PL153577B2 - Method for producing chromium complex dyes type 1:1 - Google Patents
Method for producing chromium complex dyes type 1:1Info
- Publication number
- PL153577B2 PL153577B2 PL27108988A PL27108988A PL153577B2 PL 153577 B2 PL153577 B2 PL 153577B2 PL 27108988 A PL27108988 A PL 27108988A PL 27108988 A PL27108988 A PL 27108988A PL 153577 B2 PL153577 B2 PL 153577B2
- Authority
- PL
- Poland
- Prior art keywords
- azo
- oxy
- general formula
- dye
- nitrobenzenesulfonic
- Prior art date
Links
- 239000000975 dye Substances 0.000 title claims description 83
- VYZAMTAEIAYCRO-UHFFFAOYSA-N Chromium Chemical compound [Cr] VYZAMTAEIAYCRO-UHFFFAOYSA-N 0.000 title claims description 14
- 229910052804 chromium Inorganic materials 0.000 title claims description 9
- 239000011651 chromium Substances 0.000 title claims description 9
- 238000004519 manufacturing process Methods 0.000 title description 6
- JWAZRIHNYRIHIV-UHFFFAOYSA-N 2-naphthol Chemical compound C1=CC=CC2=CC(O)=CC=C21 JWAZRIHNYRIHIV-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 33
- NYGZLYXAPMMJTE-UHFFFAOYSA-M metanil yellow Chemical group [Na+].[O-]S(=O)(=O)C1=CC=CC(N=NC=2C=CC(NC=3C=CC=CC=3)=CC=2)=C1 NYGZLYXAPMMJTE-UHFFFAOYSA-M 0.000 claims description 30
- KJCVRFUGPWSIIH-UHFFFAOYSA-N alpha-naphthol Natural products C1=CC=C2C(O)=CC=CC2=C1 KJCVRFUGPWSIIH-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 25
- 239000000203 mixture Substances 0.000 claims description 25
- 238000000034 method Methods 0.000 claims description 20
- 229950011260 betanaphthol Drugs 0.000 claims description 16
- 238000005859 coupling reaction Methods 0.000 claims description 16
- 239000000725 suspension Substances 0.000 claims description 16
- XSQUKJJJFZCRTK-UHFFFAOYSA-N Urea Chemical compound NC(N)=O XSQUKJJJFZCRTK-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 15
- 239000002253 acid Substances 0.000 claims description 14
- 239000003795 chemical substances by application Substances 0.000 claims description 14
- JBKVHLHDHHXQEQ-UHFFFAOYSA-N epsilon-caprolactam Chemical compound O=C1CCCCCN1 JBKVHLHDHHXQEQ-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 12
- 238000010168 coupling process Methods 0.000 claims description 10
- 125000000449 nitro group Chemical group [O-][N+](*)=O 0.000 claims description 9
- -1 triethanolamine stearic acid ester Chemical class 0.000 claims description 9
- 239000012736 aqueous medium Substances 0.000 claims description 8
- 150000001844 chromium Chemical class 0.000 claims description 8
- QELUYTUMUWHWMC-UHFFFAOYSA-N edaravone Chemical compound O=C1CC(C)=NN1C1=CC=CC=C1 QELUYTUMUWHWMC-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 8
- 230000008878 coupling Effects 0.000 claims description 7
- 239000002609 medium Substances 0.000 claims description 7
- 239000004202 carbamide Substances 0.000 claims description 6
- 239000007859 condensation product Substances 0.000 claims description 6
- 229910052739 hydrogen Inorganic materials 0.000 claims description 6
- 239000001257 hydrogen Substances 0.000 claims description 6
- 238000007747 plating Methods 0.000 claims description 6
- UMGDCJDMYOKAJW-UHFFFAOYSA-N thiourea Chemical compound NC(N)=S UMGDCJDMYOKAJW-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 6
- QGZKDVFQNNGYKY-UHFFFAOYSA-O Ammonium Chemical compound [NH4+] QGZKDVFQNNGYKY-UHFFFAOYSA-O 0.000 claims description 5
- IAYPIBMASNFSPL-UHFFFAOYSA-N Ethylene oxide Chemical compound C1CO1 IAYPIBMASNFSPL-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 5
- 239000000460 chlorine Substances 0.000 claims description 5
- 238000004532 chromating Methods 0.000 claims description 5
- 239000012429 reaction media Substances 0.000 claims description 5
- 229910052801 chlorine Inorganic materials 0.000 claims description 4
- 125000004435 hydrogen atom Chemical group [H]* 0.000 claims description 4
- 239000000047 product Substances 0.000 claims description 4
- 238000000926 separation method Methods 0.000 claims description 4
- 159000000000 sodium salts Chemical class 0.000 claims description 4
- UFHFLCQGNIYNRP-UHFFFAOYSA-N Hydrogen Chemical compound [H][H] UFHFLCQGNIYNRP-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 3
- DGAQECJNVWCQMB-PUAWFVPOSA-M Ilexoside XXIX Chemical compound C[C@@H]1CC[C@@]2(CC[C@@]3(C(=CC[C@H]4[C@]3(CC[C@@H]5[C@@]4(CC[C@@H](C5(C)C)OS(=O)(=O)[O-])C)C)[C@@H]2[C@]1(C)O)C)C(=O)O[C@H]6[C@@H]([C@H]([C@@H]([C@H](O6)CO)O)O)O.[Na+] DGAQECJNVWCQMB-PUAWFVPOSA-M 0.000 claims description 3
- ZLMJMSJWJFRBEC-UHFFFAOYSA-N Potassium Chemical group [K] ZLMJMSJWJFRBEC-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 3
