PL153033B1 - Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy - Google Patents

Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy

Info

Publication number
PL153033B1
PL153033B1 PL1988277612A PL27761288A PL153033B1 PL 153033 B1 PL153033 B1 PL 153033B1 PL 1988277612 A PL1988277612 A PL 1988277612A PL 27761288 A PL27761288 A PL 27761288A PL 153033 B1 PL153033 B1 PL 153033B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
active ingredient
weight
formula
active substance
phenoxyphenyl
Prior art date
Application number
PL1988277612A
Other languages
English (en)
Other versions
PL277612A1 (en
Inventor
Gary A Meier
Scott M Sieburth
Thomas G Cullen
John F Engel
Original Assignee
Fmc Corp
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Priority claimed from US07/094,617 external-priority patent/US4808762A/en
Application filed by Fmc Corp filed Critical Fmc Corp
Publication of PL277612A1 publication Critical patent/PL277612A1/xx
Publication of PL153033B1 publication Critical patent/PL153033B1/pl

Links

Landscapes

  • Agricultural Chemicals And Associated Chemicals (AREA)
  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)

Description

RZECZPOSPOLITA OPIS PATENTOWY 153 033 POLSKA
Patent dodatkowy do patentu nr--Zgłoszono: 88 04 21 (P. 277612)
Pierwszeństwo: 87 09 09 Stany Zjednoczone Ameryki
Int. Cl.5 A01N 31/14
URZĄD
PATENTOWY
RP
Zgłoszenie ogłoszono: 89 07 24
Opis patentowy opublikowano: 1991 09 30
Twórcy wynalazku: Gary A. Meier, Scott McN. Sieburth, Thomas G. Cullen, John F. Engel
Uprawniony z patentu: FMC Corporation,
Filadelfia (Stany Zjednoczone Ameryki)
Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy
Przedmiotem wynalazku jest środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy zawierający jako substancję czynną nowe związki będące insektycydami i/lub akarycydami piretroidopodobnymi, skutecznie zwalczającymi porażenie niepożądanymi owadami i roztoczami, a jednocześnie wykazującymi wyjątkowo niską toksyczność wobec ryb.
Syntetyczne piretroidy są przedmiotem intensywnych prac badawczych od ponad dziesięciu lat. Pionierskie prace Elliotta, przedstawione w opisie patentowym Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4024 163 potwierdziły, że możliwe jest syntetyzowanie piretroidów na tyle odpornych na działanie światła, by stały się one atrakcyjne z handlowego punktu widzenia. Przeważająca część nowych piretroidów to estry podstawionych kwasów cyklopropanokarboksylowych, podobne do tych opisanych przez Elliotta. Początkowo uważano, że wyżej wspomniana budowa związków stanowi warunek ich działania owadobójczego, jednak znaczne wysiłki, uwieńczone powodzeniem, skierowano na opracowanie związków, które jedynie nominalnie opisano jako piretroidy, opierając się na podobieństwie geometrii cząsteczki i działania owadobójczego. W niektórych z tych związków zachowane zostało tylko wiązanie estrowe, w innych pozostał podstawiony pierścień cyklopropanowy, zaś jeszcze w innych nie zachowały się ani podstawiony pierścień cyklopropanowy, ani wiązanie estrowe.
Opis patentowy Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4 397 864 ujawnia grupę związków piretroidopodobnych o ogólnym wzorze 2, w którym Ar oznacza ewentualnie podstawiony fenyl, ewentualnie podstawiony naftyl lub l,3-benzodioksolil-5, R oznacza niższy alkil, Y oznacza O lub S, Z oznacza O, S albo grupę karbonylową lub metylenową, R' oznacza H, F, niższy alkil lub niższy alkoksyl, a n oznacza 1-5. Podano, że związki te wykazują silne działanie owadobójcze i niską toksyczność wobec ryb. '
Opis patentowy Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4073 812 dotyczy grupy luźno z sobą spokrewnionych związków o ogólnym wzorze 3, w którym R oznacza atom chlorowca, niższy alkil lub niższy alkoksyl, m oznacza 1 lub 2, R1 oznacza rozgałęziony alkil o 3—6 atomach węgla, R2 oznacza atom wodoru lub alkinyl o 2-4 atomach węgla, R3 oznacza atom floru, a n oznacza 0 lub 1.
153 033
We wszystkich przykładach R1 oznacza izopropyl. Twierdzi się, że wszystkie te związki działają owadobójczo, natomiast brak jest wzmianki lub stwierdzenia na temat stopnia toksyczności wobec ryb.
Opis patentowy Stanów Zjednoczonych Ameryki nr 4 562 213 dotyczy innej, podobnej grupy związków o wzorze 4, w której R1 oznacza atom wodoru, atom chlorowca lub metyl, R2 oznacza atom wodoru lub fluoru, W oznacza CH lub N, A oznacza atom tlenu, grupę metylenową lub grupę iminową, Y i X oba oznaczają metyle lub razem tworzą ewentualnie podstawiony pierścień cyklopropanowy, a R3 i R4 mogą być jednakowe lub różne i oznaczają atom wodoru, atom chlorowca, niższy alkil, niższy alkoksyl, niższy fluoroalkoksyl, względnie razem tworzą mostek metylenodioksylowy. We wszystkich przypadkach gdy A oznacza atom tlenu, X i Y tworzą razem pierścień cyklopropanowy lub podstawiony pierścień cyklopropanowy. Twierdzi się, iż związki te wykazują działanie owadobójcze i roztoczobójcze, nie podając przy tym żadnych stwierdzeń co do ich toksyczności wobec ryb.
Brytyjskie zgłoszenie patentowe nr GB 2 120 664A ujawnia grupę pochodnych alkanów podstawionych ugrupowaniami aromatycznymi o ogólnym wzorze 5, w którym Ar oznacza podstawiony lub niepodstawiony fenyl lub naftyl, R1 oznacza metyl, etyl lub izopropyl, a R2 oznacza atom wodoru lub metyl, względnie R1 i R2 razem z atomami węgla, z którym są związane oznaczają podstawioną lub niepodstawioną grupę cykloalkilową, zaś R3 oznacza resztę alkoholu, R3OH, często obecną w naturalnych lub syntetycznych piretroidach. Przykładami wyliczonych lub zawartych w przykładach podstawionych lub niepodstawionych grup cykloalkilowych, utworzonych przez R1, R2 i atom węgla, z którym są one związane, są cyklopropyl, 2,2-dwuchlorocyklopropyl, cyklobutyl, cyklopentyl i cykloheksyl. Twierdzi się, że związki te działają silnie owadobójczo i roztoczobójczo, mając niską toksyczność wobec ssaków i ryb.
