Urzadzenie do filetowania ryb Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do file¬ towania ryb takich jak dorsz, halibut, lupach i tak dalej.Znane jest urzadzenie do filetowania ryb, w któ¬ rym ryba po uprzednim pozbawieniu glowy i wy¬ patroszeniu, umieszczana jest grzbietem do góry, na wsunietej do jej wnetrza podkladce. Podkladka wraz z ryba przemieszczana jest nastepnie pod obracajacymi sie nozami, z których pierwsze wy¬ konuja naciec grzbietu po obydwu stronach kre¬ goslupa, nastepne oddzielaja filety w obszarze od ogona do jamy brzusznej, dalsze noze dokonuja ciec oddzielajacych filety w strefie jamy brzusz¬ nej, zas ostatnia para nozy oddziela filety od ka¬ dluba.Urzadzenie zaopatrzone jest w przenosnik ta¬ smowy do odprowadzania oddzielonych filetów.Noze którymi dokonywane sa naciecia grzbietu, oraz oddzielenie filetów od kadluba, umieszczone sa na koncu przegubowo zamontowanego ramienia, którego ruch sterowany jest za pomoca krzywek w celu regulowania glebokosci ciec, przy czym profil krzywek dobierany jest zaleznie od ksztaltu ryby, w funkcji zmian jej grubosci pomiedzy glo¬ wa a ogonem.Urzadzenie to ma szereg niedogodnosci. Ustale¬ nie ryby we wlasciwym polozeniu wymaga dlu¬ giego okresu czasu, a ponadto podkladka nie utrzy¬ muje ryby we wlasciwej pozycji, co pociaga za soba bledy w usytuowaniu poszczególnych ciec, 10 15 20 25 30 oraz miazdzenie miesa ryby podczas filetowania.Wymagana jest selekcja ryb pod wzgledem wiel¬ kosci i ksztaltu, w celu unikniecia czestych prze¬ stawien urzadzenia, zwlaszcza wymiany krzywek.Poza tym urzadzenie wykazuje bardzo niska wy¬ dajnosc co miedzy innymi wynika z faktu, ze ry¬ by, niezaleznie od swojej dlugosci, musza byc na tych urzadzeniach rozmieszczane w równomier¬ nych odstepach.Celem wynalazku jest unikniecie wymienionych niedogodnosci.Zadaniem wynalazku jest opracowanie urzadze¬ nia do filetowania ryb, które pracuje sprawnie i wydajnie nawet przy róznej wielkosci filetowa¬ nych ryb.Zadanie to osiagniete zostalo w urzadzeniu we¬ dlug wynalazku zawierajacym stól do zasilania rybami, zespól do rozcinania wzdluznego kazdej ryby po obydwu stronach jej grzbietu oraz prze¬ nosnik do usuwania filetów, w ten sposób, ze urzadzenie zawiera umieszczone kolejno w kierun¬ ku przesuwu ryb, pokrywe usytuowana powyzej stolu do zasilania rybami, nachylona do dolu w kierunku przesuwu ryb i zamocowana górnym koncem na poprzecznej osi poziomej, dwie pary napedzanych kól stozkowych górnych i dolnych o osiach pionowych, pierwsza pare pierscieniowych nozy górnych i dolnych, jedna pare wzdluznych prowadnic górnych i dolnych umieszczonych za dwoma pierwszymi parami nozy, przy czym pro- 801553 80155 4 wadnice sa umieszczone na przedluzeniu nozy, ponadto urzadzenie ma druga pare pierscienio¬ wych nozy. górnych zmontowanych obrotowo na dzwigni zamocowanej na poprzecznej osi poziomej i polaczonej z elektromagnesem wlaczanym przez normalnie otwarty styk wylacznika, druga pare pierscieniowych nozy dolnych umieszczonych poni¬ zej pary nozy, dwa lancuchy przenosnikowy górny i dolny, nachylone do dolu w kierunku przesuwu ryb, zaopatrzone w kolce i umieszczone miedzy prowadnicami i miedzy przenosnikami, trzecia pa¬ re nozy pionowych umieszczonych miedzy dwoma przenosnikami, przy czym lancuchy sa usytuowa¬ ne miedzy nozami, oraz srodki do napedu kól stoz¬ kowych, lancuchów praz przenosników.