PL92717B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób odzyskiwa¬ nia zwiazków azotawych z wód kleistych powsta¬ jacych przy produkcji maczki rybnej.Jednym z produktów powstajacych przy wytwa¬ rzaniu maczki rybnej metoda dwustopniowa mokra jest odciek, oddzielany na sitach trzesadlowych, prasach slimakowych lub wirówkach szlamowych.Zawiera on rozproszone w wodzie stale czesci miazgi oraz tluszcze, a . takze skladniki rozpusz¬ czalne w postaci bialek, niebialkowych zwiazków azotowych, weglbiwodanów, soli mineralnych, wi¬ tamin oraz czynników wzrostowych waznych w hodowli zwierzat. Ilosciowy sklad chemiczny od¬ cieku zalezy od gatunku przerabianego surowca, sposobu jego konserwacji i stanu swiezosci oraz od parametrów procesu gotowania, rodzaju i spra¬ wnosci urzadzen stosowanych do oddzielenia miaz¬ gi. Przecietnie przy przerobie 1 tony surowca rybnego o zawartosci 8tyo tluszczu i 22% suchej substancji beztluszczowej otrzymuje sie okolo 670 kg odcieku zawierajacego 70 kg tluszczu i 63 kg suchej substancji beztluszczowej.Dotychczas znany sposób odzyskiwania cennych skladników z wód kleistych polega na tym, ze tluszcz i czesci stale zawarte w odcieku oddziela 'sie kolejno na wirówce szlamowej i separacyjnej, uzyskujac odciek odtluszczony. Szlam wprowadza sie do suszarni razem z miazga, zas tluszcz kie¬ ruje sie do dalszego oczyszczania i ewentualnego przerobu. Odtluszczony odciek moze byc wykorzy- stany jako cenny surowiec paszowy. W tym celu nalezy go zagescic w wielostopniowych wyparkach do okolo 30—50*Vo s.s., po czym. suszyc podobnie jak szlam, uzyskujac pelnowartosciowa maczke rybna. Zageszczony odtluszczony odciek, tzw. „fish solubles" moze byc równiez suszony oddzielnie, nie wspólnie z maczka rybna i wykorzystywany jako skladindk paszy cielat oraz drobiu.Niedogodnosci opisanego wyzej sposobu polega¬ ja na tym, ze uzyskanie produktu o niezmienionej zawartosci witamin i innych skladników odzyw¬ czych wrazliwych na dlugotrwale ogrzewanie wy¬ maga usuniecia wody w mozliwie najkrótszym czasie i niskiej temperaturze, z czym wiaze sie koniecznosc zastosowania wielostopniowych, wypa¬ rek prózniowych. Proces ten, ze wzgledu na wyso¬ ka cene tych urzadzen jak równiez duze zapotirze- bowanie energii, jest kosztowny.Ponadto, opisany sposób nie znajduje zastoso¬ wania w przypadku wód kleistych, powstajacych przy wytwarzaniu maczki rybnej z surowca solo¬ nego ze wzgledu na zbyt duza zawartosc substan¬ cji mineralnych. Wody takie nalezaloby odsalac poprzez elektrolize, co spowodowaloby dodatkowy wzrost kosztów procesu.W zwiazku z powyzszym, zageszczanie wód kle¬ istych przeprowadza sie barcj^b rzadko, glównie w zakladach produkujacych duze ilosci maczki rybnej na dobe. Natomiast w wiekszosci wypad¬ ków wody te sa po prostu usuwane do kanalu 927179271T 3 lub morza wraz z cennymi skladnikami, których coraz wiekszy deficyt, a zwlaszcza bialka, odczu¬ wa sie w skali swiatowej.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu od¬ zyskiwania zwiazków azotowych z wód kleistych powstajacych przy produkcji maczki rybnej, po¬ zbawionego opisanych wyzej niedogodnosci.Sposób ten polega na tym, ze na wody kleiste dziala sie solami nieorganicznymi o stezeniu 0,1— —5%, np. siarczanem i chlorkiem zelazowym lub szesciometafosforanem sodu, przy pH od 3,5 do 4,5, ^ teajaperaturze 15 do 100°C oraz w czasie nie krótszym niz 3 minuty. Wytracony osad wydziela sie z roztworu wodnego znanymi sposobami i do- lecz^ sie go j do poflstawowej masy suszonej macz¬ ki rybnej lub suszy .oddzielnie.\ Zalety sposobu Wedlug wynalazku polegaja na moztów-osci wzbogacenia maczki rybnej o czesc substancji- azotowych wydalanych dotychczas w sciekach* z czym wiaze sie poprawa wartosci od- zylwezych i wznost wydajnosci wytwanzanej macz¬ ki o 8 do 18% w zaleznosci od stanu uzytego se¬ rowca do wytwarzania maczki i parametrów pro¬ cesu.Ponadto, opisany sposób moze znalezc zastoso¬ wanie do wytracania zwiazków azotowych rozpu¬ szczonych lub zawieszonych w sciekach zakladów przemyslu miesnego,* rybnego i mleczarskiego.Sposób wedlug wynalazku ilustruja • ponizsze przyklady.Przyklad I. Na wody kleiste o pH 7,45 i za¬ wartosci bialka ogólnego (Nog X 6,25) — 4,7%, za¬ wierajace faktycznie azotu bialkowego oznaczone¬ go przez dialize i mineralizacje 2,3%, dziala sie roztworem siarczanu zelazowego w takiej dlosci, aby koncowe stezenie siarczanu w mieszaninie wynosilo 1,2%, po czym doprowadza sie pH mie¬ szaniny do wartosci 4 za pomoca 1, n HgSO*.Mieszanine reakcyjna miesza sie wolno przez 20 minut, po czym wytracony osad odwirowuje sie i suszy. Otrzymany produkt zawiera 6—10% wody, 70—80% bialka, 5—8% tluszczu, reszte stanowia sole mineralne. Odzysk substancji azotowych prze¬ kracza 50% zawartosci azotu ogólnego/ Przyklad II. Wody kleiste o pH 7,45 i za¬ wartosci bialka ogólnego (Nog X 6,25) — 4,7%, za- wierajace faktycznie azotu bialkowego oznaczone¬ go przez dialize i mineralizacje 2,3% zakwasza sie za Domoca kwasu siarkowego do pH 4. Nastepnie dziala sie roztworem szesciometafosforanu sodu w takiej ilosci, by jego koncowe stezenie w mie- !5 szaninie wynosilo 1%, po czym ponownie dopro¬ wadza sie pH do wartosci 4. Mieszanine reakcyj¬ na miesza sie wolno przez 20 minut i po uplywie tego czasu wytracony osad odwirowuje sie, po czym dolacza sie go do podstawowej masy maczki su- szonej w osuszaczu. Ilosc wytraconych substancji azotowych przekracza 40% zawartosci bialka ogól¬ nego. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób odzyskiwania zwiazków azotowych z wód kleistych powstajacych przy produkcji maczki ryb¬ nej, znamienny tym, ze na wody kleiste dziala sie 30 solami nieorganicznymi o stezeniu 0,1—5%, taki¬ mi Jak siarczan i chlorek zelazowy lub szescio- metaifosforanem sodu, przy pH od 3,5 do 4,5, w temperaturze 15—100°C oraz w czasie nie krót¬ szym niz 3 minuty, a wytracony osad wydziela 35 sie z roztworu wodnego znanymi sposobami i do¬ lacza sie go do podstawowej masy suszonej macz¬ ki rybnej lub suszy oddzielnie, Cepa 10 zl DN-3, zam. 381/77 PL