Z druków patentowych niemieckich Nr 192 591 ii 198 587 jest znany ,spoisób podda¬ wania naitunalnyich fosforanów, iziawieraja- cych glinie i zelazio w oibecnotsci chlorku ma¬ gnezu albo w pplaicizeniu z idhlorkami meta¬ li alkalicznych (ikairniailit maturalny i karna¬ lit sztuczny) fraikcj Gniewanej suihliimaejai w odpowiednich piecach w celu wytworzenia chlorku glinjowo^siodlowego i chlorku zela¬ za pr;zy jedmoczesineim wytwarzaniu rozpu¬ szczalnego w kwasie cytrynowym nawozu fosforoweigo, przyczem przedtewsizystklem suiblimuje chlorek gliny, a nastepnie chlorek zieilaziai Oprócz zwiaików chloru z glilnem i zelazem otrzymuje sie tu pewne iloisci kwai- siu solnego i, jako pozostalosc, mcizpuisizicizlall- ny w cytrynianie obojetny fosforan magne¬ zowy.Sposób ten niie zfostal jednak dotadl tech¬ nicznie wykorzystany, Piowodiem stanu rzeazy jest przedtewsizysitkiem to, ze czesc chloru chlorku magnezowego nie izo- staije wypedzona jlako kwas solny, lecz two¬ rza sie obok chlorku potasu tlenochlorki magnezu i wapnia, wywierajace szkodliwy wplyw na rosliny, co tez stwierdzily miario- dajnie pnace rolniczych stacyj doswiadczal¬ nych, (Porównaj naprzyklad M. Popp, Ol¬ denburg : Schroders-Phosphat-Kali, seine Herstellung, Wirkungsweiise und Vorwen- dting (Landw, Jahrbiieher 49, str, 729/7%).Obecnie stwierdziono, ze udaje sie otrzy¬ mac roizpuszczialny w cytrynianie fosforan maigneiziowtOnpotasiowy albo oboijetny fosfo¬ ran mia,gnezowy przy lOjgfrziewaniiu natural¬ nych fosforanów iz siarczanem magnezowym, chlorkiem (magjnjezowym, wzglednie z sub¬ stancjami, zawierajacemi siiarczian i chlorek magnezu, albo tez iz mieszlaninami tych zwiazków w obecnosci wody, az do slabeglospiekania mieszaniny i przy dlodamu takiej $bsci kwasu krzemowieigo, alby wiazac w 01 - tokrzemiian wapnia takie równowazne ilosci zawartego w naturalnych fosforanach wap¬ na, jak to odpowiada domieszanej ilosci tlenku inagneziu. Przy teftijperaiturze spieka¬ nia okolo 900—1100°, zwiazana z magne¬ zem reszta kwasowa zoistaije przedewszyst- kilem calkowicie odpedzona jiako dwutlenek siarki, wzgledlnie chlorowodór i zaleznie od dodanej ilosci magnezu, ctaymuje sie fosfo¬ ran magnezOWO-wapfliowy Mg C albo Mg2 Ca (POJ2 .albo tez obojetny fosfo¬ ran magnezu Mg3(POJ2* Przy izaistosowaniu sidlii magnezowych, zawierajacych siarczain albo chlorek metalu alkalicznego albo rniiesizanin soli magnezia- wych z solaiftiii metiali alkalicznych (siarcza¬ ny albo chlorki), udiaje sie równiez otrzymy¬ wac, zawierajace metal alkaliczny fosfora¬ ny wapniowo-imagnezowe albo fosforany magnezowe; naprzyklad przy zastosowaniu soli magneiZiowycih, zawierajacych fosforan potasu otrzymuje sie K2Mg Ca (P0J2 albo K2Mg2(POJ2.Przebieg ten przy zastosowaniu siarcza¬ nu potasowo-magnezowego mozna1 sobie wyobrazic w sposób nastepujacy: C<*s{POJ2 + MgSO± + K2SO, + Si02 = =K2Mg\Ca (P0J2 + 2CaO . Si02 + 2 S03.Male Ilosci zwiazków zelaza ii glinu, któ¬ re moga tu istniec, nie przechodza przy sto¬ sowaniu niniejszego sposobu w chlorki ze¬ laza i glinu naweft przy uzyciu chlorku ma¬ gnezu, natomiast zelalzo i glin moga czescio¬ wo izasitapic dzialanie kwasu krzemjowegto, tworzac alun wapniowy, wzglednie) zelaziak wapniowy.W razie, gdy iMuralne fosforany zawie¬ raja dostateczne ilosci kwasu krzemowego albo krzemianów, by mógl sie utworzyc or- tokrzemiain wapnia, mczha je przerabiac, w danym razie, tylko 'prizy dodaniu soli ma¬ gnezowych