Belgijski opis patentowy nr 902 147 ujawnia grupę związków o ogólnym wzorze 6, w którym Ar oznacza podstawiony lub niepodstawiony fenyl lub naftyl, R1 i R2 tworzą razem z atomem węgla, z którym są związane podstawioną lub niepodstawioną grupę cykloalkilową o 3-6 atomach węgla, R3 i R4 mogą być jednakowe lub różne i oznaczają atom wodoru, atom chlorowca lub Ci-C6-alkil, Rb oznacza resztę alkoholu, RbCHDOH, zapewniającą silne działanie owadobójcze gdy zestrykikowana jest ona kwasem lR,cis-3-(2,2-dwubromoetenylo)-2,2-dwumetylocyklopropanokarboksylowym, a D oznacza atom wodoru lub grupę cyjanową.
Przedmiotem wynalazku jest środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy zawierający substancję czynną w ilości owadobójczo i/lub roztoczobójczo skutecznej oraz jeden lub większą liczbę dopuszczalnych do stosowania w rolnictwie nośników, rozcieńczalników i/lub substancji pomocniczych, a cechą tego środka jest to, że jako substancję czynną zawiera związek o ogólnym wzorze 1, w którym Ar oznacza fenyl podstawiony atomem chlorowca, lub Ci-C4-alkoksylem, a Ar' oznacza fenoksyfenyl ewentualnie podstawiony atomem chlorowca.
„Atom chlorowca11 to atom fluoru, chloru lub bromu.
Korzystnie Ar' oznacza fenyl podstawiony w pozycji 4, zwłaszcza chlorofenyl, bromofenyl i metyksyfenyl.
Ar' korzystnie oznacza 4-fluoro-3-fenoksyfenyl.
Olefiny o wzorze 1 mogą istnieć w dwu konfiguracjach, jako izomery E i Z. W izomerze E grupa cyklopropylowa i ugrupowanie -CHsCHzAr' znajdują się w konfiguracji cis względem podwójnego wiązania, zaś w izomerze Z te same grupy znajdują się w konfiguracji trans. W jednym przypadku przykładowy izomer Z, związek 5, wydzielono z mieszaniny izomerów E i Z metodą chromatografii cienkowarstwowej z wirującą tarczą. W ten sposób, pozostałość, związek 4, został wzbogacony o izomer E w stosunku do izomeru Z. Porównanie działania owadobójczego tych związków wykazało, że izomery E są znacznie aktywniejsze od izomerów Z.
Sposób wytwarzania mowych związków o ogólnym wzorze 1 polega na tym, że związek o ogólnym wzorze 7, w którym Ar' ma wyżej podane znaczenie, poddaje się reakcji ze związkiem o ogólnym wzorze 8, w którym Ar' ma wyżej podane znaczenie.
Przykładowe związki o wzorze 1, stanowiące substancje czynne środków według wynalazku, przedstawiono w tabeli 1.
153 033
Tabela 1
Związek nr Ar' Ar'
1 4-chlorofenyl 3-fenoksyfenyl
2 4-chlorofenyl 4-fluoro-3-fenoksyfenyl
3 4-bromofenyl 3-fenoksyfenyl
4* 4-metoksyfenyl 3-fenoksyfenyl
5** 4-metoksyfenyl 3-fenoksyfenyl
* Mieszanina 57% izomeru Z i 43% izomeru E według analizy metodą chromatografii gazowej (% powierzchni) ♦♦Mieszanina 86% izomeru Z i 14% izomeru E według analizy metodą chromatografii gazowej (% powierzchni)
Środki według wynalazku skutecznie zwalczają wiele różnych owadów i roztoczy i można się spodziewać, że będą one użyteczne we wszystkich sytuacjach, w których wskazane jest stosowanie insekcytydów piretroidowych. Środki według wynalazku znajdują szczególne zastosowanie wówczas, gdy istnieje możliwość znacznego zanieczyszczenia strumieni, rzek i jezior substancją owadobójczą. Ich niska toksyczność wobec ryb pozwala nie martwić się potencjalnymi problemami ekologicznymi związanymi z użyciem piretroidów w środowiskach, w których takie zanieczyszczenie może nastąpić.
Środki według wynalazku stosuje się w postaci preparatów, które nanosi się jako takie lub po uprzednim rozcieńczeniu. W preparatach tych substancja czynna jest połączona z jednym lub większą liczbą dopuszczalnych w rolnictwie środków pomocniczych, nośników lub rozcieńczalników, korzystnie ze środkiem powierzchniowo czynnym, a ewentualnie także z inną substancją czynną.Do odpowiednich preparatów należą kompozycje stałe, takie jak pyły, proszki do zawiesin i granulaty, a także kompozycje ciekłe, takie jak roztwory, zawiesiny, dyspersje i koncentraty do emulgowania. Wybór rodzaju preparatu zależy od gatunku szkodnika i warunków panujących w porażonym nim środowisku.
W danym typie preparatu stężenie substancji czynnej i innych składników może się zmieniać w szerokim zakresie, w zależności od użytej substancji czynnej i użytych nośników i dodatków, a także innych substancji czynnych, przewidywanego sposobu nanoszenia, jak również innych licznych czynników dobrze znanych producentom preparatów.
Przy wzięciu pod uwagę tych czynników substancja czynna typowego środka może stanowić np. od 001-1% do 95% wagowych, a korzystnie od 1% do 90-95% wagowych preparatu. Dopuszczalne w rolnctwie nośniki, rozcieńczalniki, dodatki, środki powierzchniowo czynne i ewentualnie inne substancje czynne stanowią pozostałą część preparatu. Tak więc typowy preparat może zawierać 0,01-95%, a korzystnie 1-95% wagowych substancji czynnej, do 30% wagowych środka powierzchniowo czynnego i 5-99,99%, a korzystnie 5-99% wagowych dopuszczalnego w rolnictwie obojętnego nośnika lub rozcieńczalnika.
Poniżej opisano przykładowe typy preparatów, których postać można nadawać środkom według wynalazku.
