TARIFNAME Mevcut bulus, yenilebilir enerji teknik alani ile ilgilidir, daha spesifik olarak rüzgar enerjisini kullanarak elektrik üretimi ile ilgilidir. Bulusun amaci, hizasizlik gibi anormal durumlarda performansinin etkili yönetime olanak saglayan bir rüzgâr türbini kontrol yöntemine yöneliktir. TEKNIGIN BILINEN DURUMU Günümüzde elektrik üretmek için yenilenebilir enerjinin kullanimi yaygindir ve rüzgâr enerjisi yenilebilir enerjilerinin arasinda en verimli olanlardandir. Rüzgâr enerjisi, rüzgâr türbinleri yoluyla elektrigin rüzgâra dayanilarak üretilmesine olanak saglar. Söz konusu rüzgâr türbinleri temel olarak bir kule, elektrik jeneratörü içeren bir makine bölümü, en az iki pervane kanadi içeren bir rotor ve rotordan elektrik jeneratörüne enerji gönderen bir güç aktarma organi içerir. Güç aktarma organi, rotora bagli düsük bir hiz mil ile elektrik jeneratörüne bagli yüksek bir hiz mili baglayan bir Vites kutusu içerebilir. Multi-megavat rüzgâr türbinlerinde, daha düsük maliyete enerji saglayan daha büyük rotorlara bir piyasa egilimi vardir. Kontrol sistemi söz konusu yapilandirmalarda artan bir öneme sahiptir. Söz konusu sistem, rüzgârin ürettigi mekanik yükü sinirlandirirken enerji üretimini maksimuma çikarir. Kontrol sistemi bunu yapmak için kanat hatve açisini - hatve açisini - ve jeneratörün talep ettigi torku etkiler. Bir yanda hatve açisi pervane kanatlarinin kendi boy eksenleri etrafinda dönmesini saglayan birtakim aktüatörler araciligiyla kontrol edilir. Söz konusu etkinlestirmeler, aerodinamik torkuyu bazi meteorolojik kosullarda rüzgarin olasi maksimum enerjisini elde etmek için ya da rüzgâr türbinleri tarafindan üretilen mekanik yükleri sinirlandirmak için degistirir. Diger yanda kontrol sistemi konvertörün jeneratör için talep ettigi torku modüle eder. Tork modülasyonu ayni zamanda verilen meteorolojik kosullarda rüzgârin olasi maksimum enerjisini elde etmenin ve rüzgâr türbinleri tarafindan üretilen mekanik yükleri sinirlandirmanin ikili hedefiyle yapilir. Rüzgarin üç boyutlu ve stokastik yapisindan dolayi - rotor tarafindan taranan alan boyunca rüzgâr uzayda düzensiz bir vektör ve seçkisizdir - her bir pervane kanadi ve dolayisiyla rüzgâr türbini tarafindan denenen yükler zamanla degiskendir. Zemin yüzeyine göre yükseklik dikkate alinarak gözlemlenen bu degiskenlerden birinin örnegi, rüzgâr degisimi olarak bilinen olayin üretilmesidir. Bir baska örnek, rüzgârin yönündeki degiskenliktir bu da, rotoru dogru sekilde yönlendirmek için makine bölümünü yönlendiren bir sistemin etkinlestirilmesini düsünmeyi gerekli kilar. Bu yaw sistemidir. Yaw sistemi sürekli olarak islemez. Bir rüzgâr ölçegi içeren bir sistem, rotoru sadece hizasizligin önceden belirlenmis bir zaman için belirli bir esik degerini astigini saptadiginda rüzgâr yönüne dogru yönlendirir. Rotor yönünü sasirmis kaldigi süre boyunca, hizasizlik, rotor üzerinde yükse k aerodinamik yükler üreterek ve pervane kanat hatve düzenlemeleri vasitasiyla kapasite kontrolünü kaybederek en az bir pervane kanadinin durmasina neden olacak durumlar meydana gelebilir. Mevcut bulus bu sorunun üstesinden gelmek için tasarlanmistir. Teknigin bilinen simdiki durumunda, normal asagidaki gibidir: Bir hizasizlik saptandiginda kontrol sistemi, hizasizligi düzeltmek için yaw sistemi ile hareket eder. Ancak, yaw sistemi, yaw sisteminin asiri eylemini engellemek için önceden belirlenmis bir zaman (kisa degil) için