PL221864B1 - Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania - Google Patents

Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania

Info

Publication number
PL221864B1
PL221864B1 PL407226A PL40722614A PL221864B1 PL 221864 B1 PL221864 B1 PL 221864B1 PL 407226 A PL407226 A PL 407226A PL 40722614 A PL40722614 A PL 40722614A PL 221864 B1 PL221864 B1 PL 221864B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
mixture
dicarboxylic acid
acid
hydroxyethyl
amino
Prior art date
Application number
PL407226A
Other languages
English (en)
Other versions
PL407226A1 (pl
Inventor
Sonia Zielińska
Łukasz Bartnicki
Ewelina Ortyl
Original Assignee
Politechnika Wroclawska
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Politechnika Wroclawska filed Critical Politechnika Wroclawska
Priority to PL407226A priority Critical patent/PL221864B1/pl
Publication of PL407226A1 publication Critical patent/PL407226A1/pl
Publication of PL221864B1 publication Critical patent/PL221864B1/pl

Links

Landscapes

  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)

Description

Przedmiotem wynalazku są pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego znajdujące zastosowanie w syntezie materiałów użytecznych w optycznym magazynowaniu i przetwarzaniu informacji, optoelektronice i holografii, przełącznikach optycznych, optoelektronice i fotonice.
Przedmiotem wynalazku jest również sposób wytwarzania pochodnych kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego.
Z amerykańskiego patentu US 5268459 znane są anionowe barwniki zawierające w strukturze kwaśne grupy COOH i COSH, mogące znaleźć zastosowanie w produkcji atramentów drukarskich. Sposób otrzymywania jednego z barwników, będących przedmiotem wynalazku, polega na tym, że kwas 5-aminoizoftalowy poddaje się reakcji diazowania w środowisku kwaśnym w temperaturze z zakresu 0-10°C. Następnie do suspensji powstałej soli diazoniowej dodaje się kwaśny wodny roztwór m-toluidyny i miesza przez 18 godzin w obniżonej temperaturze, następnie po doprowadzeniu pH mieszaniny do wartości 8 całość ogrzewa się, później zakwasza i odsącza powstały produkt monoazowy. Produkt ten następnie poddaje się reakcji z chlorkiem cyjanurowym, następnie do mieszaniny reakcyjnej dodaje się 2-aminoetanol, całość zobojętnia się, wytrącony osad odsącza i przemywa nasyconym roztworem chlorku sodu. Produkt reakcji w postaci wolnego kwasu rozpuszcza się w mieszaninie wody i glikolu etylenowego, otrzymując atrament o barwie żółtej.
Z polskiego patentu PL213408 znany jest nowy chromofor nitrotiazolowy, 2-{2-[metylo({4-[(E)-2-(5-nitro-1,3-tiazol-2-ylo)diazen-1-ylo]fenylo})amino]-etoksy[etanol oraz sposób wytwarzania 2-{2-[metylo-({4-[(E)-2-(5-nitro-1,3-tiazol-2-ylo)diazen-1-ylo]fenylo})amino]etoksy}etanolu, który polega na tym, że w pierwszym etapie otrzymuje się sól diazoniową 2-amino-5-nitrotiazolu poprzez reakcję diazowania stałego 2-amino-5-nitrotiazolu z kwasem nitrozylosiarkowym w mieszaninie kwasu propionowego i octowego, którą w drugim etapie sprzęga się z 2-{2-[metylo(fenylo)amino]etoksy}etanolem. Surowy produkt reakcji w postaci 2-{2-[metylo({4-[(E)-2-(5-nitro-1,3-tiazol-2-ylo)diazen-1-ylo]fenylo})amino]etoksy}etanolu po wytrąceniu z mieszaniny reakcyjnej i wysuszeniu, oczyszcza się za pomocą chromatografii kolumnowej. Chromofor będący przedmiotem wynalazku wykazuje właściwości nieliniowo optyczne i jest przydatny w syntezie materiałów fotochromowych.
W literaturze nie zostały opisane pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego oraz sposób ich wytwarzania, stanowiące przedmiot wynalazku.
Istotą wynalazku są pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową lub etylo(2-hydroksyetylo) aminową.
Istotą wynalazku jest również sposób wytwarzania pochodnych kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową lub etylo(2-hydroksyetylo]aminową polegający na tym, że kwas 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowy poddaje się reakcji diazowania azotanem (III) sodu w mieszaninie stężonego kwasu solnego, wody i lodowatego kwasu octowego w temperaturze z zakresu od -2 do 5°C, po czym powstałą sól diazoniową w postaci chlorku 3,5-dikarboksybenzenodiazoniowego sprzęga się aniliną wybraną spośród 2-(N-metyloanilino)etanolu lub 2-(N-etyloanilino)etanolu w temperaturze poniżej 8°C, a następnie otrzymany produkt wydziela się z mieszaniny reakcyjnej poprzez zobojętnienie i sączenie.
Korzystnie reakcję diazowania prowadzi się w mieszaninie stężonego kwasu solnego, wody i lodowatego kwasu octowego zawierającej od 8,3 do 14,5% objętościowych stężonego kwasu solnego oraz od 21,7 do 55% objętościowych lodowatego kwasu octowego.
Korzystnie reakcję diazowania prowadzi się w obecności stężonego kwasu solnego i lodowate33 go kwasu octowego w ilości od 2 cm3 do 4,3 cm3 mieszaniny kwasów na 1 mmol kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego.
Korzystnie w reakcji diazowania stosuje się od 1 do 1,25 mola azotanu (III) sodu na 1 mol kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego.
Korzystnie reakcję sprzęgania prowadzi się przy stosunku molowym soli diazoniowej do odpowiedniej pochodnej aniliny mieszczącym się w zakresie od 1 : 1 do 1 : 1,25 mol/mol.
Korzystnie mieszaninę po sprzęganiu zobojętnia się octanem sodu, octanem potasu, węglanem sodu lub węglanem potasu.
Korzystnie otrzymane produkty reakcji sprzęgania po wydzieleniu i wysuszeniu oczyszcza się przez krystalizację z mieszaniny wodno -N,N-dimetyloformamidowej lub wodno - pirydynowej.