Preaparaty stałe czyli suche są mieszaninami ciekłej lub stałej substancji czynnej i stałego nośnika i stanowią produkty złożone z odrębnych, stałych cząstek różnych rozmiarów. Mogą mieć one postać pyłów, proszków do zawiesin i granulatów o średniej wielkości cząstek od około 5pm do około 5000μπι. W preparatach tych stosuje się stałe czyli suche nośniki i/lub rozcieńczalniki, które można wybrać spośród substancji przedstawionych poniżej.
1. Ił atapulgitowy, będący uwodnionym krzemianem glinowo-magnezowym, ewentualnie zawierającym wodę niezwiązaną, wykazującym zdolność wchłaniania co najmniej 35% (udział wagowy).
2. Kaolin lub ił kaolinitowy, będący uwodnionym krzemianem glinowym, zawierającym dykit, nakryt i haloizyt, mającym niską zdolność wymiany kationów.
3. Montmorylonit, będący zawierającym wodę krzemianem glinowym powstającym drogą naturalnej modyfikacji miki i pirofilitu, dzieli się go na postać pęczniejącą (sodową) i nie pęczniejącą (wapniową).
153 033
4. Pirofilit (talk), będący zawierającym wodę krzemianem magnezowym lub glinowym o odczynie od obojętnego do zasadowego, wykazującym zdolność wchłaniania od niskiej do umiarkowanej.
5. Diatomit, będący krzemionkowymi pozostałościami szczątków żyjątek morskich, zawiera ziemię okrzemkową, trypolit i ziemię okrzemkową kopalną, ma wysoką zawartość krzemionki (85-93%) i wysoką lub niską wchłanialność.
6. Krzemionka będąca materiałem pochodzenia organicznego, zawierającym bardzo dużą ilość tlenku krzemu (98-100%) i wykazującym wysoką wchłanialność (krzemionka syntetyczna) lub niską wchłanialność (np. piasek).
7. Materiały pochodzenia roślinnego, będące dowolnymi tego typu materiałami dającymi się przeprowadzać w cząstki różnych wielkości, w tym mąki ze sproszkowanych skorup orzechów, drewna, celulozy, kaczanów kukurydzy, itp.
8. Węglan wapniowy. Pyły to stałe preparaty o drobnych cząstkach, zawierające substancję czynną zmieszaną ze stałym nośnikiem. W większości przypadków pyły zawierają cząstki mniej niż 50/rm, a zwykle 5-40pm. Zawartość substancji czynnej wynosi w pyłach 1-30% wagowych, a 70-99% wagowych stanowią opisane powyżej stałe nośniki i rozcieńczalniki. Pyły nanosi się zwykle jako takie lub w mieszaninie z innymi substancjami stałymi, toteż zbędne jest zazwyczaj stosowanie w nich środków powierzchniowo czynnych lub innych dodatków.
Proszki do zawiesin to stałe preparaty o drobnych cząstkach ulegające szybkiemu zdyspergowaniu w wodzie lub innym ciekłym medium. Proszek do zawiesin można nanosić jako suchy pył albo jako zawiesinę w wodzie lub innej cieczy. Tak więc proszki do zawiesin są zasadniczo preparatami pylistymi, czy też proszkowymi, lecz oprócz substancji czynnej i stałego nośnika zawierają one również środek powierzchniowo czynny.
Tak więc proszek do zawiesin zawera na ogół 1-95% wagowych substancji czynnej, 1-15% wagowych środka powierzchniowo czynnego i 4-98% wagowych jednego lub większej liczny obojętnych, stałych czyli suchych nośników lub rozcieńczalników opisanych powyżej.
Odpowiednie środki powierzchniowo czynne można dobrać spośród związków wymienionych poniżej.
1. Sole lub estry siarczanowanych lub sulfonowanych kwasów tłuszczowych.
2. Sole lub estry produktów kondensacji tlenku etylenu i siarczanowanych lub sulfonowanych kwasów tłuszczowych.
3. Sole lub pochodne aminowe różnych kwasów żywicznych i tłuszczowych, w tym między innymi kwasu palmitynowego, kwasu mirystynowego, olejów talowych i tauryny.
4. Sole alkiloarylosulfonianów, w tym alkilonaftalenosulfonianów i dwualkilonaftalenosulfonianów.
5. Produkty kondensacji tlenku etylenu i mieszanin kwsów tłuszczowych i żywicznych.
6. Produkty kondensacji tlenku etylenu oraz prostolańcuchowych i rozgałęzionych glikoli, alkoholi Π-rzędowych lub alkoholi alkiloarylowych.
7. Mieszane produkty kondensacji tlenku etylenu, tlenku propylenu oraz liniowych i rozgałęzionych glikoli.
8. Sole sulfonowanych produktów kondensacji naftalenu i formaldehydu.
9. Sole karboksylowanych polielektrolitów.
10. Sole spolimeryzowanych kwasów alkilonaftalenosulfonowych.
11. Sole lignosulfonianów.
12. Etery glikoli polialkilenowych i alkoholi tłuszczowych.
13. Substancje z grup 1, 2, 5, 6, 7 osadzone na nośniku odpowiednim do stosowania w obecności wody.
14. Sole nieorganiczne, takie jak trójpolifosforan i sześciometafosforan.
15. Sole i estry kwasu ortofosforowego.
16. Estry kwasów tłuszowych i sorbitanu.
17. Produkty kondensacji tlenku etylenu i estrów kwasów tłuszczowych i sorbitanu.
18. Alkilowane alkenoalkohole jedno- i wielowodorotlenowe.
19. Sulfonowany olej rycynowy.
20. Produkty kondensacji tlenku etylenu i lanoliny.
153 033
21. Alkanoloamidy oleju kokosowego.
22. Siarczanowany olej olbrotowy.
23. Sole liniowych alkilosulfonianów.
24. Etoksylany oleju talowego.
Granulaty to stałe czyli suche preparaty substancji czynnej, w których jest ona osadzona na lub w dużych cząstkach. Średni rozmiar granulki wynosi zwykle 150-5000μνη. Granulaty zawierają na ogół 1-50% wagowych substancji czynnej, 1-15% wagowych jednego lub większej liczby środków powierzchniowo czynnych opisanych powyżej i 50-98% wagowych obojętnych stałych nośników lub rozcieńczalników, takich jak te omówione uprzednio.
Istnieje kilka typów granulatów. Granulaty impregnowane to te, w przypadku których substancję czynną nanosi się (zwykle w postaci roztworu) na duże cząstki chłonnego nośnika lub rozcieńczalnika, takiego jak ił atapulgitowy lub kaolinowy, rozdrobnione kaczany kukurydzy lub ekspandowana mika. Granulaty powlekane powierzchniowo, to granulaty wytwarzane przez nanoszenie rozdrobnionej substancji czynnej, ewentualnie w postaci roztworu, na powierzchnię cząstek nośnika, który nie wykazuje chłonności. Szczególnie korzystne są granulaty, w których proszek do zawiesin tworzy przylegającą powłokę na powierzchni ziaren piasku lub innych nierozpuszczalnych cząstek, gdyż w ich przypadku proszek do zawiesin może ulec rozproszeniu po zetknięciu się granulatu z wilgocią. Granulaty można także wytwarzać drogą aglomerowania pyłów lub proszków, drogą prasowania, drogą wytłaczania przez dyszę lub z użyciem granulatora tarczowego.