belirli bir esik degerini asmak zorunda olan ortalama hizasizlik isaretlerine dayanarak uygulanir. Bununla birlikte, yaw sistemi yavas çalisan bir sistemdir (saniyede birkaç derece), bu da rüzgârin yönündeki degisim büyük ve hizliysa, düzeltilene kadar oldukça uzun bir zaman geçiyor oldugu anlamina gelmektedir. Örnegin, yaw sisteminin saniyede 2 derecelik normal hizinda 90 derecelik bir hata olusmasi durumunda, makineyi dogru sekilde yönlendirmek yaklasik 45 saniye sürer. Bu, hizalama düzeltilene kadar yüklerin artmasina neden olur. Bu, bulusu sunmak için teknigin en yakin durumu olarak alinan teknigin durumudur. Kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmin tanimlayan egri - (teknigin durumunu detaylandiran Sekil l'e bakiniz: rüzgâr hizinin bir islevi olarak minimum kanat hatve açisinin bir egrisini resimlemektedir) - önceden belirlenmistir, yani her bir rüzgâr hizi (veya enerjisi) için minimum bir kanat hatve açisi, rotor asiri hizini engellemek için belirlenmistir. Üretilen gücün, nominal güce (PN) esit oldugu hiz ayar bölgesinde, rüzgar hamlesinin neden oldugu rotor hizindaki geçisler, asiri hizlara neden olabilir (örnegin, kanat hatve açisinda ilgili bir azalma ile rüzgarda bir düsüsün ardindan, kanat hatve açisini artirmak için yeterli zamanin olmadigi rüzgârda ani bir artis olabilir). Böyle bir durumda, rüzgâr türbininin kontrol sistemi makinenin güç nakil sebeke baglantisinin kesilmesine neden olur. Rüzgâr türbini kesintisine yol açan söz konusu asiri hizlari önlemek için, geçici olaylarda ulasilan kanat hatve açisi alt sinir degerini sinirlama olasiligi vardir. Bunu yapmak için, teknigin bilinen durumunun kontrol sistemi, ortalama kanat hatve açisina bagli olarak kanat hatve ayar noktasina uygulanan minimum bir esik degeri belirleyen önceden belirlenmis bir egri kullanir (ortalama kanat hatve açisi genellikle ortalama rüzgâr hizinin veya gücünün bir gösterge isareti olarak kullanilir). Bu sekilde, bir zaman araliginda hesaplanan belirli bir ortalama kanat hatve açisi için, belirli bir kanat hatve degerinin altinda kanat hatve sapmalarina izin verilmez. Kanat hatve açisinin alt sinir degerinin (her ortalama rüzgâr hizi veya gücü veya ortalama kanat hatvesi için önceden belirlenmis olmak yerine) örnegin buz veya kirin üzerinde birikmesinden dolayi pervane kanadinin aerodinamik verimliligindeki degisiklikler dikkate alinarak degistirildigi durumlar vardir. Bu kontrol tekniklerinin örnekleri asagidaki patent belgelerinde bulunabilir: Bu nedenle, US8096761 sayili patent belgesi, buz varliginda, kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmin degistiren. bir kontrol yöntemi tanimlar. Bu patent, buz varliginin nasil tanimlandigini belirtmez, sadece aerodinamik verim kaybinin bir tahmininden bahseder. Bu arada, US4656362 sayili patent belgesi, aerodinamik performans ile ilgili bir deger kullanarak kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmin degistiren bir kontrol yöntemi sunar. Ayrica, yaw hatasi olaylarinda bir rüzgâr türbini üzerindeki yüklerin azaltilmasi için bir yöntem olan bir yaw hatasini ve rüzgâr türbininin hizini belirler ve yaw hatasinin büyüklügüne ve hizina bagli olarak rüzgâr türbininin degerinin büyüklügünün derecelenmesini belirler ve derecelenmenin büyüklügüne bagli olarak rüzgâr türbininin güç çiktisini azaltir. Simdilerde, ayri kanat hatve kontrolü teknikleri, sabit eksen üzerindeki yüklerin tahmin edildigi