Opublikowano dnia 15 listopada 1956 r.COS lS/00 POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 39367- Gliwickie Zaklady Tiuorzyuj Sztucznych*) Gliwice Polska KI. 85 b,l/40 Sposób usuwania kamienia kotlowego Patent trwa od dnia 20 pazdziernika 1955 r.Wynalazek podaje sposób usuwania kamienia kotlowego z plyt grzejnych, form i rur, lo jest wszedzie tam, gdzie urzadzenia metalowe stykaja sie bezposrednio z goraca woda lub para wodna.Znany jest sposób rozpuszczania w kwasach we¬ glanów powodujacych nie przemijajaca twardosc wody. Kwasy rozpuszczajac weglany dzialaja jed¬ nak jednoczesnie korodujaco na metale.Usuwanie kamienia kotlowego w sposób mecha¬ niczny powoduje czesto koniecznosc demontazu urzadzen oraz stwarza mozliwosc ich uszkodzenia.Sposób wedlug wynalazku usuwa korodujacy wplyw kwasu na metale przez zastosowanie dodatku sulfotlenku dwubenzylowego (tardiolu D), wzg'ednie dwusiarczku dwubenzylowego (tardiolu G) lub tar¬ diolu F, stanowiacego mieszanine obu poprzednich, posiadajacych wlasnosci inhibitujace.Wstepna czynnoscia przy zastosowaniu sposobu wedlug wynalazku jest przygotowanie roztworu.W tym celu rozpuszcza sie tardiol w technicznym alkoholu etylowym i wlewa sie go do 20%-go kwasu, np. solnego. Potrzebna ilosc tardiolu stano- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wy¬ nalazku jest inz. Jozef Medrek. wi 0,05 — 0,5%- Po wlaniu roztworu tardiolu do kwasu, tardiol wytraca sie w postaci zau iesinp, która po pewnym czasie, przy czestym mieszaniu zostaje przez kwas rozpuszczona.W ten sposób sporzadzony roztwór doskonale rozpuszcza kamien kotlowy i tlenki zelaza, natomiast nie nagryza samego zelaza. Warstwe kamienia kotlowego o grubosci 2 mm rozpuszcza wymieniony roztwór w przeciagu 10 — 20 minut. Jezeli oczy¬ szczany przedmiot jest pokryty rdza, reakcja trwa troche dluzej, np. okolo 30 — 60 minut. Po rozpusz¬ czeniu kamienia kotlowego i tlenków zelaza reakcja ustaje, poniewaz tardiol calkowicie chroni powie¬ rzchnie zelaza od dzialania kwasu.Oczyszczanie z kamienia kotlowego plyt gszej- nych, form i rur mozna przeprowadzic w dwojaki sposób opisany ponizej.Wedlug jednego sposobu plyty grzejne, formy i rury nalezy umiescic w odpowiedniej wannie, zalac roztworem kwasu zaprawionego tardiclem i pozo¬ stawic w wannie do zaniku reakcji.Drugi sposób polega na stworzeniu obwodu zam¬ knietego — z czyszczonych przedmiotów, zbiornika zawierajacego roztwór kwasu zaprawionego tardio- lem i pompy. Pompa wprawia sie roztwór kwasu z tardiolem w ciagly obieg przez przewody pokrytekamieniem kotlowym id plytach grzejnych, formach, i%. wzglednie* rurach. Po skonczonym czyszczeniu na- ' lezy p§unac pozostalosci kiuasu solnego przez prze¬ plukanie woda f rtfestefinie. 3-4% lugiem sodomym. PL PL