- GSEJCLTVZPLZKY-UHFFFAOYSA-N Triethanolamine Chemical compound OCCN(CCO)CCO GSEJCLTVZPLZKY-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 3
- 125000000129 anionic group Chemical group 0.000 claims description 3
- 150000001450 anions Chemical class 0.000 claims description 3
- 125000002091 cationic group Chemical group 0.000 claims description 3
- 238000006243 chemical reaction Methods 0.000 claims description 3
- 125000001309 chloro group Chemical group Cl* 0.000 claims description 3
- 239000011734 sodium Substances 0.000 claims description 3
- 229910052708 sodium Inorganic materials 0.000 claims description 3
- 239000004094 surface-active agent Substances 0.000 claims description 3
- ALSTYHKOOCGGFT-KTKRTIGZSA-N (9Z)-octadecen-1-ol Chemical class CCCCCCCC\C=C/CCCCCCCCO ALSTYHKOOCGGFT-KTKRTIGZSA-N 0.000 claims description 2
- XFSMEWPSXDHRNU-UHFFFAOYSA-N 4-(2-ethylhexoxy)-4-oxo-3-sulfobutanoic acid Chemical compound CCCCC(CC)COC(=O)C(S(O)(=O)=O)CC(O)=O XFSMEWPSXDHRNU-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims description 2
- 125000003118 aryl group Chemical group 0.000 claims description 2
- 230000003165 hydrotropic effect Effects 0.000 claims description 2
- 150000002989 phenols Chemical class 0.000 claims description 2
- 238000006068 polycondensation reaction Methods 0.000 claims description 2
- 230000002378 acidificating effect Effects 0.000 claims 3
- 150000002431 hydrogen Chemical class 0.000 claims 2
- 238000003756 stirring Methods 0.000 claims 2
- ULUAUXLGCMPNKK-UHFFFAOYSA-N Sulfobutanedioic acid Chemical compound OC(=O)CC(C(O)=O)S(O)(=O)=O ULUAUXLGCMPNKK-UHFFFAOYSA-N 0.000 claims 1
- 150000007513 acids Chemical class 0.000 claims 1
- 125000004429 atom Chemical group 0.000 claims 1
- 239000003752 hydrotrope Substances 0.000 claims 1
- 239000011591 potassium Substances 0.000 claims 1
- 229910052700 potassium Inorganic materials 0.000 claims 1
- 150000003839 salts Chemical class 0.000 claims 1
- HEMHJVSKTPXQMS-UHFFFAOYSA-M Sodium hydroxide Chemical compound [OH-].[Na+] HEMHJVSKTPXQMS-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 18
- QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-N Sulfuric acid Chemical compound OS(O)(=O)=O QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 10
- XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N water Substances O XLYOFNOQVPJJNP-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 9
- 239000004952 Polyamide Substances 0.000 description 8
- 230000015572 biosynthetic process Effects 0.000 description 8
- 239000010985 leather Substances 0.000 description 8
- 229920002647 polyamide Polymers 0.000 description 8
- 150000001989 diazonium salts Chemical class 0.000 description 7
- 239000000243 solution Substances 0.000 description 7
- 238000003786 synthesis reaction Methods 0.000 description 7
- 210000002268 wool Anatomy 0.000 description 7
- 238000004043 dyeing Methods 0.000 description 6
- 238000002156 mixing Methods 0.000 description 5
- YGSDEFSMJLZEOE-UHFFFAOYSA-N salicylic acid Chemical compound OC(=O)C1=CC=CC=C1O YGSDEFSMJLZEOE-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 4
- PUMRUSBKNSBTAL-UHFFFAOYSA-N 3,4-dihydro-2h-chromene-2-carbaldehyde Chemical compound C1=CC=C2OC(C=O)CCC2=C1 PUMRUSBKNSBTAL-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 3
- ALLNAVCIMOJNMN-UHFFFAOYSA-N 4-phenylpyrazol-3-one Chemical compound O=C1N=NC=C1C1=CC=CC=C1 ALLNAVCIMOJNMN-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 3
- HEUMNKZPHGRBKR-UHFFFAOYSA-N [Na].[Cr] Chemical compound [Na].[Cr] HEUMNKZPHGRBKR-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 3
- 229940037003 alum Drugs 0.000 description 3
- 238000002360 preparation method Methods 0.000 description 3
- VEXZGXHMUGYJMC-UHFFFAOYSA-N Hydrochloric acid Chemical compound Cl VEXZGXHMUGYJMC-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- UIIMBOGNXHQVGW-UHFFFAOYSA-M Sodium bicarbonate Chemical compound [Na+].OC([O-])=O UIIMBOGNXHQVGW-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 2
- FAPWRFPIFSIZLT-UHFFFAOYSA-M Sodium chloride Chemical compound [Na+].[Cl-] FAPWRFPIFSIZLT-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 2
- QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-L Sulfate Chemical compound [O-]S([O-])(=O)=O QAOWNCQODCNURD-UHFFFAOYSA-L 0.000 description 2
- 239000004480 active ingredient Substances 0.000 description 2
- 239000000987 azo dye Substances 0.000 description 2
- DSHWASKZZBZKOE-UHFFFAOYSA-K chromium(3+);hydroxide;sulfate Chemical compound [OH-].[Cr+3].[O-]S([O-])(=O)=O DSHWASKZZBZKOE-UHFFFAOYSA-K 0.000 description 2