pervane kanatlari üzerindeki yükleri ölçmek için sensörler kullanir. BULUSUN AÇIKLAMASI Mevcut bulus, ilk bakista, istem l'e göre rüzgâr türbinleri için bir kontrol yöntemi ile ilgilidir. Daha spesifik olarak, burada tanimlanan kontrol yöntemi, özellikle rüzgar türbininde ve bilesenlerinde anormalliklere neden olmanin yani sira enerji kazanimi bakimindan optimal olmayan isleve neden olabilen gelen rüzgara iliskin rüzgar türbinlerinin bir hizasizligi oldugu belirlendiginde kullanisli hale gelir. Mevcut bulusun kontrol yöntemi, bir dizi veri toplama gerçeklestirir ve bunun temelinde, rüzgâr türbini hizasizlik o degerine dayanarak kanat hatve açisinin alt sinir degerinin ßmm hesaplamasini gerçeklestirmek için ilerler. Bunu yapmak için, kontrol yöntemi, rüzgâr türbini üzerindeki rüzgâr hizi olayinin en az bir gösterge isaretinin degerini veya örnegin kanat hatve açisinin ortalama açisini ve rüzgâr türbininin hizasizligini o gösteren bir deger gibi aynisinin bir ortalamasini elde etmek için ilerler. Rüzgâr türbinleri hizasizliginin o söz konusu degerine dayanarak kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmN elde etmek için öncelikle rüzgâr hizinin gösterge isaretinin her bir degeri için bir` durma esigi isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMN tanimlayan bir korelasyonun elde edilmesini saglayan hesaplamalar kullanilir. Söz konusu korelasyon bir tablo biçimindedir ve bir durma esigi isaretleyen kanat hatve açisinin alt siniri ßmN ile rüzgar hizini A gösteren isaretinin her degeri arasinda korelasyonu saglamak için rüzgar türbininin kontrol sisteminde uygulanir. Bu, rüzgâr hizini  gösteren isaretinin her degeri için, aerodinamik durma bölgesinde çalismayi engellemek için kanat hatve açisinin alt sinirini ßmm elde etmeyi mümkün kilar. Buna ek olarak, burada tanimlanan yöntem, ilave bir terime bir ek sunar - rüzgar hizinin isaret göstergesinin her bir degeri için bir durma esigi isaretleyen kanat hatve açisinin alt siniri degerini ßMN tanimlayan, bir korelasyon içeren bir egrisi veya tablosu olan rüzgar hizinin isaret göstergesinin karsilastirmasina dayanarak elde edilen kanat hatve açisinin alt siniri ßMN için AßMm. Yukarida bahsi geçen AßMm teriminin eki, rüzgâr yönünde meydana gelen hizli bir degisim sonucu hizasizligin deger göstergesinde hizli bir degisikligin olmasindan dolayi belli bir süre geçtikten sonra rüzgâr yönünün sürdügünün belirlenmesi durumunda iptal edilir. Alternatif olarak, kanat hatve açisinin alt sinirini ßMN elde etmek için rüzgâr hizinin bir isaret göstergesi olarak kullanilan kanat ucu hiz oraninin A filtrelenmis bir degerinin tahmini için bir filtrede farkli süre degismezleri uygulanir. ÇIZIMLERIN KISA AÇIKLAMASI Sekil 1, teknigin bilinen durumunu detaylandiran bir grafik gösterir: rüzgâr hizinin bir islevi olarak minimum kanat hatve açisinin bir egrisini resimle gösterir. Rüzgar hizinin nominal gücünün üstünde kanat hatve açisi ile bir dönme hizi düzenleme bölgesi varken rüzgar hizinin nominal gücünün altinda bir kismi yük bölgesinin oldugu görülebilir. Sekil 2, bulusun yönteminin uygulanmasini saglayan kontrol sisteminin bir blok diyagramini gösterir. Sekil 3, farkli kanat ucu hiz oranlari A için Güç faktör Cp- kanat hatve açisinin ß egrilerinin grafigini gösterir. Sekil 4, kanat ucu hiz oraninin A her bir degeri için durma esigini isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmm tanimlayan bir egrinin (ßMnJ_ Â) takdir edilebilecegi bir grafik gösterir. Sekil 5, rüzgar hizinin bir islevi olarak bir güç egrisinin takdir edilebilecegi bir grafik gösterir (nominal rüzgar hizinin altinda: kismi üretim bölgesi, nominal rüzgarin üstünde: nominal üretini bölgesi veya kanat. hatve açisi ile dönme düzenlemesi Sekil 6, her` bir~ A için durma kanat hatve açisini ßMni (i) isaretleyen egrinin tanimladigi minimum sinira ilave bir deger A ßmw eklemeyi içeren bir uygulamasinda ßmN sonucunun takdir edilebilecegi bir grafik gösterir. Sekil 7, tercih edilen bir uygulamaya göre hizasizliga dayanan kanat hatve açisinin minimum sinirinin hesaplama blogunun bir detayinin takdir edilebilecegi bir diyagram gösterir. Böyle bir durumda, her bir A için durma kanat hatve açisini isaretleyen egrinin tanimladigi minimum sinira ßMm (i) ilave bir terim A ßMN eklenir. Sekil 8, alternatif bir uygulamaya göre, hizasizliga dayanan kanat hatve açisinin alt sinir degerinin ßMnihesaplama blogunun bir detayinin diyagramini gösterir, burada hizasizliga dayanan kanat ucu hiz oraninin.  ölçümüne uygulanan F1 filtresinin filtreleme süre degismezi I degistirilir, bu da kanat ucu hiz oraninin A her bir degeri için durma kanat. hatve açisini ß isaretleyen egri tarafindan tanimlanan ßMm'u elde etmek için kullanilan filtrelenmis bir isareti Ämaî elde etmeyi mümkün BULUSUN TERCIH EDILEN BIR UYGULAMASININ ÖRNEGI Bulusun kontrol yönteminin amaçlandigi rüzgâr türbini, bir dizi pervane kanadi ve sekil 2'de gözlemlenen kanat hatve açisinin ß kontrol sistemini içerir. Söz konusu kanat hatve kontrol sistemi, bulusun kontrol yöntemini uygulamayi mümkün kilar ve burada gelen rüzgarin bir yönüne göre bir rüzgâr türbini hizasizlik degerine o dayanan kanat hatve açisinin bir alt sinir degeri ßmm, kanat hatve açisinin alt sinirinin ßMm bir hesaplama blogunda hesaplanir. Söz konusu sekil 2'nin isiginda, bir bas kanat hatve açisinin Bag ayar noktasinin iki PI-tipi düzenleyicilerinin, bunlardan biri giris olarak kullanilarak rotorun dönüs hizindaki hatayi (wbw-Qoma) isaretler ve digeri nominal tork ile tork (Tmmuml-Toma) kullanan dönmenin hizinin düzenleyicisinde hesaplanan tokun arasindaki farki giris olarak kullanilarak isaretler, katkilarinin toplami olarak takdir edilebilir. Bas kanat hatve açisinin ayar noktasi ßmf, kanat hatve aktüatörlerine gönderilecek olan son bir kanat hatve açisinin son ayar noktasini ßmf elde etmek için üst ve alt kanat hatve açisi sinirlamalari (ßwm, ßMm) arasinda üst ve alta sinirlandirilir. Kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm hesaplamak için kontrol sistemi, rüzgâr türbininin hizasizliginin o en az bir deger göstergesini bilgi olarak kullanir. Bu sekilde ve yukarida bahsi geçen kontrol sisteminden veya benzerinden faydalanarak, biri sunlari hesaplamaya devam eder: . Rüzgâr yönünün en az bir isaret göstergesine dayanan rüzgâr türbininin hizasizliginin o bir deger göstergesi. i Rotorun (Qun- @oma) dönme hizindaki bir hataya iliskin en az bir degerine dayanan kanat hatve açisinin bir bas ayar noktasi ß. Daha sonra ikincisi, kanat hatve açisinin son ayar nokta degerine dayanan rüzgâr türbininin en az bir kanadini daha sonra etkilemek için kanat hatve açisinin son ayar noktasinin kanat hatve açisinin alt sinir degerinden ßMN daha düsük veya kanat hatve açisinin alt sinir degerine BMN esit olacak sekilde, hizasizlik o deger göstergesine dayanarak hesaplanan kanat hatve açisinin alt sinir