PL1712380T5 - Zawór sterujący do urządzeń do podnoszenia i opuszczania karoserii pojazdu - Google Patents

Description

Opis

DZIEDZINA TECHNIKI WYNALAZKU

[0001] Wynalazek dotyczy uruchamianego ręcznie pneumatycznego zaworu sterującego do urządzeń do podnoszenia i opuszczania karoserii pojazdu według części nieznamiennej zastrzeżenia 1.

STAN TECHNIKI

[0002] Ręcznie uruchamiane pneumatyczne zawory sterujące z rodzaju, o którym jest tu mowa, stosowane są do urządzeń do podnoszenia i opuszczania karoserii pojazdów resorowanych pneumatycznie. Tego rodzaju zawór sterujący posiada mechaniczny element manipulacyjny, za pomocą którego element sterujący, jak na przykład tłok sterujący, może być przestawiany w różne pozycje PODNOSZENIE, OPUSZCZANIE, JAZDA i STOP. Za pośrednictwem tłoka sterującego, w różnych wymienionych pozycjach, dla co najmniej jednego obwodu resorów pneumatycznych następuje włączanie po jednym zaworze wlotowym, jednym zaworze wylotowym i ewentualnie jednym zaworze odcinającym, na przykład typu konstrukcji popychacza. Zawór odcinający może być przy tym przyłączony do przewodu doprowadzonego od zaworu regulacji poziomu.

[0003] Po puszczeniu elementu manipulacyjnego i dla sygnalizacji warunku eksploatacji JAZDA może nastąpić cofnięcie elementu manipulacyjnego i elementu sterującego do pozycji STOP za pośrednictwem układu sprężynowego, w szczególności sprężyny skrętnej, albo za pośrednictwem dociskanego sprężyną popychacza zaworu wlotowego albo wylotowego, który to popychacz działa mimośrodowo poprzez element sterujący. Ponadto przez zadziałanie ciśnieniem na powierzchnię sterującą elementu sterującego może nastąpić automatyczne przestawienie elementu sterującego z pozycji STOP do pozycji JAZDA.

[0004] W przypadku elementu manipulacyjnego chodzi zwykle 0 rączkę obrotową albo gałkę obrotową, która w położeniu osiowym STOP może być obracana między pozycjami obrotowymi PODNOSZENIE, OPUSZCZANIE a NEUTRALNE, oraz poprzez ruch osiowy może być przestawiana z pozycji STOP do pozycji JAZDA. Przy sygnalizacji sytuacji jazdy wymagane jest pneumatyczne, automatyczne przestawienie z pozycji STOP do pozycji JAZDA, aby uniemożliwić przypadkowe podniesienie i/lub opuszczenie karoserii pojazdu podczas jazdy. Równocześnie podczas sytuacji jazdy zawór sterujący powinien umożliwiać oddziaływanie zaworu regulacji poziomu na pneumatyczne elementy resorujące.

[0005] Pneumatyczny zawór sterujący rodzaju opisanego na wstępie znany jest przykładowo z DE 41 20 824 Cl. Zawór sterujący posiada tłok sterujący, który ma powierzchnię krzywkową, za pomocą której popychacz zaworu odcinającego może być uruchamiany przez osiowe przesuwanie tłoka sterującego. W ten sposób możliwe jest przełączanie z pozycji STOP do pozycji JAZDA i odwrotnie. Wraz z tłokiem sterującym przesuwne są osiowo tarcze krzywkowe, połączone jednak bezobrotowo, przy czym te tarcze krzywkowe posiadają powierzchnie krzywkowe do włączania zaworu wlotowego 1 zaworu wylotowego. Dla każdego obwodu resorów pneumatycznych przewidziano odpowiednio po jednym komplecie trzech tego rodzaju zaworów, mianowicie jeden zawór wlotowy, jeden zawór wylotowy i jeden zawór odcinający. Jako dalszy element konstrukcyjny tłokowi sterującemu przyporządkowana jest tuleja, która połączona jest bezobrotowo z jednej strony z tłokiem sterującym a z drugiej strony z elementem manipulacyjnym. Przewidziany jest ponadto układ sprężyn, który oddziałuje na tuleję, a poprzez tuleję na tłok sterujący, aby spowodować automatyczne cofnięcie z pozycji PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE do pozycji STOP z chwilą puszczenia elementu manipulacyjnego, jak to dzieje się zwykle po czynności podnoszenia albo opuszczania. Osie uruchamiania trzech zaworów jednego kompletu dla jednego obwodu resorów pneumatycznych usytuowane są we wspólnej płaszczyźnie, która przecina oś wzdłużną zaworu sterującego względnie tłoka sterującego. W ten sposób na obwodzie mogą być też rozmieszczone grupy zaworów dla kilku obwodów resorów pneumatycznych. Przewidziana jest też blokada obrotów, aby zapobiec skręceniu tłoka sterującego w pozycji JAZDA. Tłok sterujący ułożyskowano w obudowie zaworu sterującego z możliwością przesuwania osiowego pod wpływem sprężonego powietrza, zwłaszcza impulsów sprężonego powietrza, aby zagwarantować, że w trakcie jazdy zajmie pozycję JAZDA.

[0006] Z opisu DE-OS 25 10 954 znany jest zawór sterujący dla pozycji PODNOSZENIE, OPUSZCZANIE, JAZDA i STOP. W tym zaworze sterującym zawory przyporządkowane poszczególnemu obwodowi resorów pneumatycznych są zrealizowane nie jako konstrukcja popychaczowa, lecz jako konstrukcja suwakowa. Przewidziany jest oddzielny tłok sterujący, na który działa sprężone powietrze, dlatego ten zawór sterujący może być przestawiany do pozycji JAZDA za pomocą sprężonego powietrza. Osie obu suwaków zaworowych są usytuowane równolegle jedna do drugiej. Przewidziano sprężyny odwodzące dla suwaków, które z chwilą puszczenia mechanicznego elementu manipulacyjnego powodują cofnięcie zaworu sterującego do pozycji STOP.

[0007] Z opisu DE 101 29 143 Cl znane jest wreszcie to, że popychacze zaworu wlotowego oraz zaworu wylotowego działają współosiowo jeden w stosunku do drugiego, ale na krzywkę tłoka sterującego działają mimośrodowo w stosunku do osi wzdłużnej. Przy obróceniu tłoka sterującego do pozycji PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE sprężyna przyporządkowana zaworowi wlotowemu albo zaworowi wylotowemu napinana jest wstępnie w taki sposób, że popychacz zaworu wylotowego albo wlotowego ramieniem dźwigni swojego mimośrodowego punktu styku wytwarza na krzywce moment przywracający, który w chwili puszczenia elementu manipulacyjnego zapewnia cofnięcie elementu manipulacyjnego z tłokiem sterującym do pozycji NEUTRALNE.

