Opis wzoru Przedmiotem wzoru uzytkowego jest heliostat sferyczny do stosowania w gospodarstwach do- mowych i przestrzeniach komercyjnych w celu doswietlenia swiatlem naturalnym wybranych obszarów pomieszczen oraz roslin. Znany jest z polskiego opisu zgloszeniowego PL418027 heliostat sferyczny zawierajacy sfe- ryczna przezroczysta obudowe, w której zamocowane jest trwale plaskie zwierciadlo o zarysie kolowym. Sferyczna obudowa posadowiona jest w gniezdzie nieruchomej podstawy odpowiadajacym ksztaltowi sferycznej obudowy. Pomiedzy powierzchnia gniazda podstawy a sferyczna obudowa znajduje sie szczelina wypelniana plynem doprowadzanym przez przewód lub przewody w podstawie, które stano- wia glówny mechanizm napedowy sferycznej obudowy. Na powierzchni wewnetrznej ruchomej, sferycz- nej obudowy umieszczony jest element ruchomy sluzacy jako dodatkowy element wspomagajacy obrót sferycznej obudowy wzgledem osi pionowej i poziomej. Znany jest z angielskiego opisu zgloszeniowego wynalazku GB1562912A automatyczny heliostat sferyczny posiadajacy przezroczysta sferyczna obudowe z zamocowanym w jej wnetrzu ukladem op- tycznym do odbijania swiatla. Wewnatrz sferycznej obudowy znajduje sie element magnetyczny, który wraz z magnesem stalym, na którego plaskiej powierzchni umieszczona jest sferyczna obudowa, umoz- liwia uzyskanie polaczenia magnetycznego w celu wywolania ruchu obrotowego umozliwiajacego usta- wienie ukladu w odpowiedniej pozycji do kierunku padania strumienia swiatla slonecznego. Znany jest z amerykanskiego opisu zgloszeniowego wynalazku US4195905A automatyczny dwu- osiowy mechanizm sledzenia slonca dla urzadzen wykorzystujacych energie sloneczna. Automatyczny dwuosiowy mechanizm sledzenia slonca dla urzadzen wykorzystujacych energie sloneczna posiada elementy do ciaglego ustawiania wzgledem slonca, którymi sa wal biegunowy, dysk deklinacyjny i kon- strukcja wsporcza. Wal biegunowy zorientowany jest z jego osia podluzna równolegla do osi obrotu ziemi, przy czym wal biegunowy ma srodki do obracania w swoim wsporniku lozyskowym. Dysk dekli- nacyjny polaczony jest obrotowo z walem biegunowym i zorientowany z jego powierzchniami plaskimi nachylonymi wzgledem osi biegunowej, przy czym dysk deklinacyjny ma srodki do obracania sie wzgle- dem walu biegunowego. Konstrukcja wsporcza jest polaczona obrotowo za pomoca ramienia konstruk- cji z walem biegunowym, a ramie konstrukcji ma ruchomy kontakt z powierzchnia lub powierzchniami dysku deklinacyjnego. Celem wzoru uzytkowego jest opracowanie niezawodnej konstrukcji niewielkiego urzadzenia umoz- liwiajacego odbijanie swiatla slonecznego w doswietlany obszar w postaci pionowego pasa, charaktery- zujacego sie relatywnie niskim zapotrzebowaniem na energie elektryczna potrzebna do jego pracy. Istota heliostatu sferycznego posiadajacego przezroczysta obudowe o ksztalcie sferycznym, we- wnatrz której zamocowane jest zwierciadlo plaskie w plaszczyznie przechodzacej przez srodek sfery oraz magnetyczny element mocujacy do obrotowego polaczenia obudowy z podstawa heliostatu zawie- rajaca mechanizm napedowy i magnes trwaly, polega na tym, ze mechanizm napedowy stanowi me- chanizm zegara wskazówkowego, który na swoim obrotowym trzpieniu ma magnes trwaly w ksztalcie graniastoslupa o podstawie prostokatnej zamocowany w miejscu jego srodka symetrii. Pomiedzy ma- gnesem trwalym a mechanizmem zegara wskazówkowego zamocowany jest ekran pola magnetycz- nego, natomiast jako magnetyczny element mocujacy do obrotowego polaczenia obudowy z podstawa heliostatu zastosowano magnes trwaly o ksztalcie graniastoslupa o podstawie prostokatnej umiesz- czony w ochronnej obudowie nieferromagnetycznej, który usytuowany jest naprzeciw magnesu trwalego mechanizmu napedowego. Zastosowanie heliostatu sferycznego wedlug wzoru uzytkowego zapewnia doswietlenie wybra- nych obszarów przestrzeni w postaci pionowych pasów umozliwiajace znaczne poprawienie w nich komfortu pracy lub wypoczynku ludzi, ponadto doswietlenie swiatlem naturalnym korzystnie dziala na rozwój roslin potrzebujacych mocnego strumienia swiatla. Heliostat sferyczny cechuje sie prosta i