degerinden ßmm daha düsükse, kanat hatve açisinin en az bir bas ayar noktasini degistirmek için devam eder. Bununla birlikte, kontrol yöntemi, hizasizligin @ deger göstergesini kullanarak kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm-hesaplamayi içerir. Kanat hatve açisinin alt sinir degeri ßmw bu sekilde, asiri durmayi ve/Veya yükleri engellemek için rüzgâr türbini yönelmesinin kosullarina adapte edilir. Kanat hatve açisinin alt siniri degerini ßmN hesaplayabilmek için biri, kanat hatve açisinin alt sinir degeri ßMm ile rüzgar hizinin isaret göstergesinin her bir degeri için bir aerodinamik durma esigi belirleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMN tanimlayan rüzgar hizinin isaret göstergesi arasinda bir korelasyon içeren bir egri veya tabloyla rüzgar hizinin isaret göstergesinin karsilastirmasini yapmaya devam eder. Farkli kanat ucu hizlarinda her bir kanat hatve açisinin ß güç faktörüne Cp iliskin noktalarinin Simulasyonu araciligiyla tabloya veya egriye artis veren veriler elde edilebilir. Olasi baska bir uygulamada, ani rüzgâr hiz verilerine, ortalama rüzgâr hizina dayanarak veya ortalama güce veya ortalama kanat hatve açisina iliskin verilere dayanarak rüzgâr hizinin isaret göstergeleri alinabilmesine ragmen olasi. bir 'uygulamada, bir kanat ucu hiz orani A, rüzgârin bir isaret göstergesi olarak kullanilir. Ancak, kanat ucu hiz oraninin A kullanimi, sadece rüzgâr hizinin rotor üzerindeki etkilerini degil, ayni zamanda kesit kaldirma kuvvetinin üzerinde rotorun dönme hizinin etkisinin (güç faktörü Cp vasitasiyla ölçülen) dayanikli olmasindan dolayi dönmenin, rotorun kendisinin üzerindeki etkilerini dikkate almayi mümkün kilar. Kanat ucu hiz orani A, rüzgâr hiz ölçeri gibi rüzgâr verisi yakalama araci vasitasiyla alinabilen rüzgâr hiz ölçümüne ve rotorun dönme hizina dayanarak belirlenir ve formüle göre kanat ucu ile rüzgâr hizinin dogrusal hizi arasindaki bölümden dolayi asagidaki formül yoluyla hesaplanir: A = kanat ucu dogrusal hiz orani rüzgar hizi Sekil 3, kanat ucu hiz oraninin A farkli degerleri için güç faktörü Cp ile kanat hatve açinin ß arasindaki iliskiyi resimle gösteren egriler gösterir. Söz konusu egrilerinin, iki çalisma bölgesi arasindaki geçisi isaretleyen ayri ayri maksimum degerlere sahip oldugu da anlasilabilir: i Rüzgâr türbini kontrolünün ayarlandigi birinci bir bölge veya normal çalisma bölgesi. i Rüzgâr türbini kontrolünün mevcut olmadigi ikinci bir bölge veya aerodinamik durma bölgesi. Rüzgâr türbininin kontrolü, aerodinamik durma bölgesindeki çalismayi engellemek için kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmN bu nedenden dolayi birlestirir. Bu nedenle kanat hatve açisinin ilk ayar noktasinin ß hesaplanmasi rotorunun dönme hizinin hatasina dayanir. Söz konusu egriler, aerodinamik kesitlerin geometrisini degistiren kanadinin yüzeyinde potansiyel bir parçacik birikimi ile iliskili kaldirma kayiplarini veya hizasizlik ve buna karsilik gelen deger o gibi kanatlarinin kaldirilmasini degistiren diger etkileri hesaba katmaz. Kanat ucu hiz oraninin A farkli degerleri için kanat hatve açisi ß ile güç faktörü [Cp] ile iliskili egrilerinin maksimum noktalari, kanat hiz oraninin A her bir degeri için bir durma noktasi isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmm sirasiyla tanimlayan, sekil 4'te anlasilabilen ve bir egriyi nitelemek için kullanilan ßMm' A nokta çiftleri ß-A tanimlar. Söz konusu egri