Tarifname Bir Saptirma Ünitesi Ile Donatilmis Bir Kablo Kilavuz Sistemine Sahip, Is Parçalarini Teknik Alan Mevcut bulus, 1› islenccek bir is parçasinin üzerine bir lazer isinini yaymak için bir lazer kafasi, o lazer kafasini alansal olarak hareket ettirmeye yönelik olup, lazer kafasinin monte edildigi bir enine tasiyicinin enlemesine hareket ettirilebilecegi sekilde üzerinde desteklendigi dogrusal olarak hareket eden bir makine portali bulunan bir hareket ünitesini, o minimum toleransli bir bükülme yariçapina sahip olup lazer isinini lazer kafasina ileten ve lazer kafasinin bir üst bitis ucundaki bir giris noktasindan kafasinin içine ulasan esnek bir fiber kabloyu, ve o fiber kablo uzunlugunun en azindan bir bölümü boyunca fiber kabloya kilavuzluk eden bir kablo kilavuz sistemini içeren bir lazer isinli makinedir. Bir lazer isinli makine kullanilarak yapilan isil islem, is parçalarinin otomatik olarak bölünmesini, kaynaklanmasini, çikarilmasini, profillenmesini, seitlestirilmesini veya isaretlenmesini saglar. Burada bir lazer isini, islenecek is parçasinin yüzeyine göre hareket Bulus öncesi teknik durum Lazer isinli makinelerde lazer isigini üreten bir lazer kaynagi ve bir lazer kafasi vardir. Lazer isini lazer kaynagindan sözü edilen kafaya ulastirilir ve islenecek is parçasi üzerine yönlendirilir. Lazer kafasinin haznesi, lazer isinini odaklamak için gerekli parçalari koruyacak sekilde içinde bulundurur. Lazer isini ile is parçasi arasindaki göreceli hareket, normalde, lazer kafasinin bir hareket ünitesi sayesinde tüm alan içi yönlerde hareket edebilecegi ve böylece is parçasinin islenmesi sirasinda makine kumanda biriminde saklanmis bir motifin kontrollü bir biçimde takip edilebilecegi sekilde uygulanir. Gaz, fiber, disk ve diode lazer biçimindeki yüksek güçlü lazerler, kontur kesimleri sirasindaki sogurma davranisinda herhangi bir dairesel lazer isiniminin kullanildigi lazer kaynaklari olarak kullanilirlar. Endüstriyel üretim mühendisliginde özellikle karbondioksit gaz lazerleri (COz lazerler), neodimiyum katkili itriyum-aluminyum-garnet lazerler (NdZYAG lazerler) ve yakin zamanda iterbiyum katkili kuvars cami osilatörleri disk lazerler veya fiber formlu (iterbiyum) lazerler olarak yaygin kullanimdadir. Lazer isinin lazer kafasina aktarilmasi için esnek optik kablolar halindeki ayna sistemleri veya optik dalga kilavuzlari uygundur; fiber optiklerin kullanimi normalde ayna sisteinlerine göre daha kolaydir. Burada lazer isini, bir tek fiber optigin veya bir demet halinde baglanmis birden çok fiber optigin içerisinden geçerek lazer kafasina yönlendirilir. Asagida kullanilan "fiber optik" veya "fiber kablo" terimleri anlam olarak hem tek bir fiberi hem de bir fiber optik demetini karsilamaktadir. Fiber kablo lazer kafasinin üst ucuna sabitlenmistir ve kafasinin yatay ve dikey hareketlerini takip eder. Dolayisiyla fiber kablo, lazer kafasinin tüm muhtemel hareket güzergahlarini, önceden belirlenmis bir minimal bükülme yariçapini karsilamamazlik etmeksizin - zira bu fiber kablonun kirilmasina sebep olacaktir, takip edebilecegi sekilde yerlestirilir. Islem yapilacak alanlarin küçük oldugu veya düsük dozlu lazer uygulamalarinda, standart kablo süspansiyonlari fiber kabloyu tutmaya yeterli gelir. Fiber kablonun mekanik olarak korunmasi ve makul bir bükülme yariçapina riayet edilmesi için ek kiliflar saglanabilir. Bu tür kiliflar örnegin DE 39 06 571 A17den bilinmektedir. Öte yandan, yüksek hizli kesme operasyonlarinda