PL192772B1 - Kształtka rurowa, zwłaszcza do wytwarzania połączenia obciskanego z wtykaną końcówką rury - Google Patents

Abstract

1. Ksztaltka rurowa, zwlaszcza do wytwa- rzania polaczenia obciskanego z wtykana kon- cówka rury, posiadajaca odcinek koncowy z pier- scieniowym zgrubieniem do umieszczania pier- scienia uszczelniajacego, znamienna tym, ze na pierscieniowym zgrubieniu (3) ma co naj- mniej jedno wybrzuszenie (8, 8'). PL PL PL

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest kształtka rurowa, zwłaszcza do wytwarzania połączenia obciskanego z wtykaną końcówką rury, posiadająca odcinek końcowy z pierścieniowym zgrubieniem do umieszczania pierścienia uszczelniającego.

Takie kształtki rurowe obejmują na ogół króciec przyłączeniowy do przyjmowania końcówki rury, przy czym połączenie obciskane króćca przyłączeniowego z rurą jest wytwarzane przez odkształcanie na zimno za pomocą matrycy obciskającej.

Aby dowiedzieć się, że miejsce obciskania nie jest jeszcze odpowiednio obciśnięte, powinno ono tak długo posiadać założony przeciek, aż obciśnięcie zostanie definitywnie zrealizowane.

W opisie niemieckiego wzoru użytkowego DE nr 29813935 ujawniono połączenie obciskane pomiędzy kształtką rurową i wprowadzaną w nią końcówką metalowej rury, w którym po wetknięciu końcówki metalowej rury do mufy, pomiędzy pierścieniem uszczelniającym i rowkiem przyjmującym znajduje się co najmniej jedno miejsce nieszczelności, przy czym to miejsce nieszczelności istnieje w wyniku asymetrycznego ukształtowania pierścienia uszczelniającego.

Celem wynalazku jest opracowanie kształtki rurowej, za pomocą której zostanie zapewnione niezawodne eliminowanie niebezpieczeństwa przecieków w połączeniu rurowym.

Kształtka rurowa, posiadająca odcinek końcowy z pierścieniowym zgrubieniem do umieszczania pierścienia uszczelniającego, charakteryzuje się według wynalazku tym, że na pierścieniowym zgrubieniu ma co najmniej jedno wybrzuszenie.

Korzystnie, w obszarze wybrzuszenia znajduje się odstęp pomiędzy pierścieniem uszczelniającym i ścianką odcinka końcowego kształtki rurowej.

Wybrzuszenie na pierścieniowym zgrubieniu kształtki może być ukształtowane promieniowo na zewnątrz lub do wewnątrz względem pierścieniowego zgrubienia, przy czym wybrzuszenie może mieć kształt odcinka kuli lub stożka ściętego, piramidy, karbu, szczeliny bądź ostrza wiertła.

Jeżeli na pierścieniowym zgrubieniu zostanie wykonane jedno lub kilka wybrzuszeń, za pomocą których będzie wytworzone nieszczelne miejsce pomiędzy obydwoma rurowymi elementami, brak prawidłowego obciśnięcia nie może zostać zapomniany lub niezauważony, gdyż medium znajdujące się w tych elementach będzie wypływać na zewnątrz. Dopiero poprzez wciśnięcie wybrzuszenia przez jego odkształcenie powrotne, zostanie usunięta nieszczelność. Tak utworzona konfiguracja połączenia zawiera minimalną ilość elementów. Ponadto kształtka rurowa z wybrzuszeniami jest łatwa do wykonania, gdyż wybrzuszenia są wykonywane na końcowym odkształcanym odcinku poprzez prosty proces wytłaczania. Z tego powodu nie są potrzebne kosztowne środki do wytwarzania nieszczelności.

Jeżeli w obszarze wybrzuszenia występuje odstęp pomiędzy pierścieniem uszczelniającym i ścianą odcinka końcowego to zostaje zapewnione, że również przy minimalnym ciśnieniu w obrębie rurowych elementów składowych zostanie zauważone nieprawidłowe połączenie obciskane.

Dzięki wybrzuszeniu uformowanemu promieniowo na zewnątrz może ono być podczas obciskania wtłaczane do wewnątrz, tak że odcinek końcowy będzie przylegał szczelnie do pierścienia uszczelniającego w obszarze wybrzuszenia. Umożliwia to stosowanie standardowych narzędzi, które dotychczas były używane do wytwarzania połączeń obciskanych. Ponadto pierścień uszczelniający zawiera w stanie nieobciśniętym swój kształt pierścieniowy, tak że wewnętrzny element rurowy może być bez problemów wsunięty w kształtkę rurową.

