PL238790B1

PL238790B1 - Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu

Info

Publication number: PL238790B1
Application number: PL427720A
Authority: PL
Inventors: Paula Ossowicz; Ewa Janus; Joanna Klebeko
Original assignee: Univ West Pomeranian Szczecin Tech
Priority date: 2018-11-13
Filing date: 2018-11-13
Publication date: 2021-10-04
Also published as: PL427720A1

Abstract

Przedmiotem zgłoszenia jest sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu, o długości łańcucha w części estrowej poniżej C6, polegający na estryfikacji aminokwasów alkoholem w obecności czynnika chlorującego, charakteryzuje się tym, że stosuje się chlorotrimetylosilanu jako katalizator i czynnik wiążący wodę. Estryfikację prowadzi się w temperaturze od 25°C do 70°C w czasie od 4 godzin do 168 godzin. Chlorotrimetylosilan stosuje się w stosunku molowym do aminokwasu wynoszącym od 2: 1 do 6: 1. Alkohol stosuje się w ilości od 7,7 do 51,6 moli na 1 mol aminokwasu. Po zakończeniu estryfikacji lotne składniki oddestylowuje się w temperaturze od 60°C do 90°C pod obniżonym ciśnieniem. Tak otrzymany surowy produkt przemywa się pierwszym rozpuszczalnikiem. Następnie rozpuszcza się surowy produkt w drugim rozpuszczalniku. Roztwór sączy się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik, następnie z pozostałości po destylacji ogrzewając w temperaturze 60°C, pod obniżonym ciśnieniem, przez 12 - 48 godzin usuwa się pozostałości rozpuszczalnika wytwarzając chlorowodorek estru alkilowego aminokwasu.

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu o długości łańcucha w części estrowej poniżej C6. Chlorowodorki estrów alkilowych aminokwasów znajdują szerokie zastosowanie, m.in. jako składniki suplementów diety dla ludzi i zwierząt, w syntezie peptydów, słodzików, w produkcji tworzyw sztucznych, w chromatografii cieczowej, jako chiralne odczynniki, w katalizie organicznej a także jako substraty i półprodukty w syntezie środków o działaniu leczniczym, w tym analogów znanych środków terapeutycznych i leczniczych tzw. proleków o zwiększonej biodostępności.

Znane są sposoby otrzymywania chlorowodorków estrów alkilowych aminokwasów polegające na estryfikacji aminokwasów odpowiednim alkoholem, w obecności czynnika chlorującego. Jako czynnik chlorujący stosowany jest gazowy chlorowodór, roztwór wodny kwasu chlorowodorowego (36%), chlorek tionylu, trifosgen.

Estryfikacja aminokwasów alkoholem prowadząca do otrzymania chlorowodorków estrów aminokwasów może być przeprowadzana zarówno przy użyciu gazowego chlorowodoru, ale także innych czynników chlorujących. Z artykułu autorów B. White, J. Mallen, K. Arnold, w The Journal of Organie Chemistry 54 (1989) 937-947 znany jest sposób otrzymywania chlorowodorków estrów metylowych aminokwasów, takich jak izoleucyna, walina, seryna, tryptofan, w którym reakcję prowadzi się przepuszczając gazowy chlorowodór przez mieszaninę aminokwasu i alkoholu w temperaturze 0-5°C. J.R. Rachele, w The Journal of Organie Chemistry, 10 (1963) 2898-2898 opisał metodę otrzymywania chlorowodorków estrów metylowych glicyny, L-metioniny, L-leucyny, L-tyrozyny w temperaturze pokojowej przez 18 godzin, z zastosowaniem 36% wodnego roztworu kwasu solnego i 2,2-dimetoksypropanu. Chlorowodorki estrów L-lizyny, kwasu L-glutaminowego otrzymywane były analogicznie, z tą różnicą, że reakcję prowadzono w temperaturze wrzenia przez 2-5 godzin, a następnie 18 godzin w temperaturze pokojowej, a jako rozpuszczalnik zastosowano mieszaninę 2,2-dimetoksypropanu metanolu. Z artykułu w Tetrahedron 52 (1996) 225-232 znany jest także sposób syntezy chlorowodorku estru etylowego L-proliny z użyciem gazowego chlorowodoru, który przepuszczano przez mieszaninę L-proliny i etanolu w temperaturze wrzenia przez 1 godzinę. Z artykułu C.L. Borders, D.M. Blech, K.D. McElvany, w Journal of Chemical Education 61 (1984) 814-815 znany jest sposób otrzymywania chlorowodorków estrów etylowych aminokwasów w wyniku reakcji aminokwasu (cysteiny, glicyny, izoleucyny, metioniny, fenyloalaniny, seryny, tryptofanu, tyrozyny, waliny, lizyny, cystyny, kwasu glutaminowego, treoniny, histydyny, alaniny, argininy, proliny) z etanolem i gazowym chlorowodorem, otrzymanym poprzez działanie kwasem siarkowym(VI) na stężony kwas solny. Do otrzymywania estrów izopropylowych waliny, izoleucyny, seryny, metioniny i tryptofanu zastosowano gazowy chlorowodór wytwarzany in situ w wyniku reakcji chlorku acetylu z izopropanolem [H. Frank, D. Bomboes, G. J. Nocholson, Chromatographia 12 (1979) 168-170].

Znane jest również zastosowanie, jako czynnika chlorującego, chlorku tionylu do otrzymywania chlorowodorków estrów izopropylowych i izobutylowych glicyny, kwasu L-glutaminowego, L-alaniny, L-waliny oraz L-proliny. Reakcję prowadzi się w temperaturze 0°C, a do oczyszczania stosuje się mieszaninę metanol/heksan [T. Trivedi, K. Rao, T. Singh, S.K. Mandail ChemSusChe m 5 (2011) 604-608]. Chlorek tionylu zastosowano do otrzymania chlorowodorków estrów etylowych L-proliny, prowadząc reakcję w temperaturze 0°C przez 6 godzin [R. Almansa, D. Guijarro, M. Yus, Tetrahedron: Asymmetry 18 (2007) 2828-2840]. Opisana została metoda otrzymywania chlorowodorków estrów metylowych glicyny, L-tryptofanu, L-alaniny, L-proliny, D- i L-fenyloalaniny oraz estrów etylowych D- i L-fenyloalaniny z użyciem trifosgenu. Reakcję prowadzono w temperaturze 55-60°C [A. Rivero, S. Heredia, A. Ochoa, Synthetie Communieations 31 (2001)2169-2175].

Z artykułu J. Li, Y. Sha w Moleeules 13 (2008) 1111-1119 znany jest sposób otrzymywania chlorowodorków estrów metylowych aminokwasów, takich jak: glicyna, alanina, leucyna, fenyloalanina, metionina, tryptofan, lizyna, arginina, asparagina, cysteina, przy użyciu chlorotrimetylosilanu (TMSCI). Zgodnie z metodyką, TMSCI stosuje się w ilości 2 moli na 1 grupę karboksylową aminokwasu i dodaje do aminokwasu podczas mieszania. Następnie wprowadza się metanol i uzyskaną suspensję miesza się w temperaturze pokojowej przez 12-24 godziny, po czym oddestylowuje się alkohol uzyskując czysty produkt. Metodykę zastosowano do otrzymywania wyłącznie chlorowodorków estrów metylowych aminokwasów.

Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu, według wynalazku, o długości łańcucha w części estrowej poniżej C6, polegający na estryfikacji aminokwasów alkoholem w obecności

PL 238 790 Β1 czynnika chlorującego, charakteryzuje się tym, że stosuje się chlorotrimetylosilan, jako katalizator i czynnik wiążący wodę. Estryfikację prowadzi się w temperaturze od 25°C do 70°C w czasie od 4 godzin do 168 godzin. Chlorotrimetylosilan stosuje się w stosunku molowym do aminokwasu wynoszącym od 2:1 do 6:1. Alkohol stosuje się w ilości od 7,7 do 51,6 moli na 1 mol aminokwasu. Po zakończeniu estryfikacji lotne składniki - nadmiar użytego alkoholu, nieprzereagowany TMSCI i powstający ubocznie eter alkilowotrimetylosililowy (TMSOR) oraz tlenek trimetylosililowy (TMS)2O - oddestylowuje się w temperaturze od 60°C do 90°C pod obniżonym ciśnieniem. Tak otrzymany surowy produkt przemywa się pierwszym rozpuszczalnikiem w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego chlorotrimetylosilanu, oraz powstającego ubocznie hydroksytrimetylosilanu. Następnie rozpuszcza się surowy produkt w drugim rozpuszczalniku. Roztwór sączy się pod obniżonym ciśnieniem w celu oddzielenia nierozpuszczonej pozostałości, którą stanowi nieprzereagowany aminokwas i/lub chlorowodorek nie zestryfikowanego aminokwasu. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik, następnie z pozostałości po destylacji ogrzewając w temperaturze 60°C, pod obniżonym ciśnieniem, przez 12-48 godzin usuwa się resztki rozpuszczalnika otrzymując czysty chlorowodorek estru alkilowego aminokwasu.

Proces otrzymywania chlorowodorków estrów alkilowych aminokwasów przebiega zgodnie z równaniem reakcji:

^p\ ,^OH TMSCI \ /^Or2

2--Z + R OH ---------► )--

H₂N O H^N ci °

R¹ = CH3-, (CH3)2CH-, (CH3)2CHCH2-, ch3sch2ch2-, c6h6ch2R² = CH3, -CH₂CH₃, -CH₂CH₂CH₃, -CH(CH₃)₂, -CH₂CH₂CH₂CH₃, CH₂CH₂CH₂CH₂CH₂CH₃

Jako aminokwas stosuje się L-alaninę lub, LD-alaninę lub L-walinę lub L-leucynę lub L-metioninę lub L-fenyloalaninę.

Jako alkohol stosuje się alkohol metylowy lub etylowy lub propylowy lub izopropylowy lub butylowy lub heksylowi.

Jako pierwszy rozpuszczalnik stosuje się eter dietylowy lub octan metylu lub octan etylu lub tetrahydrofuran.

Jako drugi rozpuszczalnik stosuje się chloroform lub chlorek metylenu.

Zaletą rozwiązania według wynalazku jest to, że uzyskuje się chlorowodorki estrów alkilowych (od metylowego do heksylowego) aminokwasów z wysoką wydajnością i o wysokiej czystości, a oddzielony nieprzereagowany aminokwas i chlorowodorek niezestryfikowanego aminokwasu, mogą być ponownie wykorzystane w reakcji estryfikacji. Dzięki użyciu odpowiednich proporcji chlorotrimetylosilanu, który pełni rolę kwaśnego katalizatora i jednocześnie czynnika wiążącego wodę nie ma konieczności stosowania ścisłych warunków bezwodnych.

Rozwiązanie jest przedstawione bliżej w poniższych przykładach wykonania. Przykłady 1-3 dotyczą wykorzystania L-alaniny, Przykłady 4-22 dotyczą wykorzystania L-waliny, Przykłady 23-28 dotyczą wykorzystania L-leucyny, Przykład 29 dotyczy wykorzystania L-metioniny, Przykłady 30-33 dotyczą wykorzystania L-fenyloalaniny. Zestawienie warunków prowadzenia reakcji i otrzymanych wydajności chlorowodorków estrów alkilowych zestawiono w tabeli 1.

Przykład 1

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 5,0862 g (0,0571 mola) L-alaniny w 50 cm³ metanolu. Następnie wprowadza się do kolby 14,6 cm³ (12,4067 g, 0,1142 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 60°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie przemywa eterem dietylowym. Następnie produkt rozpuszcza się 20 cm³ chloroformu, sączy pod obniżonym ciśnieniem w celu wydzielenia nieprzereagowanego aminokwasu. Przesącz zatęża na wyparce rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru metylowego L-alaniny otrzymuje się z wydajnością 89%. Temperatura topnienia wynosi 106,8°C, a skręcałność właściwa [α]ο²⁰= +5,545 (c=0,5% (m/v) w H₂O).

Widma ¹H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru metylowego L-alaniny.

PL 238 790 B1 ¹H NMR (400 MHz, CDCI3) δ w ppm: 8,66 (s, 3H); 4,30 (d, J = 6,8 Hz, 1H); 3,81 (s, 3H); 1,72 (d, J = 7,1 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 170,60; 53,25; 49,28; 15,97.

FT-IR: vmax (cienki film): 3495,21; 3440,87; 2987,80; 2705,59; 2620,85; 2495,75; 1741,15;

1621,98; 1583,32; 1492,83; 1456,70; 1445,92; 1396,21; 1382,15; 1332,53; 1240,62; 1220,24; 1185,97; 1140,26; 1110,02; 1010,11; 971,52; 901,03; 845,94; 755,32; 504,40 cm^-1;

Skręcalność właściwa (H2O) [α]ο²⁰ = +5,545

Temperatura topnienia Tt = 106,8°C

P r z y k ł a d 2

W kolbie o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 5,000 g (0,056 mola) L-waliny. Następnie wkrapla się powoli mieszaninę 12,1550 g (14,2 cm³, 0,1118 mola) chlorotrimetylosilanu i 50 cm³ alkoholu etylowego. Reakcję prowadzi się przez 168 godzin w temperaturze 20°C, intensywnie mieszając. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się etanol, produkt w postaci białego ciała stałego przemywa trzykrotnie eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu usuwa się rozpuszczalnik, przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, a pozostałość suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru etylowego L,D-alaniny otrzymuje się z wydajnością 39%. Produkt posiada temperaturę topnienia 89,5°C.

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru etylowego L,D-alaniny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,68 (s, 3H); 4,22-4,31 (q+q, 3H); 1,72 (d, J = 7,3 Hz, 3H); 1,30 (t, J = 7,1 Hz, 3H).

