RS61471B1

RS61471B1 - Oblikovanje pločastog materijala

Info

Publication number: RS61471B1
Application number: RS20210215A
Authority: RS
Inventors: Michael Castellucci
Original assignee: Hadley Industries Overseas Holdings Ltd
Priority date: 2014-09-05
Filing date: 2015-09-07
Publication date: 2021-03-31
Also published as: HRP20251262T1; HUE062150T2; RU2020104803A; EP4186608A2; RS64228B1; EP3791974B1; HRP20210303T1; AU2015310684B2; US12576440B2; RU2017111216A3; RU2017111216A; PT3791974T; CN107107145A; BR112017004331A2; MX2017002886A; HRP20230422T1; GB201704416D0; MX384579B; RU2714754C2; CA2959839A1

Description

Opis

[0001] Ovaj pronalazak se generalno odnosi na oblikovanje pločastog materijala, a preciznije na alate i postupke za oblikovanje pločastog materijala, kao i na oblikovani pločasti materijal. Preciznije, mada ne isključivo, ovaj pronalazak se odnosi na postupke i alate za hladno oblikovanje jednog ili više ispupčenja i/ili udubljenja na jednoj ili više površina pločastog materijala, kao i na tako formirani pločasti materijal.

[0002] Poznato je nekoliko postupaka oblikovanja pločastog materijala sa ispupčenjima, od kojih mnogi uključuju sprovođenje pločastog materijala između naspramnih alata da bi se na limu oblikovalo jedno ili više ispupčenja. Neki ilustrativni postupci oblikovanja lima obuhvataju oblikovanje valjanjem, kao što je oblikovanje valjanjem na hladno, utiskivanje i presovanje, kao što je prosecanje uz korišćenje mašinske prese ili prese za prosecanje, blankiranje, utiskivanje, savijanje, obrubljivanje, nareckavanje ili žigosanje.

[0003] Predmetni pronalazak se naročito, mada ne isključivo odnosi na valjanje na hladno, koje predstavlja proces oblikovanja materijala sprovođenjem pločastog materijala između para valjaka dok je temperatura ispod njegove temperature rekristalizacije, a obično na sobnoj temperaturi. Dok materijal prolazi između valjaka, on očvršćava zahvaljujući procesu koji je poznat kao deformaciono očvršćavanje.

[0004] Valjanje na hladno se obično izvodi na pločastom materijalu, koji se doprema sa kotura materijala. Pločasti materijal se propušta između niza odgovarajućih parova valjaka da bi se pločasti materijal sukcesivno oblikovao sve dok ne dobije željenu konfiguraciju, kao što je, na primer, C, U ili kutijasti presek. Oblikovani pločasti materijal (u nastavku sekcija) onda može biti isečen na željenu dužinu.

[0005] Tipično, pločasti materijal može biti metal, na primer, čelik, aluminijum, bakar, mesing, srebro, zlato, titanijum i tako dalje, mada bi se takođe mogli valjati plastika i drugi materijali. Najčešće se obrađuje čelik. Materijal može biti prevučen (npr. galvanizovan) ili neprevučen.

[0006] Pravilno poravnanje i indeksiranje naspramnih alata takođe može biti kritično, a naročito kada su uključena gusto raspoređena ispupčenja i/ili kompleksne geometrije. Kao rezultat velikih sila kojima alati deluju tokom bilo koje od ovih operacija, ali naročito tokom procesa oblikovanja na hladno, alati imaju tendenciju da izađu iz poravnanja jedan sa drugim.

Često je potrebna redovna i pažljiva inspekcija oblikovanog pločastog materijala da bi se obezbedilo pravilno poravnanje alata.

[0007] Kao što će biti dalje razmotreno, bitno je da se obezbedi da valjci budu poravnati tokom početka procesa, kada se valjci pokreću iz mirovanja do svoje radne brzine obrtanja ili prema njoj, da bi se obezbedila precizna registracija i da bi se sprečilo oštećenje i tako dalje.

[0008] WO2009/063154 opisuje postupke i alate za oblikovanje pločastog materijala kako bi se isti na obe svoje površine snabdeo redovima ispupčenja i redovima udubljenja, pri čemu su relativni položaji ispupčenja i udubljenja takvi da linije nacrtane na površini lima između susednih redova ispupčenja nisu prave linije. Opisani proces dovodi do deformacionog očvršćavanja pločastog materijala. Svako ispupčenje se oblikuje tako da ima u suštini kontinualni region pika plastične deformacije oko svog vrha sa stanjenjem materijala od 25% ili manjim. Pravilno poravnanje alata u ovom slučaju je krucijalno za ostvarivanje neophodnog balansa između deformacionog očvršćavanja i stanjenja materijala. Čak i male nepravilnosti poravnanja alata mogu imati uticaj, a ponekada i značajan uticaj na oblikovani materijal, ali detekcija tako male nepravilnosti poravnanja može biti teška.

[0009] US5,941,109 opisuje postupak i uređaj za registraciju kontejnera.

[0010] WO2006/05842 opisuje postupak oblikovanja pločastog metalnog materijala koji se sprovodi sa kotura materijala, pri čemu postupak sadrži korake lociranja pločastog metalnog materijala između para alata i pomeranje alata tako da alati istovremeno oblikuju uzorak od udubljenja na obe glavne površine pločastog metalnog materijala valjanjem na hladno (vidi stranu 6 redovi 3-5) na ili u prvom delu pločastog metalnog materijala.

[0011] Zato performanse pločastog materijala koji se valja na hladno oblikovanog sa ispupčenjima veoma zavise od kvaliteta proizvodnje. Zbog toga je poželjno imati neka sredstva za uspostavljanje pouzdanog kvaliteta proizvodnje i/ili porekla tako oblikovanog pločastog materijala.

[0012] Zbog toga je neisključivi cilj pronalaska da se realizuju sredstva pomoću kojih se poravnanje alata i/ili poreklo mogu nadzirati jednostavnije i/ili efektivnije. Dalje, još opštiji neisključujući cilj pronalaska je da se realizuju poboljšani alat i postupak za oblikovanje lima koji bar ublažavaju probleme kod poznatih alata i postupaka za oblikovanje.

[0013] Prema prvom aspektu pronalaska, realizovan je postupak oblikovanja pločastog materijala prema zahtevima iz zahteva 1.

[0014] Još poželjnije, oznake ili drugi uzorak se formiraju utiskivanjem pločastog materijala tako da oznake ili drugi uzorak štrče iz ravni pločastog materijala, na primer, njegove neutralne ravni.

[0015] Formiranjem i oznaka (i/ili drugog uzorka), i uzorka, pronalazak obezbeđuje jednostavna i efektivna sredstva za nadziranje poravnanja alata od strane relativno nestručnih osoba. Uključivanje oznaka ili drugog uzorka takođe omogućava da identifikacija proizvoda i/ili oznake porekla za svrhe praćenja i/ili brendiranja bude obezbeđena u toku operacija oblikovanja umesto u posebnom koraku posle oblikovanja, što bi povećalo kompleksnost i troškove. Shodno tome, pronalaskom su realizovana podesna sredstva i za obezbeđivanje sledljivosti, npr. retrospektivne sledljivosti, i mogućnosti praćenja, npr. mogućnosti da se proizvod prati u lancu nabavke. U stvari, oznake mogu sadržati jednu ili više karakteristika protiv krivotvorenja.

[0016] Radi izbegavanja sumnje i kao što bi shvatio stručnjak iz odgovarajuće oblasti, izraz ’obrada na hladno’ (takođe poznata i kao ’deformacija na hladno’) kada se ovde koristi se odnosi na plastičnu deformaciju metala na temperaturi ispod njegove najniže temperature rekristalizacije, gde dolazi do očvršćavanja deformacijom što rezultuje takvom trajnom deformacijom. Pored toga, kada se ovde koristi izraz ’utiskivanje’, on se odnosi na operaciju izdizanja strukture ili oblika iznad i/ili ispod površine komponente pod dejstvom visokog pritiska koji se ostvaruje presujućim ili komprimujućim dejstvom i koji obuhvata otiskivanje.