- QOWZHEWZFLTYQP-UHFFFAOYSA-K chromium(3+);triformate Chemical compound [Cr+3].[O-]C=O.[O-]C=O.[O-]C=O QOWZHEWZFLTYQP-UHFFFAOYSA-K 0.000 description 2
- 229910000356 chromium(III) sulfate Inorganic materials 0.000 description 2
- 239000011696 chromium(III) sulphate Substances 0.000 description 2
- 235000015217 chromium(III) sulphate Nutrition 0.000 description 2
- 239000013078 crystal Substances 0.000 description 2
- 238000006193 diazotization reaction Methods 0.000 description 2
- 239000000835 fiber Substances 0.000 description 2
- 238000001914 filtration Methods 0.000 description 2
- BDAGIHXWWSANSR-UHFFFAOYSA-N methanoic acid Natural products OC=O BDAGIHXWWSANSR-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- FJKROLUGYXJWQN-UHFFFAOYSA-N papa-hydroxy-benzoic acid Natural products OC(=O)C1=CC=C(O)C=C1 FJKROLUGYXJWQN-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 2
- 239000002244 precipitate Substances 0.000 description 2
- 239000011541 reaction mixture Substances 0.000 description 2
- 229960004889 salicylic acid Drugs 0.000 description 2
- OSWFIVFLDKOXQC-UHFFFAOYSA-N 4-(3-methoxyphenyl)aniline Chemical compound COC1=CC=CC(C=2C=CC(N)=CC=2)=C1 OSWFIVFLDKOXQC-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- ZAMOUSCENKQFHK-UHFFFAOYSA-N Chlorine atom Chemical compound [Cl] ZAMOUSCENKQFHK-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 229910021555 Chromium Chloride Inorganic materials 0.000 description 1
- CDBYLPFSWZWCQE-UHFFFAOYSA-L Sodium Carbonate Chemical compound [Na+].[Na+].[O-]C([O-])=O CDBYLPFSWZWCQE-UHFFFAOYSA-L 0.000 description 1
- 235000021355 Stearic acid Nutrition 0.000 description 1
- 125000004442 acylamino group Chemical group 0.000 description 1
- 239000012670 alkaline solution Substances 0.000 description 1
- 230000003113 alkalizing effect Effects 0.000 description 1
- 125000003545 alkoxy group Chemical group 0.000 description 1
- 125000000217 alkyl group Chemical group 0.000 description 1
- 238000009835 boiling Methods 0.000 description 1
- 125000001246 bromo group Chemical group Br* 0.000 description 1
- 150000001804 chlorine Chemical class 0.000 description 1
- 150000001805 chlorine compounds Chemical class 0.000 description 1
- QSWDMMVNRMROPK-UHFFFAOYSA-K chromium(3+) trichloride Chemical compound [Cl-].[Cl-].[Cl-].[Cr+3] QSWDMMVNRMROPK-UHFFFAOYSA-K 0.000 description 1
- 239000003086 colorant Substances 0.000 description 1
- 150000008049 diazo compounds Chemical class 0.000 description 1
- 230000008034 disappearance Effects 0.000 description 1
- 239000002270 dispersing agent Substances 0.000 description 1
- 238000004090 dissolution Methods 0.000 description 1
- 238000005516 engineering process Methods 0.000 description 1
- 235000019253 formic acid Nutrition 0.000 description 1
- 238000010438 heat treatment Methods 0.000 description 1
- 239000004615 ingredient Substances 0.000 description 1
- 229910052500 inorganic mineral Inorganic materials 0.000 description 1
- 150000002576 ketones Chemical class 0.000 description 1
- 229910052751 metal Inorganic materials 0.000 description 1
- 239000002184 metal Substances 0.000 description 1
- 150000002739 metals Chemical class 0.000 description 1
- 239000011707 mineral Substances 0.000 description 1
- 235000010755 mineral Nutrition 0.000 description 1
- QIQXTHQIDYTFRH-UHFFFAOYSA-N octadecanoic acid Chemical compound CCCCCCCCCCCCCCCCCC(O)=O QIQXTHQIDYTFRH-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- OQCDKBAXFALNLD-UHFFFAOYSA-N octadecanoic acid Natural products CCCCCCCC(C)CCCCCCCCC(O)=O OQCDKBAXFALNLD-UHFFFAOYSA-N 0.000 description 1
- 230000020477 pH reduction Effects 0.000 description 1
- 239000000049 pigment Substances 0.000 description 1
- 238000010992 reflux Methods 0.000 description 1
- 239000002002 slurry Substances 0.000 description 1
- 235000017557 sodium bicarbonate Nutrition 0.000 description 1
- 229910000030 sodium bicarbonate Inorganic materials 0.000 description 1
- 239000011780 sodium chloride Substances 0.000 description 1
- ZBNNKSSSCSTNNK-UHFFFAOYSA-M sodium;naphthalen-1-olate Chemical class [Na+].C1=CC=C2C([O-])=CC=CC2=C1 ZBNNKSSSCSTNNK-UHFFFAOYSA-M 0.000 description 1
- 239000008117 stearic acid Substances 0.000 description 1
- 125000001424 substituent group Chemical group 0.000 description 1
- 125000000020 sulfo group Chemical group O=S(=O)([*])O[H] 0.000 description 1
- 239000000080 wetting agent Substances 0.000 description 1
Landscapes
- Coloring (AREA)
Description
OPIS PATENTOWY
Patent dodatkowy do patentu nr-----Zgłoszono: ea 03 07 (p. 27ioa?)
