Przedmiotem wynalazku jest sposób karbonizo¬ wania naturalnych lub syntetycznych materialów celulozowych, wystepujacych w postaci mieszani¬ ny lub zanieczyszczen w welnie i/lub wlóknach syntetycznych nie ulegajacych karbonizowaniu.Karbonizowanie w srodowisku wodnym substan¬ cji celulozowych wystepujacych w materialach wlókienniczych zwlaszcza w welnie, jest procesem znanym. Proces ten jest jednak uciazliwy, ponie¬ waz wymaga dosc dlugiego czasu, a poza tym zobojetnianie welny po karbonizowaniu w srodo¬ wisku wodnym, zwlaszcza w przypadku ciezkich, gestych materialów, jest trudne do prowadzenia.Na skutek karbonizowania moga tez ulegac pew¬ nym zmianom fizyczne i chemiczne wlasciwosci welny. Okreslenie „karbonizowanie welny" nie jest wprawdzie scisle, ale jest stosowane w prawie wszystkich pujblikacjach technicznych i nauko¬ wych.Zadaniem wynalazku jest opracowanie takiego sposobu karbonizowania materialów celulozowych, przy którego stosowaniu produkt poddawany pro¬ cesowi nie ulegalby niepozadanym zmianom i któ¬ ry umozliwialby prowadzenie (procesu karbonizowa¬ nia i niezbednej otreóbja dodatkowej w ciagu krót¬ kiego czasu.Przedmiotem wynalazku jest spospb karbonizowa¬ nia naturalny qh i-yfo syntetycznych materialów ce¬ lulozowych, wystepujacych w postaci domieszek lub zanieczyszczen w welnie i/lub wlóknach syn- 2 tetycznych nie ulegajacych karbonizowaniu. Cecha tego sposobu jest to, ze produkt poddawany karbo¬ nizowaniu traktuje sie roztworem bezwodnego kwasu w obojetnym rozpuszczalniku organicznym, * po czym wyciska i suszy, a w razie potrzeby kle¬ pie, plucze i suszy.Pod okresleniem materialy celulozowe dajace sie karbonizowac rozumie sie zgodnie z wynalaz¬ kiem takie materialy, które ulegaja zniszczeniu io prZy stosowaniu znanego procesu karbonizowania w roztworze wodnym i które stanowia niepozada¬ ne materialy towarzyszace, zawarte w produkcie poddawanym karbonizowaniu. Najwazniejszym ta¬ kim artyHutem jest welna zawierajaca pewne or- is ganiczne substancje towarzyszace, które ulegaja zniszczeniu, w procesie karbonizowania. Oprócz welny material taki moze zawierac lub tez moze skladac sie wylacznie z wlókien sztucznych, np. poliestrowych, które przez karbonizowanie uwal- nia sie od niepozadanych organicznych substancji towarzyszacych, np. wlókien bawelnianych.W odróznieniu od procesów znanych, karbonizo¬ wanie sposobem wedlug wynalazku prowadzi sie nie w srodowisku wodnym, lecz w zasadniczo bez- wodnym roztworze bezwodnego kwasu w obojet¬ nym rozpuszczalniku organicznym. Nieoczekiwanie stwierdzono, ze traktowanie substratu roztworem w organicznym rozpuszczalniku, a nie w roztworze wodnym, znacznie ulatwia proces kanonizowania.Skraca sia czas karbonizowania i obróbki dodat- 887243 kowej, a zwlaszcza ulatwia sie plukanie. -Poza tym, z procesem karbonizowania mozna laczyc in¬ ne zabiegi, niezbedne przy obróbce welny.Zgodnie z wynalazkiem jako bezwodne kwasy mozna