[0017] Poznato je da su utiskivanje i obrada deformacijom na hladno posebne tehnike. Utiskivanje obuhvata komprimovanje materijala, u ovom slučaju metalnog lima, između dva alata (npr. valjka) da bi se smanjila njegova debljina preko njegove maksimalne zatezne čvrstoće u čisto plastičnom području; to je proces komprimovanja koji primenjuje značajnu silu da bi se materijal stisnuo između dva alata (npr. valjka), od kojih jedan ima ispupčenje (ili ulegnuće), dok drugi ima ulegnuće (ili ispupčenje) zahvaljujući čemu se uzorak prenosi sa alata (npr. valjka) na materijal. Nasuprot tome, oblikovanje valjanjem na hladno uključuje očvršćavanje plastičnom deformacijom materijala lokalnim istezanjem materijala bez komprimovanja. To se u našim prijavama patenata GB2450765A, EP0891234A (čiji celokupni sadržaji su ovde uključeni) obično ostvaruje korišćenjem parova podudarnih muških valjaka za oblikovanje sa zupcima jednog od valjaka koji se pružaju (dok se valjci obrću) u zazore između zubaca na drugom valjku. Jasno je da stručnjak iz odgovarajuće oblasti zna i prepoznaje da su tehnike utiskivanja i očvršćavanja deformacijom specifične i da stvaraju različite efekte.

[0018] Nareckavanje je takođe poznato kao proces deformacije na hladno koji se razlikuje od obrade na hladno i utiskivanja. Nareckavanje je proces u kome se niz oštrih nazubljenja na kaljenom čeličnom valjku upresuje u materijal koji se nareckava. Nareckavanje se koristi za izradu zahvatnih ili neklizajućih površina i uključuje bočno pomeranje materijala uz korišćenje nazubljenja ili ispupčenja, umesto utiskivanja ispupčenja kroz drugu stranu lima.

[0019] Radi izbegavanja bilo kakve sumnje, bilo koja od ovde opisanih karakteristika se podjednako primenjuje na bilo koji aspekt pronalaska.

[0020] Utisnuće ili oznake ili drugi uzorak mogu biti bar delimično okruženi ili obuhvaćeni ili omeđeni ili ograničeni uzorkom. Uzorak može sadržati više prekida i/ili oznaka ili drugi uzorak može biti oblikovan u ili na nekim ili na svakom od prekida. Drugi deo može sadržati ili biti lociran na ili u jednom ili više prekida.

[0021] Oblikovani uzorak može biti, npr. konfigurisan i/ili raspoređen tako da linije nacrtane na površini oblikovanog pločastog materijala između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije.

[0022] Postupak je prvenstveno kontinualan ili bar delimično kontinualan, na primer, oblikovanje pločastog materijala je prvenstveno kontinualno ili bar delimično kontinualno ili se izvodi kontinualno bar u toku prethodno određenog vremenskog perioda. Postavljanje ili vođenje pločastog materijala između para alata i/ili pomeranje alata i/ili oblikovanje uzorka i/ili oznaka mogu se izvoditi kontinualno, na primer, uz korišćenje valjaka ili valjkastih alata za oblikovanje.

[0023] Alati se mogu pomerati tako da jedna ili više ivica za oblikovanje jednog od alata potisne ili komprimuje pločasti materijal na drugom alatu, npr. čime se pločasti materijal utiskuje da bi se formirale oznake ili drugi uzorak u njemu ili na njemu.

[0024] Dodatno ili alternativno tome, utiskivanje ili formiranje oznaka ili drugog uzorka može sadržati formiranje malih ili mikroskopskih oznaka ili uzorka, npr. koji je vidljiv samo pod uvećanjem, na primer, uz korišćenje lupe ili mikroskopa.

[0025] Postupak dalje može sadržati oblikovanje oblikovanog pločastog materijala, na primer, u profil ili gredu ili predmet koji ima oblikovani poprečni presek, kao što je presek u obliku kanala.

[0026] Sledećim aspektom pronalaska realizovan je par alata za oblikovanje namenjenih za oblikovanje pločastog materijala između njih prema zahtevima iz zahteva 7.

[0027] Prva površina za oblikovanje može sadržati profilisanu površinu za oblikovanje, koja može sadržati ili inkorporirati ili definisati bar deo uzorka. Dodatno ili alternativno tome, druga površina za oblikovanje može sadržati profilisanu površinu za oblikovanje, koja može sadržati ili inkorporirati ili definisati, bar delimično, oznake ili drugi uzorak. U nekim primerima izvođenja, druga površina za oblikovanje alata je okružena ili obuhvaćena ili omeđena ili ograničena njegovom prvom površinom za oblikovanje, npr. tako da su formirane oznake ili drugi uzorak, pri upotrebi, okružene ili obuhvaćene ili omeđene ili ograničene uzorkom. Druga površina za oblikovanje može biti omeđena u prvom i drugom smeru, na primer, pri čemu su prvi i drugi smer upravni jedan na drugi.

[0028] Dodatno ili alternativno tome, druga površina za oblikovanje ili oznake ili drugi uzorak mogu sadržati male ili mikroskopske oznake ili uzorak, npr. koji je vidljiv samo pod uvećanjem, na primer, uz korišćenje lupe ili mikroskopa.

[0029] Prvenstveno, alat za oblikovanje sadrži supstrat ili bubanj ili valjak ili je u suštini cilindričan, na primer, koji sadrži ili ima prvu površinu za oblikovanje, npr. uključenu ili inkorporiranu na njemu ili u njemu. Dodatno ili alternativno tome, alat za oblikovanje može sadržati umetak, na primer, koji sadrži ili ima drugu površinu za oblikovanje, npr. uključenu ili inkorporiranu na njemu ili u njemu. Umetak može biti prihvaćen i/ili prihvatljiv, npr. rastavljivo prihvaćen i/ili prihvatljiv, u udubljenju ili ulegnuću ili otvoru ili bušotini alata za oblikovanje. U nekim primerima izvođenja, umetak je pričvršćen ili se može pričvrstiti, npr. rastavljivo je pričvršćen ili se može pričvrstiti na alatu, na primer, u njegovom udubljenju ili ulegnuću ili otvoru ili bušotini, kao što je pomoću sredstava za zaključavanje. Umetak može biti lociran ili postavljen tako da se prva i druga površina za oblikovanje u suštini graniče i/ili su susedne jedna drugoj i/ili tako da je druga površina za oblikovanje okružena ili obuhvaćena ili omeđena ili ograničena prvom površinom za oblikovanje ili je sadržana u ili na jednom ili više prekida u prvoj površini za oblikovanje, npr. radi formiranja, pri upotrebi i/ili istovremeno, bar dela uzorka i oznaka ili drugog uzorka u ili na pločastom materijalu. Druga površina za oblikovanje može biti okružena ili omeđena ili obuhvaćena ili ograničena prvim delom ili delovima za oblikovanje u aksijalnom smeru ili smeru duž ose obrtanja alata i/ili u obodnom smeru ili smeru valjanja ili radnom smeru. Druga površina za oblikovanje, npr. umetak, može biti okružena ili omeđena ili obuhvaćena ili ograničena delovima prve površine za oblikovanje sa svake strane, npr. svake aksijalne strane i/ili svake obodne strane. Prvenstveno, druga površina za oblikovanje je okružena ili omeđena ili obuhvaćena ili ograničena u aksijalnom smeru i/ili smeru valjanja, još poželjnije u oba.

[0030] Oznake ili drugi uzorak mogu biti konfigurisani tako da omoguće ili da sadrže prethodno određeni uzorak koji je konfigurisan za omogućavanje detekcije, npr. brze i/ili pojednostavljene detekcije nepravilnog poravnanja između alata. Dodatno ili alternativno tome, oznake ili drugi uzorak mogu biti mašinski čitljivi i/ili mogu biti indikacije poravnanja između alata i drugog, npr. naspramnog, alata.

[0031] Za formiranje kompleksnog uzorka, kao što je onaj koji je opisan u našoj ranijoj prijavi patenta WO2009/063154 (ili GB2450765A ili EP0891234A), može biti teško da se vizuelno odredi pravilna registracija. Međutim, za izvesne oznake ili druge uzorke pravilno poravnanje se može odrediti odmah i efektivno čak i od strane neistreniranih operativaca.