mekanik titresimler ve çok büyük santrifüj kuvvetleri ortaya çikabilir. Bunlar isin kalitesini düsürebilir ve hatta fiber kablonun kirilmasina sebep olarak lazer isiginin çevreye yayilmasina yol açabilir. Bu riskin azaltilmasi için DE 196 07 327 B4,te yukarida tarif` edilen tipte bir lazer isini makinesinin kullanimini tavsiye eder. Bu makine bir lazer isini üretici bir lazer kaynagini, bir is parçasini isil olarak islemeye yarayan bir lazer kafasi, ve lazer isinin lazer kafasina iletilmesini saglayan bir fiber kabloyu içerir. Bir hareket ünitesi, lazer kafasinin is parçasinin yüzeyi üzerinde yatay bir düzlemde hareket ettirilmesine ve is parçasindan dikey yöndeki mesafesinin ayarlanmasina hizinet eder. Yatay hareketin gerçeklestirilmesi için hareket ünitesi, çift eksenli seri yer degistirme kinematigi bulunan dogrusal bir kilavuz sistemini içerir; bu Sistem lazer kafasinin, birbirine dik olan ve yapisal olarak standart bir hareket ettirilebilir enine tasiyicili makine portali olarak tasarlanmis iki yer degistirme ekseni boyunca dönüsümsel olarak yer degistirmesine olanak veren bir dogrusal kilavuz sistemini içerir. Fiber kablo dogrusal kilavuz sistemin tamami boyunca ve lazer kafasinin üst ucundaki bir giris noktasina kadar uzanir ve sözü edilen noktaya yeterince büyük bir serbest kavisle temin edilir. Özellikle deformasyonun fazla oldugu uzunluk bölümlerinde, U-biçiminde serilen, deformasyon-smirlayici, esnek bir koruyucu kilif ile sarilidir. Deformasyonun fazla oldugu uzunluk bölümleri, hareketsiz bir noktadan hareketli makine portalina, ve oradan da hareketli enine tasiyiciya geçisleri kapsar. Lazer kafasinin geçissel hareketi sirasinda U-biçimli koruyucu kilifin bacak uzunluklari degisirken U-biçiminin yariçapi degismez, böylece burada kilavuz edilen fiber kablonun minimal bükülme yariçapi da lazer kafasinin hareketi sirasinda gözlemlenir. Koruyucu kilif içerisinde baska kontrol, veri ve tedarik hatlari yer alabilir ki bunlara ayni zamanda kablo tasiyicilar veya enerji zinciri denilmektedir. isininin kullanilmasi suretiyle isil olarak baglamaya yönelik bir cihazi tarif eder. Devre karti, çevresinde bir lazer üreticinin düzenlendigi ve üzerinde lazer isini için saptirrna optiklerinin yerlestirildigi hareket edebilir düzlemsel bir tablanin üzerinde konumlandirilir. Lazer isini lazer üreticiden, direkt saptirma optiklerinin önüne yerlestirilmis olan bir kolimatöre (yönlendiriciye) esnek bir optik dalga kilavuzu araciligiyla yönlendirilir. Lazer isinlari kolimatör tarafindan paralel sekilde hizalandirilir ve alt tabakanin üzerine yönlendirilir. Optik dalga-kilavuzu, düzlemsel tablanin üstünde yer alan saptirma optiklerinin hareketini takip eder ve bir kablo tasiyicinin içerisinde büklüm halinde serilidir. olarak hareketine yönelik olup dogrusal olarak hareket eden makine portalina ve enine tasiyiciya sahip bir hareket ünitesi bulunan bir CNC lazer makinesini açiklar. Lazer isini bir fiber-lazer üretici (fiber lazer) vasitasiyla üretilir. Fiber lazer, plastik bir koruyucu kilif içinde saklanir ve önceden belirlenmis minimal bir egrilme yariçapi ile bir kablo hattinin içerisinde yönlendirilir. Burada plastik koruyucu kilif, fiber lazerin kablo hattindan disari kaçmasini önlemek adina kablo hattinin basinda ve sonunda sabitlenir. yönlendirme sistemini tarif eder. Kablo yönlendirici serttir ve fiber kablonun önceden belirlenmis bir bükülme yariçapini ayarlar. Fiber kablo yukaridan veya yatay kablo yönlendirme