Opis wzoru Przedmiotem wzoru u zytkowego jest obrotnica wysi egnikowego kombajnu chodnikowego, znajduj a- cego zastosowanie przy wykonywaniu wyrobisk korytarzowych w górnictwie podziemnym, zw laszcza w e- gla kamiennego. W chodnikowych kombajnach wysi egnikowych organ urabiaj acy zamocowany jest na ko ncu wysi egnika osadzonego wychylnie w p laszczy znie pionowej w czesci ruchomej obrotnicy, która to cz esc ruchoma polaczon a jest z cz escia sta la obrotnicy, zamocowan a obrotowo w p laszczy znie po- ziomej do ramy g lównej podwozia kombajnu. Dzi eki takiej konstrukcji wysi egnik mo ze wykonywa c ruchy z lo zone zarówno w p laszczy znie poziomej, jak i pionowej, co pozwala na urabianie ca lej p lasz- czyzny przodka chodnikowego, nawet bez konieczno sci manewrowania uk ladem jezdnym kombajnu chodnikowego. Wysi egnik sterowany jest w pionie dwoma si lownikami hydraulicznymi zamocowanymi przegubowo do cz esci ruchomej obrotnicy, natomiast wychylanie na boki czesci ruchomej realizowane jest za pomoc a si lownika i uk ladu z ebatkowego - w starszych rozwi azaniach - lub te z za pomoc a pary silowników, dzia laj acych w uk ladzie naprzemiennym, zamocowanych jednymi ko ncami do uchwytów cz esci ruchomej u lo zyskowanej obrotowo w cz esci sta lej, a drugimi ko ncami osadzonych w uchwytach zlokalizowanych przy tylnym zako nczeniu cz esci sta lej obrotnicy. W takim uk ladzie si lowniki hydrau- liczne wychy lów poziomych maj a osie wzd lu zne usytuowane wzgl edem siebie w widoku z góry na podobie nstwo litery V, rozbie znie w kierunku cz esci ruchomej obrotnicy. St ad te z mocowania si lowni- ków wychy lów bocznych do czesci sta lej obrotnicy zlokalizowane s a stosunkowo blisko siebie, zacho- dz ac nad tunel, w którym posadowiona jest podawarka zgrzeb lowa odprowadzaj aca urobek z przodka chodnika. Dla zapewnienia odpowiedniego prze switu tunelu podawarki zgrzeb lowej niezb ednym jest wykonanie podawarki o trasie za lamanej w p laszczy znie pionowej, b ad z te z odpowiednie podniesienie w gór e ca lej obrotnicy. Trasa za lamana podawarki zgrzeb lowej jest niekorzystna ruchowo i wp lywa na obni zenie zywotno sci podawarki, natomiast podniesienie w gór e obrotnicy jest niekorzystne dla ura- biania cz esci przysp agowej wyrobiska chodnikowego. Celem wzoru u zytkowego jest opracowanie takiej konstrukcji obrotnicy wysi egnikowego kom- bajnu chodnikowego, która umo zliwi prostoliniowe wykonanie trasy podawarki zgrzeb lowej, przy jed- noczesnym niskim osadzeniu obrotnicy w korpusie kombajnu chodnikowego. Istota wzoru u zytkowego polega na tym, ze cz esc sta la obrotnicy posiada w tylnej stronie uko- sne sci ecie powierzchni dolnej, zbie zne ku ty lowi powierzchni górnej, ograniczone po bokach piono- wymi ramionami o wewn etrznym prze swicie zbli zonym do szerokosci tunelu dla podawarki zgrzeb lo- wej, wyznaczonego pionowymi wspornikami ramy g lównej kombajnu chodnikowego. Pionowe ramiona na swych zewn etrznych, bocznych stronach posiadaj a uchwyty do przegubowego mocowania si lowni- ków obrotu czesci ruchomej obrotnicy w p laszczy znie poziomej. Korzystnym jest, gdy pionowe ramiona cz esci sta lej obrotnicy osadzone s a w odpowiadaj acych im kszta ltowych wyci eciach przedniej cz esci pionowych wsporników ramy g lównej i s a po laczone z nimi dodatkowo za pomoc a srub. Najlepiej jest, je sli prze swit pomi edzy wewn etrznymi powierzchniami pionowych ramion cz esci stalej obrotnicy jest wi ekszy od szeroko sci zewn etrznej podawarki zgrzeb lowej przechodz acej przez tunel mi edzy pionowymi wspornikami ramy g lównej