PL 72 528 Y1 2 Opis wzoru Wzór uzytkowy ogólnie dotyczy zmniejszenia poziomu halasu i drgan w walach Cardana stoso- wanych w pojazdach. Wzór uzytkowy dotyczy tlumika halasu umieszczonego w rurze walu Cardana i redukuje poziom halasu oraz drgan pochodzacych od walu Cardana. Wal Cardana przenosi w pojazdach ruch obrotowy i moment obrotowy wytworzony w skrzyni biegów na mechanizm róznicowy. Gdy wal Cardana realizuje te funkcje wystepuje halas i drgania. W celu obnizenia poziomu halasu i drgan stosuje sie rózne tlumiki halasu usytuowane w rurze walu Cardana zawierajacej elementy tego walu. W stanie dotychczasowym stosuje sie takze w rurze walu Cardana tlumiki halasu wykonane z tek- tury. Zmniejszenie poziomu halasu i drgan jest niewystarczajace a w czasie montazu i skladowania tekturowych tlumików halasu napotyka sie pewne problemy. Proces montazu jest czasochlonny przy produkcji seryjnej z uwagi na twardosc tektury. Jednoczesnie, gdy tekturowy tlumik halasu umieszcza sie w stalowej rurze walu Cardana moze dojsc do odksztalcen tektury i takie odksztalcenia powoduja straty materialu. Z drugiej strony, tekturowy tlumik halasu moze ulec uszkodzeniu wskutek oddzialywania warunków pogodowych w toku transportu i skladowania. Na kartonowe tlumiki halasu niekorzystny wplyw wywieraja czynniki zewnetrzne takie jak: wilgoc, deszcz i snieg. W czasie montazu tekturowy tlumik halasu moze doznac uszkodzen wskutek oddzialywania cie- pla i oleju w procesie spawania i kucia. Istnieje ryzyko zapalenia sie tektury podczas spawania, jezeli nie prowadzi sie tego procesu przy zachowaniu stosownej odleglosci od tektury. W zwiazku z tym, opracowuje sie tlumiki halasu umieszczane w rurze walu Cardana. Zatem ist- nieje potrzeba opracowywania nowych konstrukcji, które usuwalyby niekorzystne cechy aktualnych za- stosowan wyszczególnione ponizej: ? problemy w procesie montazu, ? niekorzystna charakterystyka halasu i drgan (NVH), ? oddzialywanie temperatury, wilgoci i warunków pogodowych, ? wplyw operacji produkcyjnych i odksztalcenia. Niniejszy wzór uzytkowy dotyczy polimerowego tlumika halasu spelniajacego wyzej wymienione wymagania i usuwajacego istniejace niekorzystne zjawiska takie jak: ? problemy w procesie montazu, ? niekorzystna charakterystyka tlumienia, ? oddzialywanie temperatury, wilgoci i warunków pogodowych, ? wplyw operacji produkcyjnych i odksztalcenia. Korzystnymi cechami niniejszego wzoru uzytkowego jest zapewnienie lekkiej, elastycznej i taniej konstrukcji zmniejszajacej poziom halasu i drgan wywolywanych przez wal Cardana. Innymi korzystnymi cechami rzeczonej konstrukcji jest stworzenie tlumika halasu odpornego na cieplo, wilgoc i warunki pogodowe. W ten sposób bedzie mozna rozwiazac istniejace problemy napoty- kane w czasie skladowania i transportu korzystajac z nowego tlumika halasu (1). Rzeczony tlumik ha- lasu (1) bedacy przedmiotem niniejszego wzoru uzytkowego jest elastyczny i zapobiega wystepowaniu odksztalcen w toku procesu montazowego. Ponadto kolejnymi korzystnymi cechami wzoru uzytkowego jest wyeliminowanie problemów na- potykanych w toku produkcji i montazu. Nowy tlumik nie doznaje uszczerbku wskutek oddzialywania ciepla w procesie spawania. Aby mozna bylo osiagnac wszystkie korzysci, w rurze walu Cardana umieszcza sie tlumik halasu wykonany z polimerowej pianki lepko