W celu wytwarzania efektów krepowych proponowano juz tkanie bawelny mercery- zowanej w stanie luznym z bawelna nie- merceryzowana i poddawanie takiej tkani¬ ny dzialaniu lugu merceryzacyjnego bez na¬ prezania jej. Podczas tego zabiegu nitki niemerceryzowane kurcza sie, podczas gdy nitki merceryzowane nie zmieniaja swej dlugosci. W ten sposób na tkaninie tworza sie faliste podwyzszenia i wglebienia. Tym starym sposobem mozna jednak uzyskac tylko niedostateczne efekty.Obecnie stwierdzono, ze mozna osia¬ gnac efekty znacznie lepsze, jesli do tka¬ nia stosuje sie z jednej strony nitki wstep¬ nie obrobione, to jest takie, w których wlókno zostalo roztwarte, z drugiej zas strony nitki surowe z wlókien roslinnych posiadajace naturalne inkrustacje. Na tego rodzaju tkanine dziala sie wedlug wyna¬ lazku niniejszego srodkami wywolujacymi pecznienie i sprowadzajacymi kurczenie sie nitek, wskutek czego nitki wstepnie trak¬ towane kurcza sie, zas nitki z wlókna suro¬ wego pozostaja niezmienione. Dzieki temu powstaje efekt krepowy, uwydatniajacy sie w sposób wieloraki w zaleznosci od rozmie¬ szczenia w tkaninie nitek z przedzy suro¬ wej. Nitki z wlókna surowego moga two¬ rzyc np. paski lub kratki. Prócz tkanin moz¬ na przerabiac w ten sam sposób równiez inne tworzywa plaskie, np. towary dziane,trykotaze, plecionki i t. d., skladajace sie z nitek uprzednia podanych obróbce i ni- \ \ tek surowych*f^%d^n$i roslinnego.'O * j; .Obró&ka Wstepna przedzy moze byc do- konana\za pomoca zwykle stosowanych sposobów, np. warzenia, lugowania, biele¬ nia, Tworzywo po skurczeniu sie moze byc poddawane dalszemu dowolnemu trakto¬ waniu, np. bieleniu, barwieniu, wykoncza¬ niu. Przy barwieniu moga byc uzyskane e- fekty w dwóch odcieniach, gdyz wlókno u- przednio traktowane i merceryzowane po¬ siada wieksza chlonnosc barwnika niz wlók¬ no surowe.Do wywolania kurczenia sie moga byc stosowane dowolne znane srodki wywolu¬ jace pecznienie i kurczenie sie. Chcac uzy¬ skac bardzo silny efekt krepowy stosuje sie lug zracy o sile merceryzacyjnej.Sposób wedlug wynalazku mozna pola¬ czyc ze zwykle stosowanym sposobem dru¬ kowania ochronnego. Naprzyklad, tkanine skladajaca sie z przedzy bawelnianej u- przednio traktowanej i przedzy bawelnia¬ nej surowej nadrukowuje sie ochrona gu¬ mowa, po czym po wysuszeniu merceryzuje sie ja w stanie nie naprezonym. Nitki chro¬ nione nadrukiem pozostaja niezmienione tak, ze na powierzchni tworzywa powstaje desen.Sposób wedlug wynalazku moze byc stosowany do przeróbki tkanin z wszelkich naturalnych materialów wlóknistych po¬ chodzenia roslinnego. Jest przy tym rzecza obojetna, czy tworzywo plaskie zawiera tylko jeden okreslony rodzaj wlókna, czy tez jest zmieszane z wlóknami innych ro¬ dzajów.Przyklad I. Muslin bawelniany, które¬ go podstawe stanowi przedza uprzednio warzona, tkany razem z nitkami z surowe¬ go wlókna bawelnianego tworzacymi paski nasyca sie lugiem sodowym o 37° Be, odci¬ ska sie i pozostawia na przeciag 3-ch minut w stanie nienaprezonym w temperaturze pokojowej. Nastepnie muslin wymywa sie na goraco, wykwasza i ostroznie bieli w sposób zwykly. Wreszcie osusza sie go w stanie luznym. Wynik zabiegu uwydatnia sie w postaci falistych podwyzszen, które nadaja tkaninie wyglad krepy.Przyklad II. Muslin z obrabianej ba¬ welny, zawierajacy surowa przedze bawel¬ niana wetkana jako pojedyncze nitki osno¬ wy lub watku w postaci kratek, poddaje sie miejscami nadrukowaniu ochrona gu¬ mowa. Tkanine po wysuszeniu ochrony mer- ceryzuje sie, wymywa (co usuwa takze o- chrone) i wykoncza ja, jak opisano w przy¬ kladzie I. Czesci muslinu, które byly po¬ kryte ochrona, uwydatniaja sie na kratko¬ wanym tle w postaci deseniu. PL PL