kombajnu chodnikowego. Pozadanym jest tak ze, gdy blacha uko sna sci ecia cz esci sta lej obrotnicy nachylona jest do p laszczyzny poziomej prostopad lej do osi obrotu cz esci ruchomej tej obrotnicy pod k atem a nie mniej- szym od najwi ekszej warto sci k ata ß nachylenia trasy podawarki zgrzeb lowej do tej p laszczyzny po- ziomej. Zasadnicz a zalet a konstrukcji obrotnicy wed lug wzoru u zytkowego jest to, ze dzi eki uko snemu sci eciu dolnej powierzchni cz esci sta lej obrotnicy utworzone jest miejsce dla prostoliniowego u lozenia podawarki zgrzeb lowej. Samo kszta ltowe mocowanie cz esci sta lej ze wspornikami ramy g lównej umo zliwia zdecydowanie korzystniejszy rozk lad si l przenoszonych z obrotnicy na korpus kombajnu chodnikowego, co czyni to polaczenie bardziej pewnym ruchowo i poprawia jego zywotnosc nawet w warunkach pracy kombajnu chodnikowego w ska lach o du zej twardo sci. Nie bez znaczenia jest równie z to, ze cel wzoru u zytkowego zosta l osi agni ety stosunkowo prostymi srodkami technicznymi, przy minimalnych kosztach wytwarzania. Wzór u zytkowy zosta l bli zej obja sniony na rysunku, gdzie fig. 1 przedstawia kombajn chodniko- wy w uproszczonym widoku bocznym z cz esciowym przekrojem pionowym przez obrotnic e, fig. 2 - obrotnic e w widoku perspektywicznym na doln a powierzchni e, fig. 3 - obrotnic e i fragment ramy g lów-PL 64 554 Y1 3 nej w widoku perspektywicznym od ty lu, a fig. 4 - obrotnic e i fragment ramy g lównej w widoku per- spektywicznym od do lu. Kombajn chodnikowy 1 obejmuje podwozie 2, na którym osadzony jest korpus 3 z po laczon a z nim ladowark a 4 oraz podawark a zgrzeb low a 5 o trasie prostoliniowej. Korpus 3 od góry wyposa zo- ny jest w ram e g lówn a 6 z dwoma równoleg lymi, pionowymi wspornikami 7. Do pionowych wsporni- ków 7 zamocowana jest obrotnica 8, na jednym ko ncu której osadzony jest przegubowo w p laszczy z- nie pionowej, za pomoc a sworzni 9 i uch 10 wysi egnik 11 wyposa zony na ko ncu w organ urabiaj acy 12. Sworznie 9 i ucha 10 zlokalizowane s a na cz esci ruchomej 13 obrotnicy 8, która po laczon a jest z cz escia stala 14 obrotnicy 8 za pomoc a pionowego sworznia 15, umo zliwiaj acego wychy ly w p lasz- czy znie poziomej cz esci ruchomej 13 wzgl edem cz esci sta lej 14. Do sterowania cz esci ruchomej 13 s lu za si lowniki hydrauliczne 16, natomiast do podnoszenia wysi egnika 11 w p laszczy znie pionowej s lu za si lowniki hydrauliczne 17. Obrotnica 8 posiada dwa równoleg le ramiona 18, które wchodz a kszta ltowo w wyci ecia 19 wykonane w pionowych wspornikach 7 ramy g lównej 6 i s a z ni a po laczone za pomoc a z laczy srubowych, wchodz acych w otwory 20, 21. Prze swit S pomi edzy wewn etrznymi powierzchniami ramion 18 jest wi ekszy od szeroko sci podawarki zgrzeb lowej 5. Ramiona 18 na swych zewn etrznych, bocznych stronach 22 posiadaj a uchwyty 23 do mocowania si lowników hydraulicznych 16, które pracuj a w uk ladzie przemiennym, a wi ec gdy jeden jest wysuwany, drugi odpowiednio zmniejsza sw a d lugosc. W tylnym ko ncu cz esci sta lej 14 obrotnica 8 posiada uko sne sciecie 24 swej dolnej powierzchni 25, zbie zne ku górnej powierzchni 26, nachylone pod k atem a do p laszczyzny po- ziomej, prostopad lej do osi sworznia 15 lacz acego cz es c stala 14 z cz esci a ruchom a 13 obrotnicy 8, które powi eksza przestrze n tunelu 27, gdzie umieszczona jest podawarka zgrzeb lowa 5. Dzi eki temu uko snemu scieciu 24 podawarka zgrzeb lowa mo ze mie c tras e prostoliniow a o nachyleniu ß do p lasz- czyzny poziomej prostopad lej do osi pionowego sworznia 15. PL PL