PL392795A1 - Kołnierz z zatrzaskiem mocującym, uszczelniający połączenie pokrycia dachowego z konstrukcją przenikającą przez dach - Google Patents

Description

- 1 - 392795 (Λ

Kołnierz z zatrzaskiem mocującym, uszczelniający połączenie pokrycia dachowego z konstrukcją przenikającą przez dach

Przedmiotem wynalazku jest kołnierz, uszczelniający połączenie pokrycia dachowego z konstrukcją przenikającą przez dach, składający się z cienkościennych profilowanych elementów, łączonych ze sobą w czasie montażu.

Znany jest z wcześniejszych rozwiązań sposób montażu kołnierza, w którym element dolny posiada podklejoną od spodu masę plastyczną pozwalającą na przyklejenie kołnierza do pokrycia dachowego, przez co zapewniona jest szczelność połączenia. Montaż kołnierza rozpoczyna się od ułożenia dolnego elementu, który mocowany jest do ościeżnicy konstrukcji przenikającej przez połać dachu małymi gwoździami lub wkrętami. Następnie fartuch ołowiany dopasowywany jest do kształtu pokrycia dachowego. Pozostałe elementy montowane są w kolejności od dołu do góry, przy czym każda część wchodząca w skład kołnierza zachodzi częściowo na element położony niżej na zasadzie dopasowania do siebie zagłębienia jednego elementu do wybrzuszenia elementu następnego. W niektórych rozwiązaniach elementy boczne mogą być wieloczęściowe, w zależności od długości konstrukcji przechodzącej przez dach. Najczęściej mocowane są one do boków ościeżnicy oraz do łat. Składnikiem kończącym montaż kołnierza uszczelniającego jest element górny, który wymaga dodatkowego mocowania. W dotychczas stosowanych rozwiązaniach jest on mocowany bezpośrednio do ościeżnicy za pomocą gwoździ lub wkrętów.

Wadą tych rozwiązań jest konieczność stosowanie gwoździ lub wkrętów do zamocowania kolejnych elementów składowych kołnierza dachowego a poprzez to naruszenie ciągłości struktury (przebijanie) tych elementów, dodatkowo narażające konstrukcję okna na niekorzystne czynniki zewnętrzne i możliwe ogniska korozji w miejscu przebicia. Ponadto system mocowania za pomocą gwoździ lub wkrętów jest bardzo uciążliwy w sytuacji, gdy obok siebie montowane są dwa (lub więcej) zestawy konstrukcji przenikającej przez połać dachu. W tym przypadku utrudnieniem jest niedostateczna ilość wolnej przestrzeni między montowanymi kolejno obok siebie częściami składowymi kołnierzy okna dachowego. -2 -

Znany jest również sposób uszczelnienia połączenia okna dachowego z połacią dachu w którym elementy osłonowe ościeżnicy okna zdejmowane są na czas osadzania okna w dachu i po zamontowaniu kołnierzy zakładane ponownie. W innym rozwiązaniu montażowym osłony są przytwierdzone na stałe do ościeżnicy a elementy kołnierza uszczelniającego po zamontowaniu ościeżnicy wsuwane są pod osłonę. Dla zapewnienia odpowiednio trwałego i niezawodnego mocowania, kołnierz musi być dodatkowo przymocowany do ościeżnicy lub do elementu osłonowego ościeżnicy. Do tego celu mogą służyć albo typowo stosowane gwoździe lub wkręty, co jednak z przyczyn przedstawionych wcześniej w wielu przypadkach jest uciążliwe i często niemożliwe.

Znane jest z patentu GB2430943 rozwiązanie, w którym element boczny kołnierza, posiada zamontowaną uszczelkę, natomiast na ościeżnicy zamontowany jest profil z wzdłużnym gniazdem równoległym do połaci dachu. Podczas montażu element boczny z zamontowaną uszczelką zostaje wciśnięty w gniazdo uszczelniając połączenie kołnierza z ościeżnicą. Wadą tego rozwiązania jest brak możliwości regulacji głębokości umieszczenia konstrukcji przenikającej przez dach w pokryciu dachowym, a w konsekwencji mała elastyczność na potencjalne niedokładności wykonania płaszczyzny połaci dachu.