sisteminden beslenir ve asagiya dogru bir dairenin yaklasik bir çeyregini (yaklasik 90 derece) tanimlar. fiber kablo kilavuz/yönlendirici sistemde, bir fiber kablo için bir optik cihaza baglanmis olan bir mekanik kablo vardir. Kablo yönlendirici serttir ve fibere sabit bir bükülme yariçapini ayarlar; bu, yatay yönde kablo kanalina ulasir ve asagiya dogru bir dairenin çeyregini (yaklasik 90 derece) tanimlar. Teknik amaç Esnek bir sekilde kullanilabilen ve örnegin fiber kesiin yapmaya uygun lazer isinli makineleri& ilgili olarak, is parçasinin yüzeyine bir lazer isininin sadece dikey yönde uygulanmasi degil, lazer isinin ayni zamanda egimli olarak etki edebilecegi uygulamalarin da yapilabilmesi gerekir. Burada lazer kafasinin dikey yönle iliskili olarak yatik hale getirilmesi gerekebilir ki bu da fiber kablonun üzerinde bükülme veya burulma yükü olusmasina neden olur. Fiber kablo üzerinde asiri bir yük olusturmadan lazer kafasiyla yatik/egimli hareketlerin yapilabilecegi bir lazer isinli makinenin saglanmasi mevcut bulusun amacidir. Bulusun genel tarifi Bu amaç, yukarida bahsi edilen tipteki lazer isinli makineden baslanarak, bulusa göre kablo kilavuz sisteminde lazer kafasina montelenmis olan ve, giris noktasinin yukarisina ve giris noktasina bitisik olarak uzanan, fiber kabloyu giris noktasina yönlendiren, fiber kablo için kabul edilebilir minimum bükülme yariçapindan daha büyük bir yariçapi bulunan rijit bir saptirma yayini (saptirma yayi; Umlenkbogen] önceden belirleyen bir saptirma ünitesinin bulunmasi; bu sayede fiber kablonun saptirma yayina asagidan verilmesi, saptirma yayinin üzerinden yönlendirilmesi ve saptirma yayinin yan tarafindan asagi dogru lazer kafasina bitisik olarak giris noktasinda geçirilmesi yolu ile basarilir. Fiber kablonun lazer kafasina yönlendirilmesini saglayan bir saptirma ünitesi, bulusun lazer isinli makinesinin lazer kafasina sabitlenir. Bu sabitlemeden kaynakli olarak saptirma birimi de lazer kafasinin alan içindeki tüm hareketlerini, özellikle de dikeye oranla yatma/egilme hareketini yapar. Lazer kafasinin üst ucundaki giris noktasina uzanan fiber kablo kemeri burada mekanik bir rij it saptirina yayi tarafindan sabit olarak önceden belirlenmistir. Dolayisiyla fiber kablo kemeri, bilindik lazer isinli makinelerde oldugu gibi kablonun bos alanda serbest kemer olusumu yolu ile olusmaz; kemer, mekanik olarak önceden belirlenmis olup zaman içinde degisime ugramaz. Fiber kablo kemeri asagida "statik kemer" veya "destekli kemer" - bulus öncesi teknikte bilinen serbest "dinamik kemer"e zit - olarak da adlandirilmaktadir. Statik kemer asagidaki avantajlari saglar: 0 Fiber kablonun pozisyonu, giris noktasindan lazer kafasinin içine kadar mekanik olarak stabilize edilir. Özellikle kesim islemleri sirasindaki hizli yön degisimlerine bagli olarak olusabilecek santrifüj kuvvetleri fiber kablodan uzak tutulur ve yalnizca saptirma ünitesi tarafindan çikarilir. o Mekanik rijit saptirma yayi tarafindan önceden belirlenmis olan bükülme yariçapi, serbest dinamik kemer olusuinu söz konusu oldugunda fiber kabloya verilmesi gereken bükülme yariçapindan çok daha küçük olabilir. Daha küçük bükülme yariçapi daha düsük maliyet demektir, daha az bos alan gerektirir ve dolayisiyla daha kompakt bir tasarim yapilabilmesine olanak verir. Spesifik olarak, daha büyük bir uzantiya sahip serbest bir kemerle kiyaslandiginda, lazer kafasinin yaptigi yön degisimlerinin veya dönüslerin olusturdugu daha küçük bir