Opublikowano- 18.VI.1965 49480 KI 21 c, 68/70 MKP UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Jan Lyskanówski, mgr inz. Antoni {^i^*-1 ' Wysocki \ Wlasciciel patentu: Instytut Elektrotechniki, Warszawa (Polska) Tranzystorowy przekaznik ziemnozwarciowy dla sieci wysokiego napiecia Wynalazek dotyczy tranzystorowego przekaznika ziemnozwarciowego dla sieci wysokiego napiecia.Znane rozwiazania przekazników ziemnozwar¬ ciowych w celu uzyskania kierunkowosci zawieraja bardzo czule przyrzady elektromechaniczne, które wymagaja stalej konserwacji, a przy tym sa malo odporne na wstrzasy.Tranzystorowy przekaznik ziemnozwarciowy dla sieci wysokiego napiecia wedlug wynalazku wy¬ róznia sie w stosunku do znanych rozwiazan tym, ze dla uzyskania wybiórczosci poprzecznej zawiera tranzystorowy czlon kierunkowy oparty na ukla¬ dzie iloczynu logicznego, który mierzy przesunie¬ cie fazowe miedzy napieciem i pradem przeply¬ wajacym w sieci, okreslajace jednoznacznie miej¬ sce zwarcia z ziemia i pozwala na wybiorcze jego wylaczenie. Dla wykluczenia blednego dzialania przekaznika, zadzialanie czlonu kierunkowego po¬ przedzone jest dzialaniem tranzystorowego czlonu nadmiarowego, dzialajacego przy okreslonej war¬ tosci pradu. Tak wiec istota wynalazku polega na wyeliminowaniu niepewnych elementów mecha¬ nicznych przez zastosowanie tranzystorowych czlo¬ nów mierzacych.Wynalazek zostanie objasniony szczególowo na podstawie ukladu przedstawionego na rysunku.Czynnikami reagujacymi na pojawienie sie skla¬ dowych zerowych sa dwa uklady filtrowe, a mia¬ nowicie uklad -napieciowy 1 skladajacy sie z prze- 15 20 25 kladników napieciowych oraz uklad pradowy 2 skladajacy sie z róznicowego transformatora typu Ferranti. Pojawiajace sie w chwili zwarcia oba sygnaly pradowy i napieciowy przekazywane sa do czlonu kierunkowego 4.Na wyjsciu czlonu kierunkowego znajduje sie kondensator 9 ladowany pradem, którego wielkosc zalezy od przesuniecia fazowego miedzy sygna¬ lami napieciowymi i pradowymi. Po przekrocze¬ niu napiecia rozruchowego przerzutnika 5, naste¬ puje wzbudzenie pomocniczego przekaznika 6, któ¬ ry swymi zestykami podaje impuls na wylacze¬ nie. Zeby wykluczyc bledne dzialanie przekaz¬ nika, czlon kierunkowy poprzedzony jest czlonem nadmiarowym 3 w ukladzie przerzutnika, który dziala przy okreslonej wartosci pradu. W obwo¬ dzie przekladnika napieciowego 1 znajduje sie opornik 7 i kondensator 8 przystosowujacy prze¬ kaznik do sieci skompensowanych i nieskompenso- wanych. PL PL