<£ak ^iaclomjo sztuczne jelita do kielbas wy- Jfyasia *ia z odpowiedniego materialu zwierze- jp§g^rftaJkorzystniej ze skóry zwierzecej. Poste- ^U^rSiie $xzy tym na ogól w ten sposób, ze ma- tgrjigewa wyjsciowemu zawierajacemu kolagen, $a, przyklad kawalkom skóry, w postaci specz¬ nianej masy wlóknistej nadaje sie za pomoca 4yuz pi#rSaien44?wych pozadana postac weza. Na flgól; postepuje sie w ten sposób, ze kawalki ffcóry o odpowiedniej wielkosci przeprowadza sie .jy sian specznienia przez obróbke chemikaliami .i-w,tym stanie rozdrabnia je i rozwlóknia, a o- irzymanai ma§e wlóknista dalej przerabia < jak opisano powyzej. Obróbke speczniania kawalków Skóry mezna na przyklad przeprowadzic w ten gpogób, ze najpierw umieszcza sde skóry w mleku wapiennym i doprowadza pH do okolo 13, na¬ stepnie przemywa je wocja obnizajac pH do okolo 8, po czym na skóry dziala siie kwasem, najko¬ rzystniej rozcienczonym kwasem solnym i dopro¬ wadza pH do okolp &£ —4,0.Rozwlóknianie tak otrzymanych, bardzo 6pe.cz- nionych kawalkóty skóry moze odbywac sie na przyklad przez rozgniatanie na walcach (zlobko¬ wanych) i kilkakrotne przetlaczanie otrzymane] masy przez dziurkowanie plyty (sita), których otwory posiadaja srednice na przyklad l?jJ i 1,0 mm.Otrzymana w ten sposób speczniona mass wlóknista doprowadza sie nastepnie do takiej zawartosci suchej substancji, przy której masa nadaje sie do dalszej przeróbki na jelita, na przyklad do okolo 8 — 11%, i mase te przetlacza przez dysze pierscieniowe w ten-sposób, ze przy przejsciu przez szczeline pierscieniowa), otrzymuje sie z jednej strony pozadany ksztalt weza, pod¬ czas gdy z drugiej strony za pomoca obrotowych czesci d^szy nastepuje czesciowe przemiesze**-nie wlókien, dzieki któremu wlókna ukladaja isie w krzyzujacyeh sie kierunkach.Waz wychodzacy vze szczeliny dyszy pierscie¬ niowej nalezy jesz"cze^wysuszyc i utwardzic. Po¬ stepuje sie na ogól w ten sposób, ze waz u wy¬ lotu dyszy nadmuchuje sie za pomoca powietrza i w tym stanie prowadzi przez kanal suszacy, który na przyklad ogrzewany jest przeplywa¬ jacym cieplym powietrzem. Utwardzanie moze odbywac sie pod dzialaniem oparów lub gazów stosowanych do wedzenia kielbas.Wedlug innej postaci wykonania sztuczne je¬ lita mozna takze wytwarzac z pominieciem speczniania kawalków skóry przedl ich rozwlók¬ nianiem; przeprowadza sie raczej rozwlóknianie niespecznionych kawalków skóry przy zacho¬ waniu okreslonych warunków pracy i dopiero tak otrzymana mase wlóknista poddaje sie specz¬ nieniu. Postepuje sie najkorzystniej w ten spo¬ sób, ze pH masy wlóknistej po zarobieniu woda, doprowadza sie do wartosci nadajacej sie do dalszej przeróbki, na przyklad do 2,5—4,0. Do tego celu korzystnie jest stosowac kwas solny.Dalsza przeróbka otrzymanej tym sposobem specznionej masy wlóknistej odbywa sie w spo¬ sób powyzej opisany, przez tloczenie jej przez pierscieniowe dytszjb ze szjc^eljin^a i nast£pn|te przesuszenie i utwardzanie otrzymanego weza.W praktyce utwardzanie sztucznych jelit otrzymanych tym sposobem natrafia na znaczne trudnosci. Na ogól pozadane jest kilkakrotne spryskiwanie lub nawilgacanie jelit wodnym kondtensatem dymu drzewnego, przy czym po kazdym zabiegu nawilgacania musi nastapic suszenie. Jelita nalezy wtedy wprowadzac do tuneli suszacych, posiadajacych znaczna dlugosc Wedlug wynalazku do utwardzenia sztucznych jelit otrzymanych z substancji zawierajacych kolagen, najkorzystniej ze skóry zwierzecej sto¬ suje sie srodek utwardzajacy, który dodaje sie do specznionej masy wlóknistej przed jej ufor¬ mowaniem. Jako srodek utwardzajacy lub gar¬ bujacy stosuje sie wedlug wynialazku wodny roztwór dwualdehydów albo dwuketonów, naj¬ korzystniej glioksal. Najkorzystniej jest doda¬ wac do masy okolo 0,5' — 1,5% glioksalu obli¬ czonego w stosunku do suchej substancji zawar¬ tej we wlóknistej masie skóry.Jak juz wyzej podano specznionaj wlóknista mase ze skóry przerabia sie praktycznie niemal wylacznie w srodowisku kwasnym (pH okolo 2,5 — 4,0). Utwardzanie ~za pomoca glioksalu zachodzi bez zarzutu takze we wspomnianym srodowisku kwasnym, czego nie mozna bylo przewidziec. Niespodziewanie dodatek glioksalu nie wywiera niepozadanego wplywu na kwasna speczniona pod wplywem kwasów mase wlók¬ nista, zwlaszcza nie zmienia jej wlasciwosci fi¬ zycznych ani chemicznych.Waz utworzony z masy wlóknistej z dodatkiem glioksalu utwardza sie przez obróbke cieplna.Taka obróbka cieplna ma juz miejsce przy wy¬ zej wspomnianym suszeniu wychodzacego z dyszy pierscieniowej, wilgotnego weza z masy wlók¬ nistej, który po nadmuchaniu powietrzem pro¬ wadzi sie w zwykly sposób przez kanal grzejny.Na ogól jednak zaleca sie wysuszony w ten spo¬ sób waz, po usunieciu znajdujacego sie wew¬ natrz niego powietrza, poddawac ponownej ob¬ róbce cieplnej. Obróbke te mozna przeprowadzic na przyklad w ten sposób, ze wysuszony w ka¬ nale suszarni lub podobnym waz o odpowiedniej dlugosci zwija sie w szpule, która poddaje sie ponownej obróbce cieplnej. Czas obróbki dobie¬ ra sie zaleznie od temperatury. W temperaturze 65°C, która ogólnie uwaza sie za temperature najnizsza, czas ogrzewania wynosi okolo 6—10 godzin, przy ogrzewaniu do 80°C wystarcza czas ogrzewania okolo 2 godzin, przy 100°C — pól go¬ dziny, a przy 120°C wystarcza ogrzewanie tylko w ciagu okolo 10 minut. Przez tego rodzaju ob¬ róbke cieplna sztuczne jelito uzyskuje wystar¬ czajaca odpornosc na dzialanie wody. Jego zdol¬ nosc dlo wchlaniania wody wynosi wówczas tylko okolo 100—140%. PL PL