santritîijlü ivmeye maruz kalir. Hareket ünitesi, bir is tablasinin uzunlamasina bir yönünde hareket ettirilebilir bir makine portalini içerir. Portal benzeri yapi, yüksek bir mekanik dayaniklilik ile ayirt edilir ve üzerine lazer kafasinin monte edildigi enine bir tasiyicinin enleinesine bir yönde (uzunluk yönüne dik olarak) hareketine izin verir. Lazer kafasi bu sekilde, hareket ünitesi sayesinde is tablasinin tüm alani boyunca hareket ettirilebilir. Saptirma ünitesi lazer kafasina dogrudan ve dolayli olarak bir veya birden çok araci parça kullanilarak baglanir, Fiber kablonun giris noktasini en azindan kismen geçerek lazer kafasinin içine uzanan ve bu sayede giris noktasinda bir dikey dogruyu sikica birlestiren saptirma yayini içerir; buna göre fiber kablo saptirma yayindan ayrilirken lazer kafasi giris noktasina düz bir uzanti halinde veya en kötü ihtimalle hafif bir egilme ile etki eder. Bu amaçla saptirma yayi tercihen, lazer kafasina göre, fiber kablonun saptirma yayina lazer kafasiyla aralikli bulunan bir kontakt noktasindan girecegi ve saptirma yayindan giris noktasina asagiya dogru lazer kafasina yakin bir kontakt noktasinda uzayacagi sekilde düzenlenir ve tasarlanir. Fiber kablo saptirma yayina asagidan verilir, saptirma yayinin üzerinden yönlendirilir ve saptirma yayinin lazer kafasina yakin olan tarafindan asagiya hemen hemen düz bir çizgide veya en fazla giris noktasina dogru hafif bir bükülme ile geçirilir. Saptirma yayi burada lazer kafasinin boylamsal eksenine olabildigince yakin olarak düzenlenir ve bu sayede, saptirma yayinin belirli bir bükülme yariçapinda olabildigince küçük bir kisa yanal uzantiyi (=küçük yanal uzanti) temin eder. Lazer kafasinin "merkezi alet noktasi" (TCP) olarak da adlandirilan torç ucu civarindaki bir eksenel hareketi sirasinda veya lazer kafasinin kendi dönme ekseni etrafindaki bir dönüsü sirasinda fiber kablonun buna bagli olarak daha kisa bir hareket yolunu kat etmesi gerekir. Bu ayni zamanda, yukarida hali hazirda açiklanmis oldugu üzere saptirma noktasinin, fiber kablonun bükülmesi için, görece küçük olabilen ve tercihen 100 ila 150 mm araliginda bulunan statik bir yariçapi önceden belirlemesi gerçegi ile de desteklenir. Fiber kablonun ve saptirma ünitesinin yanal uzantisinin küçük olmasinin sagladigi avantaj, lazer isini makinesinin lazer kafasindan uzaktaki kontak noktasi ile giris noktasindan geçen isin tedarik ekseni arasindaki bir mesafenin (A) saptirma yayinin çapindan daha küçük oldugu özellikle avantajli bir düzenlemesi ile daha da arttirilir. burada saptirma yayinin etrafinda bir yarim daireden daha fazlasini tanimlar; ömegin üç- çeyreklik bir daireyi tanimlar. Saptirma yayinin alet ekseninden en uzak mesafedeki noktasina - saptirma yayinin çapina denk gelecektir - etki etmez, saptirma yayinin alet eksenine daha yakin bir noktasina etki eder, ve sonra saptirma yayinin etrafindan lazer kafasina yakin olan kontakt noktasina kadar yönlendirilir, buradan da saptirma yayini tekrar terk eder. Lazer kafasi üzerindeki yakin yönlendirmeden kaynakli olarak fiber kablo, alet ekseninin (baska bir isimle C-ekseninin) dönme noktasina yakin bir sekilde uzanir ve hareket yönündeki hizli degisimlere bagli olarak olabildigince küçük bir santritüj kuvvete maruz kalir. Saptirma ünitesinde bir dirsek ve bir adaptör bulunmasinin - adaptörün dirsek araciligiyla lazer kafasina sabitlendigi ve saptirma yayini fiber kablo için koruyucu bir boruya baglayacagi sekilde- faydali oldugu