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku z boku, fig. 2 — urzadzenie w- przekroju wzdluz linii IT — II ozna¬ czonej na fig. 1, fig. 3 — urzadzenie w przekroju wzdluz linii III — III oznaczonej na fig. 1\, fig. 4 — urzadzenie w przekroju wzdluz linii IV — IV oznaczonej na fig. 1, fig. 5 — urzadzenie w prze¬ kroju linii V — V oznaczonej na fig. 1, fig. 6 — urzadzenie sterujace zespolem nozy odcinajacych ogon, w widoku z boku.Urzadzenie zawiera podstawe 1 (fig. 1) zaopa¬ trzona na jednym koncu w nachylony nieco do dolu w kierunku srodka urzadzenia stól 16, na którym sa umieszczane recznie ryby. Na drugim koncu podstawy 1 sa umieszczone dwa przenosni¬ ki tasmowe 26, za pomoca których sa usuwane filety.Stól 16 (fig. 2) ma w przekroju poprzecznym ksztalt litery „V" o kacie rozchylenia ramion bli¬ skim 180°. W srodku stolu znajduje sie wzdluzny rowek 16'. Powyzej stolu 16 jest umieszczona po¬ krywa 17, osadzona górnym koncem obrotowo na poziomej osi l',7a polaczonej z ramieniem 28 (fig. 6) zaopatrzonym w wylacznik rteciowy 29. Pokry¬ wa 17 ma w przekroju poprzecznym ksztalt od¬ wróconej litery „V". Wspomniana pokrywa jest nachylona do dolu w kierunku przesuwania sie ryby i ma na swym koncu rozciecie w które wprowadzana jest ryba.Obok stolu 16 i pokrywy 17 sa umieszczone gór¬ ne widelki centrujace 20 oraz para górnych kól stozkowych 19, zbieznych w kierunku do dolu i para dolnych kól stozkowych 18 zbieznych ku górze, o osiach pionowych i powierzchniach row¬ kowych lub zaopatrzonych w wystepy. Te kola, napedzane za pomoca ukladu napedowego nie po¬ kazanego na rysunku, ograniczaja miedzy soba przestrzen, w której przechodza ryby, (fig. 3).Za kolami 18, 19 sa umieszczone dwie prowad¬ nice boczne 21 oraz dwie pary krazkowych nozy dolnych 7 i górnych 8, napedzanych wokól osi poziomych. Obydwa noze kazdej pary sa umiesz¬ czone blisko siebie, w celu wykonania podluznych naciec po obydwu stronach grzbietu ryby. Wo¬ dzik 22 jest umieszczony na wprost dwóch nozy dolnych 7.Za nozami 7, 8 i na ich przedluzeniu sa umiesz¬ czone dwie pary prowadnic wzdluznych dolnych 25 l górnych 24, przy czym dwie prowadnice dolne 25 sa dluzsze od prowadnic górnych 24 i sa umiesz¬ czone powyzej przenosnika tasmowego 26. Pro¬ wadnice 24, 25 leza na przedluzeniu nozy 7, 8.Za nozami 7, 8 sa równiez umieszczone dwa 5 obrotowe bebny 23 o osiach pionowych. Obydwa bebny sa zaopatrzone w kolce umieszczone na po¬ wierzchniach bocznych.Za bebnami 23 jest umieszczona para napedza¬ nych pierscieniowych nozy 10 o osiach poziomych.Dwa górne 9 sa zmontowane obrotowo na dzwigni 30 (fig. 6) osadzonej na osi 30a i sterowanej elek¬ tromagnesem 45 polaczonym z przelacznikiem rteciowym 29.Za nozami 9, 10 sa umieszczone dwa lancuchy przenosnikowe górny 12 i dolny 15, nachylone do dolu w kierunku przesuwania sie ryb. Lancuchy zaopatrzone w kolce, sa umieszczone odpowiednio miedzy prowadnicami górnymi 24 i dolnymi 25.Obydwa lancuchy 12, 15 sa umieszczone miedzy czesciami dolnych dwóch napedzanych nozy kraz¬ kowych 11 o poziomej osi. Lancuchy 12, 15 i oby¬ dwa noze 11 sa umieszczone miedzy dwoma prze¬ nosnikami tasmowymi 26. Kanal 46 do usuwania kregoslupa usytuowany jest ponizej dolnych za¬ konczen obydwu lancuchów 12, 15. Na przedluze¬ niu konców prowadnic górnych jest umieszczony wodzik 47.Dzialanie