yukarida bahsi geçen bir tablo biçiminde modellenmistir ve bir durma esigi isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degeri ßMm ile rüzgâr hizinin A isaret göstergesinin her bir degeri arasinda korelasyonu nitelemek için rüzgâr türbinin kontrol sisteminde uygulanir. Bu, aerodinamik durma bölgesinde çalismayi engellemek için kanat ucu hiz oraninin A her bir degeri için kanat hatve açinin alt sinir degerini ßMm elde etmeyi mümkün kilar. An i'deki varsayimsal lambda degerinde (Äona(i)), benzer kanat hatve açisinin alt sinir degeri (ßMm(i)) sekil 4'e bakarak anlasilabilecegi üzere elde Rüzgâr türbini kontrol sisteminde uygulanan tablo, sinirli sayida nokta çifti içerdiginden, kanat ucu hiz orani degerlerinin A , tablodaki noktalarin hiçbirine karsilik gelmeyen ölçümleri için, örnegin dogrusal bir enterpolasyon gibi geleneksel enterpolasyon teknikleri kullanilarak &ni az ikisi arasinda bir enterpolasyon islemi gerçeklestirilir. Kanat ucu hiz oranini A elde etmek için gerekli olan rüzgâr hizi ve rotorun dönüs hizi ölçümleriyle ilgili isaretlerinin gürültü yapabilecegi ve dalgalanmalar gibi istenmeyen etkilere neden olabilecegi göz önüne alindiginda; burada tanimlanan yöntem, kanat ucu hiz oranina A iliskin isaretleri olayinda oldugu gibi bir filtreleme islemi gerçeklestirmek ve söz konusu isaretleri zamanla düzlestirmek ve hesaplamalardaki söz konusu dalgalanmalarin kanat ucu alt sinir degerinde ßMm yansitilmamasi için buna gerek duyan herhangi bir isarete en az bir filtre (F1) uygulamayi öngörür. Söz konusu filtreler, düsük frekanslarin daha yüksek frekanslari geçmesine olanak saglayan ve ayni zamanda konfigüre edilebilir bir süre degismezi veya konfigüre edilebilir noktalar sayisi ile hesaplanabilen hareketli bir ortalamaya dayanan bir filtre sunan ve gerekli sonucun elde edilmesine olanak saglayan herhangi bir türden olabilir. Tercih edilen bir uygulamada, yöntem (önceden belirlenmis veya hizasizlik degerine o bagli olabilen) kanat hatve açisinin alt sinir degerinin bir ilave terimini A ßMmi sekil 6 ve 7'de resimle gösterildigi üzere, kanadin durmadigi kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMni tanimlayan Önceden. belirlenmis egri veya tabloyla kanat ucu hiz oraninin A isaret göstergesini karsilastirarakr elde edilen kanat hatve açisinin alt sinir degerine ßMm eklemeyi içerir. Bu sekilde, hizasizlik oldugunda, kanat hatve açisinin minimum sinir degeri ßWN olmadigi zamandan daha büyüktür ve rüzgâr hizinin gerek duydugu kanat hatve açisindan daha düsük bir kanat hatve açisina ß dogru gelismesini engellemek için daha yüksek bir sinirin kullanmasini saglar (hizasizlik nedeniyle, rotorun düzlemine dik olan rüzgâr bileseninin rüzgâr türbininin hizasinda oldugundan daha az oldugunu, yani kanat hatve açisinin dönme hizini korumak için azalma egiliminde oldugunu ve bu durumlarda kanat hatve açisi, dogru sekilde hizalanan rüzgâr türbiniyle ayni dönme hizina karsilik gelenden daha düsük oldugunu unutmayiniz). Bu, nominal üretim bölgesinde, yani kanat hatve açisi ß kullanan rotorun dönme hizinin düzenlendigi bölge için özellikle avantajlidir. Sekil 8'de gösterilen bir uygulamaya göre; yöntem, hizasizlik oldugunda, bir filtreleme süre degismezi T degistirmeyi içerir. Bu nedenle, bir uygulamada, F1 filtresinde hizasizlik Ijümsm oldugunda kanat ucu hiz oraninin A, Äoma filtrelenmis degerini hesaplamak için kullanilan filtreleme süre degismezi I, hizasizlik