Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania skóry syntetycznej przeznaczonej do pro¬ dukcji obuwia.Jedna z zasadniczych cech skóry naturalnej jest latwe uleganie niewielkim odksztalceniom i bardzo duza wytrzymalosc przy duzych odksztalceniach. Jest to cecha bardzo istotna w produkcji obuwia, poniewaz zapewnia latwosc dostosowania sie buta do ksztaltu stopy przy jednoczesnej wytrzymalosci materialu. Ta ceche skór bada sie porównujac wytrzymalosc w momencie zerwania w wytrzymaloscia przy rozciagu o 5% poczatkowych rozmiarów. Im jest wyzsza wytrzymalosc na zerwanie, a nizsza wytrzymalosc przy odksztalceniu 5%, tym lepszy jest material w zastosowaniach obuwniczych. Syntetyczne materialy skóropodobne na podlozu wlókninowym lub tkaninowym nie posiadaja tej cechy . Charakteryzuja sie jednoczesnie duza wytrzymaloscia na zerwanie i duza wytrzymaloscia przy odksztalceniu o 5%.Materialy skóropodobne dzianinowe sa slabe zarówno przy odksztalceniach niskich jak i wysokich. Wyjatek stanowi skóra syntetyczna Clarino, produkowana w oparciu o ultracienkie wlókna o grubosci 0,01-1 denier, które nadajajej cechy zblizone do skóry naturalnej pod wzgledem odksztalcenia i wytrzymalosci.Celem wynalzku jest wytwarzanie skóry syntetycznej o wlasnosciach wytrzymalosciowych podobnych do skóry naturalnej.Sposób wedlug wynalazku umozliwia uzyskanie tych cech przez stosowanie typowych mate¬ rialów konstrukcyjnych, bez koniecznosci stosowania ultracienkich wlókien.Cel ten osiagnieto przez polaczenie wjedna trwala strukture licowej powloki mikroporowatej, dzianiny z wlókien ciaglych oraz wlókniny impregnowanej, stanowiacej warstwe mizdrowa. Istot¬ nym jest, aby wydluzenie do zerwania w kierunku wzdluz dla dzianiny i wlókniny bylo zblizone, natomiast wydluzenie w kierunku wszerz dla dzianiny bylo nizsze, niz dla wlókniny impregnowanej.Korzystne jest stosowanie miedzywarstwy dzianinowej charakteryzujacej sie wydluzeniem do zerwania w granicach 40-80%, dlugosci poczatkowej. Jako warstwa mizdrowa, to jest zapewania- jaca skóropodobny charakter spodniej powierzchni skóry, korzystnie jest stosowac wlóknine2 137 355 poliestrowa lub poliestrowo-poliamidowa iglowano-wykurczona, impregnowana dyspersja lub roztworem elastomeru. Latwo przy tym uzyskac skóropodobny wyglad spodniej powierzchni skóry przez zastosowanie operacji szlifowania. Dzianie stosuje sie z jedwabiu poliestrowego lub poliamidowego o grubosci 3,0-4,0mg/m, o scislosci kolumienkowej 120-130/10 cm oraz scislosci rzadkowej 260-280/10cm, o masie powierzchniowej 60-80g/m2, poddana procesom wykanczal- niezym prania i stabilizacji metoda parowo-elektryczna z jednoczesnym rozciagiem zapewniaja¬ cym uzyskanie pozadanej wilekosci wydluzenia zrywajacego.Szczególnie korzystne jest stosowanie dzianin wykonanych z jedwabiu poliamidowo- wiskozowego.Wedlug wynalazku doprowadza sie do czasowego zetkniecia dzianiny i wlókniny impregno¬ wanej, wylewa sie na powierzchnie dzianiny roztwór polimeru, w taki sposób, aby przeniknal przez oczka dzianiny do wnetrza wlókniny impregnowanej i skoagulow^niu