Temperatura topnienia Tt = 89,5°C

P r z y k ł a d 3

Do kolby okrągłodennej, o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne wprowadza się 5,0270 g (0,0564 mola) L-alaniny i 25 cm³ propanolu. Intensywnie mieszając wkrapla się 12,3306 g (14,4 cm³, 0,1135 mola) chlorotrimetylosilanu rozpuszczonego w 25 cm³ propanolu. Reakcję prowadzi się przez 168 godzin w temperaturze pokojowej. Następnie oddestylowuje nadmiar propanolu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa dwukrotnie porcjami po 15 cm³ bezwodnego eteru dietylowego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu, który odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 10 mBar) i pozostałość suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru propylowego L-alaniny wynosi 26%. Produkt posiada temperaturę topnienia 100,6°C, a jego skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +14,476 (c = 1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru propylowego L-alaniny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,67 (s, 3H); 4,26-4,31 (q, 1H); 4,10-4,20 (m, 2H); 1,73 (d, J = 7,3 Hz, 3H); 1,64-1,70 (m, 2H); 0,95 (t, J = 7,3 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 170,24; 67,93; 49,34; 21,78; 16,10; 10,28.

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = -1,556

Temperatura topnienia Tt = 100,6°C

P r z y k ł a d 4

W kolbie o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 5,0255 g (0,043 mola) L-waliny oraz 50 cm³ metanolu. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 10,863 g (12,7 cm³, 0,0999 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się metanol, produkt w postaci ciała stałego przemywa eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w 20 cm³ chloroformu i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu usuwa się rozpuszczalnik przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, a pozostałość suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru metylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 83%. Produkt posiada temperaturę topnienia 169,2°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +15,315 (c=0,5% (m/v) w H2O).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru metylowego L-waliny.

1H NMR (400 MHz, D2O) δ w ppm: 3,92 (d, J = 4,6 Hz, 1H); 3,74 (s, 3H); 2,23-2,28 (m, 1H); 0,92 (t, J = 6,7 Hz, 6H).

PL 238 790 B1 ¹³C NMR (100 MHz, D2O) δ w ppm: 170,60; 53,25; 49,28; 15,97.

FT-IR: vmax (cienki film): 2975,60; 2672,30; 2614,29; 1739,10; 1594,62; 1571,56; 1507,35;

1462,89; 1436,24; 1400,96; 1379,01; 1334,22; 1295,36; 1243,08; 1195,92; 1174,42; 1157,61; 1141,03; 1107,70; 1071,74; 1039,25; 1020,16; 973,47; 927,28; 879,52; 771,40; 651,32; 580,62; 521,88 cm^-1;

Skręcalność właściwa (H2O) [α]ο²⁰ = +15,315

Temperatura topnienia Tt = 169,2°C

P r z y k ł a d 5

Do kolby o pojemności 100 ml, wyprażonej nad palnikiem w celu usunięcia wilgoci, zaopatrzonej w chłodnicę zwrotną, zabezpieczoną u wylotu przed dostępem wilgoci z zewnątrz, przepłukaną argonem, wprowadza się 5,775 g (0,049 mola) L-waliny i 50 cm³ bezwodnego etanolu. Do zawiesiny wprowadza się strzykawką, przez gumowy korek, umieszczony w szlifie kolby, chlorotrimetylosilan w ilości 12,5 cm³ (10,711 g, 0,0986 mol). Reakcję prowadzi się przez 4 godziny w temperaturze 60°C intensywnie mieszając. Następnie oddestylowuje się nadmiar etanolu przy użyciu wyparki rotacyjnej, w temperaturze maksymalnie 60°C, pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa się trzykrotnie porcją 20 cm³ bezwodnego eteru dietylowego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i jego chlorowodorku, które odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 10 mbar) i pozostałość suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru etylowego L-waliny wynosi 42%. Produkt posiada temperaturę topnienia 105,6°C, a jego skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +14,057 (c = 1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru etylowego L-waliny.

1H NMR (400 MHz, CDO3) δ w ppm: 8,76 (s,‘3H); 4,17-4,27 (m, 2H); 3,89 (d, J = 4,1 Hz, 1H), 2,39-2,43 (m, 1H); 1,25 (t, J = 7,1 Hz, 3H); 1,08 (dd, J = 6,4 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDO3) δ w ppm: 168,26; 62,29; 58,55; 29,88; 18,39; 18,23; 14,12.

FT-IR: vmax (cienki film): 3404,70; 2970,11; 2938,32; 2906,54; 2880,28; 2633,02; 1742,85;

1594,29; 1513,22; 1468,27; 1381,23; 1397,71; 1293,97; 1227,55; 1166,20; 1106,42; 1031,15; 859,16; 757,48 cm^-1;

Skręcalność właściwa (EtOH) [α]ο²⁰ = +14,057

Temperatura topnienia Tt = 105,6°C

P r z y k ł a d 6

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 5,906 g (0,050 mola) L-waliny, do którego dodaje się 50 cm³ etanolu. Następnie wprowadza się do kolby 12,8 cm3 (10,711 g, 0,0986 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 60°C, po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 60°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie kilkakrotnie przemywa eterem dietylowym. Następnie produkt rozpuszcza się w chlorku metylenu, roztwór sączy się w celu oddzielenia nieprzereagowanego aminokwasu i jego chlorowodorku. Przesącz zatęża się na wyparce rotacyjnej, w temperaturze 60°C, pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej, w temperaturze 60°C, przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 62%. Temperatura topnienia wynosi 105,6°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ =+14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 7

W kolbie o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło, umieszcza się 5,857 g (0,050 mola) L-waliny oraz 50 cm³ etanolu. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 10,863 g (12,7 cm³, 0,010 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 60°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się etanol, produkt w postaci ciała stałego przemywa pięciokrotnie octanem metylu, a następnie rozpuszcza w chloroformie. Uzyskany roztwór sączy się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu usuwa się rozpuszczalnik przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, a pozostałość suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 50°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się w ilości 7,696 g (wydajność 85%). Produkt posiada temperaturę topnienia 105,6°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ =+14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 8

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 6,012 g (0,051 mola) L-waliny, oraz 50 cm³ etanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 13,895 g (16,2 cm3, 0,128 mol) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 25°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roz

PL 238 790 B1 tworu oddestylowuje się etanol pod obniżonym ciśnieniem. Otrzymane ciało stałe przemywa się kilkukrotnie octanem etylu, następnie rozpuszcza się w chloroformie, a uzyskany roztwór przesącza się, a następnie z przesączu, oddestylowuje rozpuszczalnik i pozostałość suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 36%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt = 105,6°C i skręcalności właściwej [α]υ²⁰ = +14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 9

Do szklanego reaktora o pojemności 100 ml, zaopatrzonego w mieszadło magnetyczne, chłodnicę zwrotną, wprowadza się 5,215 g (0,044 mola) L-waliny i 50 cm3 bezwodnego etanolu. Intensywnie mieszając wkrapla się 14,1 cm³ (12,053 g, 0,111 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 48 godziny w temperaturze 40°C. Następnie oddestylowuje nadmiar etanolu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci ciała stałego przemywa dwukrotnie porcjami 20 cm³ tetrahydrofuranu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i jego chlorowodorku, które odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (50°C, 10 mbar) i pozostałość suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru etylowego L-waliny wynosi 54%. Produkt posiada temperaturę topnienia 105,6°C, a jego skręcalność właściwa [α]υ²⁰ = +14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 10