Znane jest z patentu DE2142733 rozwiązanie, w którym uszczelnienie połączenia ościeżnicy okna dachowego z poszyciem składa się funkcjonalnie dwóch zasadniczych podzespołów: - kołnierza na całym obwodzie składającego się z elementów, mającego na swoim ramieniu mocowanym do ościeżnicy wybrzuszenia o łagodnym profilu krawędź elementu, - zamkniętej ramy sztywnej o profilu kątowym obróconym o 180° względem kołnierza, mającej na ramieniu profilu współpracującym z kołnierzem zagięcie w kształcie haczyka.

Po zamontowaniu kołnierza i umocowaniu go do ościeżnicy nakładana jest rama powodując wzajemne sprężyste zazębienie się obydwóch elementów.

Celem proponowanego wynalazku jest kołnierz uszczelniający, wyprofilowany z płaskiego cienkiego materiału, łączący konstrukcję budowlaną przenikającą przez -3 - dach, w szczególności okno dachowe lub wyłaz, z poszyciem, łatwy w montażu oraz zapewniający trwałe i skuteczne połączenie elementów ze sobą bez konieczności stosowania dodatkowych elementów złącznych oraz narzędzi.

Cechą wyróżniającą wynalazku są sprężyste zatrzaski ukształtowane bezpośrednio w elementach kołnierza, na powierzchniach wzajemnie zachodzących na siebie.

Zatrzaski zasadniczo ułatwiają i przyśpieszają montaż kołnierza poprzez wyeliminowanie zarówno dodatkowych elementów złącznych, jak i narzędzi. Jedynymi czynnościami montażowymi są ręczne dopasowanie i zaciśnięcie kolejno zachodzących na siebie elementów według wskazanych krawędzi, na których uformowane są zatrzaski. Zaletą proponowanego rozwiązania jest przede wszystkim natychmiastowe po zaciśnięciu, trwałe i skuteczne, połączenie elementów kołnierza ze sobą. Po zamontowaniu i zatrzaśnięciu ostatniego, zamykającego, elementu powstaje sztywny, kompletny kołnierz. Kołnierz ten, poprzez swój dopasowany kształt, przylega sztywno i trwale do poszycia dachowego i konstrukcji przenikającej przez dach. Proponowane rozwiązanie prowadzi do oszczędności nakładu czasu i pracy.

Ponadto proponowane rozwiązanie jest niezwykle korzystne, np. w przypadkach zestawów z dwoma lub więcej oknami dachowymi montowanymi obok siebie w niewielkiej odległości, utrudniającej lub uniemożliwiającej stosowanie klasycznych kołnierzy z elementami złącznymi. Pozwoli także, potencjalnie, na zmniejszenie wymaganej odległości pomiędzy oknami. Niewątpliwą zaletą prezentowanego rozwiązania jest również możliwość, w razie potrzeby, wielokrotnego montażu i demontażu elementów składowych kołnierza uszczelniającego.

Kołnierz uszczelniający składa się najczęściej, w przypadku prostokątnego profilu konstrukcji przenikającej przez dach, z trzech typów elementów wyprofilowanych z płaskiego, cienkiego i odkształcalnego materiału: - kołnierza dolnego, montowanego jako pierwszy, - elementów bocznych, rozmieszczonych symetrycznie - kołnierza górnego, montowanego jako ostatni element zamykający obwód. -4 -