[0008] DE 26 23 235 Al ujawnia uruchamiany ręcznie zawór sterujący, który włączony jest między zaworem resorowania pneumatycznego a mieszkiem resora pneumatycznego. Zawór sterujący posiada trzy pozycje robocze, mianowicie pozycję JAZDA, pozycję PODNOSZENIE i pozycję OPUSZCZANIE. Do zadawania pozycji roboczych przez użytkownika przewidziana jest dźwignia, która podczas przechylania po torze kołowym jest przemieszczana elementem zapadkowym wzdłuż krzywej zatrzaskowej. Ta krzywa zatrzaskowa wije się w przybliżeniu sinusoidalnie wzdłuż toru kołowego. Pozycje zatrzaskowe dźwigni przewidziane są odpowiednio w minimach przebiegu sinusoidalnego, przy czym między pozycjami roboczymi JAZDA i PODNOSZENIE oraz OPUSZCZANIE przewidziane są każdorazowo dwa maksima oraz jedno dalsze minimum. Aby nastąpiło obrócenie dźwigni z pozycji JAZDA o 30° do strefy sąsiedniego minimum, następuje zamknięcie wszystkich zaworów, podczas gdy dalszy ruch o dalsze 30°, a więc łącznie 60° z pozycji JAZDA do pozycji PODNOSZENIE/OPUSZCZANIE, otwiera zawór do podnoszenia albo opuszczania. Kiedy rama pojazdu zostanie podniesiona albo opuszczona o żądany wymiar, dźwignię można z powrotem przestawić ręcznie do pozycji JAZDA albo STOP.

[0009] WO 91/06440 ujawnia system resorowania pneumatycznego, w którym w przypadku, kiedy kierowca po zakończeniu pracy w trybie podnoszenia albo opuszczania zapomni przestawić grupę zaworów z powrotem do stanu JAZDA, wraz z pierwszym włączeniem hamulca roboczego zawór cofany jest automatycznie do stanu odpowiadającego stanowi JAZDA.

[0010] Nie opublikowany opis DE 10 2006 006439 B4 (WO 2007/093251 Al) ujawnia ryglowanie zaworu sterującego w pozycji „opuszczanie". Zaryglowanie zaworu sterującego w pozycji „opuszczanie" może być automatycznie anulowane z chwilą przyłożenia sygnału elektrycznego albo pneumatycznego, co ma umożliwić cofnięcie elementu manipulacyjnego do pozycji „jazda". Zawór sterujący ujawniony w wymienionym opisie nadaje się jedynie do jednoobwodowego urządzenia resorowania pneumatycznego.

[0011] Z opisu FR 2 733 942 znany jest uruchamiany ręcznie pneumatyczny zawór sterujący, który posiada pozycję "normalną", która wykorzystywana jest w stanie jazdy pojazdu i w której dozwolone jest swobodne wychylenie osi bez uszkodzenia różnych elementów struktury pojazdu. Występują ponadto pozycje "Nisko" i "Wysoko", które wykorzystuje się przy załadunku i rozładunku w rejonie rampy załadowczej. Choć nie jest to wyraźnie powiedziane w opisie, pozycje "Nisko" i "Wysoko" wydają się stanowić pozycje stabilne, które utrzymywane są także bez przytrzymywania ręcznego. Z rączką obrotową, która odpowiada za ręczne ustawianie wymienionych pozycji, współpracuje siłownik pneumatyczny o działaniu prostym, który może być wsuwany i wysuwany poprzez elektryczne wysterowanie zaworu elektrycznego. Kiedy urządzenie rejestrujące wykryje koniec operacji załadunku albo rozładunku pojazdu, na przykład w oparciu o czujnik ABS albo w oparciu o zamknięcie drzwi, uruchamiany jest siłownik, czemu towarzyszy cofnięcie dźwigni obrotowej z pozycji "Wysoko" albo "Nisko" do pozycji "Normalnie".

[0012] Także WO 92/12021 ujawnia pneumatyczny zawór sterujący o ułożonych osiowo jedna za drugą pozycjach „opuszczanie", „stop", „podnoszenie" i „jazda". W odróżnieniu od opisu FR 2 733 942 automatyczny ruch z pozycji „podnoszenie" albo „opuszczanie" nie następuje w wyniku zastosowania siłownika hydraulicznego usytuowanego na zewnątrz zaworu sterującego. Zawór sterujący posiada raczej pneumatyczne przyłącze sterujące, przez które, działając na nie ciśnieniem, można przestawić zawór sterujący do pozycji „Jazda". Zadziałanie na przyłącze sterujące następuje przykładowo na podstawie sygnału elektrycznego, który generowany jest z chwilą rozpoczęcia ruchu kół albo z chwilą uruchomienia hamulca poj azdu.

[0013] Dalszy stan techniki znany jest z DE 101 29 143 Cl, DE 41 20 824 Cl, EP-A-0 188 706 oraz WO 91/07291 A.

ZADANIE WYNALAZKU

[0014] Zadaniem niniejszego wynalazku jest zaproponowanie pneumatycznego zaworu sterującego o zwiększonym bezpieczeństwie eksploatacji albo transportu i zwiększonym komforcie obsługi w różnych warunkach eksploatacji.

ROZWIĄZANIE

[0015] Zadanie leżące u podstaw wynalazku zostało rozwiązane cechami niezależnego zastrzeżenia patentowego 1. Inne ukształtowania rozwiązania według wynalazku wynikają odpowiednio z zastrzeżeń zależnych 2-13.

OPIS WYNALAZKU

[0016] Stan techniki opisany na wstępie opiera się na zasadzie, że w przypadku uruchamianych ręcznie pneumatycznych zaworów sterujących użytkownik albo kierowca musi utrzymywać ręcznie pozycję PODNOSZENIE i/lub OPUSZCZANIE (DE 41 20 824 Cl, DE 101 29 143 Cl)) albo ręcznie zwalniać te pozycje (DE 26 23 235 C3). W przeciwieństwie do tego niniejszy wynalazek opiera się na przekonaniu, że, przynajmniej w wybranych zakresach pracy, korzystne może być zaryglowanie albo zatrzaśnięcie elementu sterującego w pozycji PODNOSZENIE i/lub OPUSZCZANIE.

[0017] Mając do dyspozycji takiego rodzaju ryglowanie albo zatrzask, użytkownik nie musi stale przytrzymywać elementu manipulacyjnego przy dłużej trwających czynnościach PODNOSZENIA albo OPUSZCZANIA. Raczej w wyniku działania elementu ryglującego albo zatrzaskowego element sterujący automatycznie pozostaje w pozycji PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE. Oznacza to, że dla zaryglowanej pozycji PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE kierowca może wykonywać dalsze prace jeszcze podczas zmiany stanu napełnienia pneumatycznego elementu resorującego.