do karbonizowania stosowac w zasadzie wszystkie kwasy nieorganiczne lub organiczne, któ¬ re niszcza skladniki niepozadane, zawarte w sub- stracie, a równoczesnie nie dzialaja w sposób wy¬ raznie szkodliwy na substrat. Ze wzgledów go¬ spodarczych i ze wzgledu na szybkie dzialanie na karbonizowane skladniki, szczególnie korzystnie jest stosowac kwasy mineralne, a zwlaszcza chlo¬ rowodór. Mozna jednak stosowac równiez kwasy organiczne, np? *kwa# dwuchlorooctowy a zwlasz¬ cza kwas (trójchloroootowy.Jako organiczne rozpuszczalniki stosuje sie takie, fctóre sa obojetne wzgledem uzytego kwasu i sub- sjtratu poddawanego karbonizowaniu. Z tych wtgUedów szczególnie korzystnymi rozpuszczalni¬ kami sa weglowodory, zwlaszcza nasycone weglo¬ wodory alifatyczne, np. heksan lub heptan. W celu tunikniecia wybuchów i pozarów nalezy stosowac zwlaszcza takie rozpuszczalniki sa zapalne lub zapalaja sie z trudnoscia, a mia¬ nowicie zwlaszcza weglowodory chlorowane, ko- jrzystnle weglowodory alifatyczne. Przykladami ta¬ kich rozpuszczalników sa: czterochloroetylen, trój¬ chloroetylen, 1,1,1-trójchloroeitan itp. lub ich mie¬ szaniny.Stosowanie takich rozpuszczalników umozliwia wytwarzanie homogenicznych, organicznych roz¬ tworów kwasowych, które zwlaszcza pod wply¬ wem ciepla, atakuja nieoczekiwanie szytoko, to znaczy karbonizuja, materialy celulozowe. Przy pracy na skale techniczna; szczególnie odpowiednim rozpuszczalnikiem jest czterochloroetylen, zwlaszcza ze wzgledu na dostatecznie wysoka temperature wrzenia, dzieki czemu mozna prowadzic proces w wysokiej temperaturze, a poza tym dlatego, ze rozpuszcza on dostateczna ilosc chlorowodoru, któ¬ ry jest szczególnie odpowiednim kwasem. Poza tym, czterochloroetylen mozna latwo wytwarzac na duza skale techniczna w postaci bezwodnej i oczyszczac go. Czterochloroetylen wrze pod nor¬ malnym cisnieniem w temperaturze okolo 120°C i w normalnej temperaturze 1 litr czterocMoroeity- lenu rozpuszcza okolo 0,09 mola cMorowodoTu.Proces wedlug wynalazku mozna prowadzic w temperaturze pokojowej, ale korzystniej Jest dzia¬ lac na substrat roztworem kwasu w organicznym rozpuszczalniku w temperaturze podwyzszonej, a to w celu skrócenia czasu karbonizowania, to jest szybszego zniszczenia materialów celulozowych.Górna granice temperatury stanowi oczywiscie ta temperatura, w której stosowany substrat, np. wel¬ na, nie ulega wyraznemu uszkodzeniu. Ogólnie bio- racu karbonizowanie mozna prowadzic w tempe¬ raturze do okolo 70°C, korzystnie do okolo 50°C, nie uszkadzajac przy tym welny lub innych sub- stratów.Zasadniczo te same wzgledy bierze sie pod uwa¬ ge przy ustalaniu stezenia kwasu w roztworze do karbonizowania. Ogólnie biorac, dostatecznie szyb¬ kie karbonizowanie osiaga sie stosujac roztwór im¬ pregnacyjny zawierajacy w 1 litrze 0,01—0,5 mo- 88724 4 la, korzystnie 0,05—0,1 mola kwasu. Szczególnie korzystnie jest stosowac roztwór zawierajacy w 1 litrze