W naczyniu reakcyjnym o pojemności 100 ml, zaopatrzonym w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,822 g (0,050 mola) L-waliny do którego dodano 50 cm³ etanolu. Następnie wprowadza się do kolby 12,6 cm³ (10,765 g, 0,099 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 48 godzin temperaturze 50°C, po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 60°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie kilkakrotnie przemywa eterem dietylowym. Następnie produkt rozpuszcza się w chlorku metylenu, sączy pod obniżonym ciśnieniem w celu wydzielenia nieprzereagowanego aminokwasu. Przesącz zatęża na wyparce rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 72%. Temperatura topnienia wynosi 105,6°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ =+14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 11

Do kolby okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w dipol magnetyczny wprowadza się 8,752 g (0,074 mola) L-waliny i 50 cm³ etanolu. Następnie do zawiesiny dodaje się 20,291 g (0,187 mol, 23,7 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się 48 godzin w temperaturze 60°C, po czym roztwór zatęża się pod zmniejszonym ciśnieniem. Produkt przemywa się kilkakrotnie eterem dietylowym w celu wymycia powstającego ubocznie hydroksytrimetylosilanu i nieprzereagowanego chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik, a uzyskany produkt suszy się w temperaturze 60°C pod ciśnieniem 4 hPa. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 93%. Temperatura topnienia Tt =105,6°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ = +14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 12

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 7,019 g (0,060 mola) L-waliny, oraz 50 cm³ etanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 16,272 g (0,150 mol, 19,0 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 72 godziny w temperaturze 60°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się nieprzereagowany etanol. Do pozostałego w kolbie produktu wprowadza się 40 cm³ eteru dietylowego i intensywnie miesza się przez 1 godzinę, a następnie produkt odsącza. Operację przemywania powtarza się kilkakrotnie aż w produkcie nie stwierdza się chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza pod obniżonym ciśnieniem, z przesączu oddestylowuje się chloroform na wyparce rotacyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymany produkt, w postaci białego ciała stałego suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 88%. Ma on postać ciała stałego o temperaturze topnienia Tt =105,6°C i skręcalności właściwej [α]υ²⁰ = +14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 13

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 ml, zaopatrzonej mieszadło umieszcza się 5,1246 g (0,0437 mola) L-waliny do którego dodano 50 cm³ etanolu. Następnie wprowadza się do kolby 16,6 cm³

PL 238 790 B1 (14,243 g, 0,131 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 60°C po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 60°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie kilkakrotnie przemywa eterem dietylowym, w celu usunięcia chlorotrimetylosilanu i hydroksytrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem w celu wydzielenia nieprzereagowanego aminokwasu. Przesącz zatęża na wyparce rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 94%. Temperatura topnienia wynosi 105,6°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ =+14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 14

W kolbie o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 5,2145 g (0,0445 mola) L-waliny oraz 50 cm³ etanolu. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 16,927 g (0,1558 mol, 19,8 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję estryfikacji grupy karboksylowej i jednoczesnego protonowania grupy aminowej aminokwasu prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 60°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się etanol, produkt w postaci ciała stałego przemywa pięciokrotnie eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu usuwa się rozpuszczalnik przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, następnie produkt suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 95%. Produkt posiada temperaturę topnienia 105,6°C i skręcalność właściwą [α]υ²⁰ =+14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 15

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,3662 g (0,0458 mola) L-waliny oraz 50 cm³ etanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 19,903 g (0,183 mol, 23,3 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 60°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się etanol pod obniżonym ciśnieniem. Uzyskany osad przemywa się kilkakrotnie eterem dietylowym, następnie rozpuszcza się w chloroformie i roztwór przesącza pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik i uzyskany produkt suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 48 godzin. Chlorowodorek estru etylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 94%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt= 105,6°C i skręcalności właściwej [α]υ²⁰ = +14,057 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 16

W szklanym reaktorze, zaopatrzonym w mieszadło umieszcza się 5,891 g (0,050 mola) L-waliny oraz 50 cm³ izopropanolu. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 13,658 g (0,126 mol, 16,0 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję estryfikacji aminokwasu prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 70°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się alkohol, a uzyskany, w postaci białego ciała stałego, produkt przemywa czterokrotnie eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w chloroformie i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu usuwa się rozpuszczalnik przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, i otrzymany produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru izopropylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 31%. Produkt posiada temperaturę topnienia 119,3°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ =+17,872 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru izopropylowego L-waliny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,81 (s, 3H); 5,08-5,14 (m, 1H); 3,88 (s, 1H), 2,43-2,48 (m, 1H); 1,30 (d, J = 6,1 Hz, 6H); 1,13 (t, J = 7,3 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 167,72; 70,58; 58,55; 29,96; 21,73; 18,34; 18,21.

FT-IR: vmax (cienki film): 3406,95; 2977,27; 2937,71; 1738,88; 1592,40; 1506,55; 1468,11;

1386,47 ; 1376,64; 1338,82; 1286,19; 1234,29; 1183,51; 1146,91; 1105,02; 1037,08; 914,64; 891,81; 821,32 cm-1;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +17,872

Temperatura topnienia Tt = 119,3°C

P r z y k ł a d 17

Do kolby okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w dipol magnetyczny wprowadza się 5,711 g (0,049 mola) L-waliny i 50 cm³ izopropanolu. Następnie dodaje się 13,240 g (0,122 mol,

PL 238 790 B1

15,5 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się 72 godziny w temperaturze 70°C, po czym roztwór zatęża się pod zmniejszonym ciśnieniem. Produkt przemywa się kilkakrotnie eterem dietylowym w celu wymycia powstającego ubocznie hydroksytrimetylosilanu i nieprzereagowanego chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, roztwór przesącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje rozpuszczalnik, uzyskując produkt, który suszy się w temperaturze 60°C pod ciśnieniem 4 hPa. Chlorowodorek estru izopropylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 37%. Temperatura topnienia Tt = 119,3°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +17,872 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 18

W reaktorze o pojemności 100 cm³, zaopatrzonym w mieszadło magnetyczne umieszcza się 3,081 g (0,026 mola) L-waliny, oraz 50 cm³ propanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 7,143 g (0,066 mol, 8,3 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 12 godzin w temperaturze 60°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się nieprzereagowany propanol. Do pozostałego w kolbie produktu wprowadza się 30 cm³eteru dietylowego i intensywnie miesza się przez 30 minut, a następnie produkt odsącza. Operację przemywania powtarza się kilkakrotnie aż w produkcie nie wyczuwa się chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza pod obniżonym ciśnieniem, z przesączu oddestylowuje się chloroform na wyparce rotacyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymany produkt, w postaci białego ciała stałego suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 24 godziny. Chlorowodorek estru propylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 73%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt = 78,9°C i skręcalności właściwej [a]D²⁰ = +16,288 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru propylowego L-waliny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,84 (s, 3H); 4,14-4,22 (m, 2H); 3,96 (s, 1H), 2,46-2,51 (m, 1H); 1,69-1,74 (m, 2H); 1,16 (t, J =6,1 Hz, 6H); 0,96 (t, J = 7,5 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 168,40; 67,90; 58,59; 29,94; 21,84; 18,41; 18,23; 10,14.