ortaya çikarilmistir. Gerekli olmasi halinde fiber kablo esnek bir koruyucu boru ile, örnegin metalden veya plastikten yapilma korüge bir boru ile çevrelenebilir. Kablo bu borunun içinde korunakli bir biçimde, bir yandan esnek koruyucu boru için bir giris yuvasi bir yandan da rijit saptirma yayi için bir giris yuvasiyla donatilmis olan adaptöre verilir. Böylece fiber kablo adaptörü geçerek saptirma yayina ulasir. Lazer kafasindan uzaktaki yukarida bahsi edilen ve fiber kablonun saptirma yayinin içine buradan girdigi kontakt noktasi adaptörde veya adaptörün yakin çevresinde konumlandirilir. Adaptörün kendisi, lazer kafasinin tüm hareketlerini, özellikle dikeyden yana egiline hareketini yapabilecek biçimde lazer kafasina dogrudan ya da bir veya birden çok ara eleman vasitasiyla baglanmis olan bir dirsek ile tutulur. Burada dirsek, adaptör ve saptirma yayi, saptirma ünitesinin parçalaridir. Özellikle küçük bir yana] uzanti ve saptirma ünitesinin lazer kafasi üzerinde yakin bir kilavuzlugu göz önüne alindiginda, dirSegin, lazer kafasinin dikey ekseni ile 30 dereceden daha dar bir açi olusturan bir dirsek merkez ekseninin bulunmasi avantajlidir. Her ne kadar dirsek merkez ekseni ve lazer kafasinin boylam ekseni (alet ekseni) paralel olmasa da, bir dar açiyla birlesirler, ve bu sekilde, lazer kafasindan bir genis açiyla (örnegin 90 derecelik bir açiyla) yanal olarak uzaga çikinti yapan bir dIrSege kiyasla makine dinamikleri üzerinde daha az etki yaparlar. "Dirsek merkez ekseni" burada, dirsek tespiti (sabitlemesil ile adaptör arasinda yer alan hayali bir düz baglanti olarak kabul edilir. Koruyucu boru, makine portali ile lazer kafasi arasinda tanimlanmis bir hareket alani içerisinde kesit bazli olarak uzar; burada koruyucu boru bir ucundan adaptöre ve diger bir ucundan da enine tasiyiciya baglanir. Fiber kablo korquCu boru, makine portalinin enine tasiyicisina tuttumlur ve oradan bir veya birden fazla sayidaki kavisler halinde bu hareket alani boyunca serilir. Hareket alani makine portalinin is parçasinin islenecegi ve lazer kafasinin bulundugu tarafi ile ayni tarafta yer alir. Fiber kablo buradan yukari adaptöre dogru yönlendirilir. Hareket alani içerisinde serilmis olan fiber kablo lazer kafasinin hareketlerini takip eder. Fiber kablo alet eksenini ne kadar yakindan geçecek sekilde yönlendirilirse hareket genlikleri o kadar küçük olur. Bu baglamda fiber kablonun hareket alani içerisindeki serilme uzunlugu, gevsek olarak serilmesine ragmen mümkün oldugunca kisadir. Koruyucu borunun metalden yapilma esnek bir yivli boru olmasinin ve saptirma yayinin alüminyum veya liflerle güçlendirilmis bir karbon malzemeden yapilmasinin avantajli oldugu ortaya çikmistir. Saptirma yayinin tercihen, kesitsel bazda kapali boru seklinde ve/veya kesitsel bazda en-kesitte bir kabuk biçiminde yapilandirilmis olan bir duvari vardir. Kismen kapali boru yan duvarlari, fiber kablonun saptirma yayina sabitlenmesine ve mekanik zararlardan korunmasina yardimci olur. En basit durumda saptirma yayi, enine aglar veya dik meler araciligiyla birbirine baglanmis iki bükük yan duvarindan olusur. Düzenleme Bulus simdi bir düzenlemeye ve çizimlere atifta bulunularak daha detayli tarif edilecektir. Sematik bir resimde, Sekil 1 bulusa göre bir konumlandirma ünitesi ve bir saptinna ünitesi bulunan lazer isinli makinenin bir düzenlemesinin, üç boyutlu bir görünümüdür. Sekil 2 saptirma üniteli lazer isinli makinenin bir kesitini üç-boyutlu genisletilmis bir