Elementy te, ukształtowane są z płaskiego wykroju, ogólnie mają kształt litery L, dopasowany do konstrukcji przenikającej przez dach. W ramieniu równoległym do połaci dachu mają jeden lub korzystnie więcej grzbietów, uformowanych wzdłużnie do kierunku spadku dachu, służących do sprawnego odprowadzania wody opadowej i uszczelniania połączenia z pokryciem dachowym. Natomiast ramię przylegające do konstrukcji przenikającej przez dach jest zazwyczaj płaskie lub w przypadku innego kształtu tejże konstrukcji, dopasowane do jej profilu. Element dolny obejmuje całą krawędź dolną konstrukcji przenikającej przez dach oraz część krawędzi bocznych. Analogicznie element górny obejmuje całą krawędź górną konstrukcji przenikającej przez dach oraz część krawędzi bocznych. Zarówno kołnierz dolny jak i górny w obszarach ich połączenia z elementami bocznymi, posiadają geometrycznie podobne krawędzie, zakładkowo zachodzące na siebie w trakcie montażu. Najczęściej montaż polega na nałożeniu na siebie współpracujących elementów, a następnie przymocowanie ich do konstrukcji np. ościeżnicy za pomocą wkrętów lub gwoździ.

Cechą nową, wyróżniającą proponowane rozwiązanie jest zastosowanie zatrzaskowego połączenia pary elementów ze sobą, z wykorzystaniem naturalnej sprężystości materiału kołnierza, przy czym połączenie to realizowane jest przez gniazdo uformowane w jednym elemencie i wybrzuszenie uformowane w drugim elemencie. Gniazdo korzystnie uformowane jest w elemencie, który w połączeniu zakładkowym jest elementem spodnim, natomiast wybrzuszenie uformowane jest w elemencie wierzchnim. Zarówno gniazdo jak i wybrzuszenie mają kształt dopasowany do siebie i są korzystnie umiejscowione na sprężyście odkształcalnych krawędziach przylegających do konstrukcji przenikającej przez dach, w sposób umożliwiający ich sprężyste odkształcenie i wsunięcie wybrzuszenia do gniazda w trakcie montażu. Maksymalny wymiar poprzeczny gniazda i wybrzuszenia jest limitowany przez granicę sprężystej podatności ramienia, na którym się znajdują. Gniazdo jest korzystnie wgłębieniem profilowanym na całej długości przewidzianego połączenia elementów, natomiast wybrzuszenie w elemencie współpracującym może być wykonane albo podobnie jak wgłębienie, na całej długości połączenia albo też na jego części. Należy się w tym przypadku jednak liczyć z mniejszą siłą tarcia, blokującą wzajemny przesuw elementów, co może skutkować niekontrolowanym rozsunięciem się elementów. Dla zapewnienia odpowiednio dużego wzajemnego docisku pary gniazdo-wybrzuszenie, należy tak uformować ramię równoległe do -5 - połaci dachu, aby posiadało jakiś element ułożony równolegle do ramienia przylegającego do konstrukcji przenikającej przez dach, na którym znajdują się elementy zatrzasku. Do tego celu można wykorzystać np. grzbiety odwadniające profilu. Montaż i połączenie elementów kołnierza ze sobą polega na nałożeniu jednego elementu na drugi, tak, aby wybrzuszenie znajdowało się bezpośrednio nad gniazdem, a następnie poprzez ręczny docisk, sprężystym umiejscowieniu wybrzuszenia w gnieździe. Jednocześnie grzbiety obydwu elementów nachodzą na siebie, blokując wzajemny ich przesuw w kierunku poprzecznym. Duża powierzchnia kontaktu oraz wystarczająca siła wzajemnego docisku, pozwalają na pewne i skuteczne tarciowe połączenie elementów. Wzdłużne profile zatrzasków pozwalają na przesuwanie elementów względem siebie przed zatrzaśnięciem w trakcie montażu i precyzyjne dopasowanie kołnierza do wymiarów konstrukcji przenikającej przez dach, co jest dużą zaletą proponowanego rozwiązania.