albo zwiazków alkailiczno-mav- |nezoWych. W iprzeciiWnym wypadku nale¬ zy dodac dostateczne ilosci kwasu krzemo^ wego albo krzemianów. Jest oczywiste, ze mloze sie równiez zdarzyc, ze fosforany na¬ turalne zawieraja wiecej kwasu krzemowe¬ go, niz potrzeba dla1 przeprowadzenia pro¬ cesu w przepisany sposób. W tym wypadku nalezy (dodac tyle wajpina, by zwiazac caly nadmiar kwasu krzemowego pod postacia ortokrzemianu wapniowego.Wymagany stosunek zawartosci wapna i kwalsu krzemowego mozna równiez osia¬ gnac przez mieszalnie ze soba fosforanów ma¬ turalnych, zawierajacych duzo kwasu krze- mioweigo i fosforanów z mala zawartoscia te¬ goz.Jak juz wymieniono wyzej, powstaja przy niniejszym sposobie, w zaleznosci od uzytych polaczen magnezu, dwutlenek siar¬ ki i chlorowodór, które mlozna w .znany spic- sób przerabiac dla wytworzenia kwasu fo¬ sforowego albo solnego.ZaJsadtoiczeim dla niniejszego sposobu jest dalej wytwarzanie, zawierajacej pare wodna, atmosfery, w której odbywa sie za¬ rzenie i spiekanie mieszaniny przerabianych naturalnych fosforanów. Te wilgotnosc at¬ mosfery mozna uzyskac najprosciej przez wprowadzenie do komory piecowej pary Wodnej albo przez zjasitloaowanie paliwa, za¬ wierajacego wodór, jak to sie dizieje, na¬ przyklad, z dobrym skutkiem przy ogrzewa¬ niu gazem wodnym albo teamu podobnym, badz tez, w danym razie, przez polaczenia obu sposobów.Niniejszy wynalazek umozliwia osiaignie- cie duzego ipostepu zarówno pod wzgledem technicznym, jak i gospodarczym. Daije on moznosc wytwarzania bardzo waznego na¬ wozu fosforowego*, zawierajacego potas i magnez, przy wykorzystamiiu tanich produk¬ tów naturalnych, naprzyklad, fosforanów naturalnych, malocennych wskutek duzej zawartosci kwasu krzemowego i, w danym wypadku, malcwartosoilowych odlpadków, o- trzymywanyeh w przemysle potasowym.Przyklad I. 100 czesci fosforanu pólnloc- no-afrykanskiego, zawierajacego 39,7% — 2 —P206 i 47,0% CaO, zwiazanych z kwasem fosforowym, 5,61% CaO niezwiazaneigio z kwasem fosforowym i 0,56% Si02 zomic- szamó (starannie z 209 czesciami siarczanu maigjnezlowego, odpowiadaj acemii 34 cze¬ sciom AfgO i 27,7 czesciom piasku kwarco¬ wego. Mieszanine te wyzarziono przy tem¬ peraturze okolo 1100° przy jedhuoczesnem przepuszczaniu pary wodnej. Produkt zarze, niia zawieral: 25,37% kwasu fosforoweigo sumarycznie 21,77% kwasu fosifocnoweglo rozpuszczal¬ nego w cytrynianie (w amonjakalnym roz¬ tworze cytrynianu aimoniu wedlug sposobu Petermainn'a), to znaczy, ze w stan rozipu- s.zczalny przeszlo 86% ogólnej ilosci kwasu fosfonowejgo.Kwas siarkowy zostal odpedzony z pro¬ duktu praktycznie calkowicie, gdyz wyza¬ rzany materjal zawieral zaledwie 0,62% S03.Przyklad II. 100 cna/ki teglo samego na¬ turalnego fosforanu pólnocno - afrykan¬ skiego zmieszano doskonale z 96 czesciami handlowejgo siarczanu magjneziowio-potaso- wegp, cdpowiadlajacemi 34 czesciom siareza- nu magnezowego i 49 czesciom siarczanu potasowego craz iz 19 czesciami- piasku kwarcowego. Mieszanine wyzarziono przy temperaturze nieco powadl 1000°, popu¬ szczajac pare wodina. Prtodlukt zarzenia za¬ wieral: 27,57% kwasu fosforowego sumarycznie 26,81% kwasu fosforoiwelgo rozjpu- sizczalmego w cytrynianie (w amonijakalnym roztwiorze cytiryiniiianu amonowego wedlllulg Petermamin'a), zatem z ogólnej ilosci kwjasiu fosforowego pirzes-zlo w istan rozfpuszczail- ny 97,25%. 18,40% K20.Produkt zawieral zaledwie 0,37% S03. PL PL