanotP glicylo-izopentylofosfonowego (^tBoc-Abu-Gly-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XI.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.59 g (10 mmol) ^tBoc-Abu-Gly-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się

PL 218 889 B1 w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 2.59 g (10 mmol) ^tBoc-Abu-Gly-NH2, 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCfe): δ = 7.08-7.27 (m, 12H), 4.83-4.90 (m, 3H), 4.68-4.71 (m, 1H), 3.51-3.60 (m, 4H) 1.64-1.71 (m, 4H), 1.49 (s, 9H), 1.08-0.99 (m, 7H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 17.94 (s). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C28H40N3O7P: 562.2682/562.2664.

P r z y k ł a d 11

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-izobutylofosfonowego (Cbz-Val-Pro-Val^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 0.80 g (11 mmol) aldehydu izomasłowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chrom a tografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2; 0.80 g (11 mmol) aldehydu izomasłowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 7.04-7.57 (m, 16H), 5.51-5.89 (m, 1H), 5.00-5.16 (m, 2H), 4.53-4.79 (m, 2H), 4.26-435 (m, 1H), 3.40-3.55 (m, 2H), 1.70-2.40 (m, 6H), 0.79-1.12 (m, 12H). ³¹ PNMR (121 MHz, CDCl3): δ = 17.64 (s, 49%), 17.95 (s, 51%). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C34H42N3O7P: 635.2760/635.2766.

P r z y k ł a d 12

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P

-prolilo-butylofosfonowego (Cbz-Val-Pro-nVal^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XIII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chrom a tografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 0.80 g (11 mmol) aldehydu masłowego

PL 218 889 B1 oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (600 MHz, CDCI3): δ = 7.01-7.59 (m, 16H), 5.05-5.19 (m, 2H), 4.41-4.50(m, 1H), 4.004.28 (m, 3H), 3.48-3.52(m, 4H), 1.62-2.22 (m, 7H), 0.80-1.10 (m, 9H). ³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 18.02 (s, 49%), 18.21 (s, 51%). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C34H42N3O7P: 635.2760/635.2766.

P r z y k ł a d 13

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-izopentylofosfonowego (Cbz-Val-Pro-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XIV.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografu kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 0,96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent ¹H NMR (600 MHz, CDCl3): δ = 6.73-7.73 (m, 15H), 5.50 (d, 1H, J=8.9 Hz), 5.04-5.19 (m, 2H), 4.30-4.37(m, 1H), 4.22-4.25 (m, 1H), 3.97-4.03 (m, 4H), 2.33 - 3.36 (m, 2H), 1.54-1.89 (m, 6H), 0.88-0.99 (m, 12H). ³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 18.36 (s, 54%), 18.82 (s, 46%). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C35H44N3O7PNa: 672.2814/672.2806.

P r z y k ł a d 14

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-etanofosfonowego (Cbz-Val-Pro-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XV.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 0.48 g (11 mmol) aldehydu octowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (600 MHz, CDCl3): δ = 6.81-7.60 (m, 17H), 5.06-5.13 (m, 2H),

PL 218 889 B1

4.50-4.53 (m, 1H), 3.53-3.79 (m, 2H), 2.64-2.76 (m, 2H), 1.84-2.21 (m, 5H), 0.85-1.07 (m, 9H).

³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 17.42 (s, 50%), 17.49 (s, 50%). ESI-HRMS: m/z [M+1]+ ^HaeNsOyPNa: 630.2345/630.2349.

P r z y k ł a d 15

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-propanofosfonowego (Cbz-Val-Pro-Abu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XVI.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 0.65 g (11 mmol) aldehydu propionowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chrom atografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 0.65 g (11 mmol) aldehydu propionowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (600 MHz, CDCl3): δ = 7.95 (d, 1H, J=9.1 Hz), 7.10-7.32 (m, 15H), 5.02-5.08 (m, 2H), 4.71-4.76 (m, 1H), 3.64-3.79 (m, 2H), 2.64-2.76(m, 2H), 1.86-2.14 (m, 6H), 1.63-1.66 (m, 2H), 0.76-0.98 (m, 9H). ³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 18.09 (s, 52%), 18.41 (s, 48%). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺C33H40N3O7PNa: 644.2502/644.2504.

