PL133387B2 - Process for preparing 1-aminoalkanophosphonic acids - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania kwasów 1-aminoalkanolosl'onowych zdefi¬ niowanych wzorem ogólnym 1, w którym R1 i R2 sa jednakowe lub rózne i oznaczaja rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe, zwlaszcza fenyl i naftyl, ewentualnie rodniki alkilowe, cykloalki- lowe, arylowe podstawione innymi grupami funkcyjnymi, takimi jak: atomy chlorowca, grupy alkoksylowe lub aryloksylowe, grupy tiolowe, grupy acyloaminowe, grupy karboksylowe lub grupy nitrowe, wzglednie R1 i R2 tworza razem lancuch polimetylenowy o 2-7 atomach wegla, zawierajacy ewentualnie zamiast grupy metylenowej równowazna grupe heteraatomu, takiego jak atom tlenu, siarki lub azotu, wzglednie R1 moze równiez oznaczac atom wodoru, R3 oznacza atom wodoru, lub rodnik alkilowy, cykloalkilowy, arylowy, natomiast R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl.Kwasy 1-aminoalkanofosfonowe znalazly szerokie zastosowanie w róznych dziedzinach nauki i techniki, a w szczególnosci sa stosowane jako inhibitory korozji w liniach przesylowych wód technologicznych, jako inhibitory osadzania sie kamienia kotlowego i osadu w kotlach parowych i rurociagach wodnych, jako skladniki bezcyjankowych kapieli galwanicznych do elektrochemi¬ cznego pokrywania metali i niemetali, jako dodatki zmiekczajace wode i neutralizujace szkodliwy wplyw jonów metali ciezkich oraz wapnia i magnezu w róznorodnych kapielach myjacych np. w fotografii, wlókiennictwie lub kosmetyce, jako stabilizatory kapieli nadtlenkowych i wiele innych.Ponadto znajduja zastosowanie w medycynie jako preparaty antybakteryjne, stymulatory ukladu nerwowego, preparaty tonizujace, regulatory metabolizmu wapnia oraz jako specyficzne inhibi¬ tory niektórych enzymów metabolizujacych naturalne kwasy aminokarboksylowe. Stosowane sa tez w analizie chemicznej jako odczynniki stracajace, komleksujace badz maskujace.Dotychczas znanych jest wiele metod otrzymywania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych.Najwazniejsze metody wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych polegaja na: kondensacji aldehydów lub ketonów z amoniakiem, lub aminami i odpowiednimi estrami kwasu fosforawego lub fosfonawego, po czym otrzymany w ten sposób ester kwasu 1- aminoalkanofosfonowego poddaje sie hydrolizie do wolnego kwasu,2 133387 addycji kwasnych estrów kwasu fosforawego lub fosfonawego do aldomin lub ketimin, albo ewentualnie ich trimerów czyli 1,3,5,-heksahydro-l ,3,5-triazyn, po czym hydrolizie otrzymanych w ten sposób estrów kwasów l-aminoalkanofosfonowych do wolnych kwasów, redukcji imin, oksymów, hydrazonów lub arylohydrazonów 1-ketoalkanofosfonianów przy pomocy metali nieszlachetnych lub ich amalgamatów, albo wodoru na katalizorach uwodornienia, kondensacji fosforynów trójarylowych lub aktywnych estrów kwasu fosforawego badz fosfo¬ nawego z aldehydem i uretanem lub mocznikiem, a nastepnie hydrolizie otrzymanych w ten sposób estrów kwasów 1-ureidoalkanofosfonowego do wolnych kwasów l-aminoalkanofosfonowych, alkilowaniu pochodnych kwasu aminometanofosfonowego, posiadajacych aktywna grupe metylenowa, takich jak izocyjanometylofosfonian diakilowy, benzylidenoaminometanofosfonian lub nitrometanofosfonian, w wyniku którego otrzymuje sie produkty dobudowy lancucha weglo¬ wego, z których po odpowiednich przeksztalceniach chemicznych otrzymuje sie pozadane kwasy 1-aminoalkanofosfonowe, aminolizie amoniakiem lub aminami, albo amidowaniu ich acylowymi pochodnymi, kwasów 1-halogenoalkanofosfonowych lub kwasów 1-hydroksyalkanofosfonowych, badz ewentualnie ich estrów, po czym hydrolizie otrzymanych pólproduktów do wolnych kwasów l-aminoalkanofosfo¬ nowych, redukcyjnym fosforylowaniu nitryli przy pomocy estrów kwasu fosforawego lub fosfonawego, po czym hydrolizie estrów do kwasów l-aminoalkanofosfonowych, przegrupowaniu Curtiusa, Hofmanna, Lossena lub Schmidta odpowiednich pochodnych kwasu fosfonooctowego lub fosfonoacetonu, po czym hydrolizie otrzymanych przejsciowo izocy¬ janianów lub uretanów do wolnych kwasów l-aminoalkanofosfonowych.Istotna wspólna wada wszystkich omówionych poprzednio metod wytwarzania kwasów l-aminoalkanofosfonowych jest koniecznosc wytwarzania w pierwszym etapie odpowiedniego zwiazku fosforoorganicznego takiego jak: fosforyn dialkilowy, fosryn diarylowy, fosforyn triary- lowy, alkilofosfonin alkilowy, arylofosfonin alkilowy itp.. które otrzymuje sie w osobnej reakcji z podstawowych surowców jakimi sa trójchlorek fosforu lub odpowiednia dwuchlorofosfina.Znany jest równiez z opisów patentowych PRL nr 105164 i 105728 sposób wytwarzania kwasów l-aminoalkanofosfonowych, polegajacy na reakcji karbaminianu benzylu z aldehydem lub ketonem i trójchlorkiem fosforz lub odpowiednia dwuchlorofosfina. Sposób ten jest równiez znany z literatury chemicznej Oleksyszyn J. wsp., Synthesis 1978, 479-480, Oleksyszyn J. wsp., Synthesis 1980, 722-4.Znany z opisu patentowego PRL nr 105164, sposób wytwarzania kwasu 1-aminoalkanofosfo- nowego, polega na tym, ze do mieszaniny 0,05 mola karbaminianu, 0,05 mola trójchlorku fosforu i 10 ml kwasu octowego, wkrapla sie w ciagu 20 minut 7,85 g aldehydu benzoesowego, po czym mieszanine ogrzewa sie do wrzenia pod chlodnica zwrotna jeszcze przez 40 minut, a nastepnie hydrolizuje przy pomocy 40ml 4N kwasu solnego przez 30 minut, po czym w znany sposób wydziela sie kwas 1-aminobenzylofosfonowy. Identyczny sposób wytwarzania kwasów 1- aminoalkanofosfonowych jest opisany w cytowanej juz poprzednio literaturze chemicznej.Zasadnicza wada tego bardzo prostego i skutecznego sposobu wytwarzania kwasów 1- aminoalkanofosfonowych jest srednia wydajnosc procesu, która wedlug opisów patentowych oraz zródel literaturowych zawiera sie w granicach od 35 do 65% wydajnosci teoretycznej. Ponadto metoda ta zastosowana do innych, nieopisanych dotychczas w literaturze zwiazków, daje czesto jeszcze nizsze wydajnosci, a nawet wrecz uniemozliwia wydzielanie otrzymanego kwasu 1- aminoalkanofosfonowego z mieszaniny poreakcyjnej przy pomocy prostych operacji jednostko* wych. Na przyklad dla aldehydu propionowego z mieszaniny poreakcyjnej uzyskanej wedlug opisanej poprzednio metody, nie udaje sie wydzielic krystalicznego kwasu 1-aminopropanofosfo- nowego, natomiast po oczyszczeniu koncentratu przy pomocy chromotografii kationowymiennej otrzymuje sie kwas 1-aminopropanofosfbnowy z wydajnoscia nizsza od 30%.Niedogodnosc tego sposobu wytwarzania jest przyczyna nie tylko wystapienia konkretnych trudnosci operacyjnych zwiazanych z wydzieleniem czystego kwasu 1-aminoalkanofosfonowego, ale stwarza równiez dodatkowe problemy techniczne i ekologiczne, zwiazane