[0018] Jeśli użytkownik chce zakończyć czynność PODNOSZENIA albo OPUSZCZANIA, może ręcznie zwolnić element zatrzaskowy albo element ryglujący. Z chwilą zwolnienia elementu zatrzaskowego albo elementu ryglującego następuje automatycznie ruch do pozycji NEUTRALNE, wywołany np. przez sprężynę skrętną albo mimośrodowe dociskane sprężyną popychacze według wstępnie podanego stanu techniki albo przez odpowiednie zadziałanie ciśnieniem. Alternatywą może być automatyczne zwolnienie jednostki ryglującej albo zatrzaskowej.

[0019] Także w celu sygnalizacji sytuacji jazdy albo alternatywnie jako rozwiązanie "domyślne" następuje automatyczne przestawienie do pozycji NEUTRALNE albo JAZDA. To przestawienie może nastąpić automatycznie z ryglowania dla PODNOSZENIA albo OPUSZCZANIA i/lub polegać jedynie na automatycznym przejściu z pozycji NEUTRALNE do pozycji JAZDA. Przykładowo w pozycji NEUTRALNE zamknięte jest połączenie do jednego pneumatycznego elementu resorującego albo zwarte są pneumatyczne elementy resorujące dwóch obwodów resorów pneumatycznych, podczas gdy w pozycji JAZDA pneumatyczny element resorujący może być połączony z zaworem odcinającym albo zaworem regulacji poziomu.

[0020] Wynalazek opiera się zwłaszcza na przekonaniu, że przy intensywnej eksploatacji karoserii pojazdu, przykładowo w przypadku karoserii pojazdu przewożonej statkiem albo koleją, korzystne jest, jeśli pneumatyczny element resorujący zostanie odpowietrzony. Jeśli na czas tego rodzaju transportu pneumatyczny zawór sterujący nie znajdzie się w pozycji odpowietrzenia, a więc nie w pozycji OPUSZCZANIE, lecz jedynie w pozycji NEUTRALNE albo STOP, to wskutek ruchów karoserii pojazdu i pneumatycznego elementu resorującego może dojść do zmiany warunków ciśnieniowych w pneumatycznym elemencie resorującym, przykładowo do napompowania mieszka resora pneumatycznego albo wytworzenia próżni w mieszku resora pneumatycznego, co może doprowadzić do uszkodzeń mechanicznych mieszka resora pneumatycznego. W oparciu o konstrukcję według wynalazku, dla tego rodzaju intensywnych warunków użycia albo na czas przewozu statkiem albo koleją, zawór sterujący może być trwale zaryglowany w pozycji OPUSZCZANIE, dzięki czemu można w niezawodny sposób zagwarantować odpowietrzenie pneumatycznego elementu resoruj ącego.

[0021] Z drugiej strony, jeśli potrzebne jest podniesienie w rejonie rampy, może być korzystne, jeśli podczas podnoszenia, i ewentualnie także podczas następującej potem operacji załadunku i rozładunku przez rampę, element sterujący zostanie zaryglowany w pozycji PODNOSZENIE, tak że na pneumatyczny element resorujący stale działa sprężone powietrze.

[0022] Pod pojęciem jednostki zatrzaskowej rozumie się według wynalazku w szczególności jednostkę, która przez połączenie kształtowe zabezpiecza pozycję elementu sterującego i w której to wcześniej wymienione połączenie kształtowe może być rozłączone z elastycznym odkształceniem elementu zatrzaskowego albo z elastycznym ustąpieniem podparcia elementu zatrzaskowego. Aby określić minimalną siłę zatrzasku jednostki zatrzaskowej, należy uwzględnić następujące kryteria obliczeniowe:

Za cofnięcie z pozycji „OPUSZCZANIE" do pozycji „NEUTRALNE" może odpowiadać sprężyna skrętna. Poziom siły sprężyny skrętnej w pozycji "OPUSZCZANIE" określa dolną granicę dla siły, której poddany jest element ryglujący albo element zatrzaskowy.

Dalsza siła, powodująca ewentualnie cofnięcie z pozycji "OPUSZCZANIE" może być wytwarzana przez popychacz, przykładowo zaworu wlotowego albo zaworu wylotowego, która w pewnej odległości od osi wzdłużnej elementu sterującego działa na element sterujący a tym samym wytwarza moment przywracający, który musi być przyjęty przez element zatrzaskowy. - Odpowiednią zasadę stosuje się dla odmiennych urządzeń przywracających, zwłaszcza do przywracania pneumatycznego.

[0023] Pod pojęciem jednostki ryglującej rozumie się w szczególności jednostkę, w której pozycja elementu sterującego zabezpieczana jest przez połączenie kształtowe z elementem ryglującym a to połączenie kształtowe może być rozłączane poprzez ruch elementu ryglującego. Dlatego korzystnym sposobem uruchamiania jednostki ryglującej jest uruchomienie elementu ryglującego poprzecznie do elementu sterującego, podczas gdy jednostka zatrzaskowa może być rozłączana także przez działanie siłami w kierunku wzdłużnym elementu sterującego. Możliwe są oczywiście też odmienne jednostki zatrzaskowe i ryglujące.

[0024] Odpowiednio do dalszego rozwinięcia wynalazku może być dostępna jednostka zatrzaskowa lub jednostka ryglująca szczególnie łatwa do realizacji, jeśli jako elementu zatrzaskowego albo elementu ryglującego użyje się w niej kulki zatrzaskowej, na którą działa sprężyna. Tego rodzaju kulki zatrzaskowe jako półwyroby można zamówić po korzystnych kosztach. Kulka zatrzaskowa może zazębiać się z odpowiednim rowkiem albo wybraniem elementu sterującego, przykładowo tworząc nachylony obrys styku do zadziałania siłą w kierunku zwolnienia jednostki zatrzaskowej albo jednostki ryglującej. Zwolnienie jednostki może przy tym nastąpić poprzez zadziałanie ręcznej siły uruchamiającej poprzecznie do rowka albo wybrania, która jest wystarczająco duża, aby spowodować wyskoczenie kulki z rowka albo zagłębienia. Z drugiej strony możliwe jest ręczne oddziaływanie na podparcie kulki zatrzaskowej, tak by można ją było (łatwiej) ruszyć z wybrania albo rowka. Kulka zatrzaskowa może być na przykład razem z elementem sprężynującym włożona do promieniowego otworu nawierconego w obudowie, tak by kulkę zatrzaskową można było szczególnie łatwo zintegrować z zaworem sterującym.