urzadzenia jest nastepujace.Po usunieciu glowy ryby ukladana jest grzebie- tem do dolu i ogonem do przodu na stole 16.Rowek wzdluzny 16' stolu ulatwia centrowanie ogona i pletwy grzbietowej. W tym polozeniu ryba wpychana jest recznie pod pokrywe 17, która cen¬ truje ogon i pletwy brzuszne. Nastepnie, ryba w tym polozeniu jest przesuwana za pomoca kól stozkowych 19, 18 pod widelki 20, które poprawia¬ ja centrowanie pletw brzusznych, oraz miedzy dwie prowadnice 21, które naprowadzaja rybe miedzy dwie pary nozy 7, 8. Wodzik 22 kieruje pletwy grzbietowe miedzy noze dolne 7.Dwie pary nozy 7, 8 wykonuja cztery naciecia wzdluzne w ciele ryby, w tym dwa po obu stro¬ nach pletwy grzebietowej i dwa po stronie prze¬ ciwnej ryby. W te naciecia sa wprowadzone, wskutek dalszego przesuniecia ryby, prowadnice górne 24 i dolne 25 umieszczone na przedluzeniu nozy. Nastepnie zaczynaja dzialac noze 9, 10. Usta¬ lenie ich polozenia uzyskuje sie przez przesuwanie ryby, która unosi swoim korpusem pokrywe 17.Pokrywa obraca sie na osi 17a polaczonej z ra¬ mieniem 28, które podnosi wylacznik 29, który za¬ wiera styki i wlacza elektromagnes 45. Rdzen elektromagnesu przesuwa dzwignie 30 sterujaca para nozy górnych 9 opuszczajac ja w kierunku prowadnic dolnych 25, miedzy noze dolne 10, któ¬ re odcinaja filety od ogona. Dwa bebny 23 prze¬ mieszczaja rybe az do lancuchów 12, 15, których kolce wbijaja sie w kregoslup ryby i przeciagaja rybe do nastepnych nozy 11.Lancuchy 12, 15 sa zmontowane tak, ze konce kolców tworza wolna przestrzen o szerokosci 10 mm, w która wchodza kregi kregoslupa i z któ¬ rej sa nastepnie przesuwane do dolu az do dol¬ nych prowadnic 25 tak, ze filety latwo oddzielaja sie od kregów. 20 25 30 35 40 45 50 55 6080155 6 Nachylenie przenosników lancuchowych dobrane zostalo w ten sposób, aby boki filetów przylegaly do górnych prowadnic 24 i aby kregoslup zostal odciety przez noze 11 przy jak najmniejszych stratach filetów. W czasie tego odcinania oba file¬ ty trzymane sa mocno przez wodzik 47. Z chwila oddzielenia obu boków, oba filety zostaja odla¬ czone od kregoslupa i za pomoca przenosnika ta¬ smowego 26 usuwane sa z urzadzenia, zas krego¬ slup spada do kanalu 46.Podstawa 1 urzadzenia wykonana z blachy sta¬ lowej jest uzebrowana i spawana. Posiada ponad¬ to dwie skrzynie, w których umieszczone sa silni¬ ki i przekladnie napedowe. Wspomniane skrzynie zapewniaja calemu urzadzeniu konieczna sztyw¬ nosc.Urzadzenie wedlug wynalazku ma szereg zalet, a mianowicie: ustawia, centruje oraz nacina auto¬ matycznie kazda rybe niezaleznie od jej wielkosci, wykorzystuje kregi srodkowej czesci kregoslupa jako os nacinania ryby, filetuje ryby na przyklad o wielkosci 1—3 kg bez koniecznosci wprowadza¬ nia jakichkolwiek zmian lub nastawien, kazda ry¬ ba w czasie przejscia przez urzadzenie sama okre¬ sla polozenie prowadnic stozkowych kól napedza¬ jacych oraz steruje automatycznie nozami 9, które odcinaja filety od ogona ze strata co najwyzej 2 cm.Wówczas, gdy noze 7—10 wcinaja sie w mieso ryby, naciete czesci miesa przestaja byc wykorzy¬ stywane do dalszego przenoszenia ryby, gdyz od tego momentu jest ona przenoszona tylko za po¬ moca kregów kregoslupa, które zacisniete sa mie¬ dzy koncami obu przenosników lancuchowych 12, 15. Dzieki temu filety, po wyjsciu z urzadzenia sa prawidlowo pociete i niezmiazdzone. PL PL