[0032] Alat za oblikovanje može sadržati alat za oblikovanje na hladno, npr. za oblikovanje na hladno pločastog materijala. Dodatno ili alternativno tome, alat za oblikovanje može sadržati valjak ili valjak sa obodom, na primer, kod koga se prva i/ili druga površina za oblikovanje nalaze na obodu kotura ili valjka. Alat može sadržati cilindrični valjak, na primer, koji se može obrtati oko svoje ose. Prvenstveno, alat za oblikovanje sadrži oblikač za valjanje na hladno, npr. za valjanje na hladno oblikovanjem pločastog materijala, kao što je pločasti metalni materijal, na primer, metalni materijal na bazi gvožđa, kao što je čelik ili bilo koji drugi metalni materijal, ili pločasti materijal koji je napravljen od bilo kog drugog materijala, kao što je plastični materijal.

[0033] Oznake ili drugi uzorak mogu sadržati sredstvo za identifikaciju ili identifikator, kao što su alfanumeričke oznake, jedno ili više imena ili logoa ili slika ili bar kodova ili brzo čitljivi (engl. quick response, skr. QR) kodovi. Sredstva za identifikaciju mogu sadržati jedinstveni identifikator koji se odnosi na alat ili par alata ili mašinu za oblikovanje ili proizvođača, npr. proizvođača lima koji se oblikuje i/ili proizvođača alata.

[0034] Prva površina za oblikovanje može sadržati dva ili više, npr. tri, četiri ili više, kao što je mnoštvo i/ili niz, ispupčenja ili ispupčenja za oblikovanje ili zubaca, koji se mogu pružati sa prve osnove ili površine korena ili prečnika. Niz ispupčenja može sadržati mnoštvo redova i/ili kolona, npr. pravolinijskih i/ili zavojnih redova i/ili kolona ispupčenja.

[0035] Druga površina za oblikovanje može sadržati žig ili jedno ili više ispupčenja, npr. ispupčenja oznaka ili ispupčenja drugog uzorka ili ispupčenja žiga, koja se mogu pružati sa druge osnove ili površine korena ili prečnika. Druga površina za oblikovanje ili žig ili njegovo ispupčenje ili ispupčenja mogu biti na ili locirani na ili u prekidu mnoštva ili niza ispupčenja ili ispupčenja za oblikovanje ili zubaca prve površine za oblikovanje. Druga površina za oblikovanje ili žig ili njegovo ispupčenje ili ispupčenja mogu biti udubljeni u odnosu na prvu površinu za oblikovanje i/ili u odnosu na najmanje jedno ispupčenje ili ispupčenja ili njihov zubac ili zupce, npr. vrh ili vrhove jednog ili više ispupčenja ili zubac ili zupce.

[0036] U nekim primerima izvođenja, druga osnova ili površina korena ili prečnik je udubljena u odnosu na prvu osnovu ili površinu korena ili prečnik. Dodatno ili alternativno tome, bar deo ili jedan, a prvenstveno svi, od žiga ili jednog ili više ispupčenja druge površine za oblikovanje mogu biti udubljeni u odnosu na najmanje jedno ispupčenje ili ispupčenja ili zubac ili zupce prve površine za oblikovanje, npr. njihov vrh ili vrhove.

Dodatno ili alternativno tome, bar deo ili jedan žig ili jedno ili više ispupčenja druge površine za oblikovanje mogu sadržati mali ili mikroskopski žig ili ispupčenje ili ispupčenja ili oznake ili uzorak, npr. koji je vidljiv samo uz korišćenje lupe ili mikroskopa. U nekim primerima izvođenja, žig ili ispupčenje ili ispupčenja druge površine za oblikovanje su okruženi ili obuhvaćeni ili omeđeni ili ograničeni ispupčenjem ili ispupčenjima ili zupcem ili zupcima prve površine za oblikovanje i/ili su uključeni u ili na jedan ili više prekida u njima ili od njih.

[0037] Sredstva za zaključavanje mogu sadržati bravu ili mehanizam brave. Sredstva za zaključavanje mogu sadržati, na primer, sadejstvujuće karakteristike ili zabravljujuće karakteristike u ili na omeđene ili pridružene svakom od umetka i udubljenja ili alata za oblikovanje ili supstrata ili bubnja ili kotura. Sadejstvujuće karakteristike mogu obuhvatati zabravljujuće udubljenje i zabravljujuće ispupčenje ili element ili čiviju ili kuglicu, npr. za zahvatanje zabravljujućeg udubljenja. Sadejstvujuće karakteristike mogu biti funkcionalne između zabravljenog i odbravljenog stanja, na primer, pri čemu je umetak pričvršćen unutar udubljenja pomoću sredstava za zaključavanje kada se sadejstvujuće karakteristike nalaze u zabravljenom stanju i/ili se umetak može ukloniti iz udubljenja kada se sadejstvujuće karakteristike nalaze u odbravljenom stanju.

[0038] Zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica mogu biti pomerljivi, npr. između raširenog i skupljenog ili uvučenog položaja ili stanja i/ili između zabravljenog i odbravljenog položaja ili stanja. Zabravljujuće udubljenje može sadržati zahvatnu ili noseću, na primer, sužavajuću ili nagnutu ili zakošenu zahvatnu ili noseću površinu, koja može biti pod uglom ili može biti orijentisana ili usmerena ili se može pružati pod uglom, npr. neortogonalno i/ili neparalelno i/ili pod oštrim ili tupim uglom, u odnosu na smer pomeranja zabravljujućeg ispupčenja ili elementa ili čivije ili kuglice. Zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica mogu biti elastično prednapregnuti prema razvijenom ili zabravljenom položaju ili stanju. U drugim primerima izvođenja, zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica mogu biti elastično prednapregnuti prema nerazvijenom ili uvučenom ili odbravljenom položaju ili stanju, na primer, pomoću elastičnih sredstava ili sredstava za prednaprezanje ili elastičnih sredstava za prednaprezanje, kao što je opruga, npr. kompresiona opruga.

[0039] U jednom poželjnom primeru izvođenja, umetak sadrži zabravljujuće udubljenje i zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica su montirani, npr. pomerljivo montirani na ili na neki drugi način pridruženi, npr. udubljenju ili alatu za oblikovanje ili supstratu ili bubnju ili koturu koji su im pomerljivo pridruženi. Zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica i/ili elastična sredstva ili sredstva za prednaprezanje ili elastična sredstva za prednaprezanje mogu biti prihvaćeni u šupljini ili udubljenju ili ulegnuću ili otvoru ili bušotini, koji mogu biti u ili locirani ili postavljeni u ili pridruženi udubljenju alata ili alatu za oblikovanje ili supstratu ili bubnju ili valjku. Dodatno ili alternativno tome, zabravljujuće ispupčenje ili element ili čivija ili kuglica i/ili elastična sredstva ili sredstva za prednaprezanje ili elastična sredstva za prednaprezanje se mogu naslanjati i/ili biti zadržani ili pričvršćeni ili držani na mestu, npr. unutar šupljine ili udubljenja ili ulegnuća ili otvora ili bušotine, pomoću pričvršćivača, kao što je zavrtanj.

[0040] Alat može imati prvi kraj i drugi kraj, na primer, sa pogonskim sredstvima koja su locirana na ili prema jednom od prvog i drugog kraja i/ili drugi kraj nema pogonska sredstva. Alat dalje može sadržati otvor za prihvat vratila.

[0041] Da bi se izbegla sumnja, svaki od naspramnih alata za oblikovanje opisanih u vezi bilo kog relevantnog aspekta pronalaska može sadržati jednu ili više proizvoljnih karakteristika opisanih u vezi drugog ili sledećeg od jednog ili više alata za oblikovanje.

[0042] Drugi od alata za oblikovanje može sadržati površinu bez karakteristika, pri čemu druga površina za oblikovanje prvog alata za oblikovanje sadrži profilisanu površinu za oblikovanje koja sadejstvuje, pri upotrebi, sa površinom bez karakteristika da bi formirale oznake ili drugi uzorak na pločastom materijalu koji je oblikovan između njih. U sledećem primeru izvođenja, drugi od alata za oblikovanje sadrži drugu profilisanu površinu za oblikovanje, pri čemu druga površina za oblikovanje prvog alata za oblikovanje sadejstvuje, pri upotrebi, sa drugom površinom drugog alata za oblikovanje da bi formirala oznake ili drugi uzorak na pločastom materijalu oblikovanom između njih. Druge profilisane površine za oblikovanje mogu sadejstvovati da bi formirale oznake ili drugi uzorak koji su izobličeni ako alati nisu pravilno poravnati. Dodatno ili alternativno tome, druge površine za oblikovanje mogu sadejstvovati da bi formirale oznake ili drugi uzorak čiji bar deo može sadržati male ili mikroskopske oznake ili uzorak, npr. koji je vidljiv samo uz uvećanje ili lupom ili mikroskopom. U nekim primerima izvođenja, druga površina za oblikovanje drugog alata za oblikovanje je okružena ili obuhvaćena ili omeđena ili ograničena njenom prvom površinom za oblikovanje ili je uključena u ili na njene prekide ili u njih, npr. tako da su formirane oznake ili drugi uzorak, pri upotrebi, okružene ili obuhvaćene ili omeđene ili ograničene uzorkom.