z koniecznoscia zagospodarowania lub unieszkodliwienia od 40 do 70% molowych ubocznych zwiazków fosforo-133 387 3 organicznych o duzej aktywnosci biologicznej, a stanowiacych produkty odpadowe w tym sposobie wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych.Pewna dodatkowa uciazliwoscia tego sposobu wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfono¬ wych jest równiez koniecznosc stosowania 50% nadmiaru molowego aldehydu lub ketonu, co w przypadku aplikacji w stosunku do trudno dostepnych aldehydów lub ketonów prowadzi do nieodwracalnej straty cennych substratów, których nie mozna regenerowac, a których produkty rozkladu obciazaja dodatkowo i tak juz niekorzystny bilans odpadów.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wad i niedogodnosci wystepujacych w dotychczas znanych sposobach wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych.Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym 1, w którym Rl i R2 sa jednakowe lub rózne i oznaczaja rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe, zwlaszcza fenyl i naftyl ewentualnie rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe podsta¬ wione innymi grupami funkcyjnymi takimi jak: atomy chlorowca, grupy alkoksylowe lub aryloksy- lowe, grupy tiolowe, grupy acyloaminowe, grupy karboksylowe lub grupy nitrowe, wzglednie R1 i R2 tworza razem lancuch polimetylenowy o 2-7 atomach wegla, zawierajacy ewentualnie zamiast grupy metylenowej równowazna grupe heteroatomu, takiego jak atom tlenu, siarki lub azotu, zas Rl moze oznaczac atom wodoru, R3 oznacza atom wodoru lub rodnik alkilowy, cykloalkilowy, arylowy, natomiast R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl, rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl.Istota wynalazku polega na tym, ze 1 czesc molowa hemiamidalu o wzorze ogólnym 2, w którym R1, R2 i R3 maja podane wyzej znaczenie R5 oznacza rodnik alkilowy, cykloalkilowy lub arylowy, atom wodoru albo grupe alkoksylowa, aryloksylowa, aminowa, alkiloaminowa, dwualki- loaminowa, korzystnie oznacza grupe metylowa, natomiast R6 oznacza grupe alkilowa lub arylowa badz grupe acylowa, korzystnie acetylowa, albo 1 czesc molowa diamidalu o wzorze ogólnym 2a, w którym R1 R2, R3 i R5 maja podane wyzej znaczenie poddaje sie reakcji z 1 czescia molowa halogenku fosforu o wzorze ogólnym 3, w którym R4 oznacza grupe wodorotlenkowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl, rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl, lub Xa X oznacza atom halogenu, korzystnie atom chloru. Reakcje prowadzi sie w srodowisku cieklego kwasu organicznego, korzystnie octowego, w temperaturze 260-400 K, po czym mieszanine poreakcyjna poddaje sie destylacji i hydrolizie, a nastepnie wydziela produkt najkorzystniej przez krystalizacje.Zasadnicza korzyscia wynikajaca ze stosowania sposobu wytwarzania kwasów 1- aminoalkanofosfonowych wedlug wynalazku jest mozliwosc otrzymania równiez takich kwasów 1-aminoalkanofosfonowych, dla których nie jest znany odpowiedni aldehyd lub keton, eter lub ester winylowy, acetal lub acylaljako ich prekursorpozwalajac na wykorzystanie zwiazków typu 2 i 2a otrzymanych innymi metodami, a w szczególnosci zastosowanie sposobu wedlug wynalazku umozliwia stosunkowo nieskomplikowana transformacje znanych szeroko kwasów 1- aminokarboksylowych w odpowiadajace im