Kształt profilu pary gniazdo-wybrzuszenie musi uniemożliwiać niekontrolowane rozłączenie elementów, czy to przez czynniki atmosferyczne, czy też przypadkowe działanie ludzi bądź zwierząt. Proponowane w rozwiązaniu profile zatrzasku w kształcie półokrągłym, trapezowym i trójkątnym, takie bezpieczeństwo zapewniają. Nie ogranicza to jednak możliwości zastosowania innych profili, zapewniających skuteczne działanie zatrzasku. W przypadku gdzie zastosowanie wzdłużnych profili zatrzasku jest mniej korzystne, można zastosować wg tej samej metody, zatrzaski punktowe. Gniazdo w takim rozwiązaniu jest miejscowym zagłębieniem o korzystnie regularnych kształtach, wybrzuszenie natomiast, jest geometrycznie podobną figurą w elemencie współpracującym. Takie rozwiązanie blokuje wszystkie stopnie swobody wzajemnego ruchu dwóch łączonych elementów. W razie potrzeby, można w obszarze połączenia elementów ze sobą zastosować większą ilość par gniazdo-wybrzuszenie. Cechą tego rozwiązania jest ograniczenie możliwości wzdłużnej regulacji położenia elementów względem siebie.

Kołnierz uszczelniający wg wynalazku przedstawiony jest na rysunku fig. 1. W jego skład wchodzą zazwyczaj cztery główne elementy, wykonane z płaskiego wykroju blachy, połączone zakładkowo w kierunku spadku dachu: -6- - kołnierz dolny 1, montowany, jako pierwszy, - dwa symetrycznie umieszczone wzdłuż pochyłości dachu elementy boczne 2, montowane w drugiej kolejności, kołnierz górny 3, montowany, jako ostatni element, zamykający obwód. Długość elementów bocznych 2 może być zmieniana w razie potrzeby, dla dopasowania wymiaru wzdłużnego kołnierza. Możliwe jest też zastosowanie większej ilości elementów bocznych 2. Użyte nazwy elementów wynikają ze zwyczajowo rozumianego ich usytuowania na pochyłej płaskiej połaci dachu. W pierwszym przykładzie wykonania, kołnierz dolny 1 w miejscach połączenia z elementami bocznymi 2 posiada na pewnej długości wzdłużne gniazda 4 kołnierza dolnego 1, w które zatrzaskowo wciskane są wybrzuszenia 5 elementów bocznych 2.

Każde zakładkowe połączenie w kołnierzu, pokazane w przekroju przechodzącym przez zakładkowe połączenie na rysunku fig. 2, tworzy parę złączną gniazdo-wybrzuszenie, w której gniazdo 4 uformowane jest w elemencie, który w połączeniu zakładkowym jest elementem spodnim A, natomiast wybrzuszenie 5 uformowane jest w elemencie wierzchnim B.

Boczne ramię kołnierza dolnego 1, przylegające do konstrukcji przenikającej przez dach oraz ukształtowane w nim gniazdo są sprężyście odkształcalne, co wykorzystywane jest przy zatrzaskiwaniu połączenia elementów A i B ze sobą. Jako przeciwległa powierzchnia oporowa zatrzasku wykorzystywany jest grzbiet 6, który jest standardowym elementem kołnierza, znanym na rynku. Grzbiet 6, ukształtowany na całej długości elementu bocznego 2, nakładany jest na grzbiet w kołnierzu dolnym 1. Wybrzuszenia 5 elementów bocznych 2 mogą być wykonane albo na przewidywanej długości zakładkowego połączenia kołnierza dolnego 1 z elementem bocznym 2, albo też korzystnie na całej długości elementu bocznego 2. W takim przypadku powstaje profil, w którym wybrzuszenie 5 elementu bocznego pełni funkcję gniazda 4 dla wybrzuszenia 5 kołnierza górnego 3. W przypadku konieczności większej ilości elementów kołnierza, w szczególności elementów bocznych 2, zasada ich łączenia jest identyczna jak w opisanym wyżej przypadku wykorzystującym jeden elementy boczny 2. - 7 -