[0043] Druge površine za oblikovanje mogu sadejstvovati, pri upotrebi, tako da formiraju oznake ili drugi uzorak koji su vidljivo izobličeni ukoliko alati nisu pravilno poravnati, pri čemu se izobličenje može lako detektovati golim okom. U nekim primerima izvođenja, bar deo oznaka ili drugog uzorka može biti mali ili mikroskopski, npr. vidljiv samo uz korišćenje lupe ili mikroskopa, i/ili može biti mašinski čitljiv, na primer, skeniranjem uz korišćenje sredstava za skeniranje ili skenera. Oznake ili drugi uzorak mogu biti konfigurisani tako da se nepravilno poravnanje alata ili identifikacija mogu detektovati ili se može odrediti mera nepravilnog poravnanja očitavanjem ili skeniranjem oznaka ili drugog uzorka, na primer, uz korišćenje sredstava za skeniranje ili skenera, i/ili obradom očitanih ili skeniranih oznaka ili drugog uzorka uz korišćenje sredstva za obradu ili algoritma ili kompjutera. Jedan neograničavajući primer takvih oznaka ili drugog uzorka bi mogao biti bar kod ili brzo čitljivi (QR) kod. U nekim primerima izvođenja, druga površina za oblikovanje jednog ili svakog alata je okružena ili obuhvaćena ili omeđena ili ograničena njegovom prvom površinom za oblikovanje, npr. tako da su formirane oznake ili drugi uzorak, pri upotrebi, okruženi ili obuhvaćeni ili omeđeni ili ograničeni uzorkom i/ili su uključeni u ili na jedan ili više prekida u njemu ili na njemu.

[0044] Prve površine za oblikovanje mogu sadejstvovati, pri upotrebi, tako da formiraju uzorak koji sadrži mnoštvo ispupčenja i udubljenja raspoređenih u nizu. Uzorak može sadržati mnoštvo redova i/ili kolona, npr. pravolinijskih i/ili zavojnih redova i/ili kolona, ispupčenja i/ili udubljenja. Uzorak ili niz može biti konfigurisan i/ili raspoređen tako da linije nacrtane na površini oblikovanog pločastog materijala između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije.

[0045] Prvenstveno, druge površine za oblikovanje sadrže sadejstvujuće ivice za oblikovanje, koje mogu biti razdvojene prethodno određenim rastojanjem, pri upotrebi, kada se pločasti materijal oblikuje između alata i/ili kada su alati pravilno poravnati. U nekim primerima izvođenja, jedna od drugih površina za oblikovanje sadrži mušku površinu za oblikovanje ili ispupčenje, dok druga od drugih površina za oblikovanje sadrži odgovarajuću žensku površinu za oblikovanje ili ispupčenje ili ulegnuće, pri čemu ulegnuće može biti oblikovano ili u osnovi ili površini korena ili prečniku i/ili može biti definisano ili opisano sa jednim ili više ispupčenja koja mogu biti odmaknuta u odnosu na mušku površinu za oblikovanje ili ispupčenje. Sadejstvo muške površine za oblikovanje ili ispupčenja i ženske površine za oblikovanje ili ulegnuća može biti takvo da prethodno određeni stepen nepravilnog poravnanja rezultuje vizuelnom indikacijom izobličenja.

[0046] Svaki alat prvenstveno ima prvi kraj i drugi kraj sa pogonskim sredstvima lociranim na ili prema jednom od prvog i drugog kraja, pri čemu drugi kraj prvenstveno nema pogonska sredstva, npr. pri čemu se pogonska sredstva pri upotrebi mogu međusobno uzubiti, na primer, da bi se omogućilo da alati budu pogonjeni.

1

[0047] Prema jednom drugom aspektu pronalaska realizovan je uređaj za oblikovanje pločastog materijala, pri čemu uređaj sadrži par naspramnih alata koji su opisani gore, gde su alati pomerljivi jedan u odnosu na drugi. U primerima izvođenja prve površine za oblikovanje sadrže ispupčenja ili zupce, a geometrija i/ili položaj ispupčenja ili zubaca i/ili rastojanje alata su takvi da se ispupčenja ili zupci na jednom alatu indeksiraju i/ili pružaju, pri upotrebi, u zazore između ispupčenja ili zubaca na drugom alatu.

[0048] Svaki prvi i drugi alat može sadržati otvor za prihvat vratila.

[0049] Alat može sadržati otvor za prihvat vratila.

[0050] Kao iznenađujuće je otkriveno da umesto uvođenja potencijalno destabilizujuće sile kada pogone valjke, primena pogonskih sredstava na jednom umesto na oba kraja valjaka nema štetan efekat na preciznost registracije i da održava poravnanje pločastog materijala sa uzorcima i da takođe smanjuje troškove za valjke i pridružena pogonska sredstva (motore, prenosnike itd.) i vreme podešavanja.

[0051] Pogonska sredstva prvenstveno sadrže zupčanike, na primer, cilindrične zupčanike.

[0052] U primerima izvođenja gde alat ima cilindrični oblik, vrhovi ispupčenja ili zubaca mogu definisati nominalni prečnik vrha zubaca dTP(npr. koji je nominalni prečnik valjka na obodu definisanom vrhovima zubaca) u obodnom smeru.

[0053] Cilindrični zupčanici prvenstveno imaju spoljašnji prečnik do.

[0054] Prvenstveno, odnos prečnika vrha zupca, dTPprema spoljašnjem prečniku do je u opsegu od 0,5 do 1,5, recimo, 0,6 do 1,4, 0,7 do 1,3, 0,8 do 1,2, 0,9 do 1,1, na primer, od 0,91, 0,92, 0,93, 0,94, 0,95, 0,96, 0,97, 0,98, 0,99 do 1,1, 1,09, 1,08, 1,07, 1,06, 1,05, 1,04, 1,03, 1,02, 1,01 i najpoželjnije je 1,0.

[0055] Prvenstveno, cilindrični zupčanici imaju ugao pritiska između 16 i 30°, recimo između 18 i 27°, na primer, između 19 i 26°. Mogu se koristiti uglovi pritiska od 20° i/ili 25° ili uglovi između njih.

[0056] Prečnik podeone kružnice (DPCD) cilindričnog zupčanika se prvenstveno izračunava prema sledećoj formuli

gde je g mera debljine materijala koji treba da bude obrađen, k je konstanta, izabrana da bude u okviru opsega od 0,01 do 0,5, recimo od 0,02, 0,03, 0,04, 0,05, 0,06, 0,07, 0,08, 0,09 do 0,45, 0,40, 0,35, 0,30, 0,25, 0,2, 0,15, na primer, 0,05 do 0,15, recimo 0,06, 0,07, 0,08, 0,09 do 0,14, 0,13, 0,12, 0,11, a najpoželjnije k je 0,1.

[0057] Broj zubaca (N) koji je potreban za specifični cilindrični zupčanik se onda može izračunati iz modula m, kao što sledi:

DPCD= (N 2) x m (2)

[0058] Korak profila zupca (P) se onda može izračunati iz:

P = N/DPCD(3)

[0059] Visina zupca, visina temenog dela zupca (A) i visina podnožnog dela zupca (D) zubaca cilindričnog zupčanika se onda može izračunati u zavisnosti od ugla pritiska.

[0060] Kao iznenađujuće je otkriveno da podudaranje prečnika podeone kružnice DPCDsa dTP, u okviru gore identifikovanog odnosa, ima efekat smanjenja oštećenja cilindričnog zupčanika u toku upotrebe.