sprezystej. Zaleta obecnego wzoru uzytkowego jest zmniejszenie poziomu halasu i wibracji pochodzacych z walu Cardana. Konstrukcyjne i charakterystyczne cechy, oraz wszystkie korzysci wynikajace z tego wzoru uzyt- kowego stana sie bardziej zrozumiale, dzieki rysunkom podanym w szczególowym opisie w którym za- pisano do nich odnosniki. Z tego powodu oceny nalezy dokonac rozpatrujac owe rysunki i szczególowe wyjasnienia. Aby mozna bylo zrozumiec korzysci jakie daje obecny wzór uzytkowy i jego dodatkowe elementy, nalezy dokonac jego oceny wraz z ponizej wyjasnionymi rysunkami. Rysunek 1 to przekrój przedni rzeczonego tlumika halasu bedacego przedmiotem wzoru uzytko- wego; PL 72 528 Y1 3 Rysunek 2 to widok przekroju bocznego tlumika halasu wedlug wzoru uzytkowego; Rysunek 3 to przedni dwuwymiarowy widok tlumika halasu z tuleja ceowa. Rysunek 4 to widok przekroju bocznego tlumika halasu z walem Cardana. ODNOSNIKI/NUMERY REFERENCYJNE 1. Tlumik halasu 1.1 Przeswit 2. Rura walu Cardana Wzór uzytkowy dotyczy tlumika halasu (1) posiadajacego zamknieta tuleje i/lub ceownik z prze- switem (1.1) umieszczony w rurze walu Cardana (2), obnizajacy poziom halasu i drgan pochodzacych od walu Cardana. Nowy tlumik halasu (1) montuje sie w taki sposób, aby nie wirowal/nie obracal sie w rurze walu. Na rysunku 1 tlumik halasu (1) posiada ksztaltownik w postaci zamknietej tulei a na rysunku 3 tlumik halasu (1) posiada tuleje ceowa z przeswitem (1.1). Grubosc scianki tlumika halasu (1) zostala okre- slona na podstawie badan akustycznych. Na rysunku 2 pokazano przekroje boczne nowego tlumika halasu (1). Dwuwymiarowy widok nowego tlumika halasu (1) posiadajacego tuleje ceowa z przeswitem (1.1) zilustrowano na rysunku 3. Tlumik halasu (1) posiada przeswit (1.1) w przypadku, gdy ma tuleje ceowa. Ów przeswit (1.1) zapewnia latwosc montazu. Z uwagi na duze tolerancje materialu polimerowego moga wystapic odchylenia w srednicy jezeli material jest skladowany w niewlasciwych warunkach (zbyt wy- soka lub zbyt niska temperatura). Owe odchylenia sa bardzo waznym kryterium dla tlumika halasu, który nie ma sie obracac w obrebie walu Cardana. Trudnosci te przezwyciezono przy pomocy uprzednio wzmiankowanego przeswitu (1.1) i/lub zastosowania ceowej tulei przy czym owa ceowa tuleje uzyskuje sie poprzez wziecie stosownych wycinków z tulei zamknietej. Tlumik halasu (1) nie powinien sie poru- szac w obrebie walu Cardana; musi byc odpowiednio ciasny. Pomiedzy tuleja walu Cardana (2) a tlu- mikiem halasu (1) nie ma przeswitu widzianego w przypadku tulei ceowych zilustrowanych na rysunku 3. Z chwila, gdy tlumik halasu zostanie umieszczony w rurze walu Cardana (2), przeswit (1.1) daje korzysci w procesie montazu jak wyeliminowanie skutków róznic w srednicy wskutek niewlasciwych warunków skladowania. W porównaniu do aktualnego stanu techniki, nowy tlumik halasu (1) posiada nizej wymienione zalety: ? jest lzejszy, ? posiada lepsza charakterystyke tlumienia halasu, ? jest elastyczny, trwaly i bardziej praktyczny na etapie produkcji masowej, ? warunki skladowania i transportu nie maja nan niekorzystnego wplywu. Wyniki prób akustycznych dla walu Cardana przeprowadzone z uzyciem nowego tlumika halasu (1) oraz aktualnie uzywanych tlumików halasu podano na ponizszych wykresach. Podano wyniki po- ziomu cisnienia akustycznego (dB) pomierzone przy róznych predkosciach (liczbie obrotów). Jak widac z histogramu pokazujacego poziom cisnienia akustycznego (SPL) w zaleznosci od liczby obrotów (rpm), nowy tlumik halasu (1) daje najnizsze wyniki poziomu cisnienia akustycznego przy róznych predko- sciach. Niebieski slupek ukazuje wynik pomiaru halasu dla nowego tlumika halasu (1) bedacego przed- miotem naszego wzoru uzytkowego. Inne wyniki pomiarów uzyskano badajac tlumiki halasu wykonane z odmiennych materialów, z wlaczeniem tektury oraz tlumików zawierajacych PUR, stosowanych w branzy, podczas umieszczania ich w rurze walu Cardana (2). Próby prowadzono dla wszystkich tlu- mików w tych samych warunkach a jedyna zmienna byl rodzaj uzytego materialu. PL 72 528 Y1 4 Ponizszy wykres podaje wyniki FRF uzyskane z pomiarów akustycznych. Wyniki FRF stanowia wykres ukazujacy poziom cisnienia akustycznego (dB) w zaleznosci od czestotliwosci dla tlumika halasu (1) i alternatywnych tlumików halasu. Tlumik halasu (1) stanowi powazne ulepszenie i gwarantuje zadowolenie klienta jesli chodzi o charakterystyke halasu i drgan (NVH) dla walu Cardana w duzych ciezarówkach (ATA) i lekkich po- jazdach uzytkowych (HTA). Ponadto tlumik halasu (1) jest przeznaczony do produkcji: ? mozna go zamontowac recznie bez jakiejkolwiek potrzeby zainwestowania w specjalne stano- wisko, ? gwarantuje on latwosc montazu dajac korzysci wynikajace z okresu trwania czynnosci monta- zowych i zmniejszenia nakladów na robocizne. Z drugiej strony, dla przemyslu motoryzacyjnego jest rzecza wazna by zmniejszac aktualna wage pojazdów. Opracowany przez nas tlumik halasu (1) jest korzystny takze z punktu widzenia wagi. Tlumiki wykonane z tektury i pianki poliuretanowej o tych samych wymiarach co nowy tlumik halasu (1) sa ciez- sze. Rzeczony wzór uzytkowy zapewnia polimerowy tlumik halasu zmniejszajacy ciezar walu napedo- wego przez co przyczynia sie do obnizki ciezaru danego pojazdu. Rzeczony tlumik halasu (1) bedacy przedmiotem tego wzoru uzytkowego: PL 72 528 Y1 ? posiada dobre wlasciwosci takie jak: niska gestosc, elastycznosc, male przewodnictwo cieplne, wysoka odpornosc na dyfuzje pary wodnej, wysoka udarnosc; ? wytwarza sie go w drodze wytlaczania pianki polietylenowej i posiadajacej strukture zamknie- tych komórek; ? pianke polietylenowa o zamknietych komórkach uzyskano przez stworzenie wyzszych wlasci- wosci tlumiacych przy optymalnej gestosci; ? halas i drgania zostaja uwiezione w zamknietych porach pianki polietylenowej o zamknietych komórkach, co zmniejsza amplitude drgan; ? pianka polietylenowa o zamknietych komórkach pochlania drgania zapobiegajac halasowi i uda- rom dzwiekowym jak to widac na wykresach; ? z uwagi na zamknieta strukture komórkowa urzadzenie wykazuje wielka odpornosc na dyfuzje pary; ? nie zawiera toksycznych gazów, metali chemicznie obojetnych i ciezkich takich jak olów, rtec ani gazów takich jak CFC i HCFC. Urzadzenie jest przyjazne dla srodowiska; ? charakteryzuje sie wysoka udarnoscia; nie ulega trwalym odksztalceniom; ? tlumiki halasu wykonane z pianki polietylenowej o zamknietych komórkach sa niepalne oraz trwale, niezawodne, ekonomiczne i latwe w uzyciu; ? dzialaja w calkiem szerokim zakresie temperatur roboczych; ? charakteryzuja sie wysoka elastycznoscia i lekkoscia; sa latwe w uzyciu i szybkie w montazu. PL PL PL