Tjsamüli olmadiginda filtreleme süre degismezinden farklidir. Özellikle, önemli bir hizasizlik I_Mzßlz oldugunda filtreleme süre degismezinin degeri tercihli bir sekilde hiçbir T_Huah olmadiginda, baska bir deyisle (1_Hma$l IJüzdi) oldugunda, filtreleme süre degismezinden daha büyüktür. Bu, hizasizlik oldugunda ve olmadiginda ayni giris isareti için filtrelenmis A isaretinin, Äonai daha yavas bir degisimi olan teknik bir etkiden dolayi söz konusu durumlarda, kanat hatve açisinin alt sinir degerinin ßmN daha yavas bir zamansal evrimine sahiptir. Bu, kismi yükte çalisma bölgesinde, yani rotorun dönme hizinin10 jeneratörün elektrikli torkuyla düzenlendigi bölge için özellikle avantajlidir. Bu durumda, rüzgâr türbini, kanat hatve açisinin ß dönme hizinin tork düzenlemesi bölgesinde oldugunda, kanat hatve açisi. ß en yüksek üretimdir (veya, en büyük yük faktörüdür). Bu durumda, ani bir rüzgâr varsa, kanat hatve açinin alt sinir degeri BMWi rüzgâr hizi (veya kanat ucu hiz orani A) kanat hatve açisinin ayar noktasindan daha hizli olan birinci filtreleme degismezine bagli olan bir hizla artar ve hiz hatasi için rotorun dönme hizini kontrol etmez. Bunun, bas kanat hatve ß ayar noktasi, kanat hatve açisinin alt sinir degerinden ßMm daha düsük olmasindan kaynakli son ayar noktasi kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßmN almasi gibi bir etkisi vardir. Ancak, o sirada yönelimde bir degisiklik meydana gelirse, asiri yükleri azaltmak, kanat ucu hiz oraninin A hesaplanmasinda basvurulan süre degismezi azaltmanin önerildigi kanat hatve sisteminin etkinlestirme hizini azaltmak tavsiye edilebilir. Ayrica, olasi bir uygulamada, kanat hatve açisinin alt sinir degerinin ßMnqhesaplamasini, sadece esigi olan rüzgâr türbininin hizasizlik degerinin o karsilastirilmasi yoluyla hizasizlik degerinin @ önceden tanimlanmis bir hizasizlik esik degerinin üzerinde oldugu belirlendiginde, degistirmek mümkündür. Bu nedenle, örnegin, hiçbir hizasizligin olmadigi veya hizalamanin önceden tanimlanmis esik degerin altinda oldugu belirlendigi veya bilindigi olasi bir uygulamada, kanat hatve açisinin alt sinir degerinin BMN hesaplanmasi, rüzgâr hizinin bir isaret göstergesine, tercihen kanat ucu hiz orani A, ve filtreleme süre degismezin I herhangi bir ilave teriminin veya degisiminin toplamini gerçeklestirmeden kanat ucu hiz oraninin A her bir degerinin durma esigini isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm tanimlayan önceden belirlenmis bir egriye dayanarak gerçeklestirilir. Bununla birlikte, hizasizlik önemli oldugunda yani hizasizligin esik degerini astigi belirlenirse ve ardindan kanat hatve açisinin alt sinir degerinin ßMN söz konusu hesaplamasi, (önceden belirlenmis veya hizasizlik degerine bagli olan) kanat hatve açisinin alt sinir10 degerinin ilave terimini A ßMm toplayarak veya F1 filtresinde filtreleme süre degismezi T degistirerek degistirilirse, esas Cp'deki yük kayiplari veya degisiklikleri ilgilidir ve rüzgâr yönündeki yeni degisikliklere karsi korumak tavsiye edilir. Rüzgar türbini, sekil 5'e göre nominal üretim bölgesinde çalisirken, kanat hatve kontrol sistemi, rotorun dönme hizini düzenler ve rüzgar türbini pozitif kanat hatve açilariyla çalisacaktir. Bir uygulamada, rüzgâr türbini söz konusu bölgede çalistiginda, rüzgâr türbininin hizasizlik degeri önceden tanimlanmis esik degerini asarsa, kanat hatve açisinin alt sinir degeri ßMm, sekil 7'de