rozpuszczalnika 0,03—0,3 mola kwasu. Górna granice ^stezenia kwasu w rozpuszczalniku stanowi miedzy innymi rozpuszczalnosc kwasu w rozpusz¬ czalniku, zwlaszcza przy rozpuszczaniu bezwodnych kwasów nieorganicznych, takich jak chlorowodór.Kwas i organiczny rozpuszczalnik nalezy przeto oczywiscie dobierac tak, aby rozpuszczalnik zawie- ral dostateczna ilosc rozpuszczonego kwasu.Czas trwania procesu karbonizowania zalezy zwlaszcza od niszczacego dzialania kwasu na nie¬ pozadane materialy celulozowe, stezenia kwasu i stosowanej temperatury. Proces karbonizowania, to jest traktowania substratu roztworem kwasu w organicznym rozpuszczalniku, nalezy prowadzic tak dlugo, az niepozadane materialy celulozowe zostana zniszczone. Karbonizowanie w czasie dluzszym od tego jest oczywiscie niepozadane, poniewaz ze wzgledów gospodarczych czas ten powinien byc mozliwie krótki, a poza tym traktowanie substra¬ tu roztworem kwasu po zniszczeniu niepoza¬ danych materialów celulozowych nie daje zadnej korzysci, a nawet moze spowodowac uszkodzenie substratu.Konieczny czas karbonizowania sposobem wedlug wynalazku jest nieoczekiwanie krótki w porów¬ naniu z czasem trwania znanych procesów kar¬ bonizowania i wynosi okolo 0,2—10 korzystnie 1—5 minut. W wiekszosci przypadków, przy stosowa¬ niu niezbyt wysokiej temperatury, do okolo 50°C, dostateczny efekt karbonizowania uzyskuje sie w ciagu 1—3 minut, co oznacza duzy postep w po¬ równaniu do procesów znanych, w których trzeba stosowac zmacanie dluzszy czas karbonizowania.Dalsza zaleta sposdbu wedlug wynalazku polega na tym, ze zobojetnianie prowadzone po karboni¬ zowaniu jest znacznie latwiejsze do prowadzenia niz w przypadku znanego karbonizowania w sro- 40 dowisku wodnym.Jak wyzej wspomniano, w procesie wedlug wy¬ nalazku stosuje sie roztwór bezwodnego kwasu w obojetnym rozpuszczalniku organicznym. W za¬ sadzie roztwór nie powinien zawierac wcale wo- 45 dy, ale ze wzgledów technicznych niekiedy nie mo¬ zna calkowicie wykluczyc nieznacznej; zawartosci wody w roztworze. Zawartosc ta nie powinna jed¬ nak ogólnie biorac wynosic wiecej niz lf/t wago¬ wy, a korzystnie nie wiecej niz 0,02P/o wagowe. W 50 razie potrzeby roztwór moze zawierac stabilizato¬ ry, np. w celu unikniecia polimeryzacji rozpusz¬ czalnika, zwlaszcza przy stosowaniu czterochloro- etylenu. Oczywiscie stabilizatory takie nalezy do¬ bierac, tak, aby nie wplywaly szkodliwie na wla- 55 sciwosci substratu.Proces wedlug wynalazku prowadzi sie w ten sposób, ze substrat poddawny obróbce, np. welne impregnuje sie roztworem ibezwodnego kwasu lub mieszaniny bezwodnych kwasów w olbogetnym roz- 60 puszczalniku organicznym i traktuje tym roztwo¬ rem w podanej wyzej temperaturze i w ciagu wyzej wspomnianego czasu. Substrat wyciska sie nastepnie mechanicznie i ewentualnie za pomoca wirówki, po czym suszy w celu odzyskania roz- 65 puszczalnika.88724 Suszenie sprzyja przyspieszonemu dzialaniu kwa¬ su na 'materialy celulozowe, które staja sie lam¬ liwe. Nastepnie substrat klepie sie w celu usunie¬ cia wiekszosci roslinnych zanieczyszczen, po czym w razie potrzeby zobojetnia. Przy karbonizowaniu tkanin klepanie nie zawsze jest konieczne. Spo¬ sób wedlug wynalazku nadaje sie do karbonizo¬ wania materialów wlókienniczych, zwlaszcza wel¬ ny, we wszystkich postaciach, np. welny potnej, czesanek, tkanin itp., a przede wszystkim do kar¬ bonizowania welny zgrzebnej i tkanin. Karbonizo¬ wanie sposobem wedlug wynalazku praktycznie biorac nie zmienia fizycznych i chemiczych wla¬ sciwosci welny.Sposób wedlug wynalazku ma miedzy innymi te zalete, ze umozliwia laczenie zabiegów obróbki substratu poddawanego karbonizowaniu. Proces wedlug wynalazku moze byc tak prowadzony^ ze karbonizuje sie nie odtluszczona i nie pozbawio¬ na klejonki i/lub nie oczyszczona welne. W takim przypadku równoczesnie z karbonizowaniem mo-/ zna welne odtluszczac, usuwac klejonke i/lub czys¬ cic. Unikniecie koniecznosci prowadzenia tych za¬ biegów oddzielnie stanowi powazna korzysc tech¬ niczna. Przy karbonizowaniu welny zgrzebnej upraszcza sie w ten sposób wyraznie proces obrób¬ ki. W przypadku karbonizowania tkanin zwlaszcza zgrzebnych, odtluszczenie tkaniny i usuwanie kle¬ jonki moze byc prowadzone w jednej operacji ra¬ zem z karbonizowaniem, jak to uwidoczniono w ta¬ blicy 1. Proces wedlug wynalazku ma równiez te zalete ze, umozliwia szybkie i równomierne nasyce¬ nie materialu rozpuszczalnikiem zawierajacym kwas organiczny, jako srodkiem do karbonizowania przed barwieniem.Jak wyzej wspomniano, dzialanie kwasu na sub¬ strat ulega nasileniu podczas suszenia. Korzystny skutek osiaga sie z reguly, jezeli suszy sie w ciagu do 30, a korzystnie do 15 minut. Temperatura su¬ szenia nie powinna byc oczywiscie wyzsza od tem¬ peratury, w której substrat ulega- uszkodzeniu.Zadany skutek uzyskuje sie suszac w temperatu¬ rze do 150°C, zwlaszcza w temperaturze 50—130°C.W przypadku welny korzystnie stosuje sie tem¬ perature okolo 100—120°C w przewietrzanej su¬ szarni.Dalsza zaleta sposobu wedlug wynalazku jest to, ze zobojetnianie prowadzone po karbonizacji jest latwiejsze do prowadzenia niz przy stosowaniu sposobu karbonizacji w srodowisku wodnym. Po¬ za (tym, poniewaz przy stosowaniu sposobu wedlug wynalazku karbonizowany substrat zawiera bardzo malo kwasu, przeto mozna prowadzic proces bar¬ wienia bez uprzedniego zobojetniania. Barwi sie bowiem z reguly przy prawie takiej samej war¬ tosci pH, jaka wykazuje karbonizowany substrat.Szczególne korzysci procesu prowadzonego spo¬ sobem wedlug wynalazku na skale techniczna osia¬ ga sie wtedy, gdy substrat poddawany karbonizo¬ waniu najpierw impregnuje sie obojetnym rozpu¬ szczalnikiem i nastepnie traktuje bezwodnym kwa¬ sem, zwlaszcza gazowym chlorowodorem. W takim bowiem przypadku nie trzeba stosowac specjalne¬ go urzadzenia do przygotowywania roztworu bez¬ wodnego