Preparaty ciekłe to te, w których substancja czynna jest rozpuszczona lub zdyspergowana w jednym lub większej liczbie ciekłych nośników lub rozcieńczalników, przy czym stanowi ona od 0,01 do około 95% wagowych całego produktu. Odpowiednimi nośnikami w ciekłych preparatach są:
1. Woda.
2. Alifatyczne rozpuszczalniki pochodzące z destylacji ropy naftowej, w tym nafta, rafinowane lekkie oleje mineralne i oleje napędowe.
3. Aromatyczne frakcje pochodzące z detylacji ropy naftowej i frakcje smoły węglowej, będące źródłami ksylenu, toluenu i benzenu, lekkie, średnie i ciężkie benzyny aromatyczne oraz alkilowane mieszaniny związków naftanowych.
4. Alkohole, takie jak etanol i izopropanol.
5. Alkilowe etery glikoli.
6. Estry, w tym ftalan dwubutylu, ftalan dwu (2-etyloheksylu) i octan etylu.
7. Ketony, w tym cykloheksanon, keton metylowoizobutylowy, aceton, dwuaceton i izoforon.
8. Chlorowane węglowodory, w tym dwuchlorek etylenu, chlorek metylenu, chlorobenzen, chlorowany toulen i chlorowany ksylen.
9. Oleje roślinne, w tym olej z nasion bawełny, olej sojowy, olejek sosonowy, olej sezamowy i olej palmowy.
10. Wodne roztwory pochodzenia naturalnego, takie jak roztwory otzymywane w czasie przeróbki naturalnych produktów cukrowych i brzeczek fermentacyjnych.
Roztwory to ciekłe preparaty zawierające około 0,01-95% wagowych substancji czynnej i 1-99,99% wagowych jednego lub większej liczby opisanych powyżej obojętnych ciekłych nośników lub rozcieńczalników. Roztwory wody można nanosić jako takie lub po dalszym ich rozcieńczeniu.
Zawiesiny czyli dyspersje (zwane też czasem preparatami płynnymi) to ciekłe preparaty zawierające 0,01-95% wagowych substancji czynnej i 1-99,99% wagowych obojętnego ciekłego nośnika lub rozcieńczalnika, w którym substancja ta jest całkowicie lub częściowo nierozpuszczalna przy zastosowanym stężeniu. Dyspergowanie często ułatwia się przez wprowadzenie 1-30% wagowych jednego lub większej liczby opisanych powyżej środków powierzchniowo czynnych, samych lub wraz z zagęszczaczem lub dyspergatorem. Podobnie jak roztwory, zawiesiny można stosować jako takie, względnie dodatkowo rozcieńczać je ciekłym nośnikiem przed użyciem.
Koncentraty do emulgowania to jednorodne preparaty ciekłe, w których substancja czynna jest rozpuszczona w ciekłym nośniku. Do powszechnie stosowanych ciekłych nośników należą
153 033 ksylen, ciężkie benzyny aromatyczne, izoforon i inne nielotne lub trudnolotne rozpuszczalniki organiczne. Przed naniesieniem dysperguje się te koncentraty w wodzie lub innym ciekłym nośniku, wytwarzając emulsję, którą następnie nanosi się jako ciecz opryskową na wymagający zabiegu obszar. Stężenie substancji czynnej w koncentracie do emulgowania może się zmieniać, w zależności od przewidywanego sposobu nanoszenia preparatu, lecz na ogół wynosi ono 0,01-95% wagowych. Koncentrat zawiera ponadto 1-30% wagowych środka powierzchniowo czynnego i 4-97,99% wagowych jednego lub większej liczby wyżej opisanych obojętnych ciekłych nośników.
Do innych użytecznych preparatów należą zwykłe roztwory substncji czynnej w stosunkowo nielotnym rozpuszczalniku, takim jak olej kukurydziany, nafta, glikol propylenowy i inne rozpuszczalniki organiczne. Ten typ preparatu jest szczególnie przydatny przy zabiegach ultramałoobjętościowych.
Stężenie substancji czynnej w rozcieńczonym preparacie gotowym do nanoszenia wynosi zazwyczaj około 0,1-2%. Środkowi według wynalazku można ponadto nadawać postać wielu innych znanych prepartów do opryskiwania lub opylania, także praparatów uwalniających substancję czynną w sposób kontrolowany lub spowolniony.
Środki według wynalazku można nanosić razem z innymi odpowiednimi substancjami czynnymi, w tym z nematocydami, insektycydami, akarycydami, fungicydami, regulatorami wzrostu roślin, herbicydami, itd.
Konieczne jest nanoszenie owadobójczo skutecznej ilości subsancji czynnej. Dawka nanoszenia może zmieniać się w szerokich granicach w zależności od wyboru związku o wzorze 1, typu preparatu, sposobu nanoszenia, gatunków roślin poddawanych ochronie i gęstości roślinności, jednak na ogół wynosi ona 0,10-0,50 kg/ha, a korzystnie około 0,25-1,5 kg/ha.
Środki według wynalazku można stosować wprowadzając je do wnętrza lub na powierzchnię źródła pożywienia zwalczanych owadów, w tym na nadziemne części roślin, na których owady żerują, względnie do gleby, w których rośliny są lub mają być wysiane lub zasadzone, w celu zwalczania owadów, wylęgających się w glebie. Związki o wzorze 1 można także stosować w postaci preparatów-przynęt, nanoszonych na powierzchnie, na których normalnie owady nie żerują. Gdy środki nanosi się do gleby, można je rozprowadzać na dużym obszarze, zasianym lub przeznaczonym pod zasiew, względnie stosować nanoszenie ograniczone do niewielkiego obszaru lub pasma, w strefie korzeni roślin. Bez względu na rodzaj zabiegu prowadzonego na glebie należy zawsze zapewnić naniesienie owadobójczo skutecznej ilości substancji czynnej na glebę lub do gleby w strefie korzeni. Obecnie za korzystne uważa się stężenie około 0,2-50 części wagowych związku o wzorze 1 na milion części gleby.
