PL94779B1 - Srodek chwastobojczy - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest srodek chwastobój¬ czy zawierajacy 4-amino-6-IIIrzed.-butylo-3-/mety- lotio/-l,2,4-triazynon-5 i 2-chloro-N-/2,6-dwuetylo- fenylo/-N-metoksymetyloacetamid.Znane sa srodki chwastobójcze zawierajace wyzej wymienione zwiazki oddzielnie. 4-amino-6-IIIrzed.- -butylo-3-/metylotio/-l,2,4-triazynon-5 o wzorze 1 i handlowej nazwie metribuzyna stosuje sie do ni¬ szczenia szerokolistnych chwastów, natomiast 2-chlo- ro-N-/2,6-dwuetylofenylo/-N-metoksymetyloacetamid o wzorze 2 i handlowej nazwie alachlor stosuje sie do niszczenia trawiastych chwastów roslin upra¬ wnych. Zwiazki te rozpuszcza sie w chlorobenzenie wraz z odpowiednim srodkiem emulgujacym.Srodek wedlug wynalazku stanowi roztwór metri¬ buzyny, alachloru fi- srodka powierzchniowo czyn¬ nego w chlorobenzenie, przy czym stosunek wagowy metribuzyny do alachloru wynosi okolo 1 :9—1 :1.Zazwyczaj chlorobenzen zawiera aktywny skladnik w ilosci 0,36—0,72 kg na litr roztworu. Roztwór ten zawiera takze srodek powierzchniowo czynny lub srodki powierzchniowo czynne zawierajace odpowie¬ dnie grupy hydrofilowo-lipofilowe, spelniaja one ro¬ le srodków emulgujacych koncentrat w wodzie.Stwierdzono, ze przy rozpuszczaniu w chloroben¬ zenie metribuzyny i alachloru zmieszanych w okre¬ slonych stosunkach wagowych obserwuje sie wy¬ stepowanie synergizmu w zakresie rozpuszczalnosci.To znaczy, ze dodanie aktywnego skladnika, beda¬ cego mieszanina metribuzyny i alachloru w ilosci 0,36—0,72 kg/litr roztworu, pozwala na rozpuszczenie nieoczekiwanie duzych iloscd tego skladnika w chlo¬ robenzenie. Stosunek wagowy metribuzyny do ala¬ chloru wynosi 1 :9—1 :1, korzystnie 1 :5—2 :3, naj¬ korzystniej 1 :4—1 :2.Metribuzyne i alachlor wytwarza sie w znany spo=- sób. Sposób wytwarzania metribuzyny jest przed¬ stawiony na przyklad w belgijskim opisie paten¬ towym nr 697 083, a sposób wytwarzania alachloru w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych Ame¬ ryki nr 3 442 945.Srodek ujawniony w belgijskim opisie patento¬ wym zawiera chlorobenzen jako rozpuszczalnik oraz mieszaniny zwiazków wedlug belgijskiego opisu pa¬ tentowego z innymi srodkami chwastobójczymi, ta¬ kimi jak zwiazki mocznikowe, triazyny itd. Srodek ten nie zawiera mieszaniny metribuzyny z alachlo- rem.Podobnie w opisie patentowym Stanów Zjedno¬ czonych Ameryki przedstawione jest wytwarzanie mieszanin alachloru z innymi srodkami chwastobój¬ czymi, jakkolwiek takze i w tym opisie nie mówi sie o sporzadzaniu mieszaniny o skladzie wedlug wyna¬ lazku.Kryteria doboru odpowiedniej substancji powierz¬ chniowo czynnej lub mieszaniny substancji tego ro¬ dzaju, stosowanych jako emulgatory, sa podane w dziele zatytulowanym Emulsions, Theory and Practice, Paul Becher, II wyd. Reinhold Publishing Corporation N. Y. Odpowiednie substancje powierz- 94 77994 779 3 chniowo czynne mozna takze wybrac sposród tych, które wymienione sa w publikacji Detergents and Emulsifiers, wydanej przez McCutcheon's Division, Allured Publishing Corporation, N. J. rocznik 1972.Korzystnymi emulgatoiraimi sa niejonowe i anio¬ nowe substancje powierzchniowo czynne, zawiera¬ jace grupy hydrofilowo-lipofilowe. Substancje te umozliwiaja wytwarzanie emulsji koncentratów we¬ dlug wynalazku w wodzie. Przykladami srodków po¬ wierzchniowo czynnych albo srodków emulgujacych sa produkty o handlowych nazwach ATLOX 3403F lub ALTOX 3408, które sa 'niejonowymi, anionowymi emulgatorami wytwarzanymi przez firme ICI w Sta¬ nach Zjednoczonych Ameryki oraz srodek o handlo¬ wej nazwie WAYFOS M 100 wytwarzany przez fir¬ me Wayland Chemical Div. Philip A, Hunt Chemical Corporation bedacy organicznym (aromatycznym) anionowym kompleksem estru fosforanowego w po¬ staci wolnego kwasu. Ilosc stosowanego emulgatora zmienia sie w granicach okolo 0,5—20% wagowych, korzystnie 2—5% wagowych.Synergizm w zakresie rozpuszczalnosci w roztwo¬ rze mieszaniny alachloru i metribuzyny w chloro- benzenie jest przedstawiony w ponizszej tablicy.W tablicy tej podane sa najnizsze temperatury, do których mozna chlodzic roztwór, aby uniknac wy¬ tracania i osadzania sie krysztalów aktywnego skla¬ dnika. W przypadku, gdy jedynym skladnikiem roz¬ tworu w chlorobenzenie jest metribuzyna, stezenie jej wynosi 4% wagowych w temperaturze—6°C, co stanowi okolo 0,04 kg metribuzyny na 1 litr roztworu.Roztworów bardziej stezonych niz ten nie mozna magazynowac w typowych warunkach, w których temperatura przechowywania waha sie w granicach 0°C. Jezeli natomiast metribuzyna i alachlor sa obe¬ cne w roztworze w okreslonym stosunku wagowym, dplna temperatura magazynowania jest znacznie ob¬ nizona. Na przyklad tak, jak to przedstawione w ta¬ blicy, roztwór 8,6 % metribuzyny i 34,6% alachloru w chlorobenzenie ma temperature krystalizacji po¬ nizej —6°C. Temperature te nazywa sie niekiedy temperatura zamarzania. Powyzsze wartosci procen¬ towe oznaczaja stezenie wynoszace dla metribuzyny 0,096 kg/litr, a dla alachloru 0,384 kg/litr, czyli ilosc metribuzyny w roztworze jest wiecej niz dwa razy Tablica Rozpuszczalnosc metribuzyny w niskich temperaturach w produkcie o handlowej nazwie Lasso iAub chlorobenzenie Metri¬ buzyna % wago- • -wy. ¦ 4 8,0 8,6 9,8 ,2 12,7 12,5 Alachlor % wago¬ wy 0 40,2 34,6 39,4 39,2 38,1 ,0 Stosu¬ nek wago¬ wy — 1 :5 1 1 1 1 1 4 4 4 3 2 Rozpuszczal¬ nik chloroben?- zen Lasso+chlo- robenzen Lasso Lasso Lasso Lasso Lasso Poczatkowa temperatura krystalizacji °C —6 <0 <—6 <0 <—6 J <0 ^0 | 4 wieksza niz jej ilosc, która moznaby oddzielnie roz¬ puscic w chlorobenzenie. Calkowite stezenie akty¬ wnych skladników wynosi 0,48 kg/litr. W tablicy przedstawione sa inne, korzystnie niskie tempera- tury charakterystyczne dla synergicznego ukladu we¬ dlug wynalazku.Produkt o nazwie handlowej Lasso jest wytwa¬ rzany przez firme Monsanto Company i sklada sie z 43,7% roztworu alachloru w chlorobenzenie oraz to odpowiedniego srodka powierzchniowo czynnego Przyklad I. 20 g metribuzyny rozpuszcza sie w 175,5 g produktu o nazwie handlowej Lasso i do¬ datkowo dodanych 24,5 g chlorobenzenu, po czym ewentualnie roztwór saczy sie w celu