PL 221 864 B1
Otrzymane zgodnie z wynalazkiem pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego dzięki obecności w ich strukturze reaktywnych ugrupowań hydroksylowych, można przekształcić w monomery i następnie w polimery.
Przedmiot wynalazku został bliżej przedstawiony w przykładach jego wytwarzania oraz określony wzorem ogólnym.
P r z y k ł a d 1
Sposób wytwarzania kwasu 5-[(E)-[4-[2-hydroksyetylo(metylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową. 3
Do 16,61 g (100 mol) kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego dodaje się 50 cm3 stężonego kwasu solnego, a następnie całość miesza i ogrzewa się aż do uzyskania klarownego roztworu chlor3 ku (3,5-dikarboksyfenylo]amoniowego. Do uzyskanego układu dodaje się 220 cm3 wody destylowanej 3 oraz 330 cm3 lodowatego kwasu octowego i całość dokładnie miesza. Mieszaninę umieszcza się w łaźni solno-lodowej i chłodzi do temperatury około 0°C. Następnie wkrapla się przy ciągłym miesza3 niu wodny roztwór azotanu (III) sodu [6,9 g (100 mmol) NaNO2 w 15 cm3 wody destylowanej] z szybkością zapewniającą utrzymanie temperatury układu poniżej 5°C. Po wprowadzeniu całości roztworu azotanu (III) sodu układ miesza się jeszcze przez 30 minut, utrzymując temperaturę poniżej 5°C. Następnie do zawiesiny chlorku 3,5-dikarboksybenzenodiazoniowego wlewa się roztwór zawierający 3
18,9 g (125 mmol) 2-(N-metyloanilino)etanolu rozpuszczonego w 20 cm3 alkoholu metylowego i całość miesza się jeszcze przez 60 minut. Po tym czasie uzyskaną dyspersję zobojętnia się przy pomocy roztworu wodnego octanu sodu w celu wytrącenia produktu reakcji, kontrolując odczyn układu przy pomocy papierka wskaźnikowego. Całość pozostawia się w chłodziarce na 24 godziny w celu umożliwienia skoagulowania wytrąconego osadu produktu reakcji, a następnie osad odsącza się pod zmniejszonym ciśnieniem i przemywa go kilkakrotnie wodą destylowaną. Wydzielony kwas 5-[(E)-[4-[2-hydroksyetylo(metylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowy suszy się w temperaturze 50°C, a następnie oczyszcza poprzez krystalizację z mieszaniny wodno - N,N-dimetyloformamidowej. Wydajność produktu po oczyszczeniu wynosi 86%.
1H NMR (DMSO-d6, TMS, 300 MHz): 8,45 ppm, m, 3H (CH w pierścieniu 3,5-dikarboksyfenylowym); 7,83 ppm, d, 2H, J = 9,0 Hz (CH w pierścieniu fenylenowym w pozycji meta do grupy aminowej); 6,85 ppm, d, 2H, J = 9,1 Hz (CH w pierścieniu fenylenowym w pozycji orto do grupy aminowej); 3,57 ppm, dd, 4H, J = 13,9 Hz (NCH2CH2); 3,08 ppm, s, 3H (CH3).
P r z y k ł a d 2
Sposób wytwarzania kwasu 5-[(E)-[4-[etylo(2-hydroksyetylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę etylo(2-hydroksyetylo)aminową.
3
Do 16,61 g (100 mol) kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego dodaje się 100 cm3 stężonego kwasu solnego, a następnie całość miesza i ogrzewa się aż do uzyskania klarownego roztworu 3 chlorku (3,5-dikarboksyfenylo)amoniowego. Do uzyskanego układu dodaje się 440 cm3 wody destylowanej oraz 150 cm lodowatego kwasu octowego i całość dokładnie miesza. Mieszaninę umieszcza się w łaźni solno-lodowej i chłodzi do temperatury około 0°C. Następnie wkrapla się przy ciągłym miesza3 niu wodny roztwór azotanu (III) sodu [8,62 g (125 mmol) NaNO2 w 15 cm3 wody destylowanej] z szybkością zapewniającą utrzymanie temperatury układu poniżej 5°C. Po wprowadzeniu całości roztworu azotanu (III) sodu układ miesza się jeszcze przez 30 minut, utrzymując temperaturę poniżej 5°C. Po tym czasie usuwa się nadmiar kwasu azotowego (III) przy pomocy nasyconego, wodnego roztworu kwasu amidosulfonowego, kontrolując obecność HNO2 papierkiem jodoskrobiowym. Następnie do zawiesiny chlorku 3,5-dikarboksybenzenodiazoniowego wlewa się roztwór zawierający 16,52 g 3 (100 mmol) 2-(N-etyloanilino)etanolu rozpuszczonego w 20 cm3 alkoholu metylowego i całość miesza się jeszcze przez 60 minut. Po tym czasie uzyskaną dyspersję zobojętnia się przy pomocy roztworu wodnego węglanu sodu w celu wytrącenia produktu reakcji, kontrolując odczyn układu przy pomocy papierka wskaźnikowego. Całość pozostawia się w chłodziarce na 24 godziny w celu umożliwienia skoagulowania wytrąconego osadu produktu reakcji, a następnie osad odsącza się pod zmniejszonym ciśnieniem i przemywa go kilkakrotnie wodą destylowaną. Wydzielony kwas 5-[(E)-[4-[etylo(2-hydroksyetylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowy suszy się w temperaturze 50°C, a następnie oczyszcza poprzez krystalizację z mieszaniny wodno - pirydynowej. Wydajność produktu po oczyszczeniu wynosi 80%.
1H NMR (DMSO-d6, TMS, 300 MHz): 8,45 ppm, m, 3H (CH w pierścieniu 3,5-dikarboksyfenylowym); 7,82 ppm, d, 2H, J = 8,8 Hz (CH w pierścieniu fenylenowym w pozycji meta
PL 221 864 B1 do grupy aminowej); 6,84 ppm, d, 2H, J = 9,0 Hz (CH w pierścieniu fenylenowym w pozycji orto do grupy aminowej); 3,49 ppm, m, 6H (CH2NCH2CH2); 1,13 ppm, t, 3H, J = 6,5 Hz (CH3).
P r z y k ł a d 3
Sposób wytwarzania kwasu 5-[(E)-[4-[2-hydroksyetylo(metylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową jak w przykładzie 1, przy czym zobojętnianie prowadzi się przy użyciu octanu potasu.
P r z y k ł a d 4
Sposób wytwarzania kwasu 5-[(E)-[4-[etylo(2-hydroksyetylo)amino]fenylo]azo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę etylo(2-hydroksyetylo)aminową jak w przykładzie 2, przy czym zobojętnianie prowadzi się przy użyciu węglanu potasu.