Działanie owadobójcze piretroidopodobnych związków stanowiących substancję czynną środka według wynalazku oceniono w następujących próbach:
A. Ocena działania na liściach. Związek badano przy nanoszeniu na liście w różnych stężeniach, w postaci wodnych roztworów zawierających 10% acetonu i 0,25% oktylofenoksypolietoksyetanolu. W badaniach wykorzystano Epilachna varivestis, Spodoptera eridana, Acyrthosiphon pisum, Trichoplusia ni, Spodoptera exiqua i Tetranychus urticae.
Przy badaniu wszystkich owadów, z wyjątkiem pisum, rośliny fasoli zwaczajnej (Phaseolus vulgaris) umieszczono na obracającam się obrotowym stole i za pomocą opryskiwacza naniesiono badane roztwory na wierzchnie i spodnie powierzchnie liści roślin, do spłynięcia. Następnie pozwolono, by rośliny wyschły, po czym ścięto je u nasady łodyg i umieszczono w kubkach. W każdym kubku umieszczono 10 osobników danego gatunku owadów i kubki przykryto. Śmiertelność zbadano w 48 godzin później.
Fasolę zwyczajną zastąpiono fasolą fava w przypadku Acyrthosiphon pisum, poddane zabiegowi, rosnące w doniczkach rośliny umieszczono w kubkach zawierających po 10 osobników i kubki zamknięto. Śmiertelność zbadano w 48 godzin później.
Próby działania roztoczobójczego przeprowadzono stosując następującą procedurę. Liście porażone dorosłymi przędziorkami chmielowcami (tetranychus urticae) zerwano z hodowanych roślin i pocięto na segmenty zawierające po 50-75 samic roztoczy. Każdy z segmentów umieszczono na wierzchniej powierzchni liści fasoli zwyczajnej. Przy przemieszczaniu się roztoczy na spodnie powierzchnie liści segmenty liści służące do zakażenia usunięto, a każdą roślinę opryskano badanym środkiem, jak to opisano powyżej. Po wyschnięciu roślin całą roślinę wraz z doniczką
153 033 umieszczono na metalowych tacach, pod kapturem, a dostarczając na tacę wodę utrzymywano turgor roślin. Po 48 godzinach zliczono żywe i martwe roztocze i obliczono śmiertelność procentową.
Wyniki tej próby przedstawiono w tabeli 2.
Tabela 2
Związek nr Dawka (ppm) Wytępienie procentowe (%)
BAW MBB TSM Cl PA
1 1000 90 0 0
500 95 30
2 1000 0 100
500 95 100 100
3 1000 65 0 0
500 100 35
4 500 100 100 0 20 30
5 1000 65 0 0 0
BAW = Spbdoptera exiqua CL = Trichoplusia ni
MBB = Epilachna verivestis PA = Acyrthosiphon pisum
TSM = Tetranychus urticae
B. Ocena działania w glebie. Przygotowano roztwór podstawowy badanego związku rozpuszczając 9,6mg tego związku w lOml acetonu i rozcieńczając roztwór 90ml acetonu z wodą (1:9). Dzięki dodaniu 5 ml tego roztworu podstawowego do 30 g wysuszonej na powietrzu gleby ilastogliniastej, umieszczonej w kubku z tworzywa sztucznego, uzyskano stężenie badanego związku w glebie wynoszące 16 ppm. Po kolejnym rozcieńczeniu roztworu podstawowego uzyskano stężenia badanego związku w glebie wynoszące 8,4,2,1,0,5 i 0,25 ppm. We wszystkich przypadkach 5 ml roztworu o żądanym stężeniu dodano do 30 g gleby. Poddaną zabiegowi glebę pozostawiono odkrytą na 0,5 godziny, dla odparowania acetonu. Przed zakażeniem gleby larwami Diabrotica undecipunctata howardi Barber glebę wymieszano dokładnie i zasadzono w niej 2 trzydniowe kiełki kukurydzy. W kubku umieszczono 10 larw we wczesnym trzecim stadium (w wieku 9-10 dni) i kubki przykryto torebkami z tworzyw sztucznych. Po 48 godzinach w 23,3-25,5°C określono śmiertelność larw przez usunięcie kubka spod torebki z tworzywa sztucznego, usunięcie przykrywki i umieszczenie kubka w zmodyfikowanym polietylenowym lejku Barlese z sitem 18mesch. Lejki umieszczono nad pojemnikami z wodnym roztworem detergentu. Nad próbkami gleby, w odległości 36 cm, umieszczono żarówki (100 wat). Ciepło z tych żarówek wysuszało powoli glebę, w rezultacie czego larwy, na które nie podziałał badany związek, wychodziły z gleby i wpadały do roztworu detergenta. Śmiertelność procentową wyliczono w ten sposób dla każdego stężenia. Wyniki tej próby przedstawiono w tabeli 3.
Tabela 3
Związek nr Dawka (ppm) Wytępienie procentowe (%) SCR
1 15 60
2 15 60
3 15 30
SCR = Diabrotica undecipunctata howardi Barber
Wynalazek ilustrują poniższe przykłady I-VI. W przykładzie VII przedstawiono wytwarzanie reprezentatywnego związku o wzorze 1.
Przykład I. Łącząc ze sobą niżej podane składniki wytwarza się następujące preparaty pyliste:
A. Pył zawierający 1% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 1,0
Silnie rozdrobniona krzemionka 99,0
100,0
153 033
B. Pył zawierający 10% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 10,0
Kaolin 90,0
100,0
C. Pył zawierający 30% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 30,0
Montmorylonit 30,0
Talk 40,0
100,0
Przykład II. Łącząc ze sobą niżej podane składniki wytwarza się następujące proszki do zawiesin:
A. Proszek do zawiesin zawierający 1% substancji czynnej Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 1,0
Lignosulfonian sodu 7,5
Laurylosiarczan sodu 1,5
Talk 96,0
100,0
B. Proszek do zawiesin zawierający 5% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 5,0
Lignosulfonian sodu 1,5
Alkilonaftalenosulfonian sodu 1,5
Atapulgit 92,0
100,0
C. Proszek do zawiesin zawierający 25% substancji czynnej Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 25,0
Lignosulfonian sodowy 1,5
Laurylosiarczan sodowy 1,5
Montmorylonit 72,0
100,0
D. Proszek do zawiesin zawierający 90% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 90,0
Dwubutylonaftalenosulfonian sodu 0,5
Lignosulfonian sodu 3,5
Ił kaolinowy 6,0
100,0
Przykład III. Poniższe granulaty sporządza się rozpuszczając substancję czynną w lotnym rozpuszczalniku, takim jak chlorek metylenu, powlekając cząstki atapulgitu roztworem i pozwalając by rozpuszczalnik odparował.