Pierwszeństwo ----Zgłoszenie ogłoszono: aa 12 oa
Opis patentowy opublikowano: 1991 09 30
153 577
Int. Cl.® C09B 29/15
C09B 45/16
CZHEIIU
OCÓIU
Twórcy wynalazku: Lucjan Szuster, Andrzej Gawłowski
Uprawniony z patentu : Ośrodek Badawczo-Rozwojowy
Przemysłu Barwników Organika,
Zgierz (Polska)
SPOSÓB OTRZYMYWANIA BARWNIKÓW CHROMOKOMPLEKSOWYCH TYPU 1:1
Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywania barwników chromokompleksowych typu 1:1 o ogólnym wzorze 1, w którym A oznacza resztę o ogólnym wzorze 2, w którym R^ oznacza atom wodoru lub grupę nitrową, a Y oznacza atom wodoru, sodu, potasu lub grupę amonową względnie A oznacza resztę o ogólnym wzorze 3, w którym R2 oznacza atom wodoru lub chloru albo grupę nitrową, B oznacza resztę o wzorze 4, 5 lub 6, a X oznacza anion Cl”, S0^~, HSO^” lub HCOO Barwniki te służą do barwienia włókien wełnianych ewentualnie poliamidowych oraz skóry, w zależności od Użytych do ich wytworzenia barwników monoazowych, na kolory oranżowy, czerwony, fioletowy, granatowy lub czarny oraz do wytwarzania barwników chromokompleksowych typu 1:2 i 2:3.
Znanym sposobem otrzymuje się barwniki chromokompleksowe typu 1:1 o ogólnym wzorze 1, w którym symbole mają wyżej podane znaczenia, przez chromowanie odpowiednich barwników o,o'-dihydroksymonoazowych siarczanem lub zasadowym siarczanem chromu w środowisku kwaśnym od kwasu siarkowego w temperaturze 125-15□C pod ciśnieniem w ciągu 20 godzin (polski opis patentowy nr 35 572).
□mawiane barwniki chromokompleksowe otrzymuje się również przez chromowanie odpowiednich barwników o,o -dihydroksymonoazowych siarczanem lub zasadowym siarczanem chromu w obecności korzystnie do 1 mola kwasu salicylowego jako przenośnika chromu, na 1 mol barwnika monoazowego , przy pH 2-3, w temperaturze 95-100*C, w ciągu 3 godzin (opis patentowy NRO nr 148 783).
Znany jest także sposób otrzymywania barwników chromokompleksowych typu 1:1, polegający na ogrzewaniu zawiesin odpowiednich barwników monoazowych z mrówczanem chromu w środowisku wodnym, przy pH 1-4, w temperaturze 105-135*C, pod ciśnieniem 150-400 kPa (BIOS nr 961, str. 159, 164-166, 168).
153 577
153 577
Wspomniane barwniki monoazowe otrzymuje się, jak wiadomo, przez sprzęganie kwasów l-azo-2-oksynaftaleno- lub -benzenosulfonowych i ich nitrowych i chlorowych pochodnych z 1lub 2-naftolem albo z l-fenylo-3-metylopirazolonem-5.
Według dotychczasowego stanu wiedzy z zakresu chemii i technologii wytwarzania omawianych barwników azowych całkowite rozpuszczenie 1- lub 2-naftolu albo fenylopirazolonu w środowisku silnie alkalicznym przed procesem sprzęgania było uważane za niezbędny warunek prawidłowego przebiegu sprzęgania. W związku z tym w dotychczas znanych sposobach sprzęgania z 1- lub 2-naftolem albo z fenylopirazolonem przygotowywano zawsze oddzielnie silnie alkaliczne roztwory określonych wyżej składników biernych, które używano do reakcji sprzęgania w tej postaci, ewentualnie poddawano przed sprzęganiem*wykwaszanlu.
W znanych sposobach wytwarzania barwników monoazowyćh przy użyciu jako składnika biernego 1- lub 2-naftolu, w tym również barwników o,o'-dihydroksymonoazowych o wzorze HA-N=N-BH, w którym A ma wyżej podane znaczenie, a B oznacza resztę o wzorze 4 lub 5, stosuje się 1lub 2-naftol w postaci naftolanów sodowych i prowadzi reakcję sprzęgania w środowisku silnie alkalicznym (np. BIOS nr 961, str. 168). W przypadku wytwarzania barwników monoazowyćh przy użyciu jako składnika biernego fenylopirazolonu stosuje się go w znanych sposobach również w postaci soli sodowej (BIOS nr 961, str. 164, 166).
Znany jest również sposób otrzymywania barwników i pigmentów azowych podany w opisie patentowym USA nr 4 395 264. W sposobie tym stosuje się jako składniki bierne 2-naftol lub jego podstawione pochodne, a jako składniki czynne - różne aminy aromatyczne lub alifatyczne, ewentualnie podstawione w pierścieniu jednym lub kilkoma podstawnikami takimi, jak np, atomy chloru lub bromu albo grupy nitrowa, alkilowa, alkoksylowa, cyjanowa, karboksylowa, ketonowa, aryloazowa, acyloaminowa, sulfonowa lub grupy oniowe. Sposób ten nie obrazuje otrzymywania barwników o,o'-dihydroksyazowych, zdolnych do tworzenia kompleksów z metalami. Sposobem tym rozpuszcza się 2-naftol oddzielnie na gorąco za pomocą silnej zasady (przy pH 10-12), wytrąca mocnym kwasem (przy pH 0,5-2), a następnie chłodzi masę, zawierającą zawiesinę 2-naftolu, do temperatury 0-15*C. Masę zawierającą diazozwiązek składnika czynnego wprowadza się do masy zawierającej uzyskaną opisanym wyżej sposobem zawiesinę składnika biernego, po czym doprowadza się pH środowiska reakcji najpierw za pomocą silnej zasady do wielkości 1-4, a następnie, za pomocą słabej zasady, do wielkości 5-10. Proces alkalizowania mieszaniny składników czynnego i biernego jest w tym sposobie procesem dwuetapowym.
Nieoczekiwanie stwierdzono, że reakcję sprzęgania kwasów l-azo-2-oksynaftaleno- lub -benzenosulfonowych i ich nitrowych i chlorowych pochodnych z 1- lub 2-naftolem albo z 1-fenylo-3-metylopirazolonem-5 można prowadzić, stosując wymienione wyżej składniki bierne w ich formach kwasowych, bez ich wstępnego rozpuszczania w środowisku silnie alkalicznym i poddając mieszaninę zawiesin składników czynnego i biernego przed sprzęganiem wstępnej obróbce w środowisku kwaśnym, dzięki czemu uzyskuje się szereg określonych niżej korzyści technologicznych.