kwasu w organicznym rozpuszczalniku i mozna stosowac zwykla aparature do karbonizo¬ wania.Proces wedlug wynalazku prowadzi sie szczegól¬ nie korzystnie stosujac obojetny rozpuszczalnik organiczny, zwlaszcza czterochloroetylen, zawiera¬ jacy do 100 g/litr, korzystnie do 20 g/litr trioksa- nu. Jezeli do karbonizowania welny stosuje sie ta¬ ki rozpuszczalnik, to mozna uzyskac produkt o wyjatkowo mdlej rozpuszczalnosci w alkaliach i w wodorosiarczynie mocznika, a otrzymana karbo¬ nizowana welna ma lepsza odpornosc na dzialanie ciepla.Tablica 1 Rózne zabiegi robocze przy barwieniu tkanin wy¬ magajacych karbonizowania Porównanie klasycznego ukladu wodnego z ukla¬ dem rozpuszczalnikowym wedlug wynalazku 50 60 65 Uklad wodny Plukanie Odtluszczanie Suszenie Barwienie Suszenie i Zakwaszanie i Karbonizowanie i Zobojetnianie I Suszenie i Obróbka koncowa Uklad rozpuszczal¬ nikowy wedlug wynalazku Odtluszczanie Zakwa¬ szanie Suszenie i karbonizo¬ wanie I Barwienie Suszenie 1 Obróbka koncowa Wynalazek jest blizej wyjasniony w nastepuja¬ cych przykladach.Przyklad I. Po nasyceniu czteTochloroetyle- nu gazowym chlorowodorem do stezenia HO w roztworze wynoszacego 0,08 mola/litr, do roztwo¬ ru wprowadza sie Welne i pozostawia w tempera¬ turze 50°C na okres 1 minuty. Nastepnie material wyciska sie i suszy w przewietrzanej suszarni w temperaturze 105—ill0°C w ciagu 10 minut, po czym klepie welne w znanym urzadzeniu w celu usuniecia roslinnych zanieczyszczen, które ulegly karbonizacji. Nastepnie plucze sie karbonizowana welne w czystej wodzie o temperaturze 20°C lub zobojetnia roztworem zawierajacym w 1 litrze 5 g weglanu sodowego i nastepnie plucze woda 9 tem¬ peraturze 20°C, po czym suszy sie material w cia¬ gu 10 minult w temperaturze 85—00°C.Wlasciwosci chemiczne tak karbonizowanej wel¬ ny porównuje sie z wlasciwosciami takiej samej welny, która byla karbonizowana w srodowisku wodnym w obecnosci kwasu siarkowego. Wyniki podano w tablicy 2,88724 Tablica 2 Zawartosc kwasu w % po karbonizowaniu Zawartosc kwasu w % po karbonizowaniu i plukaniu woda o temperaturze 40°C w ciagu 2 minut Zawartosc kwasu w °/o po karbonizowaniu i zobo¬ jetnianiu weglanem sodowym g/litr Rozpuszczalnosc w alka¬ liach (%) Karbonizowanie w srodowisku wodnym 6,8 3,2 0 26,1 Karbo¬ nizowanie w srodo¬ wisku rozpusz¬ czalnika 0,82 0,4 0,1 ,8 Wyniki te swiadcza o tym, ze w procesie pro¬ wadzonym sposobem wedlug wynalazku zwykle wyplukanie welny woda wystarcza dla usuniecia glównej czesci kwasów znajdujacych sie na ma¬ teriale, przy czym zawartosc kwasu rzedu 0,4% jest do przyjecia i welna taka nie ulega zmianom pod¬ czas skladowania. Poza tym, jak wykazalo badanie rozpuszczalnosci w alkaliach, rozklad welny powo¬ dowany pirzez kwas podczas karbonizowania jest znacznie mniejszy niz przy obróbce w srodowisku rozpuszczalnika.Przyklad II. W przykladzie tym prowadzi sie karbonizowanie czesanki w srodowisku rozpusz¬ czalnika, w