153 033
A. Granulat zawierający 1% substancji czynnej Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 1,0
Atapulgit 99,0
100,0
B. Granulat zawierający 5% substancji czynnej Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 5,0
Atapulgit 95,0
100,0
Przykład IV. Poniższe granulaty o rdzeniach z ziaren piasku wytwarza się nanosząc substancję czynną na osnowę, a następnie spajając tę osnowę z piaskiem, przy czym jako środek zapewniający adhezję osnowy do ziaren piasku stosuje się np. polioctan winylu.
A. Granulat zawierający 5% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Osnowa proszkowa w tym:
Substancja czynna Alkilonaftalenosulfonian sodu Lignosulfonian sodu
Glinka Bardena
Krzemionka (425-850) Rozcieńczony polioctan
6,64
75,0
1,0
4,0
20,0
91,61
1,75
100,0
B. Granulat zawierający 47,5% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Osnowa proszkowa 50,0 w tym:
Substancja czynna 95,0
Alkilonaftalenosulfonian sodu 1,0
Lignosulfonian sodu 4,0
Rozcieńczony polioctan winylu 2,0
Krzemionka (425-850) 48,0
100,0
Przykład V. Preparaty zawiesinowe wytwarza się łącząc ze sobą niżej podane składniki. A. Zawiesina olejowa zawierająca 25% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 25,0
Sześciooleinian polioksyetylenosorbitu 5,0
Alifatyczny olej węglowodorowy 70,0
100,0
B. Zawiesina wodna zawierająca 1% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 1,0
Poli(kwas akrylowy) (zagęszczacz) 0,3
Alkilonaftalenosulfonian sodu 1,0
Lignosulfonian sodu 4,0
153 033
Polialkohol winylowy (dyspergator) Woda
1,0
92,7
100,0
C. Zawiesina wodna zawierająca 20% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 20,0
Poli(kwas akrylowy) (zagęszczacz) 0,3
Alkilonaftalenosulfonian sodu 1,0
Lignosulfonian sodu 4,0
Polialkohol winylowy (dyspergator) 1,0
Woda 73,7
100,0
D. Zawiesina wodna zawierająca 40% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 40,0
Poli(kwas akrylowy) (zagęszczacz) 0,3
Eter dodecylofenolu i glikolu polietylenowego 0,5
Fosforan dwusodowy 1,0
Fosforan jednosodowy 0,5
Polialkohol winylowy 1,0
Woda 56,7
100,0
Przykład VI. Łącząc ze sobą podane składniki wytwarza się poniższe koncentraty do emulgowania
A. Koncentrat do emulgowania zawierający 1% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 1,0
Anionowy dodecylobenzenosulfonian wapnia 4,2
Niejonowy polietoksylowany nonylofenol (masa cząsteczkowa 450-500) 0,4
Niejonowy polietoksylowany nonylofenol (masa cząsteczkowa 1400-1600) 1,1
Niejonowa pasta zawierająca 100% eteru glikolu polialkilenowego 0,4
Ksylen 92,2
100,0
B. Koncentrat do emulgowania zawierający 5% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 5,0
Anionowy dodecylobenzenosulfonian wapnia 4,2
Niejonowy polietoksylowany nonylofenol (masa cząsteczkowa 450-500) ' 0,4
Niejonowy polietoksylowany nonylofenol (masa cząsteczkowa 1450-1600) 1,1
Niejonowa pasta zawierająca 100% eteru glikolu polialkilenowego 0,4
Ksylen 88,9
100,0
153 033
C. Koncentrat do emulgowania zawierający 10% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 50,0
Mieszanina alkilonaftalenosulfonianu i eterów polioksyetylenowych 4,0
Ksylen 86,0
100,0
D. Koncentrat do emulgowania zawierający 50% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 50,0
Mieszanina alkilonaftalenosulfonianu i eterów polioksyetylenowych 6,0
Epoksydowany olej sojowy 1,0
Ksylen 43,0
100,0
E. Koncentrat do emulgowania zawierający 75% substancji czynnej
Składnik Zawartość w % wagowych
Substancja czynna 75,0
Mieszanina alkilonaftalenosulfonianu i eterów polioksyetylenowych 4,0
Ksylen 21,0
100,0
Przykład VII. Wytwarzanie l-(4-chlorofenylo)-l-cyklopropylo-4-(3-fenoksyfenylo)butenu-1 (Związek 1).
W trakcie mieszania w atmosferze argonu zawiesinę 4,2 g (0,0076 mola) bromku 3-(3fenoksyfenylo)propylotrójfenylofosfoniowego w 75 ml świeżo przedestylowanego tetrahydrofuranu ochłodzono do 0°C. Do tej mieszaniny dodano 5,4ml (0,0079 mola) 1,55 m roztworu nbutylolitu w heksanie, prowadząc dodawanie w ciągu 20 minut, w 0,5 ml porcjach, za pomocą strzykawki. Następnie powoli dodano jeszcze 2,0 ml (0,0031 mola) n-butylolitu, w wyniku czego powstał czerwony roztwór. Pozwolono, by roztwór ten ogrzał się do temperatury pokojowej, w której mieszano go przez 60 minut. Roztwór ponownie ochłodzono do 0°C i porcjami, za pomocą strzykawki, dodano 1,3 g (0,0072 mola) ketonu (4-chlorofenylowo)cyklopropylowego w 5 ml tetrahydrofuranu. Po zakończeniu dodawania pozwolono, by mieszanina reakcyjna ogrzała się do temperatury pokojowej. Powstał osad. Po 2 godzinach mieszaninę reakcyjną przesączono. Do przesączu dodano 1 ml wody, w trakcie mieszania, dla rozłożenia wszelkich resztek n-butylolitu. Przesącz wysuszono nad bezwodnym siarczanem sodowym i przesączono. Przesącz odparowano pod zmniejszonym ciśnieniem i otrzymano jako pozostałość mieszaninę substancji stałej i oleju. Do tej pozostałości dodano w trakcie mieszania heptan/octan etylu (1:2). Substancję stałą odsączono, a przesącz zatężono pod zmniejszonym ciśnieniem. Dodatkową ilość substancji stałej odsączono z zatężonego roztworu. Przesącz umieszczono w kolumnie z żelem krzemionkowym i wyeluowano 500 ml heptanu/octanu etylu (9:1). Odpowiednie frakcje połączono i rozpuszczalnik odparowano pod zmniejszonym ciśnieniem. Otrzymano 1,2 g l-(4-chloropropylo)-l-cyklopropylo-4-(3-fenoksyfenylo)butenu-l w postaci oleju. Widmo NMR było zgodne z postulowaną budową.
Analiza elementarna dla C25H23CIO:
Obliczono: Ć80,09 H 6,18
Stwierdzono: C 80,15 H 5,98
153 033