P r z y k ł a d 16

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-benzylofosfonowego (Cbz-Val-Pro-Phe^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XVII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 1.33 g (11 mmol) aldehydu fenylooctowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 1.33 g (11 mmol) aldehydu fenylooctowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent ¹H NMR (600 MHz, CDCl3): δ 6.68-7.43 (m, 20H), 5.05-5.13 (m, 2H), 4.44-4.52 (m, 1H), 3.43-3.68 (m, 2H), 3.08-3.23 (m, 2H) 2.64-2.76 (m, 2H), 1.68-1.92 (m, 7H), 0.66-0.98 (m, 6H). ³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 17.09 (s, 59%), 16.64 (s, 41%). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C38H42N3O7PNa: 706.2658/706.2647.

P r z y k ł a d 17

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-walilo_P prolilo-3-fenylopropionofosfonowego (Cbz-Val-Pro-hPhe^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XVIII.

PL 218 889 B1

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2 oraz 1.48 g (11 mmol) aldehydu fenylopropionowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.47 g (10 mmol) Cbz-Val-Pro-NH2, 1.48 g (11 mmol) aldehydu fenylopropionowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (600 MHz, CDCl3): δ = 8.19 (d, 1H, J=9.6 Hz), 7.04-7.29 (m, 20H), 4.85-4.98 (m, 2H), 4.63-4.66 (m, 1H), 3.70-3.87 (m, 2H), 4.26-4.35 (m, 1H), 2.64-2.76 (m, 2H), 1.78-2.15 (m, 7H), 0.76-0.98 (m, 6H). ³¹P NMR (243 MHz, CDCl3): δ = 17.32 (s, 48%), 17.49 (s, 52%). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C38H42N3O7PNa: 706.2658/706.2647.

P r z y k ł a d 18

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-fenyloalanylo_P

-prolilo-izobutylofosfonowego (Cbz-Phe-Pro-Val^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XIX.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.95 g (10 mmol) Cbz-Phe-Pro-NH2 oraz 0.80 g (11 mmol) aldehydu izomasłowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.95 g (10 mmol) Cbz-Phe-Pro-NH2, 0.80 g (11 mmol) aldehydu izomasłowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 6.93-7.50 (m, 20H), 5.50-5.58 (m, 1H), 5.00-5.12 (m, 2H), 4.55-4.70 (m, 2H), 4.31-4.39 (m, 1H), 3.41-3.55 (m, 4H), 1.77-2.46 (m, 6H), 0.80-1.10 (m, 6H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 17.88 (s, 50%), 18.00 (s, 50%). ESI-HRMS: m/z [M+Na]⁺ C38H42N3O7PNa: 706.2658/706.2662.

P r z y k ł a d 19

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(benzyloksykarbonylo-1-amino)-fenyloalanylo_P prolilo-izopentanofosfonowego (Cbz-Phe-Pro-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XX.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.95 g (10 mmol) Cbz-Phe-Pro-NH2 oraz 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem

PL 218 889 B1

NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3.1 g (10 mmol) fosforynu trifenylowego, 3.95 g (10 mmol) Cbz-Phe-Pro-NH2, 0.96 g (11 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.36 g (1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej na żelu krzemionkowym stosując CHCl3:EtOAc 4:1 (v/v) jako eluent. ¹H NMR (300 MHz, CDCl3): δ = 6.93-7.50 (m, 21H), 5.48-5.60 (m, 1H), 5.02-5.15 (m, 2H), 4.50-4.75 (m, 2H), 4.30-4.39 (m, 1H), 3.42-3.58 (m, 4H), 1.75-2.45 (m, 6H), 0.80-1.10 (m, 6H). ³¹P NMR (121 MHz, CDCl3): δ = 17.82 (s, 52%), 17.99 (s, 48%). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C39H44N3O7P: 697.2917/697.2918.

P r z y k ł a d 20

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(acetylo-1-amino)-walilo-fenyloalanilioleucylo_P

-leucylo-etanofosfonowego (Ac-Val-Phe-Leu-Leu-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XXI.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.53 g (1 mmol) Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz 0.05 g (1.1 mmol) aldehydu octowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chrom a tografii HPLC

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.53 g (1 mmol) Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2, 0.05 g (1.1 mmol) aldehydu octowego oraz 0.04 g (0.1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC HPLC czas retencji: 28.5 min, 29 min (dwa diastereoizomery;

5%-95% A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C42H58N5O8P: 792.4102/792.4121.

