Znane jest juz przy syntezie amonjaku stosowanie jako katalizatorów, zlozonych polaczen zelazocyj anowych, jak blekit pruski i blekit Turnbulla, w których zgod¬ nie z teorja Wernera zelazo jest zwiazane pozarodnikowo (extraradikal). Pod zwiaz¬ kami zlozonemi metali rozumie sie zwykle takie zwiazki metali, które nie wykazuja zwyklych reakcyj dla dodatniego jonu me¬ talowego. Jednakze, jak wykazaly do¬ swiadczenia, zwiazki te przy katalizie a- monjaku daja bardzo mala wydajnosc, po¬ niewaz zawieraja mocno zwiazana z niemi wode, która mozna usunac dopiero w tem¬ peraturze, przy której nastapilby rozklad czasteczki jeszcze przed calkowitem od¬ wodnieniem. Skutkiem tego oczywiscie znacznie sie oslabia dzialanie katalizato¬ ra, poniewaz, jak wiadomo, woda i para wodna wywieraja bardzo szkodliwy wplyw na katalityczne wlasnosci cial kontakto¬ wych.Dlugotrwale badania doprowadzily do nieoczekiwanych wyników, a mianowicie do wytwarzania zlozonych zwiazków zela- zocyj anowych, które w przeciwienstwie do uzywanych dotychczas mozna latwo i cal¬ kowicie odwodnic. A mianowicie przy ich otrzymywaniu w wodnych roztworach mozna wode usunac przez proste suszenie ponizej temperatury rozkladu tak, ze osta¬ tecznie otrzymuje sie zwiazki calkowicie bezwodne. W ten sposób usuwa sie szko¬ dliwe dzialanie wody przy katalizie.Osiaga sie to zgodnie z wynalazkiem przez zastapienie pozarodnikowego (extra-radikal) zelaza innym metalem, zdatnym do wyrobu bezwodnej substancji kontak¬ towej. Jako namiastka takiego zelaza szczególnie nadaje sie glin. Namiastke te otrzymuje sie korzystnie, stosujac glin w postaci polaczenia metalowego.Osiaga sie to latwiej stosujac jako ma- terjal wyjsciowy latwo hydrolizujace sie sole metalowe, to jest takie sole, które w roztworze wodnym rozszczepiaja sie na kwas i tlenek metalu. Najlepiej jest zmie¬ szac wodny roztwór zelazocyjanku pota¬ sowego z goracym rozcienczonym roztwo¬ rem chlorku glinowego i mieszanine ogrze¬ wac. Wolny kwas zamienia zelazocyjanek potasowy na inny zlozony zelazocyjaao- wy zwiazek w rodzaju blekitu pruskiego, a wiec zawierajacy pozarodnikowe (extra- radikal) zelazo. Ten zwiazek reaguje z wytworzonym podczas hydrolizy zawie¬ szonym w roztworze tlenkiem glinu i two¬ rzy zlozony zwiazek zelazocyjanowy, w którym pozarodnikowe (extraradikal) ze¬ lazo zostaje zastapione przez glin. Po odparowaniu roztworu przy ciaglem mie¬ szaniu otrzymany produkt mozna uzyc ja¬ ko katalizator. Korzystnie jest stosowac równowazne ilosci obu soli, ewentualnie mozna uzyc do 50% nadmiaru zelazocy- janfcu potasowego. Metal zastepczy musi miec wlasnosci wytwarzania zlozonych polaczen zelazocyjanowych, dajacych sie otrzymywac w stanie bezwodnym. PL PL PL