resim halinde göstermektedir. Sekil 3 saptirma ünitesini lazer isini üzerinde önden bir görünümle göstermektedir. Bulusa göre lazer isinli makine, düzenlemede bir lazerli kesim inakinesidir ve lazer kafasi bil' lazerli kesim torcu 3 olarak yapilandirilmistir. Lazerli kesim torcu 3 bir isin tedarik birimi 27 ve buna bitisik lazer kesim kafasindan 24 olusur. Sekil 1 lazerli kesim makinesinin hareket birimine bir genel bakisi ve fiber kablodan lazer kesim torcuna 3 yapilan tedariki/beslemeyi göstermektedir, Hareket birimi bir makine portalini 1 ve bir enine tasiyiciyi 2 içerir, sözü edilen tasiyicinin 2 üzerine lazerli kesim torcu 3 monte edilir. Makine portali 1 ve enine tasiyici 2 birbirine dik olan iki dogrusal eksen 5, 6 boyunca hareket edebilirler. Lazerli kesim torcu 3 buradan bagimsiz olarak bir dogrusal kilavuz sistemi 9 vasitasiyla, iki alan içi yönde, yer degistirme eksenleri 7 ve 8 (yön oklari 7; 8) boyunca bir yer degistirme kinematigi ile hareket edebilirdir. Yüksekligin ayarlanmasi için lazerli kesim torcu 3 kaldirma ekseni 7 boyunca yukari kaldirilabilir veya asagi indirilebilir. Yer degistirme ekseni 8 hareket ünitesinin dogrusal eksenine 5 (yön oklari) paralel olarak uzanir ve dolayisiyla onun yedegidir. Her iki yer degistirme ekseni 7, 8; dogrusal eksene 6 dik olarak uzanir ki böylece dogrusal kilavuz sistemi yer degistirme ekseni 8 boyunca bir yer degistirme vasitasiyla lazerli kesim torcunun 3 küçük hareketleri yedek eksen 5 yönünde gerçeklestirilebilsin. Lazerli kesim torcunun 3 sözü edilen eksen boyunca yaptigi daha büyük hareketler makine portali 1 tarafindan kabul edilir. Lazerli kesim makinesinin (sekilde gösterilmeyen) bir iterbiyumlu fiber lazeri vardir. iterbiyumlu fiber lazer, yaklasik 1070 nm°lik bir isleme dalgaboyunda yüksek bir lazer gücüyle (birkaç kW) radyasyon yayar. Lazer isini bir fiber kablo 10 vasitasiyla lazerli kesim torcuna 3 ulastirilir. Fiber kablo 10, mekanik yüklere karsi koruma için plastik bir kilif ile birlikte temin edilen esnek bir bagimsiz optik fiber olarak yapilandirilir. Fiber kablonun dinamik yüklere göre belirlenen serbest minimal bükülme yariçapi 200 mm°dir. Fiber kablo 10 enine tasiyiciya 2 baglanmis olan bir enerji hatti 11 üzerinden asagiya dogru, lazerli kesim torcunun 3 ve islenecek is parçasinin da (gösterilmemektedir) içerisinde yer aldigi bir hareket alanina 14 geçer. Bu kablo bölümünde fiber kablo 10 ekstra mekanik koruma amaciyla korüge bir profile sahip metalden yapilma bir koruyucu boru 12 ile sarilidir ve asagida Sekil 2"ye atifla daha detayli olarak açiklanacagi üzere bir saptirma ünitesine bir kemer içinde M. Fiber kablonun 10 hareket alani içerisinde yapacagi bir hareketin mümkün olan en minimal ölçüde olmasini saglamak için kablo alet ekseni boyunca, bu eksene mümkün olan en yakin konumda bulunacagi sekilde yönlendirilir. Bu nedenle enerji hatti l 1, bir bacagin enine tasiyiciya 2 sabitlenecegi ve diger bacagin da lazer kafasinin hareket ünitesinin dogrusal kilavuz sistemine 9 sabitlenecegi sekilde düzenlenir. Enerji hatti 11 bu sayede lazer kafasinin hareketlerini sadece dikey yönde (z-yönü) ve enine tasiyicinin 2 hareket yönünde (y-yönü) degil, ayni zamanda x-yönünde de gerçeklestirir. Böylece fiber kablonun 10 hareket alani 14 içerisindeki serilmis uzunlugu kisa tutulabilir ve fiber kablo alet ekseni boyunca olabildigince yakin bir pozisyonda yönlendirilebilir. Sekil 2 dogrusal kilavuz sisteinini 9 büyütülmüs bir ölçekte göstermektedir. Lazerli