Proponowane w rozwiązaniu profile zatrzaskowej pary gniazdo-wybrzuszenie, pokazane na rysunku fig. 2, mogą mieć kształt trapezowy a, trójkątny b lub półokrągły c. Możliwe jest zastosowania innych profili, zapewniających porównywalnie skuteczne połączenie elementów kołnierza. Kształt trapezowy a jest najskuteczniejszym rozwiązaniem zatrzasku, należy się jednak liczyć z większą trudnością w przypadku konieczności demontażu połączenia. Wysokość wybrzuszenia 5 dobrana jest tak, aby jego odchylenie kątowe podczas montażu nie przekroczyło granicy sprężystości elementu. Nie ogranicza to jednak możliwości zastosowania innych profili, zapewniających skuteczne działanie zatrzasku. Ten system mocowania zapewnia usztywnienie połączenia poszczególnych elementów kołnierza oraz całkowitą blokadę ruchu elementów względem siebie. W drugim przykładzie wykonania, pokazanym w przekroju na rysunkach fig. 3 i fig. 4, kołnierz uszczelniający o zasadniczo niezmienionym kształcie, wykorzystuje wzdłużny profil zatrzasku w kształcie litery Z. Elementem ręcznie sprężyście odchylanym względem płaszczyzny podstawy jest skośne ramię 7 elementu spodniego A w połączeniu zakładkowym. Tak więc, w połączeniu kołnierza dolnego 1 z elementami bocznymi 2, ramieniem odchylanym jest skośne ramię 7 w kołnierzu dolnym 1, natomiast w połączeniu pary element boczny 2 - kołnierz górny 3, odchylane jest skośne ramię 7 w elemencie bocznym 2. Kąt a pochylenia skośnego ramienia 7 i ramienia 8 względem płaszczyzny podstawy, korzystnie dobrany jest tak, aby podczas montażu jego odchylenie w kierunku wskazanym strzałką na rysunku fig. 3, odbywało się w granicach sprężystości materiału i nie prowadziło do jego trwałego odkształcenia. Jako przeciwległa powierzchnia oporowa wykorzystywany jest, podobnie jak w pierwszym przykładzie, grzbiet 6. Po wciśnięciu dołączanego elementu wierzchniego B skośne ramię 7 wraca do swej naturalnej pozycji i przylegając do podobnie ukształtowanego ramienia 8 w elemencie spodnim A, powoduje stały docisk obydwu łączonych elementów kołnierza do siebie, jak pokazano na rysunku fig. 4. Tak utworzone połączenie cechuje się trwałością i pewnością mocowania, przy jednoczesnej możliwości szybkiego i nieniszczącego

Pełnomocnik demontażu kołnierza.

Andrzej Kacperski rzecznik patentowy

Claims (9)

1. -8 - 3 927 95/ <9 Zastrzeżenia patentowe 1 .Kołnierz uszczelniający, łączący pokrycie dachowe z konstrukcją przenikającą przez dach, mający kształt dopasowany do konstrukcji przenikającej przez dach, składający się z elementów wyprofilowanych z płaskiego, cienkiego i częściowo sprężyście odkształcalnego materiału, posiadających w miejscach ich wzajemnego łączenia geometrycznie podobne krawędzie, zakładkowo zachodzące na siebie w trakcie montażu, znamienny tym, że elementy kołnierza łączone są zatrzaskowo z wykorzystaniem naturalnej sprężystości materiału kołnierza.
2. 2. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 1, znamienny tym, że zatrzaskowe połączenie pary elementów kołnierza realizowane jest przez gniazdo (4) uformowane w elemencie spodnim (A) i wybrzuszenie (5) uformowane w elemencie wierzchnim (B).
3. 3. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 2, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) uformowane są w sposób umożliwiający ich sprężyste odkształcenie i wciśnięcie wybrzuszenia do gniazda w trakcie montażu.
4. 4. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 2, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) mają kształt geometrycznie podobny i dopasowany do siebie po zmontowaniu.
5. 5. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 2, znamienny tym, że elementy kołnierza ukształtowane są z płaskiego wykroju według określonych krawędzi.
6. 6. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 4, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) mają profil półokrągły.
7. 7. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 4, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) mają profil trapezowy.
8. 8. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 4, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) mają profil trójkątny.

   Pełnomocnik
9. 9. Kołnierz uszczelniający wg zastrzeżenia 4, znamienny tym, że gniazdo (4) i wybrzuszenie (5) i mają profil w kształcie litery Z. Andrzej Kacperski rzecznik patentowy