celu oznaczenia z duza dokladnoscia 3o fizycznych i chemicznych zmian, jakim ulega wel¬ na podczas tego procesu. W próbie tej prowadzi sie tylko karbonizowanie, bez klepania i zobojet¬ niania.Postepuje sie w sposób analogiczny do opisane^ go w przykladzie I, ale suszy sie w ciagu 10 mi¬ nut w temperaturze 105°C. Procesowi karbonizo¬ wania poddaje sie welne o wzglednej wilgotnosci 65% i welne suszona uprzednio w temperaturze 105°C w ciagu 80 minut, gdyz duze powinowactwo chlorowodorku do wody mogloby dac podstawe do zmian welny. Otrzymane wyniki podano w tabli¬ cy 3.Material Welna o wzgle¬ dnej wilgot¬ nosci 65% Czas impregno¬ wania sekund 60 sekund Welna suszona ! Czas impire- 1 gnowania sekund 60 sekund i Tablica 3 Przed karbonizowaniem zawartosc % kwasu 0,1 — — 0,1 rozpuszczal¬ nosc w al¬ kaliach 16,0 — — ,1 Po karbonizowaniu zawar¬ tosc % kwasu 1,'8 1,4 0,31 0,31 0,37 rozpuszczal¬ nosc w al¬ kaliach ,5 16,6 ,6 ,6 14,9 Stwierdzono, ze wilgotna welna absorbowala wiecej kwasu niz welna sucha, przy czym jak to wykazuje rozpuszczalnosc w alkaliach, w zadnym z tych przypadków welna nie ulegla zmianom.Nastepnie oznaczono wzgledne wydluzenie po¬ jedynczych wlókien w stanie wilgotnym pod na¬ prezeniem oraz wytrzymalosc wlókna. Wyniki nie wykazuja zadnej wyraznej róznicy statystycznej po^ 60 65 miedzy welna karbonizowana sposobem wedlug wynalazku i welna nie poddana tej obróbce.Przyklad III. W przykladzie tym karbonizo¬ wano materialy welniane przed barwieniem, w ce¬ lu potwierdzenia, ze obróbka materialu sposobem wedlug wynalazku przebiega równomiernie i nie ma ujemnego wplywu na jakosc koncowego wy¬ twarzania. Przy karbonizowaniu tkanin w wodnym9 887*4 lt srodowisku wystepuja natomiast bardzo czesto nie- regulamoscl, które powoduja zla równomiernosc wybarwienia, co tez jest powodem, ze karbonizo¬ wanie dotychczas prowadzi sie zwykle po proce¬ sie barwienia.Impregnowanie materialu roztworem chlorowo¬ doru w czterochloroetylenie oraz suszenie prowa¬ dzono w róznych warunkach, aby zbadac wplyw czasu imponowania i csssn stoszettn na tmlrosc wytwarzani*. Ofcae nizej podane pr&feftri <1 i 2) po¬ równani z gralfctu widzenia ioh wlasciwosci fa** biarskifcft z sama tfcanirrit tpróbtes 4)* jak *§wmez z takim zamym in*terialem, któf^ nasycono c*y- Btym crkejruun^ua^etyletiejri i przed fearwiehietk stf* szono w cia®tl 5 tm-inui w temperaturze lfid°€ (itttfttfea 8). Rózne poprowadzone zabiegi robocze «&&t*w4©ntf w tablicy 4.Tablica 4 Pró¬ ba 1 2 3 ' 4 Gzas impre¬ gnowania 0,06 n liCl w cztero- chiotoelyienie sekund 2 minuty 2 minuty *) -^ ,, Wycte- ftaliie 200 200 200 — Czas su¬ szenia w tempera¬ turze 120°C Z minuty minut minut — Barwienie Barwnik: blekit alizarynówy R(2*/o) Stosunek kapieli 1:20 Urzadzenie ,,Linitest" Material wprowadzono w temperaturze 40°C po czym ogrzani do &0°C i w teij temiperetuTze barwiono w ciagu 60 minut, nastejpnie plukano woda i suszono. | *) Impregnowano