[0025] Aby poszerzyć możliwości oddziaływania użytkownika na zawór sterujący, przewidziano według innej propozycji wynalazku, że jednostka zatrzaskowa albo jednostka ryglująca będzie mogła być uruchamiana ręcznie za pośrednictwem dalszego elementu uruchamiającego. W przypadku wykonania z elementem ryglującym można zatem wykluczyć ruch elementu sterującego z pozycji OPUSZCZANIE, jeśli użytkownik nie uruchomi dalszego elementu uruchamiającego, np. przycisku uruchamiającego albo dźwigni uruchamiającej. W ten sposób może być zwiększone bezpieczeństwo eksploatacji zaworu sterującego. Możliwe jest również, żeby w jednostce zatrzaskowej dla przyłożenia wartości progowej poziomu siły element sterujący był możliwy także bez uruchomienia dalszego elementu uruchamiającego, podczas gdy z chwilą uruchomienia elementu uruchamiającego także mniejsze siły uruchamiające albo cofnięcie automatyczne mogły powodować cofnięcie elementu sterującego do pozycji NEUTRALNE. Możliwe jest ponadto, by oprócz odryglowania poprzez uruchomienie dalszego elementu uruchamiającego odryglowywanie mogło być wywoływane automatycznie.

[0026] Inna ukształtowanie wynalazku opiera się na obserwacji, że możliwe jest ewentualnie przejście do trybu jazdy dla karoserii pojazdu, chociaż element sterujący albo element manipulacyjny znajduje się jeszcze w pozycji zaryglowanej OPUSZCZANIE.

[0027] Szczególnie prosty ręczny albo automatyczny ruch elementu sterującego może być zrealizowany według wynalazku w ten sposób, że element sterujący posiada pozycje (osiowe) ZARYGLOWANY, STOP i JAZDA. Wyżej wymienione pozycje usytuowane są w położeniu jedna za drugą w wyżej wymienionej kolejności w jednym kierunku nastawiania, przykładowo w osiowym kierunku nastawiania. Wskutek tego za jednym ruchem i jednym wytworzeniem siły np. przez sprężone powietrze albo aktuator elektryczny, w jednym kierunku nastawiania może być wygenerowany ruch z pozycji ZARYGLOWANE przez pozycję STOP do pozycji JAZDA.

[0028] Dla dalszego zaworu sterującego według wynalazku element sterujący posiada powierzchnię sterującą, na którą można działać ciśnieniem w taki sposób, że poprzez to zadziałanie ciśnieniem może być wywołany ruch elementu sterującego z pozycji ZARYGLOWANY do pozycji STOP oraz z pozycji STOP do pozycji JAZDA. Dzięki ukształtowaniu według wynalazku zredukowana może być liczba elementów sprężynujących, przewodów pneumatycznych i/lub elementów sterujących niezbędnych do automatycznego cofnięcia, tak samo liczba niezbędnych zaworów sterujących. Ponadto dzięki tej konstrukcji według wynalazku można zwiększyć bezpieczeństwo pracy.

[0029] Szczególnie zwartą konstrukcję zaworu sterującego według wynalazku uzyskuje się, jeśli zarówno zadziałanie ciśnieniem dla zwolnienia elementu ryglującego albo elementu zatrzaskowego

jak też zadziałanie ciśnieniem dla przestawienia tłoka sterującego w kierunku pozycji NEUTRALNE i/lub JAZDA wywoływane jest przez jeden wspólny zawór sterujący. Za pomocą tego wspólnego zaworu sterującego element ryglujący może być więc zwalniany automatycznie i samoczynnie. Równocześnie jest zagwarantowane, że po zwolnieniu element ryglujący albo element zatrzaskowy nie poruszy się przypadkowo, lecz, co więcej, przez równoczesne albo opóźnione zadziałanie na tłok sterujący wymuszony zostanie jego ruch w kierunku pozycji NEUTRALNE i/lub JAZDA.

[0030] Wymieniony zawór sterujący może być uruchamiany pneumatycznie. Alternatywą jest podłączenie tego rodzaju wspólnego zaworu sterującego do elektrycznego układu inteligentnego, na przykład do elektrycznej jednostki sterującej, i wykonanie go jako zaworu magnetycznego. W zależności od urządzenia sterującego wspólny zawór sterujący będzie mógł być wtedy sterowany w zależności od rodzaju pracy i w wybranej relacji do dalszych elementów steruj ących.

[0031] Dla innego ukształtowania wynalazku, w postaci sygnalizacji rozpoczęcia aktualnego albo oczekiwanego ruchu karoserii pojazdu i przyporządkowanego pojazdu użytkowego z elementem sterującym w pozycji ZARYGLOWANE przewidziano najpierw zadziałanie ciśnieniem, które zwalnia jednostkę ryglującą albo jednostkę zatrzaskową. W następującym potem kroku element sterujący jest przestawiany samoczynnie z pozycji ZARYGLOWANE do pozycji STOP albo NEUTRALNE. Chodzi przy tym przykładowo o obrócenie elementu sterującego wokół jego osi wzdłużnej. Zmiana ustawienia może nastąpić pod wpływem sprężyny skrętnej, popychacza zaworu albo odpowiedniego zadziałania ciśnieniem. W następującym potem dalszym kroku element sterujący, wskutek zadziałania ciśnieniem na jedną powierzchnię sterującą elementu sterującego, zostaje automatycznie przestawiony do pozycji JAZDA, np. przesunięty osiowo.

[0032] W innym ukształtowaniu wynalazku element sterujący jest przesuwny osiowo między pozycjami (osiowymi) ZARYGLOWANY, STOP i JAZDA. Tego rodzaju przesunięcia osiowe mogą być wywoływane przez uruchomienie ręczne i/lub odpowiednie zadziałanie ciśnieniem. PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE jest natomiast możliwe poprzez obrotowe odchylanie elementu sterującego w pozycji osiowej STOP z pozycji obrotowej NEUTRALNE do pozycji obrotowej PODNOSZENIE albo OPUSZCZANIE. Ponadto stopień swobody obracania w pozycji obrotowej ZARYGLOWANY jest co najmniej ograniczony w stosunku do możliwości obracania w pozycji STOP. Korzystne jest, jeśli w ogóle nie ma możliwości obracania w pozycji ZARYGLOWANY. Dzięki temu ukształtowaniu poprzez osiowy stopień swobody mogą być z jednej strony zrealizowane różne stany jazdy STOP i JAZDA, podczas gdy zmianę stopnia swobody obrotu umożliwia odpowiednia pozycja osiowa.

[0033] Dla innej postaci wykonania wynalazku element sterujący w pozycji ZARYGLOWANY prowadzony jest w kulisie. Pod pojęciem kulisy w tym kontekście rozumie się na przykład promieniowy występ albo czop elementu sterującego (albo obudowy), który w kierunku obwodowym styka się z odsądzeniem obudowy (albo elementu sterującego), tak że tworzy się co najmniej jednostronny ogranicznik w kierunku obwodowym. Alternatywą mogą być działające obustronnie odsądzenia rowka, przy czym nadmiar rowka w stosunku do czopa predefiniuje maksymalnie możliwe obrócenie elementu sterującego. Za pomocą kulisy można w szczególnie prosty sposób ograniczyć stopień swobody obrotu dla pozycji ZARYGLOWANY a dla przejścia do pozycji STOP deaktywować odsądzenie albo czop albo powiększyć efektywną szerokość rowka.