Sposobem według wynalazku otrzymuje się barwniki chromokomoleksowe typu 1:1 o ogólnym wzorze 1, w którym symbole mają wyżej podane znaczenia, na drodze sprzęgania kwasu 1-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4, 1-azo-2-oksy-ś-nitronaftalenosultonowego-4, l-azo-2-oksybenzenosu1 tonowego-5, l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 z 1- lub 2-naftolem albo z 1-fenylo-3-metylopirazolonem-5 w środowisku wodnym i chromowania uzyskanego barwnika monoazowego o ogólnym wzorze ΗΑ-Ν-Ν-ΘΗ, w którym symbole maję wyżej podane znaczenia, w środowisku wodnym, za pomocą chromu trójwartościowego, użytego w ilości nie mniejszej, niż 1 gramoatom chromu na 1 mol barwnika monoazowego. W sposobie tym poddaje się mieszaninę zawierającą zawiesiny kwasu l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4 , l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksybenzenosulfonowego-5, l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3, 1-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 i kwaso
153 577 wej formy 1- lub 2-naftolu albo l-fenylo-3-metylopirazolonu-5, ewentualnie w obecności środków hydrotropowych, jak np. mocznik, tiomocznik, kaprolaktam itp. i/lub środków powierzchniowo-czynnych, jak środki anionowe, jak np. sulfobursztynian 2-etyloheksylowy, znany pod nazwą Zwilżacza SBO lub sól sodowa skondensowanych wielordzeniowych aromatycznych kwasów sulfonowych, znana pod nazwą Oyspergatora NNO, środki kationowe, jak np. ester trójetanoloaminy i kwasu stearynowego, znany pod nazwą Zmiąkczacza IW względnie środki niejonowe, jak np. produkty polikondensacji tlenku etylenu, znane pod nazwą Polikoli lub produkty kondensacji tlenku etylenu z pochodnymi fenolu, znane pod nazwą Rokafenoli lub produkty kondensacji tlenku etylenu z pochodnymi alkoholu oleilowego, znane pod nazwą Rokanoli bądź mieszaniny tych środków, jak np. kompozycja produktu kondensacji kaprolaktamu z trójetanoloaminą i oksyetylowanego alkllofenolu, znana pod nazwą Lodegalu KLN, wstępnej obróbce przez mieszanie przy pH poniżej 2, po czym alkalizuje się stopniowo środowisko i prowadzi reakcję sprzęgania przy pH 4-11, a otrzymany barwnik monoazowy o ogólnym wzorze HA-N=N-BH.poddaje się, ewentualnie po jego wydzieleniu ze środowiska reakcji sprzęgania chromowaniu za pomocą soli chromu trójwartościowego przy pH poniżej 3. Sposobem według wynalazku moZna również rozpocząć reakcję chromowania przy pH 3-9, a następnie poddać wytworzoną mieszaninę barwnika chromokompleksowego typu 1:2 o ogólnym wzorze 7, w którym symbole mają wyżej podane znaczenie i soli chromu trójwartościowego oraz ewentualnie barwnika monoazowego o ogólnym wzorze HA-N«N-BH i barwnika chromokompleksowego typu 1:1 o ogólnym wzorze 1 dalszemu działaniu zawartej w mieszaninie soli chromu trójwartościowego przy pH poniżej 3.
W przypadku, gdy chromowanie rozpoczyna się przy pH 3-9, ewentualnie dodaje się kwasu mineralnego, korzystnie kwasu siarkowego w momencie zaniku barwnika monoazowego w mieszaninie. Dodawanie kwasu prowadzi się do uzyskania pH poniżej 3. Proces prowadzi się w środowisku wodnym pod normalnym względnie podwyższonym ciśnieniem, w temperaturze wrzenia mieszaniny reakcyjnej.
W wyniku prowadzenia procesu sprzęgania sposobem według wynalazku uzyskuje się barwniki monoazowe o wzorze HA-N=N-BH, a następnie, w wyniku chromowania - barwniki chromokompleksowe typu 1:1 o wzorze 1, z wysoką wydajnością i o wysokim stopniu czystości. Powstawanie przejściowo dobrze rozpuszczalnego barwnika chromokompleksowego typu 1:2 przyśpiesza wytworzenie barwnika chromokompleksowego typu 1:1 i umożliwia jednocześnie prowadzenie procesu chromowania w dużych stężeniach, przy czym unika się kłopotów związanych z mieszaniem masy reakcyjnej. Chromowanie prowadzone sposobem według wynalazku trwa średnio, bez stosowania kwasu salicylowego, 3-5 godzin.
Wynalazek ilustrują następujące przykłady, w których części i procenty oznaczają części i procenty wagowe, a stopnie temperatury podano w stopniach Celsjusza:
Przykład I. Do 100 części wody o temperaturze 65* dodaje się 29,5 części kwasu l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4 w postaci kwaśnej pasty, 1,5 części kaprolaktamu oraz 0,75 części Lodegalu KLN. Po wymieszaniu dodaje się 16 części 2-naftolu. Otrzymaną zawiesinę o pH poniżej 2 miesza się w ciągu 30 minut w temperaturze 40-45', a następnie do mieszaniny zawierającej czerwone kryształy produktu addycji składników biernego i czynnego dodaje się 26 części 30¾ ługu sodowego do pH w granicach 7,0-7,5. Otrzymaną zawiesinę barwnika monoazowego miesza się do zaniku obecności związku diazoniowego, po czym dodaje się do niej 13 części kwasu siarkowego do pH=2, 13,5 części kwasu mrówkowego oraz 31 części zasadowego ałunu chromowo-sodowego, znanego pod nazwą Chromał 0-33. Całość ogrzewa się w temperaturze 115-120* pod ciśnieniem 200 kPa przez 2 godziny. Otrzymany barwnik odfiltrowuje się. Uzyskuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący włókna wełnians, poliamidowe i skórę na kolor czarny. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 luo 2:3.