FT-IR: vmax (cienki film): 2968,55; 2880,36; 1743,78; 1592,97; 1511,51; 1467,78; 1398,37;

1379,17; 1290,14; 1224,18; 1168,21; 1106,74; 1057,02; 928,49 cm^-1;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +16,288

Temperatura topnienia Tt = 78,9°C

P r z y k ł a d 19

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 4,887 g (0,042 mola) L-waliny, oraz 50 cm³ propanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 11,330 g (0,104 mol, 13,3 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 60°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się alkohol pod obniżonym ciśnieniem. Powstały osad przemywa się kilkukrotnie eterem dietylowym, następnie rozpuszcza się w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem, kolejno oddestylowuje rozpuszczalnik z przesączu i suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 12 godzin. Chlorowodorek estru propylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 71%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt =78,9°C i skręcalności właściwej [a]D²⁰ = +16,288 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 20

Do kolby okrągłodennej, o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne i chłodnicę zwrotną, wprowadza się 3,215 g (0,027 mola) L-waliny i 50 cm³ bezwodnego alkoholu propylowego. Intensywnie mieszając wkrapla się 8,7 cm³ (7,454 g, 0,069 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 72 godziny w temperaturze 60°C. Następnie oddestylowuje nadmiar alkoholu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa dwukrotnie porcjami po 30 cm³ bezwodnego eteru dietylowego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 5 mBar) i suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru propylowego L-waliny wynosi 77%. Produkt posiada temperaturę topnienia 78,9°C, a jego skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +16,288 (c=1% (m/v) w EtOH).

PL 238 790 B1

P r z y k ł a d 21

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 ml, zaopatrzonej mieszadło umieszcza się 1,908 g (0,016 mola) L-waliny do którego dodano 50 cm³ butanolu. Następnie wprowadza się do kolby 5,2 cm³(4,423 g, 0,041 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 60°C po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 70°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie kilkakrotnie przemywa eterem dietylowym, w celu usunięcia chlorotrimetylosilanu i hydroksytrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem w celu wydzielenia nieprzereagowanego aminokwasu. Przesącz zatęża na wyparce rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru butylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 75%. Temperatura topnienia wynosi 80,0°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ = +14,266 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru butylowego L-waliny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,82 (s, 3H); 4,15-4,24 (m, 2H); 3,93 (s, 1H), 2,44-2,49 (m, 1H); 1,62-1,69 (m, 2H); 1,37-1,41 (m, 2H); 1,14 (t, J = 6,9 Hz, 6H); 0,92 (t, J = 7,5 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 168,44; 66,19; 58,58; 30,41; 29,93; 19,06; 18,41; 18,28; 13,63.

FT-IR: vmax (cienki film): 3420,72; 2963,67; 2934,43; 2874,45; 1742,44; 1589,19; 1507,31;

1466,72; 1398,44; 1377,13; 1290,53; 1222,20 1167,71; 1117,62; 1060,06; 1035,39; 933,35; 838,57; 668,59 cm^-1;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +14,266

Temperatura topnienia Tt = 80,0°C

P r z y k ł a d 22

W kolbie o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło umieszcza się 4,372 g (0,037 mola L-waliny oraz 50 cm³ alkoholu butylowego. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 10,136 g (0,093 mol, 11,9 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję estryfikacji grupy karboksylowej i jednoczesnego protonowania grupy aminowej aminokwasu prowadzi się przez 72 godziny w temperaturze 60°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się butanol w temperaturze 80°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa trzykrotnie eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu pozbywa się rozpuszczalnika przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, następnie suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru butylowego L-waliny otrzymuje się z wydajnością 58%. Produkt posiada temperaturę topnienia 80,0°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ = + 14,266 (c=1% (m/v) w EtOH).

P r z y k ł a d 23

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,0781 g (0,0387 mola) L-leucyny, oraz 50 cm³ metanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 8,4087 g (0,0774 mol, 9,9 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się metanol pod obniżonym ciśnieniem. Powstały osad przemywa się eterem dietylowym, następnie rozpuszcza się w 20 cm³ chloroformu, sączy pod obniżonym ciśnieniem, kolejno oddestylowuje rozpuszczalnik z przesączu i suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 48 godzin. Chlorowodorek estru metylowego L-leucyny otrzymuje się z wydajnością 72%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt =148,9°C i skręcalności właściwej [a]D²⁰ = +12,026 (c=0,5% (m/v) w H2O).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru metylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,79 (br. s, 3H); 4,11 (t, J = 6,8 Hz, 1H); 3,79 (s, 3H); 1,96-2,05 (m; 2H); 1,85-1,88 (m, 1H); 0,99 (d, J = 5,9 Hz, 6H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 17,28; 53,07; 51,79; 39,47; 24,44; 22,31; 22,03.

FT-IR: vmax (cienki film): 2957,76; 2633,69; 2586,37; 1737,80; 1590,81; 1508,29; 1468,73; 1432,39; 1401,99; 1391,32; 1374,45; 1359,90; 1331,05; 1303,21; 1250,74; 1229,43; 1173,49; 1150,17; 1134,01; 1041,33; 1015,57; 955,75; 937,00; 911,42; 843,09; 827,05; 753,20; 670,02; 512,23; 454,25 cm^-1;

Skręcalność właściwa (H2O) [a]D²⁰ = +12,026

Temperatura topnienia Tt = 148,9°C

PL 238 790 B1

P r z y k ł a d 24

Do szklanego reaktora o pojemności 100 ml, zaopatrzonego w mieszadło magnetyczne, chłodnicę zwrotną, wprowadza się 5,0492 g (0,0385 mola) L-leucyny. Następnie powoli wkrapla się 9,65 cm³(8,2604 g, 0,076 mol) chlorotrimetylosilanu oraz 38 cm³ bezwodnego etanolu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 20°C. Następnie oddestylowuje nadmiar etanolu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci ciała stałego przemywa dwukrotnie 20 cm³ bezwodnego eteru dietylowego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 10 mBar) i suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru etylowego L-leucyny wynosi 89%. Produkt posiada temperaturę topnienia 134,1°C, a jego skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +19,546 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru etylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,79 (s, 1H); 4,19-4,31 (q, 2H); 4,05 (br. s, 1H); 1,93-2,01 (dt, 2H); 1,79-1,87 (m, 1H); 1,30 (t, J = 7,3Hz, 3H); 3,74 (s, 3H); 0,98 (d, J = 5,4 Hz, 6H);.

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 169,63; 62,41; 51,78; 39,52; 24,44; 22,34; 22,02; 14,06.