kesim torcunun 3 yer degistirme eksenleri 7 ve 8 boyunca bir yer degistirmesine olanak saglayan çift eksenli bir dizi yer degistirme kinematigi vardir. Bir itici araciligiyla yer degistirebilen bir çekmece biçimde yapilandirilmis bir teleskopik ünite, yer degistirme ekseni 8 boyunca bir hareket gerçeklestirilmesi için saglanir. Çekmecenin uzak ucu çatal biçimlidir ve lazerli kesim kafasi 24 için bir pivot kavramayi saglar. Bundan baska, lazerli kesim kafasina 24 sabit uzunluktaki iki adet gergi kolu 3121, 31b bilyeli mafsallar vasitasiyla baglanir. Gergi kollari 3 la, 3lb, her birinin birer iticisi olan sürgüler 32, 32b araciligiyla sürgü (kayma) eksenleri boyunca hareket edebilir sekilde desteklenirler. Sürgü eksenleri birbirleriyle 53°°lik bir açi olusturur ve yer degistirme yönüne 8 göre 36°,lik bir açi ile yatarak uzanan bir düzlemi meydana getirir. Aletin merkez noktasi lazer isininin odagidir ki bu normalde islenecek olan is parçasi yüzeyinin üzerinde veya bunun biraz altinda konumlandirilir. Lazerli kesim kafasinin 24 yön degistirmesi üzerine, alet merkez noktasi alan içinde dogrusal kilavuz sisteminin destegiyle asagi yukari sabitlenmis biçimde tutulabilir. Lazerli kesim kafasinin 24 rulman düzenlemesi dogrultusundaki yatma hareketi üzerine dogrusal kilavuz sistemi bir çarpisma olmasini önlemek için lazerli kesim torcunun 3 lazer isinini lazerli kesim kafasina 24 yönlendiren bir isin saptirma ünitesi 26 vardir. Bir isin tedarik ekseni 28 isin saptirma ünitesinden 26 geçer, oradan ofset yapip Iazerli kesim kafasinin 24 içinden bir simetri ekseni 25 olarak geçer. Bu ofset düzenlemesi neticesinde, lazerli kesim kafasinin 24, lazerli kesim kafasi simetri ekseni yönündeki uzamasi kisalir ve lazerli kesim kafasi 24 için daha az alan gereksinimi olur. Böylece lazer kesim kafasi 24 egilinesi sonucunda girintinin 33 içine geçebilir ki bu da genel olarak lazer kesim kafasi 24 için büyük bir egilme açisi ve genis bir çalisma alani saglar. Lazer kesim kafasinin 24 büyük bir hareket serbestligine sahip olmasi, asagida daha detayli olarak açiklanacagi üzere bir saptirma ünitesi 13 kullanilarak bulusa göre fiber kablonun 10 özel bir yolla tedarik edilmesi suretiyle desteklenir. Saptirma ünitesi 13, lazer kesim torcuna 3 takilmis olan metalik bir tutma dirSegini 131, tutma dirSegi tarafindan tutulan metalik bir adaptörü 132, ve fiberle güçlendirilmis karbon malzemeden yapilma bir saptirma yayini 133 içerir. Temelde, alt taraftaki aglar vasitasiyia birbirlerine bagli olan iki tane bükük yan yüzeyden (yanaktan) olusur. Yanaklarin 2mm71ik bir duvar kalinligi vardir. Saptirma yayi 133 o kadar serttir ki, normalde olusabilecek mekanik yükler göz önüne alindiginda, önceden belirlenmis 150 mm'lik bir bükülme yariçapini yapisal olarak temin eder. Adaptörün 132, koruyucu boruya 12 baglanmasi için alt ucunda bir giris yuvasi, ve saptirma yayina 133 baglanmasi için de üst ucunda bir giris yuvasi vardir. Tutma dirSegi 131, Sekil 39e atitla daha detayli açiklanacagi üzere lazer kesim kafasindan 24 dar bir açiyla yan-yukari dogru uzar. Fiber kablo 10 adaptör 132 araciligiyla koruyucu borudan 12 disari yönlendirilir, statik saptirma yayinin 133 üzerinden geçip oradan asagiya hemen hemen düz bir çizgide inerek isin tedarik ünitesinin 27 bir giris noktasina 35 ulasir. Lazer kesim kafasi 24 ile baglantisi dolayisiyla lazer kesim kafasinin 24 alan içerisindeki tüm hareketlerini saptirina ünitesi 13 de yapar fakat bundan kaynakli