[0034] Korzystne dalsze rozwinięcia wynalazku wynikają z zastrzeżeń patentowych, opisu i rysunków. Korzyści z cech i kombinacji kilku cech wymienione we wprowadzeniu do opisu są przytoczone tylko przykładowo i mogą przynieść pożądany skutek alternatywnie albo kumulatywnie, co nie znaczy, że postaci wykonania według wynalazku muszą koniecznie zapewniać te korzyści. Inne cechy wynikają z rysunków -zwłaszcza z przedstawionych układów geometrycznych i wzajemnego zwymiarowania kilku części konstrukcyjnych oraz z ich rozmieszczenia względem siebie i połączenia czynnego. Możliwa i sugerowana jest też kombinacja cech różnych postaci wykonania wynalazku lub cech różnych zastrzeżeń patentowych, odmienna od wybranych odniesień zastrzeżeń patentowych. Dotyczy to także cech przedstawionych na oddzielnych rysunkach lub wymienionych w ich opisie. Te cechy mogą być również kojarzone z cechami różnych zastrzeżeń patentowych. Tak samo cechy wymienione w zastrzeżeniach patentowych mogą nie wystąpić w odniesieniu do innych postaci wykonania wynalazku.

SKRÓCONY OPIS FIGUR

[0035] Poniżej wynalazek zostanie objaśniony i opisany na podstawie preferowanych przykładów wykonania przedstawionych w figurach. fig. 1 pokazuje ręcznie uruchamiany pneumatyczny zawór sterujący według wynalazku, w przedstawieniu schematycznym w przypadku wbudowania go w urządzeniu do podnoszenia i opuszczania karoserii samochodu osobowego za pomocą elementów resorowania pneumatycznego. fig. 2 pokazuje różne stopnie swobody elementu sterującego zaworu sterującego według wynalazku, w przedstawieniu schematycznym. fig. 3 pokazuje w przekroju wzdłużnym układ konstrukcyjny zaworu sterującego według wynalazku z jednostką zatrzaskową w postaci kulki zatrzaskowej. fig. 4 pokazuje alternatywne ukształtowanie zaworu sterującego według wynalazku, w przekroju wzdłużnym, w pozycji roboczej JAZDA. fig. 5 pokazuje zawór sterujący według fig. 4 w pozycji STOP. fig. 6 pokazuje zawór sterujący według fig. 4 w pozycji ZARYGLOWANY. fig. 7 pokazuje zawór sterujący według fig. 4-6 w przekroju VII-VII w pozycji osiowej STOP według fig. 5 i w pozycji obrotowej NEUTRALNE. fig. 8 pokazuje zawór sterujący według fig. 4-7 w przekroju poprzecznym VIII-VIII odpowiadającym fig. 7, jednakże w pozycji obrotowej OPUSZCZANIE. fig. 9 pokazuje zawór sterujący według fig. 4-8 w przekroju IX-IX w pozycji obrotowej OPUSZCZANIE i pozycji osiowej ZARYGLOWANY. fig. 10 pokazuje alternatywne ukształtowanie zaworu sterującego według wynalazku w częściowym przekroju wzdłużnym z kołkiem ryglującym. fig.11 pokazuje zawór sterujący według fig. 10 w przekroju poprzecznym XI-XI w zaryglowanej pozycji OPUSZCZANIE. fig. 12 pokazuje inną postać konstrukcji zaworu sterującego według wynalazku w częściowym przekroju wzdłużnym z uruchamianą ręcznie jednostką ryglującą.

OPIS FIGUR

[0036] Fig. 1 pokazuje zawór sterujący 1, jakiego można użyć do pojazdu, w szczególności pojazdu użytkowego, ciągnika albo przyczepy. Zawór sterujący 1 włączony jest w układ pneumatycznego resorowania pojazdu, na przykład odpowiednio do opisu DE 101 29 143 Cl.

[0037] Zawór sterujący posiada przyłącza 2-6, które mogą być odpowiednio połączone ze sobą zależnie od pozycji zaworu sterującego 1. Przykładowo przyłącze 2 jest połączone z zaworem regulacji poziomu, przyłącze 3 z zasilaniem w sprężone powietrze, przyłącza 4 i 5 z pneumatycznymi elementami resorującymi 7, 8 oraz przyłącze 6 z upustem ciśnienia albo odpowietrzeniem.

[0038] Zawór sterujący 1 ma pozycje JAZDA 9, STOP 10, PODNOSZENIE 11 oraz OPUSZCZANIE 12. W naszkicowanej pozycji JAZDA 9 przyłącze 2 połączone jest z przyłączami 4 i 5, dlatego np. w pozycji JAZDA 9 zawór regulacji poziomu połączony jest pneumatycznie z pneumatycznymi elementami resorującymi 7, 8. Zgodnie z opisem DE 101 29 143 Cl w połączenie w zaworze sterującym mogą być wbudowane dławiki. W pozycji STOP 10 w zaworze sterującym 1 połączone są ze sobą jedynie przyłącza 4 i 5, co powoduje, że poprzez zawór sterujący 1 połączone są ze sobą pneumatyczne elementy resorujące 7, 8, ewentualnie również z włączeniem między nie działania dławiącego. W pozycji PODNOSZENIE 11 przyłącze 3 poprzez zawór sterujący 1 połączone jest z przyłączami 4, 5, dlatego np. zasilanie sprężonym powietrzem, ewentualnie z włączeniem działania dławiącego, połączone jest pneumatycznie z pneumatycznymi elementami resorującymi 7, 8, a ciśnienie w pneumatycznych elementach resorujących 7, 8 może być podwyższone przy dostatecznej różnicy ciśnień między pneumatycznymi elementami resorującymi 7, 8 a zasilaniem sprężonym powietrzem, co idzie w parze z podniesieniem karoserii pojazdu. W pozycji OPUSZCZANIE 12 przyłącza 4, 5 połączone są z przyłączem 6, co wiąże się z odpowietrzeniem pneumatycznych elementów resorujących 7, 8.

[0039] Możliwe jest ręczne uruchamianie zaworu sterującego 1 poprzez ręczny element manipulacyjny 13, przy czym stosownie do urządzenia regulacyjnego na zawór sterujący 1 może oprócz tego również trwale albo czasowo działać element nastawczy 14, w szczególności sprężyna, element pneumatyczny albo aktuator elektryczny.