sklarowania.Otrzymany roztwór zawiera 34,6 % alachloru, co sta¬ nowi 4 czesci wagowe i 8,6 % metribuzyny,J co sta¬ nowi 1 czesc wagowa. Gestosc tego roztworu wy¬ nosi 1,12 g/cm3 w temperaturze pokojowej, równej okolo 22°C. Zawartosc alachloru odpowiada stezeniu 0,39 kg/litr ,a metribuzyny 0,09 kg/litr. Roztwór ten przechowuje sie w zamrazarce w celu zahamowania chemicznego rozkladu i w piecu w temperaturze 45°C w celu przyspieszenia chemicznego rozkladu.Wyniki badan przeprowadzonych po uplywie trzech tygodni wskazuja na dobra chemiczna trwalosc tego produktu.Przyklad II. 14,5 g metribuzyny i 18,2 g ala¬ chloru rozpuszcza sie w 62,3 g chlorobenzenu i 5,0 g produktu o handlowej nazwie Altox 3403F, który stanowi mdeszainiiine niejonowych i anionowych emul¬ gatorów wytwarzanych przez firme ICI w Stanach Zjednoczonych Ameryki, przy czym stosunek reszty hydrofilowej do lipofilowej w emulgatorach wynosi 13,0. Po przesaczeniu otrzymany roztwór zawiera mieszanine metribuzyny i alachloru w stosunku wa¬ gowym 4 :5, co odpowiada stezeniu aktywnego skla¬ dnika wynoszacym 0,36 kgAitr. Temperatura krzep¬ niecia otrzymanego roztworu wynosi 0°C.Przyklad III. 10,7 g metribuzyny i 42,8 g ala- 40 chloru rozpuszcza sie w 41,5 g chlorobenzenu, po czym dodaje sie i rozpuszcza 5 g emulgatora o han¬ dlowej nazwie AItox 3403F. Roztwór saczy sie w ce¬ lu usuniecia stalych czastek. Otrzymany koncentrat zawiera 0,45 kg metribuzyny i 1,8 kg alachloru, co 45 odpowiada stezeniu aktywnego skladnika równemu 0,6 kg/litr Temperatura krzepniecia tego roztworu wynosi okolo 0°C.Przyklad IV. 6,55 g metribuzyny i 55,95 g ala¬ chloru oraz 5,0 g produktu o handlowej nazwie Al- 50 tox 3403F rozpuszcza sie w 29,5 g chlorobenzenu, po czym roztwór saczy sie. Otrzymany roztwór zawie¬ ra 0,72 kg/litr aktywnego skladnika, przy czym sto¬ sunek wagowy metribuzyny do alachloru wynosi 1 :9. Temperatura krzepniecia tego roztworu wynosi 55 okolo 0°C. PL PL PL PL PL PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 60 1. Srodek chwastobójczy zawierajacy roztwór sub¬ stancji czynnej i srodka powierzchniowo czynnego w chlorobenzenie, znamienny tym, ze jako substan¬ cje czynna zawiera mieszanine 4-amino-6-IIIrzed.- -butylo-3-/metylotio/-l,2,4-triazinonu-5 i 2-chloro-N- 65 -/2,6-dwuetylofenylo/-N-metoksymetyloacetamidu94 779 w stosunku wagowym 1 :9—1 :1, przy czym steze¬ nie aktywnego skladnika w chlorobenzenie wynosi 0,36—0,72 kg/litr roztworu.

2. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera 4-amino-6-IIIrzed.-butylo-3-/metylotio/-l,2,4- -triazinonu-5 i 2-chloro-N-/2,6-dwuetylofenylo/-N- -metoksymetyloacetamidu w stosunku wagowym 1 : 5—2 : 3. 6

3. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera 4-amino-6-IIIrzed.-butylo-3-/metylotio/-l,2,4- -triazinonu-5 i 2-chloro-N-/2,6-dwuetylofenylo/-N- metoksymetyloacetamidu w stosunku wagowym 1 : 4—1 : 2.

4. Srodek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera srodek powierzchniowo czynny w ilosci okolo 0,5—20% wagowych. 9 (CHlCCr XN-NH, h Wz«r1 ^U bUru CH,OChL-N-COChLCl Wzór 2 PL PL PL PL PL PL