anlasilabilecegi üzere, kanadin rüzgâr hizinin isaret göstergesinin her bir degeri için durmadigi kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm tanimlayan önceden belirlenmis egri veya tabloyla rüzgâr hizinin isaret göstergesini karsilastirarak baslangiçta elde edilen kanat hatve açisinin alt sinir degerine ßMm önceden belirlenmis bir deger A ßmm ekleyerek hesaplanir. Bu sekilde, rüzgâr türbini, kanat hatve ile birlikte hiz düzenleme bölgesinde çalistiginda, rüzgâr yönündeki bir degisiklikten dolayi ani bir hizasizlik olursa kanat hatve açisinin ß, sekil 6'da resimle gösterildigi üzere, durma minimum sinirindan daha büyük olan bir degerin altinda düsmesi engellenir. Bu üretim bölgesinde, rüzgâr yönü tekrar degisirse ve önceki yöne benzer hale gelirse ve rüzgâr türbininin geçici hizasizligindan kaynaklanan aerodinamik torktaki azalmanin bir sonucu olarak kanat hatve açisi ß halihazirda azalmissa, kanat daha büyük bir yüke maruz kalacagi bir bölgedeyse, durmayi isaretleyen sinir degerinin üzerinde olan kanat hatve açisinin bir alt sinir degerini ßMni kullanmak tavsiye edilir. Bu nedenle, asiri yüklerden kaçinilmasi tavsiye edilir ve tarif edilen sekilde, kisa zaman araliklari içerisinde yönde sik sik degisiklik yapan rüzgarlar durumunda yorulma yüklerinde azalma saglanir. Ayrica, hizalamadaki hata büyüdükçe, rüzgâr türbininin yöndeki yeni degisiklikler ve ani rüzgârlara karsi, bir uygulamada katma deger hizalama hatasiyla minimum esik hatasindan artmasi için, daha fazla korunmasi tavsiye edilir. Söz konusu ilave minimum sinir degeri A ßMm, sekil 7'de gösterildigi gibi hizasizliga dayanarak kanat hatve açisinin alt sinir degerinin. ßMnh baska seyler arasindan, hesaplanmasini saglayan kontrol sisteminin hesaplama bloguyla elde edilir. Açiklandigi üzere, ilave terimin A ßMm hesaplanmasi için farkli senaryolar mevcuttur: - Hizasizlik degerinin, önceden belirlenmis hizasizlik esik degeri ile karsilastirilmasi, öyle ki asmasi veya buna esit olmasi durumunda A ßMm, pozitif Önceden belirlenmis bir deger benimser ve asmazsa A ßMm sifira esittir. . Bir tablo veya isleve dayanarak her hizasizlik degeri için A ßMm degeri belirleme. . Hizasizlik degerinin, önceden belirlenmis hizasizlik esik degeri ile karsilastirilmasi ile hizasizlik degeri, esik degeri astiginda ve asmadiginda A ßmm'un sifira esit oldugu bir tablo veya isleve dayanarak her bir hizasizlik degeri için A ßmm degeri belirlemenin kombinasyonu. (Zamana göre hizasizlik degisiminin oraninin karsilastirilmasi araciyla belirlenebilen) rüzgar yönünde ani bir degisimden dolayi önceden tanimlanmis bir zaman araligindan AT sonra rüzgar yönü sürdürülürse, rüzgar hizinin isaret göstergesinin her bir degeri için bir durma esigi isaretleyen kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm-tanimlayan önceden belirtilmis bir egri veya tablo ile rüzgar hizinin isaret göstergesinin karsilastirmasina dayanarak kanat hatve açisinin› alt sinir degeri ßmni yeniden hesaplanir. Yani, rüzgâr yönündeki ani degisimden dolayi bir AT'den sonra AßMm iptal edilir ya da I orijinal degerini yeniden kazanir. Bunun nedeni, rüzgâr yönelme yönü bir süreligine sürdürülürse, gelen rüzgarin hizi için uygun olmayabileceginden çok› büyük olan kanat hatve açisinin alt sinir degerini ßMm sürdürmek tavsiye edilmez. Bu, rüzgâr türbininin sabit bir durumda oldugu tespit edilene kadar makine için geçici bir koruma önlemidir. TR TR TR TR TR TR TR TR TR