P r z y k ł a d 21

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(acetylo-1-amino)-walilo-fenyloalanilio-leucylo_P leucylo-izopentylofosfonowego (Ac-Val-Phe-Leu-Leu-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XXII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.53 g (1 mmol) Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz 0.096 g (1.1 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.53 g (1 mmol) Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2, 0.096 g (1.1 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.036 g (0.1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny

PL 218 889 B1 reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC. HPLC czas retencji: 29.5 min, 30 min (dwa diastereoizomery; 5%-95% A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C45H64N5O8P: 834.4571/834.4570.

P r z y k ł a d 22

Sposób otrzymywania estru difenylowego kwasu N-(acetylo-1-amino)-prolilo-walilo-fenyloalanilio_P

-leucylo-leucylo-etanofosfonowego (Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-Ala^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XXIII.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.63 g (1 mmol) Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz 0.048 g (1.1 mmol) aldehydu octowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.63 g (10 mmol) Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2, 0.048 g (1.1 mmol) aldehydu octowego oraz 0.036 g (0.1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC. HPLC czas retencji: 24.8 min, 25.5 min (dwa diastereoizomery; 5%-95% A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). HPLC 5%-95% (A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C47H65N6O9P: 889.4629/889.4650.

P r z y k ł a d 23

-leucylo-leucylo-izopentylofosfonowego (Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-Leu^P(OPh)2) przedstawionego wzorem XXIV.

Sposób 1

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.63 g (1 mmol) Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz 0.096 g (1.1 mmol) aldehydu izowalerianowego. Całość ogrzewa się pod chłodnicą zwrotną w temperaturze 80°C przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC.

Sposób 2

W kolbie okrągłodennej wyposażonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 0.31 g (1 mmol) fosforynu trifenylowego, 0.63 g (1 mmol) Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2, 0.096 g (1.1 mmol) aldehydu izowalerianowego oraz 0.036 g (0.1 mmol) katalizatora Cu(OTf)2. Reakcję prowadzi się w temperaturze pokojowej przez 48 godzin. Po zakończeniu reakcji odparowuje się lotne składniki mieszaniny reakcyjnej a pozostałość rozpuszcza się w octanie etylu. Roztwór przenosi się do rozdzielacza i przemywa dwukrotnie 5% roztworem NaHCO3, dwukrotnie 5% kwasem cytrynowym i dwukrotnie solanką. Frakcję octanową suszy się bezwodnym MgSO4, przesącza i odparowuje. Powstały produkt w postaci oleju oczyszcza się za pomocą chromatografii HPLC. HPLC czas retencji: 25.7 min, 26.6 min (dwa diastereoizomery; 5%-95% A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). HPLC 5%-95% (A: 0.05% TFA w wodzie, B: 0.05% TFA w acetonitrylu). ESI-HRMS: m/z [M+H]⁺ C45H6C50H71N6O9PNa: 953.4918/953.4910.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób wytwarzania peptydowych pochodnych difenylowych estrów kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym I, w którym R oraz R1 oznacza podstawnik analogiczny do łańcucha bocznego naturalnych oraz nienaturalnych aminokwasów: alaniny, waliny, fenyloalaniny, leucyny, norwaliny, proliny, homofenyloalaniny, fenyloglicyny lub kwasu aminomasłowego; X oznacza grupę benzyloksykarbonylową, grupę tert-butyloksykaronylową, aminokwas: Cbz-walinę lub Cbz-fenyloalaninę lub polipeptyd: Ac-Val-Phe-Leu-Leu lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu, znamienny tym, że fosforyn trifenylowy poddaje się reakcji amidoalkilowania w kwasie octowym lub w dichlorometanie przy użyciu amidowej pochodnej aminokwasu lub amidowej pochodnej polipeptydu wybranej z grupy: Cbz-Pro-NH2,

Cbz-Ala-NH2, Cbz-Phe-NH2, Cbz-Val-Pro-NH2, Cbz-Phe-Pro-NH2, Ac-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 lub Ac-Pro-Val-Phe-Leu-Leu-NH2 oraz aldehydu, takiego jak: octowy, propionowy, izomasłowy, fenylooctowy, masłowy, izowalerianowy, 3-fenylopropionowy lub benzoesowy.
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że reakcję amidoalkilowania w dichlorometanie prowadzi się w obecności katalizatora miedziowego Cu(OTf)2, w temperaturze pokojowej przez 48 godzin.
3. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że reakcję amidoalkilowania w kwasie octowym prowadzi się w temperaturze 80°C przez 48 godzin.