[0061] Najmanje jedan od alata može sadržati telo čiji deo na svojoj periferiji nosi ispupčenja za oblikovanje. Ispupčenja za oblikovanje mogu biti integralna sa delom tela ili mogu biti pričvršćena na njega. Na jednom kraju, deo tela može sadržati udubljenje, izvan otvora za vratilo. Udubljenje može biti omeđeno perifernim zidom. Unutar udubljenja može biti locirano ulegnuće koje definiše položaj reference. Referentni klin može biti lociran bar delimično unutar ulegnuća.

[0062] Pogonska sredstva, npr. zupčanik ili cilindrični zupčanik, mogu sadržati ulegnuće za prihvat referentnog klina za definisanje položaja reference cilindričnog zupčanika. Prvenstveno, pogonska sredstva, npr. zupčanik ili cilindrični zupčanik, sadrže i produžetak, koji je oblikovan za zahvatanje u udubljenje na alatu. Pogonska sredstva, npr. zupčanik ili cilindrični zupčanik, mogu imati prekinuti produžetak, pri čemu su prekid, odnosno prekidi oblikovani za prihvat kraja referentnog klina.

[0063] Otkriveno je da referenciranje uzorka koji se formira i pogonskih sredstava u odnosu na položaj reference procesu obezbeđuje precizniju registraciju uzorka i da valjci i/ili pogonska sredstva mogu biti izloženi manjim oštećenjima pri upotrebi.

[0064] Prvenstveno, otvor definiše kružni deo i izduženi radijalni deo, a vratilo koje je prihvaćeno ili može biti prihvaćeno u njemu oblikovano je komplementarno njemu tako da može izazvati obrtanje alata pri upotrebi.

[0065] Oznake ili drugi uzorak prvenstveno obezbeđuju vizuelnu i/ili mašinski čitljivu indikaciju poravnanja i/ili identifikacije alata, npr. naspramnih alata, koji se koriste za oblikovanje pločastog materijala. Na primer, oznake ili drugi uzorak mogu sadržati prethodno određeni uzorak koji je konfigurisan specifično za omogućavanje brze i/ili pojednostavljene detekcije nepravilnog poravnanja između alata. U nekim primerima izvođenja stepen izobličenja oznaka ili drugog uzorka ili utisnuća odgovara stepenu nepravilnog poravnanja alata. Dodatno ili alternativno tome, bar deo oznaka ili uzorka može biti mali ili mikroskopski, npr. vidljiv samo uz korišćenje lupe ili mikroskopa. U jednom ili nekim primerima izvođenja, oznake ili drugi uzorak su na ravnoj, npr. neoblikovanoj površini pločastog materijala i/ili su bar delimično (npr. potpuno) okružene ili obuhvaćene ili omeđene ili ograničene uzorkom. Na primer, uzorak može sadržati mnoštvo prekida i/ili oznaka ili drugi uzorak može biti formiran u nekim ili svakom od prekida.

[0066] Uzorak prvenstveno sadrži jedno ili više ispupčenja raspoređenih u nizu. Pločasti materijal prvenstveno sadrži centralnu ili neutralnu ravan, na primer, odgovarajuću ravni ili centralnoj ravni pločastog materijala pre oblikovanja. Ispupčenja koja su oblikovana na prvoj glavnoj površini oblikovanog pločastog materijala mogu biti oblikovana na prvoj strani centralne ili neutralne ravni i/ili ispupčenja koja su oblikovana na drugoj glavnoj površini, npr. nasuprot prve glavne površine, oblikovanog pločastog materijala mogu biti formirana na drugoj strani centralne ili neutralne ravni, npr. nasuprot prve strane. Slično tome, udubljenja koja su oblikovana na prvoj glavnoj površini, koja mogu odgovarati ispupčenjima formiranim na drugoj glavnoj površini, takođe mogu biti oblikovana na ili mogu prolaziti do prve strane centralne ili neutralne ravni i/ili udubljenja koja su oblikovana na drugoj glavnoj površini, koja mogu odgovarati ispupčenjima oblikovanim na prvoj glavnoj površini, takođe mogu biti oblikovana na ili prolaziti do prve strane centralne ili neutralne ravni.

[0067] Uzorak može sadržati mnoštvo redova i/ili kolona, npr. pravolinijskih i/ili zavojnih redova i/ili kolona, ispupčenja. Ispupčenja i udubljenja, npr. uzorak ili niz, mogu biti konfigurisana i/ili raspoređena tako da linije nacrtane na površini materijala između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije.

[0068] Svako ispupčenje je prvenstveno očvrsnulo plastičnom deformacijom, na primer, time što je oblikovano lokalnom deformacijom pločastog materijala.

1

[0069] Pločasti materijal može sadržati čelik, na primer, meki čelik, i on može biti galvanizovan. Alternativno tome, pločasti materijal može sadržati bilo koji drugi materijal, prvenstveno, ali ne nužno onaj koji je sposoban za očvršćavanje deformacijom i/ili plastičnom deformacijom.

[0070] Pločasti materijal može imati profil ili oblikovani ili savijeni poprečni presek, kao što je presek u obliku kanala ili slično za korišćenje kao dela pregrade ili klina u kanalu. Uzorak i/ili oznake ili drugi uzorak mogu biti formirani preko celog ili dela oblikovane sekcije. Prvenstveno, oznake ili drugi uzorak su formirani u ili na ravnoj, npr. neoblikovanoj površini pločastog materijala, npr. koja je lišena bilo kakvih krivina ili prevoja.

[0071] Uzorak može biti kontinualan, na primer, ispupčenja i/ili udubljenja zajedno mogu predstavljati kontinualan uzorak. Uzorak može sadržati kontinualni region od vrhova i udubljenja, koja mogu biti tako locirana da površina pločastog materijala nema linija koje su prave linije. Uzorak i oznake prvenstveno zajedno predstavljaju ponavljajući uzorak, na primer, koji može biti formiran pomoću alata za oblikovanje valjanjem.

[0072] Sada će biti opisani primeri izvođenja pronalaska na osnovu primera samo sa pozivom na priloženi nacrt na kome:

Slika 1 je pogled otpozadi na alat za oblikovanje prema jednom primeru;

Slika 2 je aksonometrijski izgled segmenta bubnja za oblikovanje alata za oblikovanje sa slike 1;

Slika 3 je izgled preseka duž linije A-A sa slike 1;

Slika 4 je horizontalna projekcija radijalnog otvora u alatu sa slike 1;

Slika 5 je aksonometrijski izgled oznake za obeležavanje namenjene za inkorporiranje u alat za oblikovanje sa slika 1 do 3;

Slika 6 je bočni izgled oznake za obeležavanje sa slike 4;

Slika 7 je izgled preseka duž linije B-B sa slike 5;

Slika 8 je bočni izgled alata za oblikovanje za sadejstvo sa alatom sa slike 1;

Slika 9 je izgled rastavljenog alata za oblikovanje sa slike 1 koji detaljnije prikazuje ilustrativni pogonski sklop;

Slika 10 je aksonometrijski izgled prvog kraja alata sa slika 1 i 9;

Slika 11 je aksonometrijski izgled drugog kraja alata sa slika 1 i 9;

Slika 12 je aksonometrijski izgled poravnatog para alata prema jednom primeru izvođenja pronalaska; i

Slika 13 je horizontalna projekcija pločastog materijala prema jednom primeru.

[0073] Sada se vrši poziv na slike 1 do 4, gde je prikazan alat 1 za oblikovanje, koji je u ovom primeru cilindrični valjkasti oblikač 1, za oblikovanje pločastog materijala valjanjem na hladno. Alat 1 sadrži centralni bubanj 2 za oblikovanje, prvi i drugi krajnji deo 3, 4, umetak 5, par zabravljujućih prstenova 6 i mehanizam 7 brave za rastavljivo pričvršćivanje umetka 5 unutar bubnja 2 za oblikovanje.