olarak saptirma yayinin 133 yapisinda bir degisiklik olmaz. Saptirma yayinin 133 yan yüzeyleri fiber kabloya 10 kilavuziuk eder ve onu mekanik zedelenmelere karsi korur. Saptirma yayinin 133 üst çikis ucu, fiber kablonun 10 giris noktasini isin tedarik ünitesine 27 sikica birlestirir, buna göre saptirma yayindan 133 ayrildiktan sonra hemen hemen düz bir çizgide ilerleyecek giris noktasina 35 uzanir. Birlikte hareket eden ve yapisal açidan statik olarak önceden belirlenmis olan saptirma yayindan 133 dolayi fiber kablonun 10 giris noktasina 35 kadar olan pozisyonu mekanik açidan, yani lazer kesim kafasinin 24 dikey dogrultuya göre egilmesi üzerine sabitlestirilmistir. Lazer kesim kafasinin 3 yaptigi hizli yön degistirmeleri sebebiyle olusan santrifüj kuvvetler, fiber kablo 10 ile temasi önlenerek saptirma yayi 13 tarafindan uzaklastirilir. Ek olarak, mekanik sert saptirma yayi 133 tarafindan önceden belirlenmis bükülme yariçapi - düzenlemede 150 mm'dir - serbest kemer formasyonu durumunda fiber kabloya verilen bükülme yariçapindan (burada en azindan 200 mm standarttir) daha düsük bir ölçüde saglanabilir. Daha küçük bir bükülme yariçapi daha az yanal uzama anlamina geldigi için, daha az alan gerektirir ve daha kompakt bir yapi saglar. Özelde, daha genis bir yanal uzantili bir serbest-kablo kemerinin söz konusu oldugu duruma kiyasla lazer kesim kafasinin yaptigi yön degisimleri veya dönüsler üzerine olusan daha küçük bir santrifüjlü ivmeye maruz kalir. Bu bakimdan da tiber kablo 10 üzerinde etki eden kuvvetler daha düsük tutulmaktadir. Fiber kablo saptirma yayinin üzerinde lazer kesim kafasindan uzaktaki bir kontakt noktasina 134 (bu saptirma yayinin içine girisi saglayan giris noktasidir; Sekil 2`de saptirma yayinin 133 duvari tarafindan gizlenmistir) etki eder ve lazer kesim kafasina yakin bir kontakt noktasinda 136 (bu saptirma yayinin 133 disarisindaki çikis noktasidir), saptirma yayindan 133 fiber kablonun giris noktasina 35, asagi dogru, hemen hemen düz bir hatta uzanir. Sekil 3, lazer kesim torcunun 3, bükük lazer kesim kafasinin 24 ve saptirrria ünitesinin 13 önden görünümüdür. Bu görünümde isin tedarik ekseni 28 ve alet simetri ekseni 25 bir birini izleyerek Fiber kablo 10 saptirma yayinin 133 etrafindan, lazer kesim kafasina yakin olan kontakt noktasina 136 yönlendirilir, ve bu noktada saptirina yayindan ayrilir. Fiber kablo 10 saptirma yayinin etrafinda, saptirma kemerinin giris noktasindan 134 baslayip çikis noktasina 136 kadar olan üç-çeyreklik bir daireyi tanimlar. küçük bir dar açi (x olusturur. Saptirma yayi 133, 230 min"lik bir çapa (yariçap: 115 mm) sahiptir ve eksenlere 25, 28 olabildigince yakin olarak ayarlanir. Bu kendisini, eksenler 25, 28 ve lazer kesim kafasindan uzaktaki kontakt noktasi 134 arasindaki mesafenin A saptirina yayinin 133 çapindan daha küçük olmasi seklinde ortaya koyar. Düzenlemede bu mesafe 200 Dolayisiyla, fiber kablo 10 saptirma yayina 133 saptirma-kemeri giris noktasindan 134 etki eder ki bu, lazer kesim kafasindan 24 en uzak bir mesafe degildir. Fiber kablo 10 saptirma yayina boru 12, lazer kesim kafasinin 24 eksenlerine 25; 28 ve alet ekseninin (C-ekseni) pivot noktasina olabildigince yakin olarak yönlendirilir. Bunun sonucunda fiber kablo 10i lazer kesim kafasinin 24 yaptigi hizli hareket degisikliklerine bagli olarak olusan santrifuj kuvvetlerin neden oldugu daha az mekanik yüke ve dönüslerine bagli olarak olusan daha az buruluma maruz -28kAHE TR TR TR TR TR TR TR TR