Claims (8)

1. Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową lub etylo(2-hydroksyetylo)aminową.
2. Sposób wytwarzania pochodnych kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego o wzorze ogólnym 1, w którym R oznacza grupę 2-hydroksyetylo(metylo)aminową lub etylo(2-hydroksyetylo)aminową, znamienny tym, że kwas 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowy poddaje się reakcji diazowania azotanem (III) sodu w mieszaninie stężonego kwasu solnego, wody i lodowatego kwasu octowego w temperaturze z zakresu od -2 do 5°C, po czym powstałą sól diazoniową w postaci chlorku 3,5-dikarboksybenzenodiazoniowego sprzęga się aniliną wybraną spośród 2-(N-metyloanilino)etanolu lub 2-(N-etyloanilino)etanolu w temperaturze poniżej 8°C, a następnie otrzymany produkt wydziela się z mieszaniny reakcyjnej poprzez zobojętnienie i sączenie.
3. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że reakcję diazowania prowadzi się w mieszaninie stężonego kwasu solnego, wody i lodowatego kwasu octowego zawierającej od 8,3 do 14,5% objętościowych stężonego kwasu solnego oraz od 21,7 do 55% objętościowych lodowatego kwasu octowego.
4. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że reakcję diazowania prowadzi się w obecności stężonego kwasu solnego i lodowatego kwasu octowego w ilości od 2 cm do 4,3 cm mieszaniny kwasów na 1 mmol kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego.
5. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że w reakcji diazowania stosuje się od 1 do 1,25 mola azotanu (III) sodu na 1 mol kwasu 5-aminobenzeno-1,3-dikarboksylowego.
6. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że reakcję sprzęgania prowadzi się przy stosunku molowym soli diazoniowej do odpowiedniej pochodnej aniliny mieszczącym się w zakresie od 1 : 1 do 1 : 1,25 mol/mol.
7. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że mieszaninę po sprzęganiu zobojętnia się octanem sodu, octanem potasu, węglanem sodu lub węglanem potasu.
8. Sposób według zastrz. 2, znamienny tym, że otrzymane produkty reakcji sprzęgania po wydzieleniu i wysuszeniu oczyszcza się przez krystalizację z mieszaniny wodno - N,N-dimetyloformamidowej lub wodno - pirydynowej.
PL407226A 2014-02-18 2014-02-18 Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania PL221864B1 (pl)