Przykład II. Barwnik monoazowy otrzymuje się sposobem opisanym w przykładzie I, a uzyskaną zawiesinę barwnika, po stwierdzeniu zaniku związku diazoniowego, odfiitrowuje się. Otrzymaną pastę barwnika rozprowadza się w 100 częściach wody z dodatkiem 31 części za
153 577 sadowego ałunu chromowo-sodowego, znanego pod nazwę handlową Chromał 3-33 i ogrzewa całość do temperatury powyżej 90*. Uzyskuje się zawiesinę o pH 3,5-4, zawierającą mieszaninę barwników chromokompleksowych typu 1:1 i 1:2 oraz wyjściowy barwnik monoazowy. Oo zawiesiny tej dodaje się 5 części kwasu siarkowego do pH poniżej 3 i ogrzewa całość w temperaturze 115-120* pod ciśnieniem 200 kPa. W tych warunkach utrzymuje się mieszaninę reakcyjną w ciągu 2 godzin. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełnę, poliamid i skórę na kolor czarny. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
Przykład III . Barwnik monoazowy otrzymuje się sposobem opisanym w przykładzie I. Do otrzymanego barwnika dodaje się, bez wydzielania go z roztworu, IB części chlorku chromu i ogrzewa całość do temperatury powyżej 90*. Uzyskuje się zawiesiną o pH 3-3,5 zawierającą mieszaninę barwników chromokompleksowych typu 1:1 i 1:2 oraz wyjściowy barwnik monoazowy. Do uzyskanej mieszaniny dodaje się 5 części kwasu solnego do pH poniżej 3 i ogrzewa całość w temperaturze wrzenia przez 6 godzin. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełną, poliamid i skórą na kolor czarny. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
Przykład IV. Do 200 części wody o temperaturze 30* dodaje się 15 części 1-fenylo-3-metylopirazolonu-5 i 19,6 części kwasu l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3. Otrzymaną mieszaninę o pH poniżej 2 miesza się w ciągu 15 minut i alkalizuje 20 częściami wodorotlenku sodowego do pH w granicach 6,5-7,5. Roztwór barwnika miesza się do zaniku związku diazoniowego. Otrzymany barwnik monoazowy chromuje się, baz wydzielania go ze środowiska po reakcji diazowania sposobem opisanym w przykładzie II. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełną, poliamid i skórą na kolor oranżowy. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
Przykład V. Do 100 części wody o temperaturze 65* dodaje się 25 części kwasu l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4 w postaci kwaśnej pasty, 15 części l-fenylo-3-metylopirazolonu-5 i 1,5 części mocznika. Otrzymaną mieszaniną o pH poniżej 2 miesza się w ciągu 15 minut i alkalizuje 20 częściami 30¾ wodorotlenku sodowego do pH w granicach 6,5-7,5. Roztwór miesza się do zaniku znaczenia związku diazoniowego. Otrzymany barwnik monoazowy zakwasza się 20 częściami kwasu siarkowego do pH poniżej 3, dodaje 21 części mrówczanu chromu i ogrzewa całość w temperaturze 115-120* pod ciśnieniem 200 kPa, a następnie utrzymuje w tych warunkach w ciągu 2 godzin. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełnę, poliamid i skórę na kolor fioletowy. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
Przykład VI. Do 200 części wody dodaje się 10,7 części kwasu l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5, 15 części 1-fenylo-3-metylopirazolonu-5, 1,5 części mocznika i 0,75 części Zwilżacza SBO. Otrzymaną zawiesinę o pH poniżej 2 miesza się w ciągu 15 minut i alkalizuje IB częściami 30¾ wodorotlenku sodowego oraz 6 częściami sody do pH 6,5-7,5. Uzyskany roztwór miesza się do zaniku znaczenia związku diazoniowego, ogrzewa do temperatury 80*, wysala 50 częściami chlorku sodowego i filtruje. Otrzymany barwnik monoazowy zawiesza się w 100 częściach wody i chromuje sposobem opisanym w przykładzie I. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełnę, poliamid i skórę na kolor czerwony. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
Przykład VII . Do 100 części wody o temperaturze 65* dodaje się 25 części kwasu l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4 w postaci pasty, 1 część Rokanolu 0-30 i 16 części 1-naftolu. Po wymieszaniu do wytworzonej zawiesiny o pH poniżej 2 dodaje się 26 części 30% ługu sodowego do pH 6,5-7,5. Zawiesinę miesza się do zaniku znaczenia związku diazoniowego. Otrzymany barwnik monoazowy chromuje się, bez wydzielania go ze środowiska po reakcji diazowania, sposobem opisanym w przykładzie III. Otrzymuje się barwnik chromokompleksowy typu 1:1, barwiący wełnę, poliamid i skórę na kolor granatowy. Barwnik ten może również służyć jako półprodukt do syntezy barwników chromokompleksowych typu 1:2 lub 2:3.
