PL219182B1 - Sposób wytwarzania tulei przelotowej - Google Patents

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania tulei przelotowej przeznaczony do zastosowania w przemyśle maszynowym, metalurgicznym, zbrojeniowym, motoryzacyjnym, w budowie konstrukcji metalowych a zwłaszcza w branży przetwórstwa metali żelaznych i nieżelaznych a w szczególności w trakcie przygotowywania wsadu do wytwarzania rur poprzez np. ciągnienie lub walcowanie.

Znany jest do tego celu z polskiego opisu patentowego nr 206467 sposób wyciskania tulei z dnem, polegający na umieszczeniu wstępniaka między stemplem a współosiowo usytuowaną podporą, przy czym początkowo wstępniak poddaje się dwustronnemu wyciskaniu złożonemu przy unieruchomionej podporze, a po wstępnym ukształtowaniu dwustronnej tulei z dnem zwalnia się blokadę unieruchamiającą podporę i dalej działa stemplem do ostatecznego ukształtowania tulei. Sposób ten charakteryzuje się tym, że wstępniak umieszcza się na podporze mającej postać trzpienia o średnicy mniejszej od średnicy stempla.

Znany jest także z polskiego opisu patentowego nr 206468 sposób wytwarzania głębokich tulei z dnem, polegający na poddawaniu umieszczonego w matrycy wstępniaka wyciskaniu przeciwbieżnemu, a następnie przeciąganiu tak uzyskanej przedkuwki grubościennej tulei przez oczko matrycy. Prowadząc sposób wstępniak umieszcza się między stemplem, a współosiowo usytuowanym trzpieniem, przy czym podczas wyciskania przeciwbieżnego trzpień się unieruchamia i pełni on początkowo funkcję dna pojemnika, później natomiast, po ukształtowaniu przedkuwki, trzpień usuwa się od dna przedkuwki tulei i dalej działa stemplem do ostatecznego ukształtowania tulei z dnem. Otrzymanie tulei przelotowej według przedstawionych powyżej sposobów wymaga zastosowania dodatkowej operacji w postaci mechanicznego odcinania dna od tulei, przez co powstaje znaczy odpad poprodukcyjny.

Celem wynalazku było opracowanie takiego sposobu wytwarzania tulei przelotowej, który umożliwiałby bezodpadową produkcję w jednej operacji technologicznej.

Sposób według wynalazku polega na tym, że umieszczony w cylindrycznej matrycy materiał poddaje się procesowi wyciskania dwustronnego róźnościennej tulei poprzez posuw stempla górnego przy nieruchomym stemplu dolnym do momentu otrzymania w materiale wsadowym otworu o średnicy mniejszej niż średnica stempla dolnego, a następnie stemplem górnym wykonuje się dalszy proces wyciskania tulei przy jednoczesnym usuwaniu z matrycy tulei prowadzącej i osadzonego w niej stempla dolnego aż do momentu pasowego wejścia stempla górnego w tuleję oporową i otrzymania tulei o przelotowym otworze odpowiadającym średnicy stempla górnego.

Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykładzie wykonania na rysunku, na którym: fig. 1a przedstawia schematycznie stan wyjściowy procesu przed operacją wyciskania tulei przelotowej, fig. 1b oraz fig. 1c przedstawia schematycznie proces wyciskania tulei przelotowej, a fig. 1d przedstawia schematycznie stan końcowy procesu wyciskania tulei przelotowej - gotowy wyrób.

Do przeprowadzenia sposobu według wynalazku zostało wykorzystane narzędzie posiadające górny stempel 1, dolny stempel 2, matrycę 3, tuleję prowadzącą 5, blokadę dolnego stempla 6, tuleję oporową 7.

Sposób wytwarzania tulei przelotowej według wynalazku polega na tym, że umieszczony na początkowo nieruchomym dolnym stemplu 2 o średnicy 30 mm podgrzany do temperatury 1100°C wstępniak o średnicy 48 mm poddaje się działaniu górnego stempla 1 o średnicy 40 mm, przez co wywołuje się płynięcie strumienia materiału jednocześnie w górę i w dół. Po zetknięciu się powierzchni czołowych stempli 1 i 2 uzyskuje się różnościenną tuleję przelotową 4 z otworem mniejszym niż średnica dolnego stempla 2. Dalszy przebieg odkształcania materiału polega na współosiowym przemieszczaniu się w dół stempla górnego 1 i stempla dolnego 2, przy czym zachodzi proces kalibrowania ścianki tulei powstałej w strefie stempla dolnego 2 i jednoczesne wypychanie metalu ku górze przez działanie roboczej części stempla górnego 1, co powoduje wydłużanie się tulei. Po zetknięciu się powierzchni czołowej górnego stempla 1 z tuleją prowadzącą 5 o zakończeniu stożkowym, górny stempel 1, dolny stempel 2 i tuleja prowadząca 5 w której osadzony jest dolny stempel 2 przesuwają się współosiowo w dół aż do momentu pasowego wejścia części roboczej górnego stempla 1 w tuleję oporową 7. Podczas przemieszczania się stempli 1 i 2 i tulei prowadzącej 5, materiał znajdujący się w przestrzeni pomiędzy matrycą 3, powierzchnią pobocznicy górnego stempla 1 a powierzchnią stożkową tulei prowadzącej 5, wprasowywany jest stopniowo w ściankę formowanej tulei i jednocześnie wyciskany ku górze. W chwili pasowego wejścia górnego stempla w tuleję oporową 7 całość materiału pozostaje ponad tuleją oporową 7. Tuleja oporowa 7 pełni w procesie funkcję zabezpieczenia przed wypłynięciem materii z matrycy 3 i ma zawsze grubość równą grubości otrzymanej tulei przelotowej 4.

PL 219 182 B1

Po zakończonym procesie otrzymuje się gotowy wyrób w postaci tulei przelotowej 4 o średnicy wewnętrznej 40 mm, zewnętrznej 50 mm i wysokości całkowitej 200 mm.

W porównaniu ze znanymi rozwiązaniami sposób według wynalazku zapewnia szybkie i bezodpadowe uzyskanie tulei przelotowej 4. Zastosowanie sposobu umożliwia zmniejszenie siły wyciskania o 40% w stosunku do znanych metod wyciskania tulei.

Claims (1)

1. Sposób wytwarzania tulei przelotowej, w którym podgrzany materiał wsadowy umieszcza się w cylindrycznej matrycy pomiędzy dwoma współosiowo zamocowanymi stemplami (1) i (2) o zróżnicowanej średnicy, po czym materiał poddaje się procesowi wyciskania, znamienny tym, że umieszczony w cylindrycznej matrycy (3) materiał poddaje się procesowi wyciskania dwustronnego różno ściennej tulei poprzez posuw stempla górnego (1) przy nieruchomym stemplu dolnym (2) do momentu otrzymania w materiale wsadowym otworu o średnicy mniejszej niż średnica stempla dolnego (2), a następnie stemplem górnym (1) wykonuje się dalszy proces wyciskania tulei przy jednoczesnym usuwaniu z matrycy (3) tulei prowadzącej (5) i osadzonego w niej stempla dolnego (2) aż do momentu pasowego wejścia stempla górnego (1) w tuleję oporową (7) i otrzymania tulei o przelotowym otworze odpowiadającym średnicy stempla górnego (1).