[0074] Bubanj 2 za oblikovanje je u obliku šupljeg cilindra ili valjka koji obezbeđuje supstrat na kome je na njegovoj spoljašnjoj obodnoj površini inkorporirana prva profilisana površina 21 za oblikovanje. U ovom primeru, prva profilisana površina 21 za oblikovanje inkorporira uzorak od ispupčenja 21a raspoređenih u nizu koji ima mnoštvo redova i kolona. Bubanj 2 za oblikovanje sadrži najmanje jedan, a prvenstveno par, koaksijalnih radijalnih otvora 22, 23 lociranih prvenstveno centralno duž njegove uzdužne ose, pri čemu otvor 22, 23 ili svaki od njih sadrži naspramnu bušotinu 22a, 23a koja se pruža prema unutrašnjosti od spoljašnjeg oboda bubnja 2 za oblikovanje. Naspramne bušotine 22a, 23a su u suštini pravougaone u ravni sa zaobljenim uglovima, kao što je jasnije prikazano na slici 4. Naspramna bušotina 23a jednog od radijalnih otvora 23 sadrži jedan zaobljeni ugao 20a koji ima veći prečnik od drugih zaobljenih uglova naspramne bušotine 23a. Otvori 22, 23 i odgovarajuće naspramne bušotine 22a, 23a ne moraju imati iste dimenzije. Otvori 22, 23 i odgovarajući naspramne bušotine 22a, 23a ne moraju biti koaksijalni.

[0075] Bubanj 2 za oblikovanje takođe sadrži osam uzdužnih prolaznih otvora 24 koji se pružaju paralelno osi bubnja 2 za oblikovanje i razmaknuti su jednako od i oko uzdužne ose. Svaki kraj svakog uzdužnog otvora 24 izveden je sa ženskim navojem za sadejstvo sa odgovarajućim zavrtnjem 30, 40 sa navojem. Svaki aksijalni kraj bubnja 2 za oblikovanje sadrži udubljenje 25, 26 za prihvat dela odgovarajućeg prvog i drugog krajnjeg dela 3, 4.

[0076] Prvi krajnji deo 3 je u suštini u obliku cilindričnog diska sa centralnim otvorom 31, radijalnom prirubnicom 32 na svojoj prvoj strani i osam otvora 34 koji se pružaju po debljini centralnog dela diska sa položajima koji odgovaraju položajima prolaznih otvora 24 u bubnju 2 za oblikovanje. Svaki od prolaznih otvora 34 sadrži naspramnu bušotinu 34a na prvoj strani prvog krajnjeg dela 3 za smeštaj glave odgovarajućeg zavrtnja 30. Druga strana prvog krajnjeg dela 3 prihvaćena je unutar prvog od krajnjih udubljenja 25 bubnja 2 za oblikovanje i pričvršćena je za njega pomoću osam zavrtnjeva 30 koji se pružaju kroz prolazne otvore 34 prvog krajnjeg dela 3 i zahvataju ženske navoje u prolaznim otvorima 24 bubnja 2 za oblikovanje sa jednom od locirajućih prstenova 6 zadržanih između kraja bubnja 2 za oblikovanje i radijalne prirubnice 32.

1

[0077] Drugi krajnji deo 4 je u obliku šupljeg cilindričnog elementa 4 cilindričnog zupčanika sa aksijalnim otvorom 41 kroz njega, mnoštvom zubaca 42 zupčanika koji se pružaju prema spoljašnjosti sa njega, radijalnim podsecanjem kojim se ostvaruje naslon 43 na njegovoj prvoj strani i osam prolaznih otvora 44 sa položajima koji odgovaraju položajima prolaznih otvora 24 u bubnju 2 za oblikovanje. Svaki od prolaznih otvora 44 sadrži naspramnu bušotinu 44a na drugoj strani drugog krajnjeg dela 4, nasuprot prve strane, za smeštaj glave odgovarajućeg zavrtnja 40. Podsecanje, prva strana 43 drugog krajnjeg dela 4 je prihvaćena unutar drugog od krajnjih udubljenja 26 bubnja 2 za oblikovanje i pričvršćena je za njega pomoću osam zavrtnjeva 40 koji se pružaju kroz prolazne otvore 44 drugog krajnjeg dela 4 i zahvataju ženske navoje u prolaznim otvorima 24 bubnja 2 za oblikovanje sa drugim locirajućim prstenom 6 zadržanim između zubaca 42 zupčanika drugog krajnjeg dela 4 i kraja bubnja 2 za oblikovanje.

[0078] Kao što je jasnije prikazano na slikama 5 do 7, umetak 5 ima u suštini oblik pravougaonog bloka sa zaobljenim vertikalnim ugaonim ivicama 50, 50a da bi se ostvarila gornja strana 51 za oblikovanje koja je u suštini pravougaona u ravni sa zaobljenim uglovima. Jedna od ugaonih ivica 50a ima malo veći radijus od drugih radi sadejstva sa zaobljenim uglom 20a naspramne bušotine 23a unutar koje treba da bude prihvaćen umetak 5 da bi obezbedio pravilnu orijentaciju.

[0079] Osnovna strana 51 za oblikovanje umetka 5 je zakrivljena da bi se ostvarilo udubljenje konstantne dubine u obodu bubnja 2 za oblikovanje kada je umetak 5 prihvaćen u njemu. Gornja strana 51 za oblikovanje sadrži ivice 52 za oblikovanje koje opisuju logo brenda u ovom primeru izvođenja. Ivice 52 za oblikovanje opisuju konturu slova logoa sa slovima koja se sama pojavljuju kao udubljenja 52a u okviru opisane konture ili između ivica 52 za oblikovanje.

[0080] Umetak 5 na svojoj prvoj strani takođe sadrži zabravljujuće udubljenje 53 sa ravnim obodom 54 koji je u suštini paralelan strani 51 za oblikovanje i sužavajućoj površini 55 nasuprot ravnog oboda 54 da bi se dobilo zabravljujuće udubljenje 53 sa širokim ulazom koji se sužava do uske osnove 56 koja je iskošena prema ravnom obodu 54. Umetak 5 takođe sadrži usek 57 u svojoj drugoj strani, nasuprot prve strane i u dnu umetka 5. Usek 57 je nagnut da bi se ostvarila uvodna ivica, u istom smeru kao sužavajuća površina 55 zabravljujućeg udubljenja 53.

[0081] Mehanizam 7 za zabravljivanje sadrži zabravljujuću čiviju 70 i kompresionu oprugu 71, pri čemu su obe zadržane unutar jednog od prolaznih otvora 24 u bubnju 2 za oblikovanje, između jednog od zavrtnjeva 40 i zabravljujućeg udubljenja 53 umetka 5. Kao

1

što je jasnije prikazano na slici 3, umetak 5 je prihvaćen unutar naspramne bušotine 23a jednog od radijalnih otvora 23 bubnja 2 za oblikovanje sa zabravljujućim udubljenjem 53 koje je okrenuto prema drugom krajnjem delu 4. Zabravljujuća čivija 70 ima prvi, zaobljeni kraj koji je prihvaćen unutar zabravljujućeg udubljenja 53 i zahvata sužavajuću površinu 55. Zabravljujuća čivija 70 je prednapregnuta pomoću opruge, koja je sabijena između kraja zavrtnja 40 i drugog, ravnog kraja zabravljujuće čivije 70. Obezbeđivanjem prednapregnute zabravljujuće čivije 70 koja zahvata sužavajuću površinu 55 se ostvaruje sila držanja duž obe, i ose umetka 5, i ose zabravljujuće čivije 70.

[0082] Kada je umetak 5 prihvaćen i zadržan u naspramnoj bušotini 23a radijalnog otvora 23 bubnja 2 za oblikovanje, onda se strana 51 za oblikovanje u suštini graniči i susedna je sa prvom profilisanom površinom 21 za oblikovanje, mada je malo udubljenija u odnosu na nju. Shodno tome, kada alat 1 oblikuje pločasti materijal, i oznake, i deo uzorka se formiraju istovremeno.

[0083] Okrenimo se sada slici 8, gde je prikazan bubanj 8 za oblikovanje drugog alata, koji takođe ima oblik cilindričnog valjkastog oblikača i u suštini je sličan bubnju 2 za oblikovanje prvog alata 1, pri čemu su slične karakteristike označene sličnim pozivnim oznakama sa prefiksom 2 koji je zamenjen brojem 8. Sklop drugog alata sadrži bubanj 8 za oblikovanje, prvi i drugi krajnji deo, 3, 4, locirajuće prstenove 6 i mehanizam 7 za zabravljivanje koji su montirani na sličan način kao oni koji su opisani u vezi prvog alata 1. Radijalni otvor 83 je prilagođen za prihvat umetka (nije prikazan), koji može biti predoblik koji ima površinu za oblikovanje bez karakteristika za sadejstvo sa ivicama 52 za oblikovanje umetka 5 prvog alata 1 da bi pločasti materijal označio oznakama.