153 577
Przykład VIII . Do 100 części wody o temperaturze 65’ dodaje się 29,5 części kwasu l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4 w postaci kwaśnej pasty, 1,5 części mocznika oraz 0,75 części Zwilżacza SBO i po wymieszaniu - 16 części 2-naftolu. Otrzymaną zawiesinę o pH poniżej 2 miesza się w temperaturze 40-45* w ciągu 30 minut. Do mieszaniny zawierającej czerwone kryształy produktu addycji składników czynnego i biernego dodaje się w ciągu 30 minut 26 części 30¾ ługu sodowego do pH w granicach 6,5-7,0, a następnie - 4,2 części kwaśnego węglanu sodowego. Temperatura środowiska reakcji wzrasta samorzutnie do około 60*. W tych warunkach miesza się całość do zaniku związku diazoniowego. PH mieszaniny wynosi 8,2-8,9. Otrzymany barwnik monoazowy wydziela się przez odfiltrowanie osadu. Pastę barwnika monoazowego miesza się z 250 częściami wody i 31 częściami zasadowego ałunu chromowo-sodowego znanego pod nazwą Chromał 3-33. Całość ogrzewa się w temperaturze 115-120* pod ciśnieniem 200 kPa i utrzymuje w tych warunkach w ciągu 3 godzin. Otrzymany kompleks chromowy typu 1:1 wydziela się przez odfiltrowanie osadu.
Claims (2)
1- azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksybenzenosulfonowego-5, l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 i kwasowej formy 1- lub 2-naftolu albo l-fenylo-3-metylopirazolonu-5 poddaje się, ewentualnie w obecności środków hydrotropowych, jak np. mocznik, tiomocznik, kaprolaktam itp. i/lub środków powierzchnlowo-czynnych, jak środki anionowe, jak np. sulfobursztynian
1. Sposób otrzymywania barwników chromokompleksowych typu 1:1 o ogólnym wzorze 1, w któ- rym A oznacza resztę o ogólnym wzorze 2, w którym Rj oznacza atom wodoru lub grupę nitrową, a Y oznacza atom wodoru, sodu, potasu lub grupę amonową względnie A oznacza resztę o ogólnym wzorze 3, w którym R? oznacza atom wodoru lub chloru albo grupę nitrową, B oznacza resztę o wzorze 4, 5 lub 6, a X oznacza anion Cl, S0^ , H5D^~ lub HCOO, na drodze sprzęgania kwasu l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksybenzenosulfonowego-5, l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, 1-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 z 1- lub 2-naftolem albo z 1-fenylo-3-metylopirazolonem-5 w środowisku wodnym i chromowania uzyskanego barwnika monoazowego o ogólnym wzorze HA-N=N-BH, w którym symbole mają wyżej podane znaczenia, w kwaśnym środowisku wodnym przy pH poniżej 3, za pomocą soli chromu trójwartościowego, użytej w ilości nie mniejszej, niż 1 gramoatom chromu na 1 mol barwnika monoazowego, znamienny tym, że mieszaninę zawierającą zawiesiny kwasu l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksy-6- nitronaftalenosulfonowego-4 , l-azo-2-oksybenzenosulfonowego-5 , l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3 , l-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 i kwasowej formy 1- lub 2-naftolu albo 1-fenylo-3-metylopirazolonu-5 poddaje się, ewentualnie w obecności środków hydrotropowych, jak np. mocznik, tiomocznik, kaorolaktam itp. i/lub środków powierzchniowo-czynnych, jak środki anionowe, jak np. sulfobursztynian 2-etyloheksylowy lub sól sodowa skondensowanych wielordzeniowych aromatycznych kwasów sulfonowych, środki kationowe, jak np. ester trójetanoloaminy i kwasu stearynowego względnie środki niejonowe, jak np. produkty polikondensacji tlenku etylenu lub produkty kondensacji tlenku etylenu z pochodnymi fenolu lub z pochodnymi alkoholu oleilowego bądź mieszaniny tych środków, jak np. kompozycja produktu kondensacji kaprolaktamu z trójetanoloaminą i oksyetylowanego alkilofenolu, wstępnej obróbce przeż mieszanie przy pH poniżej 2, po czym alkalizuje się stopniowo środowisko i prowadzi reakcję sprzęgania przy pH 4-11, a otrzymany barwnik monoazowy o ogólnym wzorze HA-N=N-BH poddaje się, ewentualnie po jego wydzieleniu ze środowiska reakcji sprzęgania chromowaniu za pomocą, soli chromu trójwartościowego przy pH poniżej 3.
2. Sposób otrzymywania barwników chromokompleksowych typu 1:1 p ogólnym wzorze 1, w któ- rym A oznacza rssztę O ogólnym wzorze 2, w którym Rj oznacza atom wodoru lub grupę nitrowę, a Y oznacza atom wodoru, sodu, potasu lub grupę amonową względnie A oznacza resztę o ogólnym wzorze 3, w którym R^ oznacza atom wodoru lub chloru albo grupę nitrowę, B oznacza resztę o wzorze 4, 5 lub 6, a X oznacza anion Cl”, S0^ , HSO^” lub HCOO”, na drodze sprzęgania kwa
153 577 su l-azo-2-oksynaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksy-6-nitronaftalenosulfonowego-4, l-azo-2-oksybenzenosulfonowego-5, l-azo-2-oksy-5-nitrobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-5-chlorobenzenosulfonowego-3, l-azo-2-oksy-3-nitrobenzenosulfonowego-5 lub l-azo-2-oksy-3-chlorobenzenosulfonowego-5 z 1- lub 2-naftolem albo l-fenylo-3-metylopirazolonem-5 w środowisku wodnym i chromowania uzyskanego barwnika monoazowego o ogólnym wzorze HA-N=N-BH, w którym symbole maję wyżej podane znaczenia, w kwaśnym środowisku wodnym przy pH poniżej 3, za pomocę soli chromu trójwartościowego, użytej w ilości nie mniejszej niż 1 gramoatom chromu na 1 mol barwnika monoazowego, znamienny tym, że mieszaninę zawierajęcę zawiesiny kwasu
2- etyloheksylowy lub sól sodowa skondensowanych wielordzeniowych aromatycznych kwasów sulfonowych, środki kationowe, jak np. ester trójetanoloaminy i kwasu stearynowego względnie środki niejonowe, jak np. produkty polikondensacji tlenku etylenu lub produkty kondensacji tlenku etylenu z pochodnymi fenolu lub z pochodnymi alkoholu oleilowegó będź mieszaniny tych środków, jak np. kompozycja produktu kondensacji kaprolaktamu z trójetanoloaminę i oksyetylowanego alkilofenolu, wstępnej obróbce przez mieszanie przy pH poniżej 2, po czym alkalizuje się stopniowo środowisko i prowadzi reakcję sprzęgania przy pH 4-11, a otrzymany barwnik monoazowy o ogólnym wzorze HA-N=N-BH poddaje się ewentualnie po jego wydzieleniu ze środowiska reakcji sprzęgania chromowaniu za pomocę soli chromu trójwartościowego, przy czym reakcję chromowania rozpoczyna się przy pH 3-9, a wytworzonę mieszaninę barwnika chromokompleksowego typu 1:2 o ogólnym wzorze 7, w którym symbole maję wyżej podane znaczenia i soli chromu trójwartościowego oraz ewentualnie barwnika monoazowego o wzorze HA-N=N-BH i barwnika chromokompleksowego typu 1:1 poddaje się dalszemu działaniu zawartej w mieszaninie soli chromu trójwartościowego przy pH poniżej 3.