[0040] Na fig. 2 przedstawiony został schematycznie element sterujący 15 zaworu sterującego 1, w którego przypadku może chodzić o tłok sterujący, który w rejonie swojej powierzchni bocznej współpracuje powierzchniami sterującymi albo krawędziami sterującymi nie przedstawionymi w fig. 2 z pneumatycznymi przekrojami przejściowymi albo zaworami, co umożliwia wcześniej objaśnione stany pracy zaworu sterującego 1. Aby była możliwość uruchamiania zautomatyzowanego i/lub ręcznego, element sterujący 15 znajduje się w połączeniu roboczym zarówno z elementem manipulacyjnym 13 jak też i elementem nastawczym 14. Element sterujący 15 posiada dwa stopnie swobody, mianowicie jeden stopień swobody przesuwania w kierunku swojej osi wzdłużnej 40-40 oraz jeden stopień swobody obrotu wokół osi wzdłużnej 40-40. W pozycji osiowej JAZDA 9 element sterujący 15 może być również obracany, przy czym jednak stopień swobody obrotu jest korzystnie zablokowany w pozycji JAZDA 9. Poprzez przesunięcie wzdłużne 16 element sterujący 15 może być przestawiony z pozycji JAZDA 9 do pozycji STOP 10. W tej pozycji STOP 10 element sterujący 15 posiada stopień swobody obrotu, w którym istnieją trzy pozycje obrotu PODNOSZENIE 11, OPUSZCZANIE 12 oraz jedna pozycja NEUTRALNE 17 między pozycjami PODNOSZENIE 11 a OPUSZCZANIE 12.

[0041] Korzystnie przewidziany jest co najmniej jeden ogranicznik, który zapobiega obróceniu elementu sterującego 15 poza pozycję PODNOSZENIE 11 i/lub OPUSZCZANIE 12. W jednej z pozycji PODNOSZENIE 11 albo OPUSZCZANIE 12 albo w obu z wyżej wymienionych pozycji element sterujący 15 może być poprzez dalsze przesunięcie wzdłużne 18, 19 przesunięty do pozycji ZARYGLOWANY 20, 21, w której uniemożliwiony jest co najmniej jeden stopień swobody obrotu elementu sterującego 15 z powrotem do pozycji NEUTRALNE. W alternatywnej, uproszczonej postaci odpada możliwość przesunięcia wzdłużnego 18, 19, a zablokowanie następuje w pozycjach PODNOSZENIE 11 i/lub OPUSZCZANIE 12. W odróżnieniu od postaci wykonania przedstawionej schematycznie w fig. 2 przejście z pozycji JAZDA 9 do pozycji STOP 10 oraz ruch ryglowania 11 może być zrealizowane poprzez stopień swobody obrotu, podczas gdy zrealizowanie pozycji PODNOSZENIE 11, OPUSZCZANIE 12 i ZARYGLOWANE 20, 21 może być realizowane poprzez stopień swobody przesuwu osiowego. Ponadto możliwe jest, by przesunięcia wzdłużne 18, 19 następowały nie w stronę od przesunięcia wzdłużnego 16, lecz by raczej dla ruchu w kierunku pozycji ZARYGLOWANE 20, 21 następował taki ruch, który będzie przeciwbieżny do ruchu z pozycji JAZDA 9 do pozycj i STOP 10.

[0042] Fig. 3 przedstawia rozwiązanie konstrukcyjne zaworu sterującego 1 w przekroju wzdłużnym w pozycji PODNOSZENIE 11. W zaworze sterującym do przyłącza 2 przyłączony jest zawór regulacji poziomu 22. Przyłączom 2, 3, 6 przyporządkowane są w wymienionej kolejności zawory 23, 24, 25 o konstrukcji popychacza z zasilaniem sprężynowym, które odpowiednio w pozycji otwartej, w której na przyporządkowane sprężyny działają zwiększone siły, tworzą połączenie odpowiedniego przyłącza z przyłączami 4, 5 a tym samym z pneumatycznymi elementami resorującymi 7, 8. Element sterujący 15 posiada powierzchnię sterującą 26, która w (nie przedstawionej) pozycji JAZDA 9 otwiera zawór 23, tak że pneumatyczne elementy resorujące 7, 8 połączone są z zaworem regulacji poziomu 22. Element sterujący 15 posiada ponadto krzywki sterujące 27, 28, które mogą zadziałać w naszkicowanej pozycji STOP 10, przy czym w naszkicowanej pozycji obrotowej PODNOSZENIE 11 krzywka sterująca 27 otwiera zawór 24, podczas gdy w pozycji obrotowej OPUSZCZANIE 12, zmienionej w stosunku do fig. 3, krzywka sterująca 28 otwiera zawór 25. W przedstawionej pozycji PODNOSZENIE 11 element sterujący 15 jest w stosunku do obudowy 29 zaworu sterującego 1 unieruchomiony przez jednostkę ryglującą 30. Do tego celu jednostka ryglująca 30 posiada kulkę ryglującą albo zatrzaskową 31, która pod działaniem sprężyny 32, która z drugiej strony opiera się o obudowę 29, i za pośrednictwem elementu dociskowego 33 wciskana jest w wybranie 34 w elemencie sterującym 15. Poprzez ukształtowanie obrysu wybrania 34 w przedstawionym przekroju wzdłużnym można określić siły potrzebne do zwolnienia jednostki ryglującej 30 albo jednostki zatrzaskowej za pomocą ręcznego albo pneumatycznego albo elektrycznego zadziałania na element sterujący 15 w kierunku osi wzdłużnej 40-40. Kształtując wybranie 34 w kierunku obwodowym, można określić wstępnie wielkość dopuszczalnego ewentualnie kąta obrotu dla skutecznej jednostki ryglującej 30. Korzystnie dopuszczalny kąt obrotu wynosi jednak około zera.

[0043] Fig. 3 pokazuje ponadto przewód ciśnieniowy 54, który poprzez wspólny elektryczny zawór sterujący 55 może być po pierwsze połączony z powierzchnią sterującą 42 elementu sterującego 15, poprzez zadziałanie na nią może być wywołany ruch z pozycji STOP 10 do pozycji JAZDA 9, a po drugie może zadziałać na powierzchnię sterującą 56 elementu dociskowego 33, poprzez którą to powierzchnię może być zwolniona jednostka ryglująca 30.

[0044] Na fig. 4-6 przedstawiona jest w przekroju wzdłużnym inna postać wykonania zaworu sterującego 1 według wynalazku, przy czym na fig. 4 zawór sterujący 1 przedstawiony jest w pozycji JAZDA 9, na fig. 5 w pozycji STOP 10 oraz na fig. 6 w pozycji ZARYGLOWANE 20 (21) . Na fig. 4-6 widać, że otwieranie i zamykanie zaworu 23 sterowane jest poprzez ruch osiowy między pozycjami STOP 10 i JAZDA 9 elementu sterującego 15 o powierzchni sterującej 26 stykającej się z popychaczem zaworu 23. W przekroju VII-VII według fig. 7 widać, że w pozycji JAZDA według fig. 4 i 7 popychacze 35, 36 zaworów 24, 25 nie wchodzą w połączenie robocze z krzywkami sterującymi 27, 28 elementu sterującego 15.