strukturalnie kwasy 1-aminoalkanofosfonowe.Dodatkowa korzyscia techniczna wynikajaca ze stosowania sposobu wytwarzania kwasów 1- aminoalkanofosfonowych wedlug wynalazku jest znaczne podwyzszenie wydajnosci otrzymywa¬ nych kwasów aminofosfonowych w stosunku do innych znanych metod ich wytwarzania.Wydajnosc kwasów 1-aminoalkanofosfonowych wytwarzanych wedlug wynalazku osiaga bardzo czesto wydajnosc bliska teoretycznej, a z reguly przekracza 70% wydajnosci teoretycznej, umozli¬ wia to latwe wydzielenie czystych kwasów 1-aminoalkanofosfonowych z mieszaniny poreakcyjnej, a mala ilosc produktów ubocznych nie stwarza dodatkowych problemów z ich zagospodarowa¬ niem. Niektóre z nich, jak na przyklad chlorek acylowy, mozna z latwoscia oddestylowac w stanie czystym, co umozliwia ich wytwarzanie produktu ubocznego.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w 11 przykladach wykonania.Przyklad I. Do mieszaniny 17,9g(0,l mola/N-/1-metoksyetylo/benzamidu)otrzymanego z N-benzoiloalaniny i 20 g kwasu octowego wkrapla sie przy energicznym mieszaniu i chlodzeniu 13,7 g (0,1 mola) trójchlorku fosforu z taka szybkoscia, aby temperatura reakcji utrzymywala sie w granicach 280-300 K, po czym ogrzewa sie mieszanine pod chlodnica zwrotna przez godzine, nastepnie oddestylowuje lotne produkty uboczne pod lekko zmniejszonym cisnieniem, po czym do pozostalosci dodaje sie ostroznie 50 ml 7 N kwasu solnego i ogrzewa do wrzenia pod chlodnica4 133 387 zwrotna przez 4 godziny. Po zakonczeniu hydrolizy odparowuje sie rozpuszczalnik w wyparce obrotowej, otrzymany chlorowodorek kwasu aminofosfonowego ekstrakuje sie 50ml goracego etanolu, saczy i wytraca aminokwas fosibnowy przez dodanie równomolowej ilosci pirydyny.Otrzymuje sie 10,2g kwasu aminoctanoibsfonowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o temperaturze topnienia 272-6°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 82% wydajnosci teoretycznej.Przyklad II. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast trójchlorku fosforu stosuje sie ll,7g (0,1 mola) metylodwuchlorofosfiny i otrzymuje sie w 9,6 g kwasu 1- aminoetylo/metylo/fosfinowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o temperaturze topnie¬ nia 256-9°C z rozkladem, identycznego wzorcem, z wydajnoscia 78% wydajnosci teoretycznej.Przyklad III. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 14,3 g (0,1 mola) l-acetylo-2-metoksypirolidyny (otrzymanej z N-acetyloproliny), otrzymuje sie w 10,9 g kwasu pirolidyno 2-ibsfonowego w postaci bialego krystalicznego proszku o temperaturze topnienia 222-6°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 72% wydajnosci teoretycznej.Przyklad IV. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-l- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 16,1 g (0,1 mola) N-/l-metoksybutylo/karbaminianu metylu (otrzymanego z kwasu 1-aminomaslowego), otrzymuje sie w 11,3 g kwasu 1-aminobutanofosfono- wego w postaci bialego krystalicznego proszku o temperaturze topnienia 268-272°C, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 74% wydajnosci teoretycznej.Przyklad V. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 14,5 g (0,1 mola) N-/l-acetoksyetylo/acetamidu (otrzyma¬ nego z N-acetykoalaniny albo z acetaldehydu), a zamiast trójchlorku fosforu stosuje sie 17,9 g (0,1 mola) fenylodwuchlorofosfofiny, otrzymuje sie w wyniku 16,1 g (87% wydajnosci) kwasu 1- aminoetylo/fenylo/fosfinowego w postaci bialego krystalicznego proszku o temperaturze topnie¬ nia 266-9°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 87% wydajnosci teoretycznej.Przyklad VI. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 28,2 g (0,1 mola) propylidensobis/benzamidu, otrzymuje sie w 9,5 g kwasu 1-aminopropanofosfonowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o tempera¬ turze topnienia 262-5°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 68% wydajnosci teoretycznej.Przyklad VII. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 14,4 g (0,1 mola) etylidenobis/acetamidu, a zamiast trójch¬ lorku fosforu stosuje sie 13,lg(0,l mola) etylodwuchlorofosfiny, otrzymuje sie 12,5g kwasu 1-aminoetylo/etylo/fosfinowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o temperaturze topnie¬ nia 234-9°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 91% wydajnosci teoretycznej.Przyklad VIII. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 26,4g (0,1 mola) N-/l-benzoiloamino-2-metylopropylo/kar- baminianu etylu (otrzymanego z N-benzoilowaliny), otrzymuje sie 10,1 g kwasu l-amino-2-metylo- propanofosfonowego w postaci bialego, krystalicznego proszkuo temperaturze topniania 271-4°C, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 66% wydajnosci teoretycznej.Przyklad IX. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-/1- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 23,6 g (0,1 mola) N-/l-benzoiloaminoetylo/karbaminianu etylu, (otrzymanego z N-benzoiloalaniny) a hydrolize kwasem solnym prowadzi sie przez 72 godziny zamiast 4 godzin, otrzymuje sie w 10,7 g kwasu 1-aminoetanofosfonowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o temperaturze topnienia 275-7°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem, z wydajnoscia 86% wydajnosci teoretycznej.Przyklad X. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N- /metoksyetylo/benzamidu stosuje sie 15,1 g (0,1 mola) N-hydroksymetylobenzamidu, otrzymuje sie w wyniku 10,2 g (92% wydajnosci) kwasu aminometanofosfonowego w postaci bialego, krystali¬ cznego osadu o temperaturze topnienia 305-312°C, z rozkladem, identycznego ze wzorcem.Przyklad XI. Postepuje sie jak w przykladzie I z ta róznica, ze zamiast N-l- metoksyetylo/benzamidu stosuje sie stopiona, homogenna mieszanine 23,6 g (0,2 mola) acetamidu i 3,2 g (0,1 mola) 94%paraformu, otrzymuje sie w wyniku 10,9 g (98% wydajnosci) kwasu133 387 5 aminometanofosfonowego w postaci bialego, krystalicznego proszku o temperaturze topnienia 306-312°C z rozkladem, identycznego ze wzorcem.Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym 1, w którym R*i R2 sa jednakowe lub rózne i oznaczaja rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe zwlaszcza fenyl i naftyl, ewentualnie rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe podstawione innymi grupami funk¬ cyjnymi, takimi jak: atomy chlorowca, grupy alkoksylowe lub aryloksylowe, grupy tiolowe, grupy acyloaminowe, grupy karboksylowe lub grupy nitrowe, wzglednie R1 i R2 tworza razem lancuch polimetyloenowy o 2-7 atomach wegla, zawierajacy ewentualnie zamiast grupy metylenowej równowazna grupe heteroatomu, takiego jak atom tlenu, siarki lub azotu, wzglednie R1 moze równiez oznaczac atom wodoru, R3 oznacza atom wodoru