[0084] Alternativno tome i u skladu sa jednim primerom izvođenja, umetak (nije prikazan) može sadržati ivice za oblikovanje koje sadejstvuju sa ivicama 52 za oblikovanje umetka 5 da bi stvorile oznake. Na primer, ivice za oblikovanje sledećeg umetka mogu sadržati ivice za oblikovanje koje su prihvaćene i/ili indeksirane sa udubljenjima 52a u okviru opisane konture ili između ivica 52 za oblikovanje. Stručnjaci iz odgovarajuće oblasti će shvatiti da će zahvaljujući takvom postrojenju proizvoljno nepravilno poravnanje između alata 1, 8 biti lako vidljivo usled izobličenja logoa.

[0085] U sledećim poželjnim varijantnim primerima izvođenja, ivice 52 za oblikovanje mogu opisivati oznaku ili oznake koje su konfigurisane tako da budu mašinski čitljive, na primer, u obliku jednog ili više bar kodova i/ili brzo čitljivih (QR) kodova. U takvim primerima izvođenja, čak i malo izobličenje koje nastane usled nepravilnog poravnanja između alata 1, 8 može biti detektovano uz korišćenje kompjuterizovanog skeniranja i obrade. U stvari,

1

osmišljeno je da oznake mogu da se izaberu tako da priroda nepravilnog poravnanja može biti raspoznata na osnovu obima i prirode izobličenja. Korišćenje QR kodova ili sličnih tipova oznaka obrazuje osnovu takvog postrojenja.

[0086] Alati 1, 8 su obrtno montirani u okviru uređaja (nije prikazano) na prethodno određenom rastojanju i međusobno su povezani pomoću svojih odgovarajućih pogonskih sredstava (nisu prikazana), koja pogone zupci 42 zupčanika drugog krajnjeg dela 4 da bi se obezbedilo da se oni obrću u suprotnim smerovima istom brzinom. Obrtanje alata 1, 8 izaziva da se niz ispupčenja 21a na prvom alatu 1 indeksira i pruža u zazore između ispupčenja (nije prikazano) na drugom alatu 8.

[0087] Pri upotrebi, alati 1, 8 sadejstvuju da bi formirali uzorak od ispupčenja i udubljenja u pločastom materijalu koji se sprovodi između njih, dok locirajući prstenovi 6 između sebe zadržavaju pločasti materijal. Kada se alati 1, 8 obrću, ispupčenja 21a na jednom alatu 1 potiskuju delove pločastog materijala u zazore između ispupčenja (nije prikazano) na drugom alatu 8, zahvaljujući čemu definišu efektivnu debljinu ili amplitudu koja je definisana između vrhova ispupčenja na svakoj strani pločastog materijala. U ovom primeru izvođenja, materijal je čelični lim, a formiranje uzorka od ispupčenja i udubljenja rezultuje očvršćavanjem plastičnom deformacijom pločastog materijala, koji se oblikuje lokalnim deformisanjem pločastog materijala, kao što je detaljnije objašnjeno u WO2009/063154 (i/ili jednom od GB2450765A i EP0891234A).

[0088] Pored toga, kada alati 1, 8 formiraju uzorak od ispupčenja i udubljenja u pločastom materijalu, onda se ivice 52 za oblikovanje umetka 5 naslanjaju na predoblik (nije prikazano) u drugom alatu 8 da bi utisnule oznake na pločasti materijal. Alternativno tome, kada umetak (nije prikazan) u drugom alatu sadrži naredne ivice za oblikovanje, one mogu sadejstvovati sa ivicama 52 za oblikovanje umetka 5 da bi utisnule ili na neki drugi način formirale oznake.

[0089] Okrenimo se sada slikama 9 do 12, gde je svako od udubljenja 25, 26 (od kojih je prikazano samo jedno) bubnja 2 za oblikovanje kružno u ravni i omeđeno je prstenastim zidom 26A. Podjednako razmaknut oko udubljenja 26 i u okviru prstenastog niza 26A, nalazi se niz ulegnuća 27A, 27B, 27C za prihvat kraja odgovarajućih referentnih klinova 28A, 28B, 28C. Naslon 43 elementa 4 cilindričnog zupčanika sadrži tri prekida 45 (od kojih je prikazan samo jedan) koji su komplementarno oblikovani da bi prihvatili drugi kraj referentnih klinova 28A, 28B, 28C.

[0090] Kada je zahvaćen, prekinuti naslon 43 se pruža kroz locirajući prsten 6 i naleže na kružno udubljenje 26, a omeđen je prstenastim zidom 26A sa referentnim klinovima 28A, 28B, 28C, koji su delimično prihvaćeni u prekidima 45.

1

[0091] Centralni otvor 31 prvog krajnjeg dela 3 sadrži žljeb 31A za klin i centralni otvor 41 elementa 4 cilindričnog zupčanika sadrži odgovarajući žljeb 41A za klin koji je poravnat sa žljebom 31A za klin prvog krajnjeg dela 3 kada se alat 1 nalazi u montiranom stanju, da bi prihvatio klinom učvršćeno pogonsko vratilo (nije prikazano).

[0092] Da bi se napravio set alata 1, 8 prema pronalasku prati se sledeći proces.

[0093] Prvo se određuje koja vrsta oblikovanja uzoraka i odgovarajući proces oblikovanja uzoraka su potrebni. Tip oblika zupca, visina zupca, podeoni korak (u redovima i kolonama) su sve važne karakteristike koje treba da budu razmotrene kada je potrebna proizvodnja specifičnog pločastog materijala sa oblikovanim uzorcima. Shodno tome, kada se jednom odredi oblik zubaca, onda se obezbeđuje predoblik 2 u obliku valjka. Jedno od udubljenja (npr. 26) se koristi za određivanje položaja reference DP na valjku. Onda se na spoljašnjoj periferiji 21 bubnja 2 za oblikovanje izrađuje oblik zupca<,>na primer, pomoću jednog ili više od sečenja, glodanja, brušenja, nagrizanja i tako dalje, ali uz korišćenje položaja reference DP za određivanje početnog položaja za operaciju oblikovanja.

[0094] Kao što je prikazano na slici 12, cilindrični zupčanik 4 je takođe poravnat sa položajem reference DP da bi se obezbedio položaj DAGporavnanja podatka zupčanika na oba zupčanika (npr. cilindričnom zupčaniku 4 prvog alata 1) i u pogonskom zupčaniku DAp(npr. cilindričnom zupčaniku 4 drugog alata 8).

[0095] Na ovaj način je jasno da su uzorak koji je oblikovan na valjcima 1, 8 i položaj cilindričnih zupčanika 4 poravnati sa samo jednom definisanom tačkom na svakom valjku 1, 8.

[0096] Pored toga, kada se jednom uspostavi željeni proces oblikovanja uzorka, onda se oblik cilindričnog zupčanika izračunava u skladu sa jednačinama (1) do (3):-

dTP= 162 mm

[0097] U jednom ilustrativnom primeru izvođenja, pločasti materijal koji treba da se valja je čelik debljine 0,6 mm (tj. g = 0,6 mm).

[0098] U ovom slučaju, cilindrični zupčanik 4 ima sledeće karakteristike, (podešavanja k = 0,1 i dTP:d0= 1);

DPCD = 162 - (0,6 0,1)

= 161,3 mm

1

P = 0,5

Visina temenog dela zupca (A) = 2

Visina podnožnog dela zupca (D) = 2,3

Debljina zupca (T) = 3,14

Ugao pritiska= 20 º

[0099] Vratilo (nije prikazano) koje se pruža kroz prvi alat 1 je pogonjeno motorom prvom ’udarnom’ brzinom koja izaziva obrtanje tog alata 1 i, zahvaljujući dejstvu usled međusobnog zahvatanja cilindričnih zupčanika 4, izaziva suprotno obrtanje drugog valjka 8.

[0100] Valjcima 1, 8 koji su pogonjeni prvom brzinom pločasti materijal se sprovodi kroz zazor i na prateće valjke za oblikovanje. Kada se materijal sprovede kroz sve stanice, onda se valjci 1, 8 pogone svojom većom brzinom kretanja i proces proizvodnje započinje.

[0101] Treba napomenuti da kada jednom materijal na kome treba da se oblikuju uzorci pređe u zazor, onda se valjci 1, 8 blago razdvajaju, zbog čega izazivaju razdvajanje cilindričnih zupčanika 4. Ovo razdvajanje obezbeđuje da zupci zupčanika ne dođu u kontakt sa prethodnom linijom dejstva i zbog toga nisu pogonski spregnuti. U ovom trenutku, valjci 1, 8 su pogonjeni dejstvom pogonskih sredstava direktno na vratila.