samym czterochloroetylenem.Aczkolwiek zadna z obu próbek karbonizowa- 35 nych (1 1 2) przed barwieniem nie byla plukana woda ani zobojetniana, to wybarwienie bylo rów¬ nomierne i nie stwierdzono zadnej róznicy w po¬ równaniu z óbtema tkaninami Stosowanymi w pró¬ bach kontrolnych. Barwnik 'blekit alizarynówy R *o (Himmlblau-Alizarin R) wybrano z uwagi na je¬ go wrazliwosc na mocne kwasy.Przyklad IV. W ceni okreslenia zmian, któ¬ rym ulega bawelna *podczas karbonizowania w Sfodowlgku rozpuszczalnika, okreslano stopien po- Tablica 5 Próba 1. nie trAfctówiltta 2. nie traktowa¬ na suszona 3. karbonizowana 4. karbonizowana . karbonizowana 1 6* karbonizowana | 7. kartwnizowana Czas im¬ pregnowa¬ nia (se¬ kundy) — 3o 60 1 120 Normal¬ nosc roz¬ tworu Hfcl w cfistero^ chloroety¬ lenie — 0,04 0,03 0,03 0,06 0,04 Czas su¬ szenia w tem£efa* tux*e 120°€ (minuty) 2 Z 1 2 1 2 Stopien polimery¬ zacji 24t7 2625 234 234 234 216 221 1 Uwaga: Wszystkie karbonizowane próbki materialu wyciskano przed suszeniem, przy ezyni sto* pien wyciskania wynosi okolo 200*/*.88724 11 timeryzacji róznych prób. Rróljy te mialy wykazac, 5 w.jakim. stopniu bawelna ulega rozkladowi przy stosowaniu sposobu wedlug wynalazku. Warunki prowadzenia prób¦¦ i wyn&I podano w taWiey 5.*Frzyfcl ad V. Proces karbonizowania pirowar dzi sie dwustopniowo. Welniana tkanine najpierw io impregnuje sie czterochloroetylenem i nastepnie wyc&ka, uzyskujac efekt wyciskania 100—150%, jak podano w tablicy 6. Impregnowany material umieszcza sie nastepnie na okres 10 minut w ko¬ morze nasyconej gazowym chlorowodorem, po 15 czyim suszy sie w temperaturze 120°C w ciagu 10 minut. Stwierdzono, ze na skutek karbonizowania barwa welny nie ulegla zmianie* a rozpuszczalnosc po obróbce jest taka, jak w przypadku prowadze¬ nia procesu jednostopriiowego. Wyniki podano w 20 tablicy 6. 12 Tablica 6 Próba Welna nie podda¬ wana procesowi Welna karbonizowana Welna karbonizowana | Welna karbonizowana co '3 CO py^ — 103 132 150 0 1 * pusz nosc lkali fi Tk ro ^ 11/8 12,6 12,1 .12,3 0 *S3 O- 0 " g S « — /W 1,5 1,3 Przyklad VI. Welne traktuje sie w ciagu 1 minuty w temperaturze 20°C mieszanina cztero- chloroetylenu z trioksanem w ilosciach podanych w tablicy 7, po czym siuszy sie w temperaturze 120°C w ciagu 1 minuty. Wyniki podano w tabli¬ cy 7.Zawarl fcrioksaiiu g/litr ' 5 Welna po karbonizowaniu A.C. •/o 1,9 2,5 W A.S. % 6,4 ,4 6,5 *** 4,5 3,9 2,9 U.B.S. ;¦•/• • 7,0 M 3,0 U.B.S. korygow. °/o ,2 0 0,9 Tablica 7 Odpornosc na dzialanie ciepla 1 godz. w temp. 150° A.C. 1,7 1,8 1,8 A.S. 8,5 6,6 6,2 A.S. °/o koryg. 6,9 4,8 4,4 1 godz. w temp. 130°, z woda pod cisnieniem A.C. •/o 1,4 1,5 1,5 A.S. •/o 8,2 ,6 4,2 ta g 6,9 4,2 3,2 sekund w temp. 250° A.C. •/o 2,0 2,1 2,2 A.S. 9,9 6,7 6,5 A.S. °/o J koryg. 8,0 ,7 '4,4 A.C. oznacza zawartosc kwasu A.S. oznacza rozpuszczalnosc w alkaliach U.B.S. oznacza rozpuszczalnosc w wodoro siarczy¬ nie mocznika PL