lub rodnik alkilowy, cykloalikowy, arylowy, natomiast R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl, rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl, znamienny tym, ze 1 czesc molowa hemiamidalu o wzorze ogólnym 2, w którym R1, R2 i R3 maja podane wyzej znaczenie, R5 oznacza rodnik alkilowy, cykloalkilowy lub artylowy, atom wodoru albo grupe alkoksylowa, aryloksylowa i aminowa alkiloaminowa, dwualkiloaminowa, korzystnie oznacza grupe metylowa, natomiast R6 oznacza grupe alkilowa lub arylowa badz grupe acylowa korzystnie acetylowa, albo 1 czesc molowa diamidalu o wzorze ogólnym 2a, w którym R1, R2, R3 i R5 maja podane wyzej znaczenie poddaje sie reakcji z 1 czescia molowa halogenku fosforu o wzorze ogólnym 3, w którym R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl, lub Xa X oznacza atom halogenu korzystnie atom chloru, przy czym reakcje prowadzi sie w srodowisku cieklego kwasu organicznego, korzystnie octowego, w temperaturze 260-400 K, po czym mieszanine poreakcyjna poddaje sie destylacji i hydrolizie a nastepnie wydziela produkt najkorzystniej przez krystalizacje. 0 r^ R -c' -OH R2' SNHR3 WZÓR 1133387 R1 ^OR5 RÓ- C- n' R2 R3 WZÓR 2 Rt)Cs R1 ^OR5 ^N-C-N R3 R2 V WZÓR 2a R-PX2 WZÓR 3 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania kwasów 1-aminoalkanofosfonowych o wzorze ogólnym 1, w którym R*i R2 sa jednakowe lub rózne i oznaczaja rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe zwlaszcza fenyl i naftyl, ewentualnie rodniki alkilowe, cykloalkilowe, arylowe podstawione innymi grupami funk¬ cyjnymi, takimi jak: atomy chlorowca, grupy alkoksylowe lub aryloksylowe, grupy tiolowe, grupy acyloaminowe, grupy karboksylowe lub grupy nitrowe, wzglednie R1 i R2 tworza razem lancuch polimetyloenowy o 2-7 atomach wegla, zawierajacy ewentualnie zamiast grupy metylenowej równowazna grupe heteroatomu, takiego jak atom tlenu, siarki lub azotu, wzglednie R1 moze równiez oznaczac atom wodoru, R3 oznacza atom wodoru lub rodnik alkilowy, cykloalikowy, arylowy, natomiast R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl, rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl, znamienny tym, ze 1 czesc molowa hemiamidalu o wzorze ogólnym 2, w którym R1, R2 i R3 maja podane wyzej znaczenie, R5 oznacza rodnik alkilowy, cykloalkilowy lub artylowy, atom wodoru albo grupe alkoksylowa, aryloksylowa i aminowa alkiloaminowa, dwualkiloaminowa, korzystnie oznacza grupe metylowa, natomiast R6 oznacza grupe alkilowa lub arylowa badz grupe acylowa korzystnie acetylowa, albo 1 czesc molowa diamidalu o wzorze ogólnym 2a, w którym R1, R2, R3 i R5 maja podane wyzej znaczenie poddaje sie reakcji z 1 czescia molowa halogenku fosforu o wzorze ogólnym 3, w którym R4 oznacza grupe wodorotlenowa albo rodnik alkilowy, zwlaszcza metyl rodnik cykloalkilowy lub rodnik aromatyczny zwlaszcza fenyl, lub Xa X oznacza atom halogenu korzystnie atom chloru, przy czym reakcje prowadzi sie w srodowisku cieklego kwasu organicznego, korzystnie octowego, w temperaturze 260-400 K, po czym mieszanine poreakcyjna poddaje sie destylacji i hydrolizie a nastepnie wydziela produkt najkorzystniej przez krystalizacje. 0 r^ R -c' -OH R2' SNHR3 WZÓR 1133387 R1 ^OR5 RÓ- C- n' R2 R3 WZÓR 2 Rt)Cs R1 ^OR5 ^N-C-N R3 R2 V WZÓR 2a R-PX2 WZÓR 3 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz. Cena 100 zl PL