[0045] Natomiast w pozycji osiowej STOP 10 według fig. 5 element sterujący 15 może być obrócony z pozycji środkowej NEUTRALNE 17 do przedstawionej na fig. 8 pozycji OPUSZCZANIE, wobec czego krzywka sterująca 28 uruchamia popychacz 36 zaworu 25, dlatego zawór 25 otwiera się. Jeśli poprzez element manipulacyjny 13 nie zadziała się na element sterujący 15 wystarczającym momentem, to element sterujący 15 będzie mógł pod wpływem sprężyny skrętnej z powrotem obrócić się z przedstawionej w fig. 8 pozycji OPUSZCZANIE 12 do pozycji NEUTRALNE 17.

[0046] Według fig. 6 i 9 element sterujący 15 może być jednak przestawiony z pozycji OPUSZCZANIE 12 do pozycji ZARYGLOWANE 21 poprzez przesunięcie wzdłużne 19. W tej pozycji czop 38 zorientowany promieniowo do zewnątrz przylega do ogranicznika 39 obudowy 29, wobec czego uniemożliwiony jest obrót powrotny elementu sterującego 15. Aby nastąpiło przesunięcie wzdłużne 19, popychacz 36 bez zasadniczej zmiany stanu zaworu 25 ślizga się w kierunku osi wzdłużnej 40-40 wzdłuż krzywki sterującej 28. Równocześnie czop 38 porusza się ślizgowo w stosunku do ogranicznika 39, przy czym może być przewidziany odpowiedni skos wprowadzający. Odpowiedni układ konstrukcyjny złożony z czopa 38 i ogranicznika 39 może być przewidziany w celu ryglowania wychodząc od pozycji PODNOSZENIE 11.

[0047] Do automatycznego odryglowana przewidziana jest przestrzeń tłoczna 41, poprzez którą można zadziałać na czołową powierzchnię sterującą 42 tłoka sterującego i można spowodować przesunięcie z pozycji ZARYGLOWANE 21 (20) do pozycji STOP 10 a ewentualnie po przestawieniu z powrotem do pozycji NEUTRALNE 17 spowodować za pomocą sprężyny skrętnej 37 dalsze przesunięcie w kierunku pozycji JAZDA 9.

[0048] Fig. 10 pokazuje alternatywne ukształtowanie wynalazku, w którym do zaryglowania w pozycji PODNOSZENIE 11 albo OPUSZCZANIE 12 można doprowadzić za pośrednictwem kołka ryglującego 43. W tym przypadku możliwe jest, że kołek ryglujący 43 albo zadziała w pozycji osiowej STOP 10, tak że nie będzie możliwe dalsze przesuwanie wzdłużne 18, 19, albo też dopiero po dalszym przesunięciu wzdłużnym 18, 19 w pozycji osiowej ZARYGLOWANE 20, 21. Aby nastąpiło zaryglowanie w pozycji osiowej STOP 10, kołek ryglujący 43, na który w kierunku elementu sterującego 15 działa siła sprężyny 44, ślizga się wzdłuż powierzchni bocznej 45, aż zaokrąglona powierzchnia czołowa kołka ryglującego 43 wejdzie w wybranie albo rowek 46 elementu sterującego 15, patrz fig. 11.

[0049] Kołek ryglujący 43 posiada powierzchnię sterującą 47, na którą poprzez przewód 48 może działać ciśnienie odryglowujące, przy pomocy którego, przy zwiększającej się sile działającej na sprężynę 44, kołek ryglujący 43 może być odsunięty od elementu sterującego 15. W tego rodzaju pozycji odryglowanej, za pośrednictwem sprężyny skrętnej 37 może nastąpić cofnięcie elementu sterującego 15 z pozycji PODNOSZENIE 11 albo OPUSZCZANIE 12 w kierunku położenia NEUTRALNE 17. Na wypadek, gdyby kołek ryglujący 43 zadziałał w dodatkowej płaszczyźnie ZARYGLOWANE 20, 21, można wygenerować przesunięcie wzdłużne 18, działając ciśnieniem na przestrzeń tłoczną 41. Ciśnienie odryglowujące w przewodzie 48 oraz ciśnienie w przestrzeni tłocznej 41 może być zwolnione poprzez wspólny zawór albo poprzez oddzielne zawory, ewentualnie z przesunięciem w czasie.

[0050] Fig. 12 pokazuje inne ukształtowanie zaworu sterującego 1 z jednostką ryglującą 30, która również posiada kołek ryglujący 43, na który sprężyna 44 działa w kierunku elementu sterującego 15, i w zablokowanej pozycji PODNOSZENIE 11 albo OPUSZCZANIE 12 wchodzi w kierunku obwodowym elementu sterującego 15 w kształtowe połączenie robocze z elementem sterującym 15. Zwolnienie jednostki ryglującej 30 następuje w tym przypadku za pomocą innego elementu manipulacyjnego 49 alternatywnie albo kumulatywnie w stosunku do zwolnienia za pośrednictwem ciśnienia odryglowującego w przewodzie 48. Ten inny element manipulacyjny 49 posiada przycisk włączający 50, który pod naciskiem sprężyny 51 odsuwany jest od kołka ryglującego 43. W przypadku, gdy użytkownik uruchomi przycisk włączający 50 w kierunku kołka ryglującego 43 i przy zwiększającej się sile działającej na sprężynę 51, zukosowana powierzchnia czołowa 52, która tworzy kąt ostry zarówno z osią włączania przycisku włączającego 50 jak też z osią wzdłużną kołka ryglującego 43, ślizga się wzdłuż odpowiednio zukosowanej powierzchni przyłożenia 53 kołka ryglującego 43, czemu towarzyszy ruch odsuwania kołka ryglującego 43 od elementu sterującego 15, przez co kołek ryglujący 43 przesuwa się do pozycji zwolnionej. W ten sposób jest możliwy ruch elementu sterującego 15 z pozycji PODNOSZENIE 11 albo OPUSZCZANIE 12 .

[0051] W odpowiednim ukształtowaniu możliwe jest użycie jednej lub kilku jednostek ryglujących albo zatrzaskowych do zaworu sterującego dla kilku obwodów resorów pneumatycznych odpowiednio do wymienionego na wstępie stanu techniki.