+ a:
hk b •o
N k
to k a N k
Zakład Wydawnictw U? RP. Nakład 100 egz. Cena 3000 zł
Priority Applications (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL27108988A PL153577B2 (en) | 1988-03-07 | 1988-03-07 | Method for producing chromium complex dyes type 1:1 |
Applications Claiming Priority (1)
| Application Number | Priority Date | Filing Date | Title |
|---|---|---|---|
| PL27108988A PL153577B2 (en) | 1988-03-07 | 1988-03-07 | Method for producing chromium complex dyes type 1:1 |
Publications (2)
| Publication Number | Publication Date |
|---|---|
| PL271089A2 PL271089A2 (en) | 1988-12-08 |
| PL153577B2 true PL153577B2 (en) | 1991-05-31 |
Family
ID=20040986
Family Applications (1)
| Application Number | Title | Priority Date | Filing Date |
|---|---|---|---|
| PL27108988A PL153577B2 (en) | 1988-03-07 | 1988-03-07 | Method for producing chromium complex dyes type 1:1 |
Country Status (1)
| Country | Link |
|---|---|
| PL (1) | PL153577B2 (pl) |
-
1988
- 1988-03-07 PL PL27108988A patent/PL153577B2/pl unknown
Also Published As
| Publication number | Publication date |
|---|---|
| PL271089A2 (en) | 1988-12-08 |
Similar Documents
| Publication | Publication Date | Title |
|---|---|---|
| EP0278910B1 (de) | Schwermetallkomplexfarbstoffe, deren Herstellung und Verwendung | |
| EP0157733B1 (de) | Verfahren zur Herstellung von 1:2-Chromkomplexazofarbstoffen | |
| DE3034686A1 (de) | Chromkomplexe von disazoverbindungen, deren herstellung und verwendung | |
| PL153577B2 (en) | Method for producing chromium complex dyes type 1:1 | |
| DE2617314A1 (de) | Neue azofarbstoffe, verfahren zu ihrer herstellung und ihre verwendung | |
| US2864815A (en) | Method of preparing formazane dyestuffs | |
| EP0110825B1 (de) | Unsymmetrische 1:2-Chromkomplexfarbstoffe, enthaltend eine Azo- und eine Azomethinverbindung | |
| HK47991A (en) | Process for the preparation of 1:2 chromium complex dyes | |
| EP0241414B1 (de) | Verfahren zur Herstellung von 1:2-Metallkomplexazofarbstoffen | |
| PL153576B2 (en) | Method for producing chromium complex dyes type 1:2 | |
| EP0047427B1 (de) | Sulfonsäuregruppenhaltige 1:2-Chromkomplexfarbstoffe | |
| EP0009466A1 (de) | 1 : 2-Bis-chromkomplexfarbstoffe aus Polyazo- oder Disazo-azomethinverbindungen, deren Herstellung und Verwendung | |
| PL153173B2 (pl) | Sposób otrzymywania czarnego barwnika chromokompleksowego typu 1:2 | |
| JPS5896656A (ja) | 水溶性アゾ化合物及びそれを用いる染色法 | |
| EP0141416B1 (de) | Faserreaktive Chromkomplexe, deren Herstellung und Verwendung | |
| DE1644151B2 (de) | Wasserlösliche Monoazoreaktivfarbstoffe, Verfahren zu deren Herstellung und deren Verwendung zum Färben und Bedrucken von Wolle, Seide, Polyamid - und Cellulosefaser™ | |
| US2364355A (en) | Azo compounds | |
| PL153172B2 (en) | Method for producing navy blue chromium complex dye type 1:2 | |
| PL153174B2 (en) | Method for producing black chromium complex dye type 1:2 in the form of a water and solvent solution | |
| PL160249B1 (pl) | Sposób otrzymywania barwników chromokompleksowych typu 1:2 PL | |
| EP0041919A2 (de) | Verfahren zur Herstellung von Amino-fluor-s-triazin-Farbstoffen | |
| PL153175B2 (en) | Method for producing an acid-chromium dye | |
| JPS60229955A (ja) | クロム錯塩染料、その製法、及びその使用 | |
| PL136766B1 (pl) | ||
| PL153170B2 (pl) | Sposób otrzymywania granatowego barwnika chrojckompleksowego typu 1:2 w postaci roztworu wodno-rozpuszczalnikowego |