powstalej powloki w nieroz- puszczalniku z wytworzeniem mikroporowatej warstwy licowej. Jako polimery stanowiace two¬ rzywo mikroporówate stosuje sie roztwory poliuretanu lub jego mieszaniny z polichlorkiem winylu, lub innych elastomerów, które latwo koaguluja pod dzialaniem nierozpuszczalnika z wytworzeniem struktury mikroporowatej.Sposób wedlug wynalazku ilustruje przyklad. Uformowano wlóknine z wlókna wysokokur- czliwego Elana HS i poddano ja procesom iglowania, wykurczania oraz napawania dyspersja wodna butadienowo-akrylonitrylowa, nastepnie wlóknine oszlifowano uzyskujac podloze skóro¬ podobne o grubosci 1 mm i masie powierzchniowej 350 g/m2. Parametry wytrzymalosciowe wló¬ kniny przedstawia tabela nr I.Tabela I.Kierunek wzdluz wszerz Parametr Wydluzenie do zerwania (%) 80 150 Wytrzymalosc na zerwanie /kN/m 7 6 Przygotowano dzianine z przedzy poliamidowej o grubosci dtex 33/9, ze splotem aksamitu i trykotu. Surowa dzianine poddano procesom wykonczalniczym tj. praniu, suszeniu, stabilizacji i barwieniu.W wyniku przeprowadzonych operacji uzyskano dzianine o nastepujacych parametrach: szerokosc — 160 cm, scislosc kolumienkowa 140 ±7, scislosc rzadkowa 250 ± 12, masa powierzch¬ niowa 70 g/m2. Parametry wytrzymalosciowe dzianiny przedstawia tabela nr II.T a b e 1 a II Kierunek wzdluz wszerz Parametr Wydluzenie do zerwania (%) 60 80 Wytrzymalosc na zerwanie /kN/m 10 10 Doprowadzono do zetkniecia oba materialy dzialaniem prózni od strony wlókniny impregno¬ wanej, po czym na powierzchnie dzianiny wylano roztwór poliuretanu i polichlorku winylu w dwumetyloformamidzie, który przeniknal przez dzianine i wniknal czesciowo w strukture wló¬ kniny.Uzyskany w ten sposób powlekany material poddano koagulacji w wodzie i dalszej obróbce polegajacej na wymyciu dwumetylofirmamidu, suszeniu i wykanczaniu barwnym powierzchni wodnymi dyspersjami akrylowymi. Uzyskano trójwarstwowa poromeryczne skóre syntetyczna o wlasnosciach, które przedstawia tabela nr III.137355 Tabela III Kierunek wzdluz wszerz Parametr Wy ir/\ malosc prz 5% wy¬ dluzeniu (kN/m) 3 2 Wytrzymalosc na zerwanie /kN/m 15 13 Wydluzenie do zerwania (%) 65 85 Porównujac powyzsze wyniki ze standardowa skóra syntetyczna polcorfam, której wlasnosci przedstawia tabela nr IV, mozna stwierdzic, ze skóra wedlug wynalazku ulega wiekszym,odksztal¬ ceniom, a jednoczesnie jest równie mocna.Tabela IV Kierunek wzdluz wszerz Prametr Wytrzymalosc przy 5% wy¬ dluzeniu (kN/m) 5 5,5 Wytrzymalosc na zerwanie (kN/m) 15 12 Wydluzenie do zerwania (%) 25 40 Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania skóry syntetycznej trójwarstwowej, posiadajacej mikroporowata pow¬ loke licowa, tekstylna warstwe posrednia oraz spodnia warstwe z wlókniny impregnowanej, znamienny tym, ze jako tekstylna warstwe posrednia stosuje sie dzianine o wydluzeniu do zerwania w granicach 40-80%, dlugosci poczatkowej, przy czym wydluzenie do zerwania w kierunku wzdluz dla dzianiny i wlókniny jest zblizone, natomiast wydluzenie w kierunku wszerz dla dzianiny jest nizsze niz dla wlókniny impregnowanej. PL