Alternatywnie możliwe jest ukształtowanie wybrzuszenia promieniowo do wewnątrz względem zgrubienia. Takie ukształtowanie ma tę zaletę, że pierścień uszczelniający zostaje odkształcony, co również jest zauważalne, kiedy tylko rura zostanie obejrzana od wewnątrz. Ponadto podczas wprowadzania rury wewnętrznej jest wyczuwalny lekki opór, który przypomina użytkownikowi o prawidłowym obciśnięciu.

Wynalazek zostanie bliżej przedstawiony w oparciu o dwa przykłady wykonania uwidocznione na rysunku, którego figury przedstawiają: fig. 1A - perspektywiczny widok w przekroju pierwszego przykładu wykonania kształtki rurowej do wytwarzania układu połączenia w stanie nie obciśniętym; fig. 1B - perspektywiczny widok kształtki rurowej z fig. 1A; fig. 1C - perspektywiczny widok w przekroju kształtki rurowej z fig. 1A; fig. 2 - widok w przekroju poprzecznym układu połączenia z fig. 1A; fig. 3 - widok w przekroju poprzecznym układu połączenia z fig. 2 po zaciśnięciu; fig. 4 - widok w przekroju wzdłuż linii A-B z fig. 2; fig. 5 - widok w przekroju wzdłuż linii A-B z fig. 3; fig. 6 - widok w przekroju wzdłuż linii A-C z fig. 2; fig. 7 - widok w przekroju wzdłuż linii A-C z fig. 3; fig. 8 - perspektywiczny widok przekroju rurowych elementów konstrukcyjnych zgodnie z drugim przykładem wykonania; fig. 9 - widok w przePL 192 772B1 kroju poprzecznym elementów konstrukcyjnych z fig. 8; fig. 10 - widok przekroju wzdłuż linii A-B z fig. 9 i fig. 11 - widok przekroju wzdłuż linii A-C z fig. 9.

Kształtka rurowa 1 z metalu, korzystnie miedzi, mosiądzu czerwonego, stali nierdzewnej lub stali, przedstawiona na fig. 1A, 1B, 1C, obejmuje odcinek końcowy 2, posiadający mniejszą grubość ścianki niż pozostały kształtki rurowej 1. Na odcinku końcowym 2 utworzone jest pierścieniowe zgrubienie 3, do którego dołączony jest zewnętrzny odcinek 4. Zewnętrzny odcinek 4 służy do początkowego wprowadzenia rury 6, która jest wprowadzana w kształtkę rurową 1. Rura 6 wprowadzana jest do zderzaka 5, utworzonego na przejściu pomiędzy odcinkiem końcowym 2 i odcinkiem kształtki rurowej 1 o grubszej ściance.

Do pierścieniowego zgrubienia 3 przylega pierścień uszczelniający 7, przylegający do pierścieniowego zgrubienia 3 lub rury 6z niewielkim luzem lub lekkim wciskiem. W pierścieniowym zgrubieniu 3 utworzone jest wybrzuszenie 8, tak że pomiędzy pierścieniem uszczelniającym 7 i wybrzuszeniem 8 powstaje odstęp 9. Ponieważ rura 6 jest wsuwana w odcinek końcowy 2 kształtki rurowej 1 z niewielkim luzem i pomiędzy odcinkiem końcowym i rurą 6 powstaje niewielka szczelina 10 (fig. 1A), płyn, powietrze lub gaz z kształtki rurowej 1 lub rury 6 może wydostawać się przez szczelinę 10 w wybrzuszeniu 9 na zewnątrz. Jeżeli więc obciśnięcie po wsunięciu jednego elementu w drugi byłoby zapomniane, zostanie ono niezwłocznie zauważone po napełnieniu ich płynem, powietrzem lub gazem.

Jak to jest widoczne na fig. 2, wybrzuszenie 8 wystaje przed zaciśnięciem z odcinka końcowego 2. Dopiero przez zaciśnięcie za pomocą matrycy obciskającej 11 wybrzuszenie 8 zostaje wciśnięte z powrotem i powstaje uszczelnione połączenie pomiędzy kształtką rurową 1 i rurą 6. Końcowy zarys miejsca połączenia jest pokazany na fig. 3.

Deformacja wybrzuszenia 8 za pomocą matrycy obciskającej jest widoczne na fig. 4 (w stanie przed zaciśnięciem) i na fig. 5 (w stanie po zaciśnięciu). Za pomocą narzędzia ściskającego zostaje usunięta szczelina 9 pomiędzy wybrzuszeniem 8 i pierścieniem uszczelniającym 1 i dodatkowo pierścień uszczelniający 1 zostaje trwale obciśnięty na rurze 6. Dzięki nieodwracalności procesu obciskania, utworzone zaciśnięte połączenie nadaje się do stosowania również do wysokich ciśnień.