FT-IR: vmax (cienki film): 2956,62; 2657,59; 1741,65; 1484,76; 1387,78; 1370,04; 1251,26;

1218,26; 1186,84; 1147,73; 1043,35 cm^-1;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +19,546

Temperatura topnienia Tt = 134,1°C

P r z y k ł a d 25

W naczyniu reakcyjnym o pojemności 100 ml, zaopatrzonym w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,0076 g (0,038 mola) L-leucyny do którego dodaje się 9,65 cm³ (8,2604 g, 0,076 mol) chlorotrimetylosilanu oraz 120 cm³ propanolu. Reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C, po czym mieszaninę zatęża w temperaturze 60°C na wyparce pod obniżonym ciśnieniem, a następnie kilkakrotnie przemywa eterem dietylowym, w celu usunięcia chlorotrimetylosilanu i hydroksytrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem w celu wydzielenia nieprzereagowanego aminokwasu. Przesącz zatęża na wyparce rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Oczyszczony produkt suszy się w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru propylowego L-leucyny otrzymuje się z wydajnością 87%. Temperatura topnienia wynosi 110,7°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ =+16,507 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru propylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,80 (s, 3H); 4,12-4,16 (m, 2H); 4,05 (t, J = 7,4 Hz, 1H); 1,93-1,98 (m, 2H); 1,80-1,86 (m, 1H); 1,63-1,70 (m, 2H); 0,92-0,97 (t, d, 9H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 169,74; 67,86; 51,76; 39,55; 24,46; 22,26; 22,08; 21,76.

FT-IR: vmax (cienki film): 2965,21; 2661,93; 2608,05; 2565,27; 1740,40; 1599,45; 1582,59;

1486,35; 1466,10; 1413,71; 1388,24; 1369,73; 1250,88; 1220,93; 1188,04; 1148,28; 1056,90; 929,80; 916,45; 750,57 cm’¹;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +16,507

Temperatura topnienia Tt = 110,7°C

P r z y k ł a d 26

Do kolby okrągłodennej, o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne i chłodnicę zwrotną, wprowadza się 5,0352 g (0,038 mola) L-leucyny i 150 cm³ bezwodnego alkoholu izopropylowego. Intensywnie mieszając wkrapla się 9,65 cm3 (8,2604 g, 0,076 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się przez 72 godziny w temperaturze 25°C. Następnie oddestylowuje nadmiar alkoholu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa dwukrotnie porcjami po 30 cm³ bezwodnego eteru dietylowego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 5 mBar) i suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru izopropylowego L-leucyny wynosi 55%, a temperatura topnienia wynosi 110,3°C.

PL 238 790 B1

Widma ¹H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru izopropylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,81 (s, 3H); 5,06-5,13 (m, 1H); 4,01 (t, 1H); 1,94-2,01 (m, 2H); 1,80-1,86 (m, 1H); 1,29 (t, J = 5,6 Hz, 6H); 0,98-1,00 (d, d, J = 6,2 Hz, 6H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 169,08; 70,52; 51,84; 39,59; 24,47; 22,32; 22,07; 21,68; 21,64.

Temperatura topnienia Tt = 110,3°C

P r z y k ł a d 27

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,1493 g (0,039 mola) L-leucyny, oraz 38 cm³ butanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 9,65 cm³ (8,2604 g, 0,077 mol) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się nieprzereagowany butanol w temperaturze 75°C pod obniżonym ciśnieniem. Do pozostałego w kolbie produktu wprowadza się 20 cm³ eteru dietylowego i intensywnie miesza się przez 1 godzinę, a następnie produkt odsącza. Operację przemywania powtarza się kilkakrotnie aż w produkcie nie wyczuwa się chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza pod obniżonym ciśnieniem, z przesączu oddestylowuje się chloroform na wyparce rotacyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymany produkt, w postaci białego ciała stałego suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 24 godziny. Chlorowodorek estru butylowego L-leucyny otrzymuje się z wydajnością 59%. Ma on postać ciała stałego o temperaturze topnienia 91,2°C, a skręcalność właściwa [α]υ²⁰ =+6,207 (c=1% (m/v) w CHCh).

Widma ¹H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru butylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,82 (s, 3H); 4,15-4,25 (m, 2H); 4,08 (t, J = 6,1 Hz, 1H); 1,68-2,00 (m, 2H); 1,82-1,87 (m, 1H); 1,62-1,69 (m, 2H); 1,35-1,43 (m, 2H); 0,92-1,00 (t, d, d, 9H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ wppm: 169,88; 66,19; 51,79; 39,55; 30,37; 24,51; 22,28; 22,13; 19,02; 13,66.

Skręcalność właściwa (CHCh) [a]D²⁰ = +6,207

Temperatura topnienia Tt = 91,2°C

P r z y k ł a d 28

W reaktorze o pojemności 100 cm³, zaopatrzonym w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,0639 g (0,039 mola) L-leucyny, oraz 38 cm³ heksanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 9,65 cm³(8,2604 g, 0,077 mol) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze 25°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się nieprzereagowany heksanol w temperaturze 90°C pod obniżonym ciśnieniem. Do pozostałego w kolbie produktu wprowadza się 30 cm3 eteru dietylowego i intensywnie miesza się przez 30 minut, a następnie produkt odsącza. Operację przemywania powtarza się kilkakrotnie aż w produkcie nie wyczuwa się chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza pod obniżonym ciśnieniem, z przesączu oddestylowuje się chloroform na wyparce rotacyjnej pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymany produkt, w postaci białego ciała stałego suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 24 godziny. Chlorowodorek estru heksylowego L-leucyny otrzymuje się z wydajnością 40%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt = 83,6°C. ‘

Widma ¹H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru heksylowego L-leucyny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,81 (s, 3H); 4,14-4,24 (m, 2H); 4,08 (t, J = ,9 Hz, 1H); 1,93-2,0 (m, 2H); 1,80-1,86 (m, 1H); 1,63-1,68 (m, 2H); 1,26-1,38 (m, 6H); 0,89 (t, J = 7,1 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 169,84; 66,49; 51,78; 39,59; 31,34; 28,30; 25,44; 24,52; 22,51; 22,29; 22,13; 13,97.

Temperatura topnienia Tt= 83,6°C

P r z y k ł a d 29

Do kolby okrągłodennej, o pojemności 100 ml, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne wprowadza się 5,4156 g (0,0363 mola) L-metioniny i 50 cm³ bezwodnego etanolu. Intensywnie mieszając wkrapla się 9,45 cm³ (8,0898 g, 0,082 mol) chlorotrimetylosilanu. Reakcj ę prowadzi się przez 24 godziny w temperaturze pokojowej. Następnie oddestylowuje nadmiar etanolu przy użyciu wyparki rotacyjnej w temperaturze 60°C pod obniżonym ciśnieniem. Produkt w postaci białego ciała stałego przemywa

PL 238 790 B1 dwukrotnie porcjami po 15 cm³ bezwodnego eteru di etyl wego. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie w celu oczyszczenia z nieprzereagowanego aminokwasu i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik pod obniżonym ciśnieniem (60°C, 10 mBar) i suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Wydajność chlorowodorku estru etylowego L-metioniny wynosi 56%. Produkt posiada temperaturę topnienia 84,2°C, a jego skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +14,476 (c=1% (m/v) w EtOH).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru etylowego L-metioninny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,77 (s, 3H); 4,26-4,34 (dt, 3H); 2,72-2,76 (m, 1H); 2,78-2,84 (m, 1H); 2,36-2,39 (m, 2H); 2,12 (s, 3H); 1,31 (t, J = 7,1 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ wppm: 169,23; 62,79; 52,14; 29,55; 29,41; 15,13; 14,08.