Claims (2)

  1. Zastrzeżenia patentowe
    1. Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy zawierający substancję czynną w ilości owadobójczo i/lub roztoczobójczo skutecznej oraz jeden lub większą liczbę dopuszczalnych do stosowania w rolnictwie nośników, rozcieńczalników i/lub substancji pomocniczych, znamienny tym, że jako substancję czynną zawiera związek o ogólnym wzorze 1, w którym Ar' oznacza fenyl podstawiony atomem chlorowca, lub Ci-C4-alkoksylem, a Ar' oznacza fenoksyfenyl ewentualnie podstawiony atomem chlorowca.
  2. 2. Środek według zastrz. 1, znamienny tym, że zawiera związek o wzorze 1, w którym Ar' oznacza 3-fenoksyfenyl lub 4-fluoro-3-fenoksyfenyl, a Ar oznacza 4-chlorofenyl, 4-bromofenyl lub 4-metoksyfenyl.
    Ar- C=CH-CH2CH2-Ar'
    Wzór 1 ch3
    Ar-C-CH2-Y-CH2Wzór 2 (R
    Η H
    Wzór 3
    Wzór ó .
    Wzór 5
    153 033
    Ar-ę-CR^CtfCHDRe
    R2
    Wzór 6 o
    Ar-C-<
    Wzór 7
    Kch.ch^ . P f-^}3
    Br
    Wzór 8
PL1988277612A 1987-09-09 1988-04-21 Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy PL153033B1 (pl)

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
US07/094,617 US4808762A (en) 1987-04-23 1987-09-09 Insecticidal cyclopropyl-substituted di(aryl) compounds

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL277612A1 PL277612A1 (en) 1989-07-24
PL153033B1 true PL153033B1 (pl) 1991-02-28

Family

ID=22246188

Family Applications (2)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL1988277612A PL153033B1 (pl) 1987-09-09 1988-04-21 Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy
PL27761388A PL153034B1 (pl) 1987-09-09 1988-04-21 Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy

Family Applications After (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL27761388A PL153034B1 (pl) 1987-09-09 1988-04-21 Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy

Country Status (1)

Country Link
PL (2) PL153033B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL277613A1 (en) 1989-07-24
PL277612A1 (en) 1989-07-24
PL153034B1 (pl) 1991-02-28

Similar Documents

Publication Publication Date Title
PL153027B1 (en) Insecticide and/or acaricide
DE3708222C2 (pl)
GB1581124A (en) Hydantoin n-methyl esters having pesticidal properties
JPS59196836A (ja) 3−フエノキシベンジル−(2−フエニル−2,2−アルキレン−エチル)エ−テル及び−チオエ−テル,並びに該化合物を含有する有害生物防除剤
HU184783B (en) Insecticide composition containing a pair of pyrethroide enantiomers further process for preparing the active substance
JPS63243063A (ja) フェノキシフェニルチオ尿素、フェノキシフェニルイソチオ尿素およびフェノキシフェニルカルボジイミド、それらの中間体および製法
EP0179020A2 (de) Thioxanthene in der Schädlingsbekämpfung
DE2422977C2 (de) Cyclopropan-carbonsäure-&amp;alpha;-cyanbenzylester, Verfahren zu deren Herstellung und diese Verbindungen enthaltende pestizide Mittel
KR960004867B1 (ko) 살충성 시클로프로필-치환된 디(아릴) 화합물
PL153034B1 (pl) Środek owadobójczy i/lub roztoczobójczy
JPH01102087A (ja) O−(o−エチル−s−アルキルホスホリル)−o−(カルバモイル)−ブレンツカテキン誘導体、該化合物を含有する害虫防除剤及び害虫防除法
EP0145662A2 (de) Isothioharnstoffe
CA1205484A (en) Protection of crops against soil pests employing an alkylbenzyl cyclopropane carboxylate, novel cyclopropane carboxylates, and compositions containing them
EP1112688B1 (en) A method to control termites
JPS63179864A (ja) 新規なジヒドロチアジアゾール及びこれを含有する有害生物防除剤
KR800001637B1 (ko) 카르복실산 에스테르의 제조 방법
JPS62230779A (ja) 置換ヒドラジンカルボン酸エステル、その製造方法及び該化合物を含有する有害生物防除組成物
JPH0225458A (ja) ベンゾイルフェニル尿素
JPS6115879A (ja) 新規なn‐フエニル‐n‐テトラヒドロピラニル‐n‐ベンゾイル尿素、その製法及び該化合物を含有する有害生物防除剤
JPS61106573A (ja) チオキサンテン‐9‐イリデン‐ピペリジン、その製法及び核化合物を含有する有害生物防除剤
JPS60239492A (ja) N‐ホルミル‐ジチオホスホン酸アミド、その製造方法及び有害生物防除の為の該化合物の使用法
JPS61137864A (ja) ピラゾリン誘導体、その製造方法、該化合物を含有する有害生物防除剤及びその使用方法
JPS62106069A (ja) 新規なベンゾイル尿素の塩、その製造方法及び有害生物防除方法
HU189491B (en) Insecticide compositions containing 4-substituted-2-indanol derivatives as active agents
JPH01128960A (ja) 新規シクロプロパンカルボン酸エステル及びそれらの有害生物防除における使用方法