Priority Applications (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL407226A PL221864B1 (pl) 2014-02-18 2014-02-18 Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania

Applications Claiming Priority (1)

Application Number Priority Date Filing Date Title
PL407226A PL221864B1 (pl) 2014-02-18 2014-02-18 Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL407226A1 PL407226A1 (pl) 2014-11-24
PL221864B1 true PL221864B1 (pl) 2016-06-30

Family

ID=51902566

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL407226A PL221864B1 (pl) 2014-02-18 2014-02-18 Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania

Country Status (1)

Country Link
PL (1) PL221864B1 (pl)

Also Published As

Publication number Publication date
PL407226A1 (pl) 2014-11-24

Similar Documents

Publication Publication Date Title
Mohammadi et al. Synthesis, structural characterization and tautomeric properties of some novel bis-azo dyes derived from 5-arylidene-2, 4-thiazolidinone
US4594420A (en) Perylene-3,4,9,10-tetracarboxylic acid monoanhydride monoimide and monoimidazolide compounds, processes for their preparation and their use
PL221864B1 (pl) Pochodne kwasu 5-[(E)-fenyloazo]benzeno-1,3-dikarboksylowego i sposób ich wytwarzania
CN111896536A (zh) 一种苯并噻唑类偶氮酸碱指示剂及其合成方法
CA1037480A (en) Aromatic aldehydes and process for preparing them
PL229885B1 (pl) Barwniki 4-[(E)-fenyloazo]-N-(2-pirydylo)benzenosulfonamidowe i sposób ich otrzymywania
JPS6034534B2 (ja) 芳香族ジアミンのモノジアゾ化方法
US2029315A (en) Tri-fluoro-methyl-phenyl-azo-diamino pyridines and process of making the same
PL221865B1 (pl) Pochodne kwasu 3-[(E)-fenyloazo]benzoesowego i sposób ich wytwarzania
US3478010A (en) Azo dyestuffs of the acridone series
PL214071B1 (pl) Fotochromowa pochodna N-[4-[(E)-fenyloazo]fenylo]sulfonylobenzamidu i sposób jej otrzymywania
JPS5839182B2 (ja) 芳香族アミンのジアゾ化法
US1532627A (en) Process for the preparation of aminoazo compounds
PL216933B1 (pl) Chromoforowa pochodna 4-amino-N-(2,6-dimetoksypirymidyn-4-ilo)benzenosulfonamidu i sposób jej wytwarzania
PL223228B1 (pl) Fotochromowa pochodna N-(5-metylo-1,3,4-tiadiazol-2-ilo)-4-[(E)-fenyloazo]benzenosulfonamidu i sposób jej wytwarzania
US1927936A (en) Derivatives of 3-nitro-4-hydroxy-benzamide
US1982332A (en) Azodyestuffs
US2075743A (en) Mordant azodyestuffs and their production
US687171A (en) Disazo dye and process of making same.
US1758792A (en) Pobation of j
PL234948B1 (pl) 4-[(E)-[4-[N-metylo-N-[2-(etoksy)-etylo]amino]fenylo]azo]-N- -(4,6-dimetylopirymidyn-2-ylo)benzenosulfonoamid i sposób jego wytwarzania
US2041716A (en) Amino-ortho-nitro-aryl-thiocarboxylic acids, and process of preparing same
PL214521B1 (pl) Fotochromowa azowa pochodna 4-amino-N-(6-metoksypirydazy
PL216934B1 (pl) Fotochromowe pochodne N-(2,6-dimetoksypirymidyn-4-ilo)benzenosulfonamidu i sposób ich otrzymywania
US1052137A (en) Disazo dye.