FT-IR: vmax (cienki film): 3442,67; 2983,85; 1745,55; 1618,01; 1529,18; 1473,05; 1444,39;

1384,60; 1366,41; 1290,62; 1193,82; 1043,28; 859,32; 776,60; 555,53; 536,20 cm-¹;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +14,476

Temperatura topnienia Tt = 84,2°C

P r z y k ł a d 30

Do kolby okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w dipol magnetyczny wprowadza się 5,0690 g (0,0307 mola) L-fenyloalaniny i 50 cm³ etanolu. Następnie dodaje się 6,6705 g (0,061 mol, 7,8 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się 48 godzin w temperaturze 60°C, po czym roztwór zatęża się pod zmniejszonym ciśnieniem. Produkt przemywa się kilkakrotnie eterem dietylowym w celu wymycia powstającego ubocznie hydroksytrimetylosilanu i nieprzereagowanego chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowano rozpuszczalnik. Produkt suszy się w temperaturze 60°C pod ciśnieniem 4 hPa. Chlorowodorek estru etylowego L-fenyloalaniny otrzymuje się z wydajnością 77%. Temperatura topnienia Tt= 156,4°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +24,2 (c=0,5% (m/v) w CHCh).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru etylowego L-fenyloalaniny.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,71 (s, 3H); 7,14-7,26 (m, 5H); 4,32 (t, J = 7,9 Hz, 1H); 3,99-4,05 (m, 2H); 3,39-3,44 (dd, J = 5,6 Hz, 1H); 3,24-3,29 (dd, J = 7,8 Hz, 1H); 1,05 (t, J = 7,2Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 168,87; 134,32; 129,69; 128,78; 127,51; 62,35; 54,40;36,43; 13,83.

1486,35; 1466,10; 1413,71; 1388,24; 1369,73; 1250,88; 1220,93; 1188,04; 1148,28; 1056,90; 929,80; 916,45; 750,57 cm^-1;

Skręcalność właściwa (CHCh) [a]D²⁰ = +24,2

Temperatura topnienia Tt = 156,4°C

P r z y k ł a d 31

W szklanym reaktorze, zaopatrzonym w mieszadło umieszcza się 5,1432 g (0,031 mola) L-fenyloalaniny oraz 50 cm³ propanolu. Do intensywnie mieszanego roztworu wprowadza się 6,7631 g (0,062 mol, 7,9 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję estryfikacji grupy karboksylowej i jednoczesnego protonowania grupy aminowej aminokwasu prowadzi się przez 48 godzin w temperaturze 60°C. Następnie z układu reakcyjnego oddestylowuje się alkohol, produkt w postaci białego ciała stałego przemywa dwukrotnie eterem dietylowym, a następnie rozpuszcza w chloroformie i sączy pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu pozbywa się rozpuszczalnik przez destylację pod obniżonym ciśnieniem, następnie suszy w suszarce próżniowej w temperaturze 60°C przez 24 godziny. Chlorowodorek estru propylowego L-fenyloalaniny otrzymuje się z wydajnością 79%. Produkt posiada temperaturę topnienia 114,8°C.

1H NMR (400 MHz, CDCh) δ w ppm: 8,78 (s, 3H); 7,21-7,32 (m, 5H); 4,41 (t, J = 7,7 Hz, 1H); 3,99 (t, = 6,7 Hz, 2H); 3,47-3,52 (dd, J = 5,7; 5,4Hz, 1H); 3,30-3,36 (dd, J=7,8; 7,8 Hz, 1H); 1,47-1,53 (m,

2H); 0,77 (t, J = 7,5Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 168,85; 134,10; 129,64; 128,89; 127,63; 68,01; 54,33; 36,43; 21,61; 10,22.

FT-IR: vmax (cienki film): 2966,25; 2843,52; 2636,54; 1743,88; 1497,94; 134,90; 701,24 cm-¹;

Skręcalność właściwa (EtOH) [a]D²⁰ = +21,6

Temperatura topnienia Tt = 114,8°C

PL 238 790 B1

P r z y k ł a d 32

W kolbie okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w mieszadło magnetyczne umieszcza się 5,3712 g (0,033 mola) L-fenyloalaniny, oraz 50 cm³ propanolu. Intensywnie mieszając dodaje się 7,0649 g (0,065 mol, 8,3 cm³) chlorotrimetylosilanu. Kolbę zamyka się korkiem i reakcję prowadzi się przez 72 godziny w temperaturze 60°C, intensywnie mieszając na mieszadle magnetycznym. Następnie z roztworu oddestylowuje się alkohol pod obniżonym ciśnieniem. Powstały osad przemywa się kilkukrotnie eterem dietylowym, następnie rozpuszcza się w chloroformie, sączy pod obniżonym ciśnieniem, kolejno oddestylowuje rozpuszczalnik z przesączu i suszy się w temperaturze 60°C pod zmniejszonym ciśnieniem przez 24 godziny. Chlorowodorek estru propylowego L-fenyloalaniny otrzymuje się z wydajnością 80%. Ma on postać białego ciała stałego o temperaturze topnienia Tt = 114,8°C i skręcalności właściwej [α]υ²⁰ = +21,6 (c=0,5% (m/v) w CHCI3).

P r z y k ł a d 33

Do kolby okrągłodennej o pojemności 100 cm³, zaopatrzonej w dipol magnetyczny wprowadza się 5,0526 g (0,031 mola) L-fenyloalaniny i 50 cm³ butanolu. Następnie dodaje się 6,6459 g (0,061 mol, 7,8 cm³) chlorotrimetylosilanu. Reakcję prowadzi się 48 godzin w temperaturze 60°C, po czym roztwór zatęża się pod zmniejszonym ciśnieniem. Produkt przemywa się kilkakrotnie eterem dietylowym w celu wymycia powstającego ubocznie hydroksytrimetylosilanu i nieprzereagowanego chlorotrimetylosilanu. Następnie produkt rozpuszcza się w chloroformie, odsącza się pod obniżonym ciśnieniem. Z przesączu oddestylowano rozpuszczalnik. Produkt suszy się w temperaturze 60°C pod ciśnieniem 4 hPa. Chlorowodorek estru butylowego L-fenyloalaniny otrzymuje się z wydajnością 88%. Temperatura topnienia Tt= 134,9°C, a skręcalność właściwa [a]D²⁰ = +24,8 (c=0,5% (m/v) w CHCl3).

Widma 1H NMR i ¹³C NMR, FT-IR potwierdzają strukturę chlorowodorku estru butylowego L-fenyloalaniny.

1H NMR (400 MHz, CDCl3) δ w ppm: 8,79 (s, 3H); 7,21-7,32 (m, 5H); 4,41 (t, J = 7,8 Hz, 1H); 4,03 (t, J = 6,8Hz, 2H); 3,47-3,52 (dd, J = 5,7; 6,4 Hz, 1H); 3,30-3,36 (dd, J = 7,8; 7,9 Hz, 1H); 1,49-1,41 (m, 2H); 1,13-1,19 (m, 2H); 0,83 (t, J = 7,4 Hz, 3H).