Proces obciskania poza wybrzuszeniem 8 pokazany jest na fig. 6 (w stanie nie wciśniętym) i na fig. 7 (w stanie wciśniętym). Również w tych miejscach pierścień uszczelniający 7 jest tak odkształcony razem z odcinkiem końcowym 2 i rurą 6, że zostaje utworzone szczelne połączenie.

Na fig. 8 pokazano drugi przykład wykonania kształtki rurowej 1 według wynalazku. Na cienkościennym odcinku końcowym 2 kształtki rurowej 1 utworzone jest pierścieniowe zgrubienie 3, przyjmujące pierścień uszczelniający 7. Na pierścieniowym zgrubieniu 3 uformowane jest wybrzuszenie 8', które pierścień uszczelniający 7 wciska promieniowo do wewnątrz. Jak to jest widoczne na fig. 9, po obydwu stronach wybrzuszenia 8' są utworzone pomiędzy pierścieniowym zgrubieniem 3 i pierścieniem uszczelniającym 7 szczeliny 9'. Kształt pierścienia uszczelniającego 7 w pierścieniowym zgrubieniu 3 przedstawiono na fig. 10 i 11. Przy zaciskaniu odcinka końcowego 2 obszar obok wybrzuszenia 8' jest wciskany promieniowo do wewnątrz i trwale deformowany, tak że szczelina 9' pomiędzy pierścieniem uszczelniającym 7 i pierścieniowym zgrubieniem 3 znika. Dzięki obciśnięciu uzyskuje się w związku z tym uszczelnione połączenie pomiędzy kształtką rurową 1i rurą 6.

W przedstawionych przykładach wykonania przewidziano jedynie jedno wybrzuszenie 8, 8' na rurowym elemencie. Możliwe jest również utworzenie dwóch lub więcej wybrzuszeń 8, 8' na pierścieniowymzgrubieniu 3. Wybrzuszenie 8, 8' może ponadto mieć zamiast kulistego wykonania inny kształt.

Proste wytwarzanie wybrzuszenia następuje z wykorzystaniem stempla, który na przykład ma odcinek w kształcie kulki. Dzięki temu wybrzuszenie również jest ukształtowane kuliście z wyeliminowaniem ostrych kantów, które mogłyby powodować uszkodzenia.

Pierścieniowe zgrubienie może być również utworzone na rurze wewnętrznej, na którą jest wciskana kształtka rurowa. Na rurze wewnętrznej jest przy tym przewidziane przynajmniej jedno wybrzuszenie do uzyskania nieszczelnego miejsca.

Claims (9)

1. Kształtka rurowa, zwłaszcza do wytwarzania połączenia obciskanego z wtykaną końcówką rury, posiadająca odcinek końcowy z pierścieniowym zgrubieniem do umieszczania pierścienia uszczelniającego, znamienna tym, że na pierścieniowym zgrubieniu (3) ma co najmniej jedno wybrzuszenie (8, 8').

PL 192 772B1

2. Kształtka rurowa według zastrz. 1, znamienna tym, że w obszarze wybrzuszenia (8, 8') znajduje się odstęp (9, 9') pomiędzy pierścieniem uszczelniającym (7) i ścianką odcinka końcowego (2) kształtki rurowej (1).

3. Kształtka rurowa według zastrz. 1 albo 2, znamienna tym, że wybrzuszenie (8) jest ukształtowane promieniowo na zewnątrz względem pierścieniowego zgrubienia (3).

4. Kształtka rurowa według zastrz. 1 albo 2, znamienna tym, że wybrzuszenie (8') jest ukształtowane promieniowo do wewnątrz względem zgrubienia (3).

5. Kształtka rurowa według zastrz. 1, znamienna tym, że wybrzuszenie (8, 8') ma postać wycinka kuli.

6. Kształtka rurowa według zastrz. 1, znamienna tym, że wybrzuszenie (8, 8') ma postać stożkaściętego lub piramidy.

7. Kształtka rurowa według zastrz. 4, znamienna tym, że wybrzuszenie (8') ma postać karbu.

8. Kształtka rurowa według zastrz. 4, znamienna tym, że wybrzuszenie (8') ma postać szczeliny.

9. Kształtka rurowa według zastrz. 4, znamienna tym, że wybrzuszenie (8') ma postać ostrza wiertła.