LISTA ODNOŚNIKÓW

[0052] 1 Zawór sterujący 2 Przyłącze 3 Przyłącze 4 Przyłącze 5 Przyłącze 6 Przyłącze 7 Pneumatyczny element resorujący 8 Pneumatyczny element resorujący

9 JAZDA

10 STOP

11 PODNOSZENIE

12 OPUSZCZANIE 13 Element manipulacyjny 14 Element nastawczy 15 Element sterujący 16 Przesunięcie wzdłużne

17 NEUTRALNE 18 Przesunięcie wzdłużne 19 Przesunięcie wzdłużne

20 ZARYGLOWANE

21 ZARYGLOWANE 22 Zawór regulacji poziomu 23 Zawór 24 Zawór 25 Zawór 26 Powierzchnia sterująca 27 Krzywka sterująca 28 Krzywka sterująca 29 Obudowa 30 Jednostka ryglująca 31 Kulka zatrzaskowa 32 Sprężyna 33 Element dociskowy 34 Wybranie 35 Popychacz 36 Popychacz 37 Sprężyna skrętna 38 Czop 39 Ogranicznik 40 Oś wzdłużna 41 Przestrzeń tłoczna 42 Powierzchnia sterująca 43 Kołek ryglujący 44 Sprężyna 45 Powierzchnia boczna 46 Rowek 47 Powierzchnia sterująca 48 Przewód 49 Inny element manipulacyjny 50 Przycisk włączający 51 Sprężyna 52 Powierzchnia czołowa 53 Powierzchnia przyłożenia 54 Przewód ciśnieniowy 55 Elektryczny zawór sterujący 56 Powierzchnia sterująca

Haldex Brake Products GmbH Pełnomocnik:

Claims (13)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Uruchamiany ręcznie pneumatyczny zawór sterujący (1) do urządzeń do podnoszenia i opuszczania posiadającej co najmniej jeden pneumatyczny element resorujący (7; 8) karoserii pojazdu z elementem sterującym (15) z co najmniej jednym uruchamianym ręcznie elementem manipulacyjnym (13), przy czym ten element sterujący (15) posiada pozycje PODNOSZENIE (11), OPUSZCZANIE (12), JAZDA (9) i stosownie do pozycji elementu sterującego (15) może być uruchomiony zawór wlotowy albo zawór wylotowy do podnoszenia albo opuszczania, przy czym pozycja PODNOSZENIE (11) i/lub OPUSZCZANIE (12) elementu sterującego (15) może być zabezpieczona za pomocą jednostki ryglującej (30) albo jednostki zatrzaskowej, znamienny tym, że a) możliwe jest automatyczne zwalnianie jednostki ryglującej (30) albo jednostki zatrzaskowej w pozycji PODNOSZENIE (11) albo OPUSZCZANIE (12) z sygnalizacją sytuacji jazdy, b) przy ba) ręcznym zwalnianiu jednostki ryglującej (30) albo jednostki zatrzaskowej w pozycji PODNOSZENIE (11) albo OPUSZCZANIE (12) albo bb) automatycznym zwalnianiu jednostki ryglującej (30) albo jednostki zatrzaskowej w pozycji PODNOSZENIE (11) albo OPUSZCZANIE (12) z sygnalizacją sytuacji jazdy pod działaniem sprężyny skrętnej albo mimośrodowego popychacza obciążonego sprężyną następuje samoczynne cofnięcie elementu sterującego (15) z pozycji PODNOSZENIE (11) i/lub OPUSZCZANIE (12) do pozycji NEUTRALNE (17) i/lub do pozycji JAZDA (9), i c) zawór sterujący posiada dwa przyłącza (4, 5), które połączone są z pneumatycznymi elementami resorującymi (7, 8) .
2. 2. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 1, znamienny tym, że jednostka zatrzaskowa albo jednostka ryglująca (30) utworzona jest z użyciem kulki zatrzaskowej (31), na którą działa sprężyna (32).
3. 3. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 1, znamienny tym, że jednostka zatrzaskowa albo jednostka ryglująca (30) może być uruchamiana ręcznie za pośrednictwem dalszego elementu manipulacyjnego (49).
4. 4. Zawór sterujący (1) według jednego z poprzednich zastrzeżeń, znamienny tym, że element sterujący (15) posiada pozycje ZARYGLOWANY (20; 21), STOP (10) i JAZDA (9), przy czym wymienione pozycje usytuowane są jako położone jedna za drugą w wyżej wymienionej kolejności w kierunku nastawiania (oś wzdłużna 40-40).
5. 5. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 4, znamienny tym, że element sterujący (15) posiada powierzchnię sterującą (42), na którą można działać ciśnieniem w taki sposób, by poprzez jedno jedyne zadziałanie ciśnieniem mógł być wywołany ruch elementu sterującego (15) z pozycji ZARYGLOWANY (20; 21) do pozycji STOP (10) oraz z pozycji STOP (10) do pozycji JAZDA (9).
6. 6. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 4 albo 5, znamienny tym, że zadziałanie ciśnieniem dla zwolnienia elementu ryglującego (kołka ryglującego 43) albo elementu zatrzaskowego (kulki zatrzaskowej 31) oraz zadziałanie ciśnieniem dla przestawienia elementu sterującego (15) w kierunku pozycji JAZDA (9) i/lub STOP (10) wywoływane jest przez jeden wspólny zawór sterujący (55) .
7. 7. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 6, znamienny tym, że ten wspólny zawór sterujący (55) wykonany jest jako zawór magnetyczny.
8. 8. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 6 albo 7, znamienny tym, że po rozruchu, kiedy element sterujący (15) jest w pozycji ZABLOKOWANY (20; 21), a) zawór sterujący (1) wywołuje zadziałanie ciśnieniem, które zwalnia jednostkę ryglującą (30) albo jednostkę zatrzaskową, b) zawór sterujący (15) zostaje przestawiony z pozycji ZABLOKOWANY (20; 21) do pozycji STOP (10) a c) wskutek zadziałania ciśnieniem na powierzchnię sterującą (42) elementu sterującego (15) element sterujący (15) zostaje przesunięty z pozycji STOP (10) do pozycji JAZDA (9).
9. 9. Zawór sterujący (1) według jednego z zastrzeżeń od 4 do 8, znamienny tym, że element sterujący (15) jest osiowo przesuwny między pozycją ZARYGLOWANY (20; 21), STOP (10) a JAZDA (9) a podnoszenie i opuszczanie odbywa się w pozycji STOP (10) poprzez stopień swobody obrotu o pozycjach obrotowych NEUTRALNE (17), PODNOSZENIE (11) i OPUSZCZANIE (12), przy czym stopień swobody obrotu w pozycji ZABLOKOWANY (20; 21) jest co najmniej ograniczony w stosunku do pozycji STOP (10).
10. 10. Zawór sterujący (1) według zastrzeżenia 9, znamienny tym, że element sterujący (15) w pozycji ZARYGLOWANY (20; 21) prowadzony jest w kulisie.
11. 11. Zawór sterujący (1) według jednego z poprzednich zastrzeżeń, znamienny tym, że w pozycji zaryglowanej PODNOSZENIE, z obydwoma przyłączami (4, 5) połączone jest przyłącze (3) połączone z zasilaniem w sprężone powietrze.
12. 12. Zawór sterujący (1) według jednego z poprzednich zastrzeżeń, znamienny tym, że w pozycji zaryglowanej OPUSZCZANIE z obydwoma przyłączami (4, 5) połączone jest przyłącze (6) połączone z odpowietrzeniem.
13. 13. Zawór sterujący (1) według jednego z poprzednich zastrzeżeń, znamienny tym, że w pozycji STOP oba przyłącza (4, 5) połączone są ze sobą, w szczególności z włączeniem między nie dławika.