¹³C NMR (100 MHz, CDCh) δ w ppm: 168,97; 134,29; 129,62; 128,81; 127,50; 66,21; 54,36; 36,46; 30,16; 18,87; 13,60.

FT-IR: vmax (cienki film): 3202,90; 2956,68; 1974,82; 1739,22; 1494,99; 1237,86; 743,61; 700,31 cm^-1;

Skręcalność właściwa (CHCh) [a]D²⁰ = +24,8

Temperatura topnienia Tt = 134,9°C

PL 238 790 Β1

Tabela 1.

Stosunek molowy AA:TMSCI:ROH	Temperatura PC]	Czas reakcji [h)	Ilość aminokwasu [R1	Objętość TMSC1 [cm’!	Objętość alkoholu [cm¹]	Wydajność [%]
CHLOROWODOREK ESTRU METYLOWEGO L-ALANINY
1:2:21,8	25	24	5,0862	14,6 (12,4067 g)	50	89
’ CHLOROWODOREK ESTRU ETYLOWEGO L.D-ALAMNY
1:2:15,2	20	168	5,0000	•4,2 (12,1550 g)	50	39
CHLOROWODOREK ESTRU PROPY LOWEGO L-ALANINY
1:2:11,9	25	168	5,0270	14,4 (12,3306 g)	50	26
CHLOROWODOREK ESTRU METYLOWEGO L-WALINY
1:2:28,8	25	24	5,0255	11.0 (9,3213 g)	50	83
CHLOROWODOREK ESTRU ETYLOWEGO L-WALINY
1:2:28,2	60	4	5,775	12,5 (10,711 g)	50	42
1:2:27,6	60	24	5,906	12,8 (10,953 g)	50	62
1:2:27,6	60	48	5,857	12,7 (10,863 g)	50	85
1:2,5:27,1	25	48	6,012	16,2 (13,895 g)	50	36
1:2,5:30,7	40	48	5,215	14,1 (12,053 g)	50	54
1:2,5:27,6	50	48	5,822	12,6 (10,765 g)	50	72
1:2,5:18,4	60	48	8,752	23,7 (20,291 g)	50	93
1:2,5:23	60	72	7,019	19,0 (16,272 g)	50	88
1:3:31,6	60	48	5,1246	16,6 (14.243 g)	50	94
1:3,5:31	60	48	5,2145	19,8 (16,927 g)	50	95
1:4:30,1	60	48	5,3662	23.3 (19.903 g)	50	94
CHLOROWODOREK ESTRU IZOPROPYLOWEGO L-WALINY
1:2,5:21,2	70	48	5,891	16,0 (13,658 g)	50	31
1:2,5:21,6	70	72	5,7111	15,5 (13,240 g)	50	37
CHLOROWODOREK ESTRU PROPYLOWEGO L-WALINY
1:2,5:25,8	60	12	3,081	8,3 (7,143 g)	50	73
1:2,5:16	60	24	4,887	13.3 (11,330 g)	50	71
1:2,5:24.8	60	72	3,215	8,7 (7,454 g)	50	77
CHLOROWODOREK ESTRU BUTYLOWEGO L-WALINY
1:2,5:34,4	60	24	1,908	5,2 (4,423 g)	50	75
1:2,5:14,9	60	72	4,372	11.9 (10,136 g)	50	58

PL 238 790 Β1

CHLOROWODOREK ESTRU METYLOWEGO L-LEUCYNY
1:2:31,7	25	24	5,0781	9,9 (8,4087 8)	50	72
; CHLOROWODOREK ESTRU ETYLOWEGO L-LEUCYNY
1:2:17,1	60	24	5,0492	9.65 (8,2604 g)	38	89
•«CHLOROWODOREKESTRU PROPYLOWEGO L-LEUCYNY
1:2:42,2	60	24	5,0076	9,65 (8,2604 g>	120	87
7½ CHLOROWODOREK ESTRU IZOPROPYLOWEGO L-LEUCYNY '
1:2:51,6	25	24	5,0352	9,65 (8.2604 g)	150	55
CHLOROWODOREK ESTRU BUTYLOWEGO L-LEUCYNY
1:2:10,8	25	24	5,1493	9,65 (8,2604 g)	38	59
CHLOROWODOREK ESTRU HEKSYLOWEGO L-LEUCYNY
1:2:7,7	25	24	5,0639	9.65 (8,2604 g)	38	40
CHLOROWODOREK ESTRU ETYLOWEGO Ł-METIONINY
1:2:23,9	25	24	5,4156	9,45 (8,0898 g)	50	56
CHLOROWODOREK ESTRU ETYLOWEGO L-FENYLOAŁANINY
1:2:27,7	60	48	5,0690	7,8 (6,6705 g)	50	77
CHLOROWODOREK ESTRU PROPYLOWEGO Ł-FENYLOALANINY
1:2:33,5	60	48	5,1432	7,9 (6,7631 g)	50	79
1:2:31,5	60	72	5,3712	8,3 (7,0649 g)	50	80
CHLOROWODOREK ESTRU BUTYLOWEGO L-FENYLOALANINY
1:2:18	60	48	5,0526	7,8 (6.6459 g)	50	88

Zastrzeżenia patentowe

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu o długości łańcucha w części estrowej poniżej C6, polegający na estryfikacji aminokwasów alkoholem w obecności czynnika chlorującego, znamienny tym, że stosuje się chlorotrimetylosilanu jako katalizator i czynnik wiążący wodę, a estryfikację prowadzi się w temperaturze od 25°C do 70°C w czasie od 4 godzin do 168 godzin, zaś chlorotrimetylosilan stosuje się w stosunku molowym do aminokwasu wynoszącym od 2:1 do 6:1, a alkohol stosuje się w ilości od 7,7 do 51,6 moli na 1 mol aminokwasu, przy czym po zakończeniu estryfikacji lotne składniki oddestylowuje się w temperaturze 60-90°C pod obniżonym ciśnieniem, a tak otrzymany surowy produkt przemywa się pierwszym rozpuszczalnikiem, a następnie rozpuszcza w drugim rozpuszczalniku, a roztwór sączy się pod obniżonym ciśnieniem, zaś z przesączu oddestylowuje się rozpuszczalnik, następnie z pozostałości po destylacji ogrzewając w temperaturze 60°C, pod obniżonym ciśnieniem, przez 12-48 godzin usuwa się resztki rozpuszczalnika otrzymując czysty chlorowodorek estru alkilowego aminokwasu.
2. Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu według zastrz. 1, znamienny tym, że jako aminokwas stosuje się L-alaninę lub, LD-alaninę lub L-walinę lub L-leucynę lub L-metioninę lub L-fenyloalaninę.
3. Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu według zastrz. 1, znamienny tym, że jako alkohol stosuje się alkohol metylowy lub etylowy lub propylowy lub izopropylowy lub butylowy lub heksylowy.

16 PL 238 790 B1
4. Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu według zastrz. 1, znamienny tym, że jako pierwszy rozpuszczalnik stosuje się eter dietylowy lub octan metylu lub octan etylu lub tetrahydrofuran.
5. Sposób wytwarzania chlorowodorku estru alkilowego aminokwasu według zastrz. 1, znamienny tym, że jako drugi rozpuszczalnik stosuje się chloroform lub chlorek metylenu.