[0102] Sada se vrši poziv na sliku 13, gde je prikazan pločasti materijal 100 koji sadrži region 101 koji je obrađen na hladno u kome je formiran uzorak od ispupčenja na obe glavne površine, pri čemu svako ispupčenje ima odgovarajuće ulegnuće na naspramnoj glavnoj površini. Uzorak se formira tako da linije nacrtane na površini oblikovanog pločastog materijala između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije. Pločasti materijal 100 takođe sadrži niz prekida 102 u uzorku obrađenom na hladno na kome su formirane oznake 103.

[0103] Stručnjacima iz odgovarajuće oblasti će biti očigledno da se može osmisliti nekoliko varijacija gore navedenih primera izvođenja, bez izlaska iz okvira pronalaska. Na primer, pomoću predmetnog pronalaska mogu biti oblikovani drugi pločasti materijali, koji mogu, ali ne moraju, sadržati čelik. Ivice 52 za oblikovanje mogu biti konfigurisane tako da opisuju ili definišu proizvoljne oznake, kao što su alfanumeričke oznake, jedna ili više slika ili jedinstveni identifikator koji se odnosi na alat ili par alata ili mašinu za oblikovanje ili proizvođača, npr. proizvođača lima koji se oblikuje i/ili proizvođača alata. Pored toga,

2

mehanizam 7 za zabravljivanje ne mora da sadrži opružno prednapregnutu čiviju 70 za zabravljivanje, npr. on može sadržati bilo koji podesni sklop za zabravljivanje, kao što je sklop zaporke sa kuglicom ili čak mehanizam za zabravljivanje bajonetnog tipa ili bilo koji drugi tip mehanizma ili sredstva za zabravljivanje. Na osnovu ovog otkrivanja će biti razmotreno nekoliko drugih varijacija ili će ih uočiti lako stručnjak iz odgovarajuće oblasti.

[0104] Takođe će stručnjaci iz odgovarajuće oblasti uočiti da bilo koji broj kombinacija gore navedenih karakteristika i/ili onih koje su prikazane na priloženim slikama nacrta obezbeđuje jasne prednosti u odnosu na stanje tehnike i da se one zato nalaze u okviru ovde opisanog pronalaska. Obim zaštite predmetnog pronalaska definisan je isključivo priloženim patentnim zahtevima.

Claims

Patentni zahtevi

1. Postupak oblikovanja pločastog metalnog materijala (100) koji se sprovodi sa kotura materijala, pri čemu postupak sadrži korake lociranja pločastog metalnog materijala (100) između para alata (1, 1) i pomeranje alata (1, 1) tako da alati (1, 1) istovremeno oblikuju uzorak od ispupčenja i udubljenja na obe glavne površine pločastog metalnog materijala (100) deformacijom na hladno na ili u prvom delu pločastog metalnog materijala (100) i oznaka (103) utiskivanjem u drugi deo pločastog metalnog materijala (100) na prekidu uzorka ispupčenja i udubljenja, gde ispupčenje na jednoj glavnoj površini sadrži odgovarajuće udubljenje na drugoj glavnoj površini, i pri čemu je formiranje oznaka (103) indikacija poravnanja između alata (1, 1).

2. Postupak prema zahtevu 1, pri čemu oblikovanje uzorka sadrži oblikovanje ispupčenja raspoređenih tako da linije nacrtane na površini oblikovanog pločastog metalnog materijala (100) između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije.

3. Postupak prema bilo kom prethodnom zahtevu, pri čemu se alati (1, 1) pomeraju tako da jedan ili više delova za oblikovanje jednog od alata (1, 1) potiskuju ili komprimuju pločasti materijal na drugi alat (1), čime se pločasti materijal utiskuje da bi formirao oznake u sebi ili na sebi.

4. Postupak prema bilo kom prethodnom zahtevu, pri čemu je drugi deo okružen ili omeđen prvim delom.

5. Postupak prema bilo kom prethodnom zahtevu, pri čemu par alata sadrži par valjaka, a postupak oblikovanja pločastog metalnog materijala sadrži kontinualno sprovođenje pločastog materijala između para valjaka.

6. Postupak prema bilo kom prethodnom zahtevu, koji sadrži oblikovanje oblikovanog pločastog metalnog materijala u profil ili gredu ili predmet koji ima oblikovani poprečni presek.

7. Par alata (1, 1) za oblikovanje namenjenih za oblikovanje između njih pločastog metalnog materijala (100) koji se sprovodi sa kotura materijala, pri čemu svaki alat (1, 1) za oblikovanje sadrži odgovarajuću prvu površinu (21) za oblikovanje i odgovarajuću drugu površinu za oblikovanje, pri čemu prve površine (21) za oblikovanje sadejstvuju, pri upotrebi, tako da oblikuju uzorak od ispupčenja i udubljenja u ili na pločastom metalnom materijalu (100) koji je oblikovan između njih na obe glavne površine pomenutog pločastog metalnog materijala deformacijom na hladno, dok druge površine za oblikovanje sadejstvuju da bi istovremeno oblikovale oznake (103) utiskivanjem na prekidu u uzorku ispupčenja i udubljenja u ili na pomenuti pločasti metalni materijal (100) koji je oblikovan između njih, gde ispupčenje na jednoj glavnoj površini sadrži odgovarajuće udubljenje u ili na drugoj glavnoj površini, i gde su druge površine za oblikovanje konfigurisane tako da su oznake (103) izobličene ukoliko alati (1,1) nisu dobro poravnati.

8. Par alata (1, 1) prema zahtevu 7, pri čemu jedna od drugih površina za oblikovanje sadrži mušku površinu za oblikovanje ili ispupčenje, dok druga od drugih površina za oblikovanje sadrži odgovarajuću žensku površinu za oblikovanje ili udubljenje.

9. Par alata (1, 1) prema bilo kom od zahteva 7 ili 8, pri čemu prve površine za oblikovanje (21) sadejstvuju, pri upotrebi, tako da formiraju niz ispupčenja i udubljenja koja su raspoređena tako da linije nacrtane na površini oblikovanog pločastog metalnog materijala (100) između susednih redova ispupčenja i udubljenja nisu prave linije.

10. Par alata (1, 1) prema bilo kom od zahteva 7 do 9, pri čemu je druga površina za oblikovanje svakog alata (1) okružena ili omeđena njegovom prvom površinom (21) za oblikovanje.

11. Par alata (1, 1) prema bilo kom od zahteva 7 do 10 od kojih svaki sadrži pogonska sredstva locirana na ili prema njegovom prvom kraju (4), pri čemu drugi kraj (3) svakog alata (1, 1) nema pogonska sredstva.

12. Par alata (1, 1) prema zahtevu 11, pri čemu svaki alat Z (1, 1) ima u suštini cilindrični oblik, pri čemu prva površina (21) za oblikovanje svakog alata (1) sadrži mnoštvo zubaca (21a) čiji vrhovi definišu nominalni prečnik dTPvrha zupca u obodnom smeru, a svako pogonsko sredstvo (4) sadrži cilindrični zupčanik (4) koji ima spoljašnji prečnik do, pri čemu je odnos prečnika vrha zupca dTPprema spoljašnjem prečniku do kod svakog alata (1) u opsegu od 0,5 do 1,5.

13. Par alata (1, 1) prema zahtevu 12, pri čemu je odnos između prečnika vrha zupca dTPi spoljašnjeg prečnika do kod svakog alata (1) između 0,8 i 1,2.

14. Uređaj za oblikovanje pločastog metalnog materijala, pri čemu uređaj sadrži par naspramnih alata (1, 1) prema bilo kom od zahteva 7 do 13 montiranih pomerljivo jedan u odnosu na drugi.

15. Uređaj prema zahtevu 14, pri čemu prve površine (21) za oblikovanje sadrže ispupčenja ili zupce (21a), pri čemu su geometrija i položaj ispupčenja ili zubaca (21a) i rastojanje alata (1, 1) takvi da ispupčenja ili zupci (21a) na jednom alatu (1) indeksiraju i/ili se pružaju, pri upotrebi, u zazore između ispupčenja ili zubaca (21a) na drugom alatu (1).