niezawodna konstrukcja, a dzieki zastosowaniu polaczenia magnetycznego pomiedzy obudowa a pod- stawa oraz mechanizmu napedowego w postaci mechanizmu zegara wskazówkowego z ukladem zasi- lajaco-sterujacym mozliwe bylo znaczne zredukowanie zapotrzebowania energetycznego urzadzenia do prawidlowego dzialania heliostatu. Przedmiot wzoru uzytkowego jest uwidoczniony na zalaczonym rysunku, na którym fig. 1 przed- stawia schematycznie heliostat sferyczny w przekroju podluznym, fig. 2 – fragment polaczenia obudowy heliostatu z podstawa w przekroju podluznym, fig. 3 – podstawa heliostatu w przekroju poprzecznym, a fig. 4 – obudowa heliostatu w przekroju poprzecznym Heliostat sferyczny ma przezroczysta obudowe 1 o ksztalcie sferycznym polaczona magnetycz- nie z podstawa 2 heliostatu, która posiada plaska powierzchnie styku z obudowa 1 heliostatu, a w prze- kroju podluznym ma zarys wewnetrzny zblizony do prostokata. W obudowie 1 heliostatu znajduje sie zwierciadlo plaskie 3 o zarysie okraglym zamocowane trwale w plaszczyznie przechodzacej przez srodek sfery obudowy 1 heliostatu. Na wewnetrznej powierzchni obudowy 1 heliostatu umieszczony jest swobodnie magnetyczny element mocujacy 4 umozliwiajacy rozlaczne polaczenie ruchowe z podstawa 2 heliostatu. Magnetycznym elementem mo- cujacym 4 jest magnes trwaly 5 w postaci magnesu neodymowego o ksztalcie graniastoslupa o podsta- wie prostokatnej umieszczony w ochronnej obudowie nieferromagnetycznej 6. Spód ochronnej obudowy nieferromagnetycznej 6 przylega do powierzchni wewnetrznej obudowy 1 heliostatu, a jej zarys we- wnetrzny w przekroju poprzecznym ma ksztalt prostokatny. Wewnatrz podstawy 2 heliostatu znajduje sie mechanizm napedowy 7, w postaci mechanizmu zegara wskazówkowego, którego obrotowy trzpien 8 zwrócony jest swym koncem w strone plaskiej powierzchni styku podstawy 2 heliostatu. Na obrotowym trzpieniu 8 mechanizmu zegara wskazówko- wego osadzony jest magnes trwaly 9 w postaci magnesu neodymowego w ksztalcie graniastoslupa o podstawie prostokatnej zamocowany w miejscu jego srodka symetrii. Pomiedzy osadzonym na obrotowym trzpieniu 8 magnesem trwalym 9 a usytuowanym naprzeciw niego magnesem trwalym 5 magnetycz- nego elementu mocujacego 4 znajdujacego sie w obudowie 1 heliostatu tworzy sie polaczenie magne- tyczne. Polaczenie magnetyczne w wyniku obrotu magnetycznego elementu mocujacego 4 wywolanego przez ruch obrotowego trzpienia 8 z magnesem trwalym 9 powoduje obrót zamocowanego w obudowie 1 heliostatu zwierciadla plaskiego 3. Obrót obudowy 1 heliostatu jest mozliwy na skutek wystepowania sily tarcia pomiedzy wewnetrzna powierzchnia obudowy 1 a spodem ochronnej obudowy nieferroma- gnetycznej 6 magnetycznego elementu mocujacego 4. Ruch obrotu obudowy 1 heliostatu jest jednoo- siowy, a os obrotu jest pod katem prostym do powierzchni ziemi i przechodzi przez srodek geometryczny obudowy 1 o ksztalcie sferycznym. Podstawa 2 heliostatu posiada ekran pola magnetycznego 10 wykonany z materialu ferromagne- tycznego zamocowany do obrotowego trzpienia 8 za pomoca kolnierzowych nakretek stabilizacyj- nych 11. Ekran pola magnetycznego 10 znajduje sie pomiedzy magnesem trwalym 9 osadzonym na koncu obrotowego trzpienia 8, a mechanizmem zegara wskazówkowego. Obrotowy trzpien 8 wpro- wadzany jest w ruch obrotowy pod wplywem podania zasilania na mechanizm zegara wskazówkowego przez uklad zasilajaco-sterujacy 12 umieszczony wewnatrz podstawy 2 heliostatu od strony jej spodu. Uklad zasilajaco-sterujacy 12 podaje zasilanie do mechanizmu zegara wskazówkowego w trybie modulacji szerokosci impulsu w taki sposób, ze obrotowy trzpien 8 dokonuje obrotu wokól swojej osi z predkoscia katowa równa polowie predkosci katowej ruchu obrotowego ziemi dla czesci doby, w której panuje mozliwie najdluzszy dzien oraz równy wielokrotnosci predkosci katowej ruchu obrotowego ziemi dla czesci dobry, w której panuje mozliwie najkrótsza noc, w takim podziale czasu, aby po pelnej dobie zwierciadlo plaskie 3 zamocowane wewnatrz obudowy 1 heliostatu znalazlo sie w tym samym polozeniu co doba wczesniej. PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL