PL182464B1

PL182464B1 - Sposób wytwarzania wymiennika ciepła i wymiennik ciepła

Info

Publication number: PL182464B1
Application number: PL96334013A
Authority: PL
Inventors: James I. Oswald; David A. Dawson
Original assignee: Rolls Royce Plc
Priority date: 1995-07-12
Filing date: 1996-12-19
Publication date: 2002-01-31
Also published as: KR20000057702A; SE512582C2; JP3868503B2; NO993026L; DE69610589D1; CA2275355C; JP2001507114A; EP0753712A2; SE9902280D0; US5797449A; WO1998027393A1; US6115919A; EP0753712B1; NO993026D0; EP0753712A3; EA001527B1; EA199900554A1; CA2275355A1; DE69610589T2; PL334013A1

Abstract

1. Sposób wytwarzania wymiennika ciepla, w którym formuje sie pierwszy ciagly arkusz materialu majacy pierwsza powierzchnie i druga powierzchnie i formuje sie drugi ciagly arkusz materialu majacy trzecia powierzchnie i czwarta powierzchnie, a ponadto korzyst- nie formuje sie przynajmniej jeden ciagly pofaldowany arkusz materialu, który korzystnie umieszcza sie pomie- dzy tym pierwszym i drugim ciaglym arkuszem materialu, po czym zwija sie pierwszy i drugi ciagly arkusz materialu korzystnie wraz z tym przynajmniej jednym ciaglym pofaldowanym arkuszem materialu razem w spirale, a nastepnie uszczelnia sie krawedz pierwszej powierzchni pierwszego ciaglego arkusza materialu do krawedzi trze- ciej powierzchni drugiego ciaglego arkusza materialu, znamienny tym, ze w pierwszym ciaglym arkuszu mate- rialu (12) formuje sie pierwszy zestaw otworów (24) i drugi zestaw otworów (26), przy czym sasiadujace otwo- ry w pierwszym zestawie otworów (24) i sasiadujace otwory w drugim zestawie otworów (26) formuje sie jako rozstawione podluznie wzgledem pierwszego ciaglego arkusza materialu (12), przy czym pierwszy i drugi zestaw otworów (24, 26) formuje sie jako rozstawiony poprzecz- nie wzgledem pierwszego ciaglego arkusza materialu (12), zas w drugim ciaglym arkuszu materialu (14) formuje sie trzeci zestaw otworów (28) i czwarty zestaw otwo- rów (30), przy czym sasiadujace otwory w trzecim zesta- wie otworów (28) i sasiadujace otwory (30) w czwartym zestawie otworów (30) formuje s ie ........ Fig.9. PL PL PL PL PL PL PL PL PL PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania wymiennika ciepła i wymiennik ciepła.

Znane wymienniki ciepła z żebrami zawierają zwykle liczne płyty, przy czym pomiędzy każdą sąsiednią parą płyt przebiegają liczne żebra, które są przymocowane do tych płyt przez lutowanie, spawanie, wiązanie dyfuzyjne itd. Żebra są utworzone przez pofałdowane płyty. W tego typu wymiennikach ciepła, żebra wyznaczają kanały dla przepływu płynów wchodzących w zależność na zasadzie wymiany ciepła.

Znane płytowe wymienniki ciepła zawierają liczne płyty, przy czym pomiędzy każdą sąsiednią parą płyt znajdują się liczne dystansowniki dla oddzielenia tych płyt. W płytowych wymiennikach ciepła, płyty tworzą kanały dla przepływu płynów biorących udział w wymianie ciepła.

Wymiennik ciepła z żebrami lub płytowy wymiennik ciepła nadają się do bliskiego umieszczania dookoła silnika, takiego jak silnik z turbiną gazową, jeżeli wymiennik ciepła jest w postaci spirali. Te spiralne wymienniki ciepła mają zalety polegające na tym, że są tańsze do wytworzenia, wytwarzają niższe naprężenia termiczne i mniejsze zanieczyszczenia łopatek jeżeli są umieszczone dookoła turbiny silnika z turbiną gazową.

Z brytyjskiego opisu patentowego nr 1376466 jest znany wymiennik ciepła, który zawiera pierwszy ciągły arkusz materiału i drugi ciągły arkusz materiału, zwinięte spiralnie.

Pomiędzy pierwszą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i pierwszą powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału jest utworzony pierwszy przechodzący osiowo kanał, zaś pomiędzy drugą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i drugą powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału jest utworzony drugi przechodzący osiowo kanał. Końce pierwszego przechodzącego osiowo kanału są uszczelnione przy krawędziach pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału. Końce drugiego przechodzącego osiowo kanału są otwarte. Przez pierwszy lub drugi ciągły arkusz materiału przechodzi przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał dla dostarczania pierwszego płynu do pierwszego przechodzącego osiowo kanału, zaś przez pierwszą lub drugą powierzchnię drugiego ciągłego arkusza materiału przechodzi promieniowo przynajmniej jeden promieniowy kanał dla usuwania pierwszego płynu z pierwszego przechodzącego osiowo kanału.

Według wynalazku opracowano nowy sposób wytwarzania wymiennika ciepła i nowy wymiennik ciepła.

Sposób wytwarzania wymiennika ciepła, w którym formuje się pierwszy ciągły arkusz materiału mający pierwszą powierzchnię i drugą powierzchnię i formuje się drugi ciągły arkusz materiału mający trzecią powierzchnię i czwartą powierzchnię, a ponadto korzystnie formuje się przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału, który korzystnie umieszcza się pomiędzy tym pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału, po czym zwija się pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału korzystnie wraz z tym przynajmniej jednym ciągłym pofałdowanym arkuszem materiału razem w spiralę, a następnie uszczelnia się krawędź pierwszej powierzchni pierwszego ciągłego arkusza materiału do krawędzi trzeciej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału, według wynalazku charakteryzuje się tym, że w pierwszym ciągłym arkuszu materiału formuje się pierwszy zestaw otworów i drugi zestaw otworów, przy czym sąsiadujące otwory w pierwszym zestawie otworów i sąsiadujące otwory

182 464 w drugim zestawie otworów formuje się jako rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału, przy czym pierwszy i drugi zestaw otworów formuje się jako rozstawiony poprzecznie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału, zaś w drugim ciągłym arkuszu materiału formuje się trzeci zestaw otworów i czwarty zestaw otworów, przy czym sąsiadujące otwory w trzecim zestawie otworów i sąsiadujące otwory w czwartym zestawie otworów formuje się jako rozstawione podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału, a ponadto trzeci i czwarty zestaw otworów formuje się jako rozstawiony poprzecznie względem drugiego ciągłego arkusza materiału, po czym zwija się pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału razem w spiralę, ustawiając otwory pierwszego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału w jednej linii z otworami w trzecim zestawie otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, i ustawiając otwory drugiego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału w jednej linii z otworami czwartego zestawu otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, a następnie uszczelnia się otwory pierwszego zestawu otworów pierwszego ciągłego arkusza materiału względem otworów trzeciego zestawu otworów drugiego ciągłego arkusza materiału, i uszczelnia się otwory drugiego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału względem otworów czwartego zestawu otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, tak że druga powierzchnia pierwszego ciągłego arkusza materiału jest uszczelniona względem czwartej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału.

Krawędzie pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału uszczelnia się przez spawanie, lutowanie lub krępowanie.

Przynajmniej jedną krawędź uszczelnia się przez ciągłe spawanie wzdłuż toru spiralnego, względnie przynajmniej jedną krawędź uszczelnia się poprzez ciągłe spawanie, zaś pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału zwija się razem w spiralę.

Korzystnie przynajmniej jedną krawędź uszczelnia się przez ciągłe spawanie wzdłuż toru spiralnego po zwinięciu razem w spiralę pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału.

Korzystnie zestaw otworów uszczelnia się poprzez spawanie, lutowanie lub krępowanie. Zestaw otworów uszczelnia się przed etapem zwijania.

Dookoła pierwszego zestawu otworów i drugiego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału formuje się wgłębienia, które rozciągają się w stronę czwartej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału.

Dookoła trzeciego zestawu otworów i czwartego zestawu otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału formuje się wgłębienia, które rozciągają się w stronę drugiej powierzchni pierwszego ciągłego arkusza materiału.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału zwija się dookoła trzpienia.

Wymiennik ciepła zawierający pierwszy ciągły arkusz materiału mający pierwszą powierzchnię i drugą powierzchnię oraz drugi ciągły arkusz materiału mający trzecią powierzchnię i czwartą powierzchnię, i korzystnie zawierający przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału korzystnie umieszczony pomiędzy tym pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału, przy czym ten pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału i korzystnie ten przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału są zwinięte w spiralę, zaś pomiędzy pierwszą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i trzecią powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału znajduje się pierwszy przechodzący osiowo kanał, a pomiędzy drugą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i czwartą powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału znajduje się drugi przechodzący osiowo kanał, przy czym końce pierwszego osiowo przechodzącego kanału są uszczelnione przy krawędziach pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału, zaś końce drugiego przechodzącego osiowo kanału są otwarte, a ponadto przez pierwszy lub drugi ciągły arkusz materiału przebiega przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał dla doprowadzania płynu do pierwszego osiowego przechodzącego kanału, jak również przez pierwszy lub drugi ciągły arkusz materiału przebiega przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał dla usuwania płynu z pierwszego przechodzącego osiowo kanału, według wynalazku charakteryzuje się tym, że pierwszy ciągły arkusz materiału ma pierwszy zestaw otworów, w którym sąsiednie otwory są rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału, oraz ma drugi zestaw otworów,

182 464 w którym sąsiednie otwory są rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału, przy czym pierwszy i drugi zestaw otworów są rozstawione poprzecznie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału, zaś drugi ciągły arkusz materiału ma trzeci zestaw otworów i czwarty zestaw otworów, przy czym sąsiednie otwory w trzecim zestawie otworów i w czwartym zestawie otworów są rozstawione podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału, a ponadto trzeci i czwarty zestaw otworów są rozstawione poprzecznie względem drugiego ciągłego arkusza materiału, przy czym otwory pierwszego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału są ustawione w jednej linii z otworami w trzecim zestawie otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, tworząc liczne kanały, a otwory drugiego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału są ustawione w jednej linii z otworami czwartego zestawu otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, tworząc liczne kanały, zaś krawędzie pierwszej powierzchni pierwszego ciągłego arkusza materiału są uszczelnione do krawędzi trzeciej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału, a otwory pierwszego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału są uszczelnione do otworów w trzecim zestawie otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, zaś otwory drugiego zestawu otworów w pierwszym ciągłym arkuszu materiału są uszczelnione do otworów czwartego zestawu otworów w drugim ciągłym arkuszu materiału, tak że druga powierzchnia pierwszego ciągłego arkusza materiału jest uszczelniona do czwartej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału, zaś przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał doprowadzający płyn do osiowego kanału i przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał usuwający płyn z osiowego kanału są rozstawione względem siebie poprzecznie do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału.

Wymiennik ciepła korzystnie ma liczne promieniowe kanały dostarczające płyn do osiowego kanału, i liczne promieniowe kanały usuwające płyn z osiowego kanału.

Korzystnie wymiennik ciepła według wynalazku ma liczne promieniowe kanały przechodzące przez drugi osiowy kanał, dostarczające płyn pomiędzy sąsiadujące zwoje spirali i usuwające płyn spomiędzy sąsiadujących zwojów spirali.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok wymiennika ciepła według wynalazku, fig. 2 - powiększony przedmiot podłużny przez wymiennik ciepła pokazany na fig. 1, fig. 3 - przekrój wzdłuż linii A-A z fig. 2, fig. 4 - perspektywiczny widok sposobu wytwarzania wymiennika ciepła pokazanego na fig. 2i3, fig. 5 - powiększony przekrój podłużny przez alternatywny wymiennik ciepła według wynalazku, fig. 6 - przekrój wzdłuż linii B-B z fig. 5, fig. 7- perspektywiczny widok sposobu wytwarzania wymiennika ciepła pokazanego na fig. 4, 5 i 6, fig. 8 - alternatywny przekrój wzdłuż linii B-B z fig. 5, fig. 9 - częściowo wycięty widok wymiennika ciepła pokazanego na fig. 8, fig. 10 - przekrój przez następny wymiennik ciepła według wynalazku, fig. 11 - powiększony widok części wymiennika ciepła pokazanego na fig. 10, fig. 12 - powiększony alternatywny widok części wymiennika ciepła pokazanego na fig. 10, a fig. 13 powiększony alternatywny widok części wymiennika ciepła pokazanego na fig. 10.

Na fig. 1, 2 i 3 pokazano wymiennik ciepła 10 przydatny do wewnętrznej chłodnicy silnika z turbiną gazową. Wymiennik ciepła 10 zawiera pierwszy ciągły arkusz materiału 12 i drugi ciągły arkusz materiału 14, zwinięte w spiralę.

Pierwszy ciągły arkusz materiału 12 ma pierwszą powierzchnię 16 i drugą powierzchnię 18 i podobnie drugi ciągły arkusz materiału 14 ma trzecią powierzchnię 20 i czwartą powierzchnię 22. Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są tak rozmieszczone, że pierwsza powierzchnia 16 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 jest zwrócona w stronę trzeciej powierzchni 20 drugiego ciągłego arkusza materiału 14 a druga powierzchnia 18 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 jest zwrócona w stronę czwartej powierzchni 22 drugiego ciągłego arkusza materiału 14.

Pierwszy ciągły arkusz materiału 12 ma pierwszy zestaw otworów 24 rozstawionych podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 i drugi zestaw otworów 26 rozstawionych podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału 12. Otwory 24 i 26 są rozstawione poprzecznie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału 12. Otwory 24 są rozmieszczone we wstępnie określonej odległości od podłużnie rozciągającej się krawę

182 464 dzi 32 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12, zaś otwory 26 są rozmieszczone we wstępnie określonej odległości od przechodzącej podłużnie krawędzi 34 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12.

Drugi ciągły arkusz materiału 14 ma trzeci zestaw otworów 24 rozstawionych podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału 14 i czwarty zestaw otworów 30 rozstawionych podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Otwory 28 i 30 są rozstawione poprzecznie względem drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Otwory 28 są rozmieszczone we wstępnie określonej odległości od podłużnej przechodzącej krawędzi 36 drugiego ciągłego arkusza materiału 14, a również otwory 30 są rozstawione we wstępnie określonej odległości od przechodzącej podłużnej krawędzi 38 drugiego ciągłego arkusza materiału 14.

Podłużnie przechodzące krawędzie 32 i 34 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 są uszczelnione do przechodzących podłużnie krawędzi 36 i 38 drugiego ciągłego arkusza materiału 14 przez lutowanie, spawanie, klejenie lub krępowanie itd. za pomocą dwóch ciągłych spiralnych uszczelnień. Uszczelnienie krawędzi 32 i 34 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 do krawędzi 36 i 38 drugiego ciągłego arkusza materiału 14 tworzy pojedynczy przechodzący osiowo kanał 40 pomiędzy pierwszą powierzchnią 16 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 i trzecią powierzchnią 20 drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Kanał 40 oczywiście rozciąga się spiralnie.

Krawędzie otworu 24 są uszczelnione do krawędzi otworów 28 a krawędzie otworów 26 są uszczelnione do krawędzi otworów 30, w taki sposób aby utworzyć kanały 42 i 44 dla wzajemnego połączenia sąsiadujących zwojów przechodzącego osiowo kanału 40. Uszczelnienie krawędzi otworów razem jak omówiono wyznacza również pojedynczy przechodzący osiowo kanał 46 pomiędzy drugą powierzchnią 18 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 i czwartą powierzchnią 22 drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Kanał 46 ma przebieg spiralny. Kanały 42 tworzą pierwszy przewód rozgałęźny 48 dla dostarczania pierwszego płynu promieniowo do kanału 40 a kanały 44 tworzą drugi przewód rozgałęźny 50 dla usuwania pierwszego płynu z kanału 40. Drugi płyn jest dostarczany przez kanał 46.

Korzystnie kanały 42 pomiędzy sąsiadującymi zwojami osiowo przechodzącego kanału 40 są tak rozmieszczone że ich osie leżą na liniach odchodzących promieniowo od osi wymiennika ciepła 10. Podobnie kanały 44 pomiędzy sąsiednimi zwojami przechodzącego osiowo kanału 40 są tak rozmieszczone że ich osie leżą na liniach odchodzących promieniowo od osi wymiennika ciepła 10. Tak więc występuje kilka, przykładowo sześć, promieniowych przewodów rozgałęźnych 48 i kilka, przykładowo sześć, promieniowych przewodów rozgałęźnych 50. Te ustawione promieniowo w jednej linii kanały 42 i 44 są pokazane wyraźnie na fig. 9.

Pierwszy ciągły arkusz materiału 12 ma występy wystające promieniowo wewnętrznie dla zdystansowania jego drugiej powierzchni 18 od czwartej powierzchni 22 drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Podobnie, drugi ciągły arkusz materiału 14 ma występy wystające promieniowo wewnętrznie dla zdystansowania jego trzeciej powierzchni 20 od pierwszej powierzchni 16 pierwszego ciągłego arkusza materiału. Jest także możliwe zastosowanie występów wystających promieniowo zewnętrznie z zarówno pierwszego jak i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14 lub zastosowanie występów odchodzących promieniowo wewnętrznie i promieniowo zewnętrznie od pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 lub od drugiego ciągłego arkusza materiału 14 dla zdystansowania powierzchni 16, 18 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 od powierzchni 20, 22 drugiego ciągłego arkusza materiału 14. Jednakże, może być możliwe pominięcie występów w niektórych okolicznościach.

Przy wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni wymiennika ciepła 10 zastosowano rozciągające się obwodowo ściany działowe 52 i 54. Zewnętrzny koniec ściany 52 jest uszczelniony do wewnętrznej powierzchni arkusza materiału 14 wymiennika ciepła 10 w położeniu pomiędzy dwoma zestawami otworów w sąsiedztwie krawędzi arkuszy materiału. Podobnie wewnętrzny koniec ściany 54 jest przytwierdzony do zewnętrznej powierzchni arkusza materiału 12. wymiennika ciepła 10 w położeniu pomiędzy dwoma zestawami otworów w sąsiedztwie krawędzi arkuszy materiału. Drugie końce ścian 52 i 54 są uszczelnione odpowied

182 464 nio do wewnętrznej obudowy 56 i zewnętrznej obudowy 58. Ściany 52 i 54 rozdzielają pierwszy płyn przy jego wejściu i wyjściu z wymiennika ciepła 10.

W szczególnym rozwiązaniu pokazanym, stosunkowo gorący drugi płyn jest dostarczany do prawej strony wymiennika ciepła 10. Gorący drugi płyn w tym przykładzie stanowi gorące gazy wydechowe z silnika z turbiną gazową. Stosunkowo zimny płyn jest dostarczany do pierwszego przewodu rozgałęźnego 48. Zimny płyn w tym przykładzie stanowi powietrze dostarczane z kompresora, zanim będzie ono dostarczone do komory spalania (komór) silnika z turbiną gazową. Drugi płyn przechodzi osiowo przez kanał 46 w przeciwprądzie względem przepływu pierwszego płynu osiowo przez kanał 40. Drugi płyn oddaje ciepło do pierwszego płynu, gdy przechodzą one przez kanały 46 i odpowiednio 40 wymiennika ciepła 10. Pierwszy płyn opuszczający drugi przewód rozgałęźny 50 został ogrzany przez wymianę ciepła z drugim płynem a pierwszy płyn jest następnie dostarczany do komory (komór) spalania silnika z turbiną gazową.

Alternatywnie może być możliwe dostarczanie stosunkowo zimnego drugiego płynu do prawej strony wymiennika ciepła 10. Stosunkowo gorący pierwszy płyn jest dostarczany do pierwszego przewodu rozgałęźnego 48. Drugi płyn przechodzi osiowo przez kanał 46 w przeciwprądzie względem przepływu pierwszego płynu osiowo przez kanał 40. Pierwszy płyn doprowadza ciepło do drugiego płynu gdy przechodzą one przez kanały 40 i 46 odpowiednio w wymienniku ciepła 10. Drugi płyn opuszczający kanały 46 został ogrzany poprzez wymianę ciepła z pierwszym płynem zaś drugi płyn jest następnie dostarczany do komory (komór) spalania silnika z turbiną gazową.

Alternatywnie mogą być rozmieszczone tak, aby przepływały w kierunkach przeciwnych, co mieści się w zakresie wynalazku.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału są wykonane korzystnie ze stali nierdzewnej, jakkolwiek można też zastosować inne odpowiednie metale, stopy, tworzywa sztuczne lub ceramikę.

Wymiennik ciepła 10 jest wytwarzany jak pokazano na fig. 4, przez wstępne przygotowanie dwóch ciągłych arkuszy materiału 12 i 14, przykładowo ze stali nierdzewnej. Pierwszy zestaw otworów 24 i drugi zestaw otworów 26 jest wytwarzany w pierwszym ciągu arkusza materiału 12 we wstępnie określonych odległościach od krawędzi 32 i 34 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12. Podobnie, trzeci zestaw otworów 28 i czwarty zestaw otworów 30 jest formowany w drugim ciągłym arkuszu materiału 14 we wstępnie określonej odległości od krawędzi 36 i 38 drugiego ciągłego arkusza materiału 14.

Otwory 24, 26, 28 i 30 są korzystnie przebijane w pierwszym i drugim ciągłym arkuszu materiału 12 i 14, jednakże mogą być zastosowane inne odpowiednie technologie.

Obszary bezpośrednio dookoła otworów 24, 26, 28 i 30 są odkształcone w stronę czwartej i drugiej powierzchni 22 i 18 dla utworzenia wgłębień dla zdystansowania pierwszego i drugiego arkusza materiału 12 i 14 względem siebie. Również krawędzie 32, 34, 36 i 38 pierwszego i drugiego arkusza 12 i 14 są odkształcone w stronę trzeciej i pierwszej powierzchni 20 i 16.

Krawędzie otworów 24 i 28 są uszczelnione do siebie i krawędzie otworów 26 i 30 są uszczelnione do siebie tworząc wzajemnie łączące się kanały 42 i 44 pomiędzy kanałem 40. Uszczelnienie otworów jest przeprowadzane korzystnie przez spawanie. Jest również możliwe uzyskanie uszczelnienia przez lutowanie, klejenie lub krępowanie względnie innymi odpowiednimi sposobami. Zaleca się aby krawędzie otworów 24 i 28 były uszczelnione ze sobą zanim pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 zostaną zwinięte razem w spiralę.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są zwinięte razem w spiralę.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są zwinięte razem wystarczająco ciasno i podłużny odstęp pomiędzy sąsiednimi otworami w każdym z czterech zestawów otworów 24, 26, 28 i 30 jest taki, że osie otworów są ustawione w jednej linii tworząc promieniowe przewody rozgałęźne 48 i 50. Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są korzystnie zwinięte na gładkim lub stopniowanym rurowym trzpieniu.

Krawędzie 32 i 34 pierwszej powierzchni 16 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 są uszczelnione do krawędzi 36 i 38 trzeciej powierzchni 20 drugiego ciągłego arkusza matę

182 464 riału 14. Jest to przeprowadzone przez ciągłe zespawanie w dwóch spiralnych torach 60, przy czym pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są zwinięte razem. Alternatywnie, krawędzie mogą być zespawane razem po zwinięciu razem ciągłych arkuszy materiału. Jako następną alternatywę proponuje się możliwość umieszczenia spirali materiału doszczelniającego pomiędzy krawędziami 32 i 34 pierwszej powierzchni 16 i krawędziami 36 i 38 trzeciej powierzchni 20 i przyspawanie krawędzi do doszczelniających pasków.

Gdy pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 są całkowicie nawinięte na wymiennik ciepła 10 to podłużne końce są uszczelnione, przykładowo przez zespawanie poprzeczne lub osiowe dla uniknięcia przeciekania gorącego gazu lub zimnego powietrza z kanałów 46 i 40 odpowiednio i dla połączenia sąsiadujących zwojów spirali razem. Dodatkowo inne poprzeczne lub osiowe zgrzeiny można utworzyć w odpowiednich położeniach oddalonych od końców dla połączenia sąsiednich zwoi spirali razem.

Opisany powyżej wymiennik stanowi płytowy wymiennik ciepła, jednakże wynalazek nadaje się również do stosowania w wymiennikach ciepła 110 zawierających żebra, jak pokazano na fig. 5 i 6. W tym przypadku jest możliwe zastosowanie dwóch ciągłych pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66 i pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14, przy czym wszystkie te arkusze są umieszczone według spirali. Jeden z ciągłych pofałdowanych arkuszy materiału 64 jest umieszczony pomiędzy pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14. Drugi z ciągłych pofałdowanych arkuszy materiału 66 przylega do jednego z drugich ciągłych arkuszy materiału 14. Pofałdowania ciągłych pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66 są rozmieszczone poprzecznie lub osiowo względem arkuszy materiału 12 i 14.

Wymiennik ciepła 110 jest wytwarzany najpierw przez przygotowanie dwóch ciągłych arkuszy materiału 12 i 14, utworzenie czterech zestawów otworów 24, 26, 28 i 30 i pierwszym i drugim ciągłym arkuszu materiału 12 i 14. Obszary bezpośrednio dookoła otworów 24, 26, 28 i 30 są odkształcone dla utworzenia wgłębienia i krawędzie 32, 34, 36 i 38 są odkształcone. Krawędzie otworów 24 i 28 i krawędzie otworów 26 i 30 są uszczelnione razem.

Pofałdowany arkusz materiału 64 jest umieszczony pomiędzy pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14 a czwarty ciągły pofałdowany arkusz materiału 66 jest umieszczony tak, że przylega do pierwszego ciągłego arkusza materiału 12, jak pokazano na fig. 7.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 oraz trzeci i czwarty arkusz ciągły pofałdowanego arkusza materiału 64 i 66 są zwinięte razem w spiralę, korzystnie dookoła gładkiego lub stopniowanego rurowego trzpienia.

Krawędzie 32 i 34 pierwszej powierzchni 16 pierwszego ciągłego arkusza materiału 12 są uszczelnione do krawędzi 36 i 38 trzeciej powierzchni 20 drugiego ciągłego arkusza materiału 14, korzystnie przez zespawanie podczas zwijania arkuszy materiału 12, 14 razem lub po zwinięciu razem arkuszy materiału 12, 14. Następnie podłużne końce pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12, 14 są uszczelnione poprzez zespawanie, poprzecznie względem arkuszy lub osiowo względem wymiennika ciepła.

Ponadto, wymiennik ciepła 210 może stanowić wymiennik ciepła zawierający częściowo żebra i częściowo główną płytę powierzchniową, jak pokazano na fig. 8 i 9. W tym przypadku możliwe jest zastosowanie jednego ciągłego pofałdowanego arkusza materiału 64 i pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14, przy czym wszystkie te arkusze materiału są zwinięte w spiralę. Ciągły pofałdowany arkusz materiału 64 jest umieszczony pomiędzy pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14 lub przylega do jednego z następnych ciągłych arkuszy materiału 12 lub 14. Pofałdowania ciągłego pofałdowanego arkusza materiału 64 są rozmieszczone poprzecznie lub osiowo względem arkuszy materiału 12, 14.

Wymiennik ciepła 210 jest wytworzony najpierw przez przygotowanie dwóch ciągłych arkuszy materiału 12 i 14, utworzenie czterech zestawów otworów 24, 26, 28 i 30 w pierwszym i drugim ciągłym arkuszu materiału 12 i 14. Obszary bezpośrednio dookoła otworów 24, 26, 28 i 30 są odkształcone dla utworzenia wgłębień i krawędzie 32, 34, 36 i 38 są odkształcone. Drugi ciągły arkusz materiału 14 ma występy przechodzące promieniowo wewnętrznie.

182 464

Krawędzie otworów 24 i 28 i krawędzie otworów 26 i 30 są uszczelnione razem.

Pofałdowany arkusz materiału 64 jest umieszczony pomiędzy pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14.

Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 i pofałdowany arkusz materiału 64 są zwinięte razem w spiralę, korzystnie dookoła rurowego lub stopniowego rurowego trzpienia.

Krawędzie 32 i 34 pierwszej powierzchni 16 pierwszego arkusza ciągłego materiału 12 są uszczelnione do krawędzi 36 i 38 trzeciej powierzchni 20 drugiego ciągłego arkusza materiału 14, korzystnie przez zespawanie albo podczas gdy arkusze materiału są zwijane razem albo po zwinięciu tych arkuszy materiału razem. Następnie są uszczelniane podłużne końce pierwszego i drugiego arkusza materiału 12 i 14 przez spawanie poprzecznie względem arkuszy lub osiowo względem wymiennika ciepła.

Wymiennik ciepła 210 z fig. 9 ma rurę wlotową powietrza 68, która jest przyłączona do wymiennika ciepła poprzez pierwszy zespół mieszkowy 70. Pierwszy zespół miesżkowy 70 jest umieszczony współosiowo względem osi wymiennika ciepła dla doprowadzania powietrza do promieniowo wewnętrznej strony wymiennika ciepła wewnątrz wewnętrznej obudowy 56. Wewnętrzna obudowa 56 stanowi korzystnie rurowy trzpień, który był stosowany do wytworzenia spiralnego wymiennika ciepła. Wewnątrz wewnętrznej obudowy 56 jest umieszczona płyta maskująca 72 dla uniknięcia przepływu powietrza osiowo prosto przez wewnętrzną obudowę 56. Powietrze może przepływać promieniowo zewnętrznie przez zestaw otworów 74 w wewnętrznej obudowie 56 i promieniowo zewnętrznie przez kanały 42 zanim przepłynie osiowo przez wymiennik ciepła i promieniowo wewnętrznie przez kanały 44 i przez następny zestaw otworów 78 w wewnętrznej obudowie 56. Wewnętrzna obudowa 56 jest wyposażona w mające kształt lejka przedłużenia 74 prowadzące do otworów 76 dla uzyskania równomiernego przepływu powietrza do kanałów 42. Następnie powietrze przepływa osiowo z wymiennika ciepła przez drugi zespół mieszkowy 80 do rury wylotowej powietrza 82. Drugi zespół mieszkowy 80 jest również umieszczony współosiowo z osią wymiennika ciepła dla usuwania powietrza z promieniowo wewnętrznej strony wymiennika ciepła wewnątrz wewnętrznej obudowy 56.

Pofałdowany arkusz materiału 64 na fig. 9 ma strefy 64a przy swych poprzecznych krawędziach lub osiowych krawędziach, gdzie podłużny odstęp pomiędzy pofałdowaniami ma stosunkowo duże wymiary i ma strefę 64b przy swym środku, gdzie podłużny odstęp pomiędzy pofałdowaniami ma stosunkowo niewielkie wymiary. Względnie duży odstęp pomiędzy pofałdowaniami w strefach 64A umożliwia przepływ gazu dookoła promieniowych kanałów 44 i 42 i jego bardziej równomierne rozprowadzanie, obwodowo dookoła wymiennika ciepła. Jednakże może być możliwe zastosowanie jednakowo oddalonych pofałdowań wzdłuż całego poprzecznego lub osiowego przebiegu wymiennika ciepła.

Dostarczanie płynu i usuwanie płynu z promieniowych kanałów 42 i 44 może przebiegać promieniowo wewnętrznie, promieniowo zewnętrznie lub stanowić ich kombinację. Na fig. 2 pokazano płyn dostarczany promieniowo wewnętrznie do kanału 42 i usuwany promieniowo wewnętrznie z kanału 44. Na fig. 5 pokazano płyn dostarczany promieniowo zewnętrznie do kanału 42 i usuwany promieniowo zewnętrznie z kanału 44. Na fig. 9 pokazano płyn dostarczany promieniowo zewnętrznie do kanału 42 i usuwany promieniowo wewnętrznie z kanału 44. Jest również możliwe dostarczanie płynu promieniowo wewnętrznie do kanału 42 i usuwanie płynu promieniowo zewnętrznie z kanału 44.

Korzyści tego rodzaju spiralnego wymiennika ciepła w porównaniu z płaskim wymiennikiem ciepła polegają na tym, że naprężenia termiczne są znacznie mniejsze w spiralnym wymienniku, około dziesięciokrotnie mniejsze ponieważ najgorętszy koniec spiralnego wymiennika ciepła może rozszerzać się promieniowo bez ograniczania go przez zimniejszy koniec wymiennika ciepła.

Dodatkowo spiralny wymiennik ciepła jest stosunkowo tani do wytworzenia, ponieważ składa się tylko stosunkowo z niewielkiej liczby elementów składowych, pierwszego i drugiego ciągłego pasa materiału i ewentualnie jednego lub dwóch pofałdowanych pasów, zaś proces wytwarzania jest procesem ciągłym. Występuje bardzo niewielki odpad materiału i jest wyeliminowana potrzeba lutowania pofałdowanych arkuszy.

182 464

Spiralny wymiennik ciepła ma utworzony przeciwpływy płynu, co jest korzystne dla wymiennika ciepłą i występuje niewielki spadek ciśnienia poprzez wymiennik ciepła co sprawią że jest on bardzo skuteczny w przypadku wymienników ciepła gazowych.

Wymiennik ciepła może być dostosowany do rozmaitych płynów poprzez wybór odpowiedniej wielkości pofałdowania i wielkości projektowej.

Jeden lub więcej spiralnych wymienników ciepła może być umieszczonych w wylocie silnika z turbiną gazową w zależności od wielkości silnika i jego kanału wydechowego. Jeżeli jakiś wymiennik ciepła zepsuje się, to może być wymieniony lub odłączony.

Inny wymiennik ciepła nadający się do wewnętrznego chłodzenia silnika z turbiną gazową regeneratora lub rekuperatora jest pokazany na fig. 10 i 11. Jest on podobny do wymiennika pokazanego na fig. 2 i 3, ponieważ zawiera pierwszy ciągły arkusz materiału 12 i drugi ciągły arkusz materiału 14, które są zwinięte w spiralę. Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 mają występy 65, 67, wystające promieniowo wewnętrznie lub promieniowo zewnętrznie, dla zdystansowania względem siebie odpowiednich zwojów pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14. Pomiędzy sąsiednimi zwojami pierwszego i drugiego arkusza materiału 12 i 14 są utworzone liczne kanały przepływu płynu.

Wymiennik ciepła 10 jest umieszczony we wnętrzu cylindrycznej kadzi ciśnieniowej 84. Pierścieniowa przestrzeń 86 jest utworzona pomiędzy zewnętrzną powierzchnią 90 wymiennika ciepła i wewnętrzną powierzchnią 92 cylindrycznej kadzi 84, zaś wewnątrz wewnętrznej powierzchni 94 wymiennika ciepła 10 jest utworzona cylindryczna komora 88. Pierścieniowa komora 86 i cylindryczna komora 88 we wnętrzu cylindrycznej kadzi 84 są połączone poprzez rury 96 do źródła sprężonego płynu 98.

Podczas pracy płyn wysokociśnieniowy jest dostarczany ze źródła sprężonego płynu 98 przez rurę 96 do pierścieniowej komory 86 i cylindrycznej komory 88 w cylindrycznej kadzi 84. Wysokociśnieniowy płyn w pierścieniowej komorze 86 i cylindrycznej komorze 88 całkowicie otacza wymiennik ciepła 10 i wywiera promieniowe obciążenie ściskające na wymiennik ciepła 10. Promieniowe obciążenie ściskające na wymiennik ciepła 10 oddziaływuje w ten sposób, że ściska wymiennik ciepła. Obciążenia ciśnieniowe tworzone przez płyn wysokociśnieniowy wewnątrz pierścieniowej komory 30 i cylindrycznej komory 32 są przenoszone przez cylindryczną kadź 84, która przenosi obciążenia ciśnieniowe.

Korzyść wynikająca ze stosowania takiego rodzaju wymiennika ciepła polega na tym, że możliwa jest praca wymiennika przy wyższych ciśnieniach i wyższych temperaturach. Inna korzyść polega na tym, że wymiennik ciepła podlega ewentualnemu uszkodzeniu w sposób bezpieczny. Jeżeli wymiennik ciepła zostanie przeprężony lub przegrzany, wówczas raczej wybrzuszy się niż pęknie tak, jak znane dotychczas wymienniki ciepła, a ponadto taki wymiennik ciepła pozostaje gazoszczelny nawet w przypadku przeprężenia.

Na fig. 10 i 12 pokazano następny wymiennik ciepła 10 odpowiedni do stosowania w wewnętrznej chłodnicy silnika z turbiną gazową, w regeneratorze lub rekuperatorze. Jest on podobny do pokazanego na fig. 5 i 6 i jest umieszczony we wnętrzu cylindrycznej kadzi 84. Wymiennik ciepła 10 zawiera pierwszy ciągły arkusz materiału 12 i drugi ciągły arkusz materiału 14. Pomiędzy arkuszami materiału 12 i 14 jest umieszczona para ciągłych pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66.

Pofałdowane arkusze materiału 64 i 66 mogą być przytwierdzone do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14 przez połączenie lutowane, spawane, lub dyfuzyjne. Alternatywnie i korzystnie pofałdowane arkusze materiału 64 i 66 nie są przytwierdzone do pierwszego i drugiego arkusza materiału 12 i 14.

Pomiędzy zewnętrzną powierzchnią 90 wymiennika ciepła 10 i wewnętrzną powierzchnią 92 cylindrycznej kadzi 84 znajduje się pierścieniowa komora 86, a wewnątrz wewnętrznej powierzchni 94 wymiennika ciepła 10 jest utworzona cylindryczna komora 88. Pierścieniowa komora 86 i cylindryczna komora 88 we wnętrzu cylindrycznej kadzi 84 są połączone rurą 96 do źródła sprężonego płynu 98.

Podczas pracy płyń wysokociśnieniowy jest dostarczany ze źródła sprężonego płynu 98 przez rurę 96 do pierścieniowej komory 86 i cylindrycznej komory 88 w cylindrycznej kadzi 84.

182 464

Płyn wysokociśnieniowy w pierścieniowej komorze 86 i cylindrycznej komorze 88 całkowicie otacza wymiennik ciepła 10 i wywiera na niego promieniowe obciążenie ściskające.

To promieniowe obciążenie ściskające wymiennik ciepła 10 powoduje ściskanie pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66 promieniowo, co umożliwia wytwarzanie wymiennika ciepła 10 bez przytwierdzania pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66 do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14. Obciążenia ciśnieniowe przykładane przez płyn wysokociśnieniowy wewnątrz pierścieniowej komory 86 i cylindrycznej komory 88 są przenoszone przez cylindryczną kadź 84, która przenosi obciążenia ciśnieniowe.

Korzyść takiego wymiennika ciepła polega na możliwości jego wytwarzania bez potrzeby przytwierdzania pofałdowanych arkuszy materiału 64 i 66 do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14. Umożliwia to szybsze i tańsze wytwarzanie wymiennika ciepła. Następną korzyścią jest możliwość pracy wymiennika ciepła przy wyższych ciśnieniach i wyższych temperaturach.

Następna korzyść polega na tym, że tego rodzaju wymiennik ciepła podlega ewentualnemu uszkodzeniu w sposób bezpieczny. Jeżeli wymiennik ciepła jest przeprężony lub przegrzany, wówczas raczej wybrzusza się a nie pęka tak, jak znane wymienniki ciepła. Ponadto tego rodzaju wymiennik ciepła pozostaje gazoszczelny w przypadku przeprężenia.

Na fig. 10 i 13 pokazano następny wymiennik ciepła 10 przydatny do zastosowania w wewnętrznej chłodnicy silnika z turbiną gazową, regeneratora lub rekuperatora. Wymiennik ciepła 10 jest podobny do pokazanego na fig. 2, 8 i 9 przez to, że zawiera pierwszy ciągły arkusz materiału 12 i drugi ciągły arkusz materiału 14, które są zwinięte w spiralę. Drugi ciągły arkusz materiału 14 ma występy 67 wystające promieniowo wewnętrznie lub promieniowo zewnętrznie dla zdystansowania ich od sąsiedniego pierwszego ciągłego arkusza materiału 12. Pofałdowany arkusz materiału 64 jest pomiędzy sąsiadującymi pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14. Pofałdowany arkusz materiału 64 wraz z pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału 12 i 14 tworzą kanały przepływu płynu. Pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 mają powierzchnie zwrócone ku sobie a występy 67 i pofałdowany arkusz materiału 64 dystansują pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału 12 i 14 względem siebie.

Pofałdowany arkusz materiału 64 może być przytwierdzony do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału 12 i 14 poprzez płyty 16 za pomocą połączenia lutowanego, spawanego lub dyfuzyjnego. Alternatywnie i korzystnie, pofałdowany arkusz materiału 64 nie jest przytwierdzony do pierwszego i drugiego arkusza materiału 12 i 14.

Pomiędzy zewnętrzną powierzchnią 90 wymiennika ciepła 10 i wewnętrzną powierzchnią 92 cylindrycznej kadzi 84 jest utworzona pierścieniowa komora 86, zaś wewnątrz wewnętrznej powierzchni 94 wymiennika ciepła 10 jest utworzona cylindryczna komora 88. Pierścieniowa komora 86 i cylindryczna komora 88 we wnętrzu cylindrycznej kadzi 84 są połączone poprzez rurę 96 do źródła sprężonego płynu 98.

Źródło płynu wysokociśnieniowego może stanowić butlę z gazem wysokociśnieniowym, na przykład butlę z wysokociśnieniowym azotem itd., źródło sprężonego powietrza, źródło sprężonego płynu. W przypadku wymiennika ciepła przeznaczonego do silnika z turbiną gazową możliwe jest zastosowanie silnika z turbiną gazową jako źródło sprężonego płynu. Przykładowo, do wnętrza kadzi może być dostarczane powietrze z kompresora. W przypadku wymiennika ciepła stosowanego do silnika z turbiną gazową możliwe jest zastosowanie powietrza z kompresora, które powinno być ogrzane jak płyn dla sprężania wnętrza cylindrycznej kadzi. Można to zrealizować, jak pokazano na fig. 9, przez zastosowanie otworów 42 przez wymiennik ciepła 10 dla wzajemnego łączenia z pierścieniową komorą 86, jednakże należy zapewnić by otwory 44 nie łączyły się wzajemnie z pierścieniową komorą 86.

W nie pokazanym rozwiązaniu alternatywnym, może być możliwe umieszczenie sprężystego materiału w komorach wymiennika ciepła. Przykładowo, może być możliwe zastosowanie gumy lub innego odpowiedniego materiału wewnątrz komór, lub zastosowanie sprężyn pomiędzy kadzią a zewnętrzną powierzchnią wymiennika ciepła.

Jako następna alternatywa jest możliwe umieszczenie przynajmniej jednej a korzystnie licznych oddzielnych obręczy dookoła wymiennika ciepła dla ściśliwego jego obciążenia.

182 464

Obręcze te mogą powodować obciążenie ściśliwe wymiennika ciepła przez tworzenie pasowania skurczowego, złącz śrubowych lub stosując niski współczynnik rozszerzalności cieplnej materiału dla utworzenia obręczy tak, że gdy wymiennik ciepła ogrzewa się to ulega rozszerzeniu większemu niż obręcze tak, że do wymiennika ciepła jest przyłożone obciążenie ściśliwe.

Jakkolwiek wynalazek odniesiono i pokazano jako dotyczący równomiernie zakrzywionych spiralnych wymienników ciepła, które mają przekrój zasadniczo okrągły, to możliwe jest uzyskanie podobnych korzyści z zastosowania ciągłych arkuszy metalu owiniętych dookoła trzpieni dla utworzenia spiralnych wymienników ciepła, które mają w przekroju kwadrat, prostokąt, pięciokąt, sześciokąt, ośmiokąt.

182 464

CU co

182 464

Fig.6.

OJ UD

Fig.9.

182 464

Fig.10.

182 464

Departament Wydawnictw UP RP. Nakład 60 egz.

Cena 4,00 zł.

Claims

Zastrzeżenia patentowe

1. Sposób wytwarzania wymiennika ciepła, w którym formuje się pierwszy ciągły arkusz materiału mający pierwszą powierzchnię i drugą powierzchnię i formuje się drugi ciągły arkusz materiału mający trzecią powierzchnię i czwartą powierzchnię, a ponadto korzystnie formuje się przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału, który korzystnie umieszcza się pomiędzy tym pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału, po czym zwija się pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału korzystnie wraz z tym przynajmniej jednym ciągłym pofałdowanym arkuszem materiału razem w spiralę, a następnie uszczelnia się krawędź pierwszej powierzchni pierwszego ciągłego arkusza materiału do krawędzi trzeciej powierzchni drugiego ciągłego arkusza materiału, znamienny tym, że w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) formuje się pierwszy zestaw otworów (24) i drugi zestaw otworów (26), przy czym sąsiadujące otwory w pierwszym zestawie otworów (24) i sąsiadujące otwory w drugim zestawie otworów (26) formuje się jako rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału (12), przy czym pierwszy i drugi zestaw otworów (24, 26) formuje się jako rozstawiony poprzecznie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału (12), zaś w drugim ciągłym arkuszu materiału (14) formuje się trzeci zestaw otworów (28) i czwarty zestaw otworów (30), przy czym sąsiadujące otwory w trzecim zestawie otworów (28) i sąsiadujące otwory (30) w czwartym zestawie otworów (30) formuje się jako rozstawione podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału (14), a ponadto trzeci i czwarty zestaw otworów (28, 30) formuje się jako rozstawiony poprzecznie względem drugiego ciągłego arkusza materiału (14), po czym zwija się pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału (12,14) razem w spiralę, ustawiając otwory pierwszego zestawu otworów (24) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) w jednej linii z otworami w trzecim zestawie otworów (28) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), i ustawiając otwory drugiego zestawu otworów (26) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) w jednej linii z otworami czwartego zestawu otworów (30) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), a następnie uszczelnia się otwory pierwszego zestawu otworów (24) pierwszego ciągłego arkusza materiału (12) względem otworów trzeciego zestawu otworów (28) drugiego ciągłego arkusza materiału (14), i uszczelnia się otwory drugiego zestawu otworów (26) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) względem otworów czwartego zestawu otworów (30) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), tak że druga powierzchnia (18) pierwszego ciągłego arkusza materiału (12) jest uszczelniona względem czwartej powierzchni (22) drugiego ciągłego arkusza materiału (14).
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że krawędzie (32, 34, 36, 38) pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału (12, 14) uszczelnia się przez spawanie, lutowanie lub krępowanie.
3. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że przynajmniej jedną krawędź (32, 34, 36,38) uszczelnia się przez ciągłe spawanie wzdłuż toru spiralnego.
4. Sposób według zastrz. 3, znamienny tym, że przynajmniej jedną krawędź (32, 34, 36, 38) uszczelnia się poprzez ciągłe spawanie, zaś pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału (12,14) zwija się razem w spiralę.
5. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że przynajmniej jedną krawędź (32, 34, 36, 38) uszczelnia się przez ciągłe spawanie wzdłuż toru spiralnego po zwinięciu razem w spiralę pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału (12,14).
6. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że zestaw otworów (24, 26, 28, 30) uszczelnia się poprzez spawanie, lutowanie lub krępowanie.
7. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że zestaw otworów (24, 26, 28, 30) uszczelnia się przed etapem zwijania.
8. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że dookoła pierwszego zestawu otworów (24) i drugiego zestawu otworów (26) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) formuje

182 464 się wgłębienia, które rozciągają się w stronę czwartej powierzchni (22) drugiego ciągłego arkusza materiału (14).
9. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że dookoła trzeciego zestawu otworów (28) i czwartego zestawu otworów (30) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14) formuje się wgłębienia, które rozciągają się w stronę drugiej powierzchni (18) pierwszego ciągłego arkusza materiału (12).
10. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału (12,14) zwija się dookoła trzpienia.
11. Wymiennik ciepła zawierający pierwszy ciągły arkusz materiału mający pierwszą powierzchnię i drugą powierzchnię oraz drugi ciągły arkusz materiału mający trzecią powierzchnię i czwartą powierzchnię, i korzystnie zawierający przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału korzystnie umieszczony pomiędzy tym pierwszym i drugim ciągłym arkuszem materiału, przy czym ten pierwszy i drugi ciągły arkusz materiału i korzystnie ten przynajmniej jeden ciągły pofałdowany arkusz materiału są zwinięte w spiralę, zaś pomiędzy pierwszą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i trzecią powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału znajduje się pierwszy przechodzący osiowo kanał, a pomiędzy drugą powierzchnią pierwszego ciągłego arkusza materiału i czwartą powierzchnią drugiego ciągłego arkusza materiału znajduje się drugi przechodzący osiowo kanał, przy czym końce pierwszego osiowo przechodzącego kanału są uszczelnione przy krawędziach pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału, zaś końce drugiego przechodzącego osiowo kanału są otwarte, a ponadto przez pierwszy lub drugi ciągły arkusz materiału przebiega przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał dla doprowadzania płynu do pierwszego osiowego przechodzącego kanału, jak również przez pierwszy lub drugi ciągły arkusz materiału przebiega przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał dla usuwania płynu z pierwszego przechodzącego osiowo kanału, znamienny tym, że pierwszy ciągły arkusz materiału (12) ma pierwszy zestaw otworów (24), w którym sąsiednie otwory są rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału (12), oraz ma drugi zestaw otworów (26), w którym sąsiednie otwory są rozstawione podłużnie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału (12), przy czym pierwszy i drugi zestaw otworów (24, 26) są rozstawione poprzecznie względem pierwszego ciągłego arkusza materiału (12), zaś drugi ciągły arkusz materiału (14) ma trzeci zestaw otworów (28) i czwarty zestaw otworów (30), przy czym sąsiednie otwory w trzecim zestawie otworów (28) i w czwartym zestawie otworów (30) są rozstawione podłużnie względem drugiego ciągłego arkusza materiału (14), a ponadto trzeci i czwarty zestaw otworów (28, 30) są rozstawione poprzecznie względem drugiego ciągłego arkusza materiału (14), przy czym otwory pierwszego zestawu otworów (24) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) są ustawione w jednej linii z otworami w trzecim zestawie otworów (28) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), tworząc liczne kanały (42), a otwory drugiego zestawu otworów (26) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) są ustawione w jednej linii z otworami czwartego zestawu otworów (30) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), tworząc liczne kanały (44), zaś krawędzie (32, 34) pierwszej powierzchni (16) pierwszego ciągłego arkusza materiału (12) są uszczelnione do krawędzi (36, 38) trzeciej powierzchni (20) drugiego ciągłego arkusza materiału (14), a otwory pierwszego zestawu otworów (24) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) są uszczelnione do otworów w trzecim zestawie otworów (28) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), zaś otwory drugiego zestawu otworów (26) w pierwszym ciągłym arkuszu materiału (12) są uszczelnione do otworów czwartego zestawu otworów (30) w drugim ciągłym arkuszu materiału (14), tak że druga powierzchnia (18) pierwszego ciągłego arkusza materiału (12) jest uszczelniona do czwartej powierzchni (22) drugiego ciągłego arkusza materiału (14), zaś przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał (42) doprowadzający płyn do osiowego kanału (40) i przynajmniej jeden przechodzący promieniowo kanał (44) usuwający płyn z osiowego kanału (40) są rozstawione względem siebie poprzecznie do pierwszego i drugiego ciągłego arkusza materiału (12,14).
12. Wymiennik ciepła według zastrz. 11, znamienny tym, że ma liczne promieniowe kanały (42) dostarczające płyn do osiowego kanału (40).

182 464
13. Wymiennik ciepła według zastrz. 11, znamienny tym, że ma liczne promieniowe kanały (44) usuwające płyn z osiowego kanału (40).
14. Wymiennik ciepła według zastrz. 11, znamienny tym, że ma liczne promieniowe kanały (42) przechodzące przez drugi osiowy kanał (46), dostarczające płyn pomiędzy sąsiadujące zwoje spirali.
15. Wymiennik ciepła według zastrz. 11, znamienny tym, że ma liczne promieniowe kanały (44) przechodzące przez drugi osiowy kanał (46), usuwające płyn spomiędzy sąsiadujących zwojów spirali.

* * *